II SA/Go 238/24

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp.Gorzów Wlkp.2024-06-26
NSAbudowlaneWysokawsa
pozwolenie na budowęwarunki zabudowyzawieszenie postępowaniazagadnienie wstępneKodeks postępowania administracyjnegoPrawo budowlanedecyzja o warunkach zabudowywznowienie postępowania

Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję o zawieszeniu postępowania w sprawie pozwolenia na budowę, uznając, że wznowienie postępowania o warunki zabudowy nie stanowi zagadnienia wstępnego uniemożliwiającego wydanie pozwolenia.

Skarżący M.Ś. złożył skargę na decyzję Wojewody utrzymującą w mocy postanowienie Starosty o zawieszeniu postępowania w sprawie pozwolenia na budowę. Organ I instancji zawiesił postępowanie z uwagi na wznowienie postępowania dotyczącego warunków zabudowy. Wojewoda utrzymał tę decyzję, uznając, że zmiana decyzji o warunkach zabudowy stanowi zagadnienie wstępne. Sąd uchylił zaskarżoną decyzję, stwierdzając, że wznowienie postępowania o warunki zabudowy nie jest zagadnieniem wstępnym w rozumieniu art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a., a ostateczna decyzja o warunkach zabudowy, nawet kwestionowana, pozwala na prowadzenie postępowania o pozwolenie na budowę.

Sprawa dotyczyła skargi M.Ś. na decyzję Wojewody, która utrzymała w mocy postanowienie Starosty o zawieszeniu postępowania w sprawie pozwolenia na budowę. Starosta zawiesił postępowanie, wskazując na wznowienie postępowania w sprawie ustalenia warunków zabudowy dla tej samej inwestycji jako na zagadnienie wstępne. Wojewoda podtrzymał to stanowisko, argumentując, że zmiana decyzji o warunkach zabudowy ma bezpośredni wpływ na postępowanie o pozwolenie na budowę i bez rozstrzygnięcia tej kwestii wydanie pozwolenia jest niemożliwe. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów k.p.a., twierdząc, że wznowienie postępowania o warunki zabudowy nie stanowi zagadnienia wstępnego, a ostateczna decyzja o warunkach zabudowy nadal obowiązuje. Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję. Sąd podkreślił, że zagadnienie wstępne w rozumieniu art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. musi być kwestią prawną, której rozstrzygnięcie jest bezwzględnie konieczne do wydania decyzji w sprawie głównej i która nie została jeszcze rozstrzygnięta. Sąd uznał, że wznowienie postępowania o warunki zabudowy nie spełnia tych kryteriów, a sama możliwość stwierdzenia nieważności lub wznowienia postępowania dotyczącego decyzji o warunkach zabudowy nie stanowi przesłanki do zawieszenia postępowania o pozwolenie na budowę. Sąd wskazał, że inwestor dysponujący ostateczną decyzją o warunkach zabudowy może uzyskać pozwolenie na budowę, a ryzyko związane z ewentualnym późniejszym wyeliminowaniem tej decyzji obciąża inwestora. Sąd stwierdził naruszenie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a., art. 6 k.p.a. oraz art. 8 k.p.a. poprzez nieuzasadnione zawieszenie postępowania.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, wznowienie postępowania w sprawie wydania decyzji o warunkach zabudowy nie stanowi zagadnienia wstępnego w rozumieniu art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a., które uzasadniałoby obligatoryjne zawieszenie postępowania w sprawie pozwolenia na budowę.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że zagadnienie wstępne musi być kwestią prawną, której rozstrzygnięcie jest bezwzględnie konieczne do wydania decyzji w sprawie głównej i która nie została jeszcze rozstrzygnięta. Wznowienie postępowania o warunki zabudowy nie spełnia tych kryteriów, a sama możliwość stwierdzenia nieważności lub wznowienia postępowania dotyczącego decyzji o warunkach zabudowy nie stanowi przesłanki do zawieszenia postępowania o pozwolenie na budowę.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (13)

Główne

k.p.a. art. 97 § § 1 pkt 4

Kodeks postępowania administracyjnego

Zawieszenie postępowania jest obligatoryjne, gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd. Zagadnienie wstępne musi być kwestią prawną, której rozstrzygnięcie jest bezwzględnie konieczne do wydania decyzji w sprawie głównej i która nie została jeszcze rozstrzygnięta.

p.b. art. 32 § ust. 4 pkt 1

Prawo budowlane

Pozwolenie na budowę może być wydane wyłącznie temu, kto złożył wniosek w tej sprawie w okresie ważności decyzji o warunkach zabudowy.

p.b. art. 33 § ust. 2 pkt 3

Prawo budowlane

Do wniosku o pozwolenie na budowę należy dołączyć decyzję o warunkach zabudowy, jeżeli jest ona wymagana.

p.b. art. 35 § ust. 1 pkt 1

Prawo budowlane

Przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę organ sprawdza m.in. zgodność projektu z ustaleniami decyzji o warunkach zabudowy.

