II SA/Go 268/22

II SA/Go 268/22 - Wyrok WSA w Gorzowie Wlkp.
Data orzeczenia
2022-10-20
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2022-05-23
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp.
Sędziowie
Adam Jutrzenka-Trzebiatowski /przewodniczący/
Grażyna Staniszewska /sprawozdawca/
Kamila Karwatowicz
Symbol z opisem
6321 Zasiłki stałe
Hasła tematyczne
Pomoc społeczna
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2021 poz 2268
art. 37 ust 1 pkt 1
Ustawa z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej
Dz.U. 2022 poz 2000
art 163
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Adam Jutrzenka-Trzebiatowski Sędziowie Sędzia WSA Grażyna Staniszewska (spr.) Asesor WSA Kamila Karwatowicz po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 20 października 2022 r. sprawy ze skargi J.R. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie uchylenia decyzji oddala skargę.
Uzasadnienie
Decyzją nr [...] z dnia [...] lutego 2022 r., na podstawie art. 37 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (DZ.U. z 20021 r. poz. 2268, dalej jako - u.p.s.), art. 104 i art. 163 kpa, Wójt Gminy uchylił dniem [...] lutego 2022 r. w całości decyzję nr [...] z dnia [...] sierpnia 2014 r. o przyznaniu J.R. zasiłku stałego i składki na ubezpieczenie zdrowotne.
W uzasadnieniu decyzji organ pierwszej instancji wskazał, iż w dniu 1.02.2022 r. wpłynęło do organu pismo ZUS informujące o nabyciu przez J.R. uprawnień od świadczeń emerytalnych od dnia [...].10.2021 r. (kwota świadczenia emerytalnego brutto 728,16zł) w związku z powyższym dnia 2.02.2022r.wystąpiono z pismem do ZUS o przesłanie informacji w jakiej wysokości netto jest przyznane świadczenie emerytalne. Strona posiada przyznany zasiłek stały oraz ma opłacane składki na ubezpieczenie zdrowotne. W dniu 3.02.2022 r. zostało wszczęte postępowanie administracyjne w sprawie decyzji nr [...] z dn. [...].08.2014 r. (ze zm.), Na podstawie zgromadzonej dokumentacji ustalono, że Strona prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe, jest osobą niepełnosprawną w stopniu znacznym. Miesięczny dochód Strony stanowi kwota 878,03zł (świadczenie emerytalne i zasiłek pielęgnacyjny). Organ wskazał, że miesięczny dochód Strony przekracza kwotę kryterium dochodowego na osobę samotnie gospodarującą, ustalony na podstawie art. 8 ust. 1 pkt. 1 u.p.s., który wnosi 776,00 zł. Zgodnie z art. 37 ust. 1 pkt. 1 u.p.s. zasiłek stały przysługuje pełnoletniej osobie samodzielnie gospodarującej, niezdolnej do pracy z powodu wieku lub całkowicie niezdolnej do pracy, jeżeli jej dochód jest niższy od kryterium dochodowego osoby samotnie gospodarującej. Organ powołał się na treść art. 163 k.p.a., który stanowi, że organ administracji publicznej może uchylić lub zmienić decyzję, na mocy której strona nabyła prawo, także w innych przypadkach oraz na innych zasadach niż określone w niniejszym rozdziale, o ile przewidują to przepisy szczególne.
Od powyższej decyzji J.R. wniósł odwołanie. Skarżący nie kwestionował okoliczności przyznania mu emerytury, której wysokość netto wynosi 662,63 zł. Zdaniem skarżącego powinien on otrzymywać z Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej wyrównanie do wysokości kwoty minimalnej emerytury krajowej. Ponadto skarżący zarzucił, że postępowanie administracyjnej w przedmiotowej sprawie prowadzone jest z naruszeniem obowiązujących przepisów.
Decyzją z dnia [...] kwietnia 2022 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze po rozpatrzeniu odwołania J.R., od powyższej decyzji Wójta Gminy, na podstawie art. 138 § 1 pkt. 1, art. 163 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tj. Dz. U. z 2021 r., poz. 753, ze zm.), z uwzględnieniem art. 8 ust. 1 pkt. 1, art. 37 ust. 1 pkt. 1, art. 106 ust. 5 u.p.s. utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję.
