II SA/GO 291/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSpółka B sp. z o.o. sp.k., działając przez pełnomocnika, zwróciła się do Kierownika Urzędu Stanu Cywilnego o wydanie odpisu skróconego aktu zgonu J.H. Uzasadniała to posiadaniem bezspornej wierzytelności wobec syna zmarłej, L.H., i potrzebą zainicjowania postępowania spadkowego po J.H. w celu ustalenia, czy L.H. zaspokoi roszczenia wierzyciela. Kierownik USC odmówił wydania odpisu, wskazując, że zgodnie z art. 45 ust. 1 Prawa o aktach stanu cywilnego, odpis może być wydany osobie wykazującej interes prawny, a spółka nie wykazała takiego interesu, ograniczając się do zamiaru zainicjowania postępowania spadkowego. Wojewoda utrzymał w mocy postanowienie organu pierwszej instancji, podkreślając, że interes prawny musi być konkretny, aktualny i obiektywnie istniejący. Spółka wniosła skargę do WSA, zarzucając błędną wykładnię art. 45 ust. 1 Prawa o aktach stanu cywilnego oraz naruszenie przepisów k.p.a. WSA w Gorzowie Wlkp. oddalił skargę. Sąd uznał, że pojęcie interesu prawnego wymaga wykazania konkretnego, aktualnego i obiektywnego interesu, a sam zamiar zainicjowania postępowania sądowego, zwłaszcza bez wykazania materialnoprawnej relacji między spółką a osobą, której dotyczy akt zgonu, nie jest wystarczający. Sąd podkreślił również, że dołączenie odpisu aktu zgonu nie jest obligatoryjne do wniosku o stwierdzenie nabycia spadku.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja pojęcia interesu prawnego w kontekście dostępu do aktów stanu cywilnego dla wierzycieli dłużników spadkodawców.
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji, w której brak jest bezpośredniej relacji materialnoprawnej między wnioskodawcą a spadkodawcą.
Zagadnienia prawne (2)
Czy wierzyciel dłużnika spadkodawcy posiada interes prawny do uzyskania odpisu aktu zgonu spadkodawcy w celu zainicjowania postępowania spadkowego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, wierzyciel dłużnika spadkodawcy nie posiada interesu prawnego do uzyskania odpisu aktu zgonu spadkodawcy, jeśli jego żądanie opiera się jedynie na zamiarze zainicjowania postępowania spadkowego i nie wykazuje bezpośredniej, materialnoprawnej relacji ze spadkodawcą.
Uzasadnienie
Interes prawny musi być konkretny, aktualny i obiektywnie istniejący. Sam zamiar zainicjowania postępowania sądowego, zwłaszcza bez wykazania materialnoprawnej relacji ze spadkodawcą, nie spełnia tych wymogów. Uprawnienie do wystąpienia z wnioskiem o stwierdzenie nabycia spadku jest uprawnieniem procesowym, a nie materialnoprawnym.
Czy sąd administracyjny powinien badać interes prawny w kontekście możliwości zainicjowania postępowania spadkowego przez wierzyciela dłużnika spadkodawcy?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, sąd administracyjny bada, czy wnioskodawca wykazał interes prawny zgodnie z art. 45 ust. 1 Prawa o aktach stanu cywilnego.
Uzasadnienie
Sąd administracyjny kontroluje legalność postanowień organów administracji, które odmówiły wydania odpisu aktu stanu cywilnego z powodu niewykazania przez wnioskodawcę interesu prawnego.
Przepisy (11)
Główne
p.a.s.c. art. 45 § 1
Ustawa Prawo o aktach stanu cywilnego
Odpis aktu stanu cywilnego może być wydany osobie, która wykaże w tym interes prawny. Interes prawny musi być sprawdzalny obiektywnie, indywidualny, konkretny i aktualny.
Pomocnicze
k.p.a. art. 219
Ustawa Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 7
Ustawa Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego w sposób wyczerpujący.
k.p.a. art. 77 § 1
Ustawa Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego w sposób wyczerpujący.
p.p.s.a. art. 119 § 3
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Tryb uproszczony rozpoznawania spraw.
p.p.s.a. art. 120
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Tryb uproszczony rozpoznawania spraw.
p.p.s.a. art. 145 § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawy uchylenia zaskarżonej decyzji lub postanowienia.
p.p.s.a. art. 151
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Oddalenie skargi.
k.p.c. art. 168 § 1
Ustawa Kodeks postępowania cywilnego
Przywrócenie terminu.
k.p.c. art. 669
Ustawa Kodeks postępowania cywilnego
Postępowanie o stwierdzenie nabycia spadku.
k.p.c. art. 679
Ustawa Kodeks postępowania cywilnego
Postępowanie o stwierdzenie nabycia spadku.
Argumenty
Odrzucone argumenty
Spółka posiada interes prawny do uzyskania odpisu aktu zgonu, ponieważ jest wierzycielem syna zmarłej i zamierza zainicjować postępowanie spadkowe. • Organy administracji naruszyły przepisy k.p.a. poprzez niewyczerpujące zebranie materiału dowodowego.
Godne uwagi sformułowania
Zamiar zainicjowania postępowania sądowego nie wypełnia istotnych elementarnych wartości na jakich oparty jest interes prawny. • Zdarzenia przyszłe, a w pewnym sensie niepewne, nie mogą stanowić o interesie prawnym, ponieważ ten powinien być aktualny. • Uprawnienie do wystąpienia z wnioskiem o stwierdzenie nabycia spadku nie jest roszczeniem materialnoprawnym, lecz procesowym.
Skład orzekający
Adam Jutrzenka-Trzebiatowski
sprawozdawca
Grażyna Staniszewska
członek
Jarosław Piątek
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia interesu prawnego w kontekście dostępu do aktów stanu cywilnego dla wierzycieli dłużników spadkodawców."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji, w której brak jest bezpośredniej relacji materialnoprawnej między wnioskodawcą a spadkodawcą.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa ilustruje ważną kwestię interpretacji 'interesu prawnego' w prawie administracyjnym, co jest istotne dla praktyków. Pokazuje, jak sądy podchodzą do żądań opartych na potencjalnych przyszłych działaniach prawnych.
“Czy wierzyciel może żądać aktu zgonu, by odzyskać dług? Sąd administracyjny wyjaśnia granice 'interesu prawnego'.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.