W uzasadnieniu rozstrzygnięcia w pierwszej kolejności organ odwoławczy przytoczył treść art. 163 kpa, art. 162 kpa, art. 106 ust. 5 u.p.s. oraz art. 37 ust. 1 u.p.s. Organ wskazał, że art. 163 k.p.a. stanowi, iż organ administracji publicznej może uchylić lub zmienić decyzję, na mocy której strona nabyła prawo, także w innych przypadkach oraz na innych zasadach niż określone w niniejszym rozdziale, o ile przewidują to przepisy szczególne. Natomiast w myśl art. 106 ust. 5 u.p.s. decyzje administracyjną zmienia się lub uchyla na niekorzyść strony bez jej zgody w przypadku zmiany przepisów prawa, zmiany sytuacji dochodowej lub osobistej strony, pobrania nienależnego świadczenia, a także można zmienić lub uchylić decyzję, jeżeli wystąpiły przesłanki, o których mowa w art. 11, art. 12 i art. 107 ust. 5. Zmiana decyzji administracyjnej na korzyść strony nie wymaga jej zgody.
Kolegium wyjaśniło, że instytucja wygaśnięcia decyzji przewidziana została w art. 162 k.p.a.
Zgodnie z art. 37 ust. 1 u.p.s. zasiłek stały przysługuje:
1) pełnoletniej osobie samotnie gospodarującej, niezdolnej do pracy z powodu wieku lub całkowicie niezdolnej do pracy, jeżeli jej dochód jest niższy od kryterium dochodowego osoby samotnie gospodarującej;
2) pełnoletniej osobie pozostającej w rodzinie, niezdolnej do pracy z powodu wieku lub całkowicie niezdolnej do pracy, jeżeli jej dochód, jak również dochód na osobę w rodzinie są niższe od kryterium dochodowego na osobę w rodzinie.
Następnie Kolegium wskazało, że na podstawie zgromadzonej dokumentacji ustalono, iż Strona prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe, jest osobą niepełnosprawną w stopniu znacznym. Miesięczny dochód Strony stanowi kwota 878,03zł (świadczenie emerytalne i zasiłek pielęgnacyjny). Miesięczny dochód Strony przekracza kwotę kryterium dochodowego na osobę samotnie gospodarującą, ustalonej na podstawie art. 8 ust. 1 pkt. 1 ustawy o pomocy społecznej tj. 776,00zł.
Od powyższej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] kwietnia 2022 r. nr [...] J.R. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. skargę. Skarżący zarzucił, że zaskarżona decyzja narusza prawo zwyczajowe i zasady współżycia społecznego. Zdaniem skarżącego Kolegium nie rozpoznało należycie odwołania od decyzji organu I instancji. Wskazał, że nie był informowany przez organ o postępowaniu egzekucyjnym prowadzonym przez GOPS, który prowadzi przeciwko skarżącemu egzekucję dochodząc nieznanej mu kwoty pieniężnej.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.
Sprawa została rozpoznana w trybie uproszczonym, zgodnie z wolą stron (art. 119 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (DZ.U. z 2019 r. poz. 2325, zwana dalej - p.p.s.a.).
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Stosownie do przepisu art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2021 r. poz. 137), sąd sprawuje w zakresie swej właściwości kontrolę pod względem zgodności z prawem działalności administracji publicznej. Przedmiotem dokonywanej przez niego kontroli jest zbadanie, czy organy administracji w toku rozpoznania sprawy nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Czyni to wedle stanu prawnego i na podstawie akt sprawy, istniejących w dniu wydania zaskarżonego aktu. W myśl art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Stosownie do treści art. 145 § 1 p.p.s.a. sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie:
1) uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi:
a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy,
b)naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego,
c) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy:
2) stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach;
3) stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w Kodeksie postępowania administracyjnego lub w innych przepisach.
Mając na uwadze tak zakreślone granice kognicji Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem w sprawie nie doszło do naruszenia prawa o jakim mowa w powołanym art.145 § 1 p.p.s.a.
Przedmiotem kontroli Sądu w niniejszej sprawie była decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] kwietnia 2022 r. nr [...] utrzymująca w mocy decyzję organu I instancji o uchyleniu z dniem [...] lutego 2022 r. decyzji przyznającej skarżącemu prawo pomocy w formie zasiłku stałego.
W pierwszej kolejności należy wskazać, że prawo do zasiłku stałego przysługuje osobie spełniającej warunki określone w art. 37 u.p.s. Jednym z warunków od którego uzależnione jest prawo do omawianego świadczenia z pomocy społecznej jest kryterium dochodowe. Zgodnie z art. 37 ust. 2 pkt 1 u.p.s. zasiłek stały przysługuje pełnoletniej osobie samotnie gospodarującej, niezdolnej do pracy z powodu wieku lub całkowicie niezdolnej do pracy, jeżeli jej dochód jest niższy od kryterium dochodowego osoby samotnie gospodarującej. Stosownie do treści art. 37 ust. 2 pkt 1 u.p,s. zasiłek stały ustala się w wysokości w przypadku osoby samotnie gospodarującej - różnicy między kryterium dochodowym osoby samotnie gospodarującej a dochodem tej osoby, z tym że kwota zasiłku nie może być wyższa niż 719 zł miesięcznie.
Kryterium dochodowe dla osoby samotnie gospodarującej kwalifikujące do otrzymania świadczenia pieniężnego z pomocy społecznej, w tym - zasiłku stałego -wynosi 776,00 zł (art. 8 ust. 1 pkt 1 u.p.s.a).
Zauważyć należy, że w sprawie nie jest sporna okoliczność, iż skarżący prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe oraz, że jest osobą o znacznym stopniu niepełnosprawności. Poza sporem jest również okoliczność, że od dnia [...] października 2021 r. skarżącemu przyzna została emerytura w wysokości - brutto 728,16 zł, - netto 662,63 zł. Skarżący posiada również prawo do zasiłku pielęgnacyjnego, którego wysokość wynosi 215,84 zł. Tym samym od dnia 1 października 2021 r łączny dochód skarżącego wynosi 878,03 zł. Z powyższego wynika zatem, że uzyskanie prawa do świadczenia emerytalnego w określonej wysokości spowodowało zmianę sytuacji dochodowej strony powodując przekroczenie kryterium dochodowego przewidzianego dla osoby samotnie gospodarującej. W konsekwencji od [...] października 2021 r., ze względu przekroczenie kryterium dochodowego, skarżący nie spełnia wszystkich przesłanek warunkujących prawo do zasiłku stałego.
W ustalonym stanie faktycznym sprawy, który nie jest sporny, organ był zatem zobligowany do uchylenia decyzji przyznającej skarżącemu prawo zasiłku stałego. Decyzja w tym przedmiocie ma oparcie w przepisach prawa.
Zgodnie z treścią art. 163 kpa organ administracji publicznej może uchylić lub zmienić decyzję, na mocy której strona nabyła prawo, także w innych przypadkach oraz na innych zasadach niż określone w niniejszym rozdziale, o ile przewidują to przepisy szczególne. Przepisem szczególnym, w rozumieniu art. 163 kpa, jest art. 106 ust. 5 u.p.s.a. Zgodnie z art. 106 ust. 5 u.p.s. decyzję administracyjną zmienia się lub uchyla na niekorzyść strony bez jej zgody w przypadku zmiany przepisów prawa, zmiany sytuacji dochodowej lub osobistej strony, pobrania nienależnego świadczenia, a także można zmienić lub uchylić decyzję, jeżeli wystąpiły przesłanki, o których mowa w art. 11, art. 12 i art. 107 ust. 5. Zmiana decyzji administracyjnej na korzyść strony nie wymaga jej zgody.
W tym stanie sprawy rozstrzygniecie zawarte w zaskarżonej decyzji należy uznać za zgodne z przepisami prawa.
Nie podlegała uwzględnieniu pozostała argumentacja skargi. Przede wszystkim należy mieć na uwadze, że przedmiotem badanej sprawy jest świadczenie w postaci zasiłku stałego. W ramach tego postępowania, ze względu na zmianę sytuacji dochodowej skarżącego, organ był zobligowany do zbadania spełnienia przesłanek warunkujących dalsze pobieranie zasiłku stałego. Przyznanie prawa do omawianego świadczenia nie jest pozostawione uznaniu organu administracyjnego, lecz zależne jest od spełnienia określonych przez ustawodawcę warunków. Decyzja administracyjna chociaż niekorzystna dla strony postępowania, nie jest sprzeczna z obowiązującym przepisami prawa.
Odnośnie zarzutów, które koncentrowały się wokół naruszenia przez organ odwoławczy przepisów prawa procesowego, należy stwierdzić, że nie miały one wpływu na treść rozstrzygnięcia.
Podnoszone w skardze kwestie nieprawidłowości przy prowadzeniu postępowania egzekucyjnego nie mogły podlegać badaniu i kontroli w niniejszym postępowaniu. Zastrzeżenia oraz uwagi w tym zakresie należy kierować do właściwego organu prowadzącego postępowanie egzekucyjne.
Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 151 p.p.s.a., skarga została oddalona.
.