Pomocnicze

k.p.a. art. 6

Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek wyjaśnienia sprawy pod względem faktycznym i prawnym przez organ.

k.p.a. art. 8

Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie do organów państwa.

p.b. art. 35 § ust. 4

Prawo budowlane

Organ nie może odmówić wydania decyzji o pozwoleniu na budowę, jeśli spełnione są wymagania określone w ust. 1 oraz w art. 32 ust. 4.

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a i c

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do uchylenia zaskarżonej decyzji w przypadku naruszenia prawa materialnego lub przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy.

p.p.s.a. art. 134 § § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związanym zarzutami i wnioskami skargi.

p.p.s.a. art. 153

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Organ będzie związany oceną prawną i wskazaniami zawartymi w uzasadnieniu wyroku sądu.

p.p.s.a. art. 200

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do zasądzenia zwrotu kosztów postępowania.

p.p.s.a. art. 205 § § 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do zasądzenia zwrotu kosztów postępowania.

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności radców prawnych art. 14 § ust. 1 pkt 1 lit. c

Określa wysokość wynagrodzenia pełnomocnika procesowego będącego radcą prawnym.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Wznowienie postępowania w sprawie warunków zabudowy nie stanowi zagadnienia wstępnego w rozumieniu art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. Ostateczna decyzja o warunkach zabudowy, nawet kwestionowana, pozwala na prowadzenie postępowania o pozwolenie na budowę. Organ administracji architektoniczno-budowlanej nie może uzależniać wydania pozwolenia na budowę od zakończenia postępowania nadzwyczajnego dotyczącego decyzji o warunkach zabudowy.

Odrzucone argumenty

Wojewoda uznał, że zmiana decyzji o warunkach zabudowy stanowi zagadnienie wstępne, co uzasadnia zawieszenie postępowania o pozwolenie na budowę.

Godne uwagi sformułowania

zagadnienie wstępne musi wpływać na rozpatrzenie sprawy głównej bezwzględne uzależnienie rozpatrzenia sprawy i wydania decyzji w sprawie głównej od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego dysponowanie przez inwestora ostateczną decyzją o warunkach zabudowy [...] stanowi wystarczającą przesłankę do wydania takiego pozwolenia ryzyko i następstwa ewentualnego wcześniejszego rozpoczęcia prowadzenia robót budowlanych obciążają inwestora

Skład orzekający

Jarosław Piątek

sprawozdawca

Kamila Karwatowicz

członek

Michał Ruszyński

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia zagadnienia wstępnego w kontekście zawieszenia postępowania o pozwolenie na budowę w sytuacji wznowienia postępowania o warunki zabudowy."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy postępowanie o pozwolenie na budowę jest zawieszane z powodu wznowienia postępowania o warunki zabudowy.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa wyjaśnia ważną kwestię proceduralną dotyczącą zawieszania postępowań budowlanych, co jest istotne dla wielu inwestorów i prawników z branży budowlanej.

Czy wznowienie postępowania o warunki zabudowy zatrzyma Twoje pozwolenie na budowę? Sąd wyjaśnia!

Dane finansowe

WPS: 580 PLN

Sektor

budownictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Go 238/24 - Wyrok WSA w Gorzowie Wlkp.
Data orzeczenia
2024-06-26
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2024-05-14
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp.
Sędziowie
Jarosław Piątek /sprawozdawca/
Kamila Karwatowicz
Michał Ruszyński /przewodniczący/
Symbol z opisem
6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne
Administracyjne postępowanie
Skarżony organ
Wojewoda
Treść wyniku
Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 572
art. 97 § 1 pkt 4
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j.)
Dz.U. 2024 poz 725
art. 32 ust. 4 pkt 1, art. 33 ust. 2 pkt 3, art. 35 ust. 1 pkt 1
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t. j.)
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Michał Ruszyński Sędziowie Sędzia WSA Jarosław Piątek (spr.) Asesor WSA Kamila Karwatowicz po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 26 czerwca 2024 r. sprawy ze skargi M.Ś. na decyzję Wojewody z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zawieszenia postępowania I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. zasądza od Wojewody na rzecz skarżącego M.Ś. kwotę 580 zł (pięćset osiemdziesiąt złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Uzasadnienie
Postanowieniem nr [...] z [...] marca 2023 r., wydanym na podstawie
art. 97 § 1 pkt 4 oraz art. 101 § 1 i art. 123 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2022 r., poz. 2000 ze zm., dalej jako k.p.a.), Starosta [...] zawiesił wszczęte na wniosek M. Ś. postępowanie w sprawie pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego, dwóch budynków inwentarskich oraz rekreacyjnego zbiornika wodnego w zabudowie zagrodowej na działce nr [...] obręb [...], gmina [...]. Organ w uzasadnieniu wskazał, że w sprawie występuje zagadnienie wstępne, bowiem Wójt Gminy [...] postanowieniem z dnia [...] marca 2023 r. wznowił postępowanie w sprawie wprowadzenia zmian do wydanej decyzji z dnia
[...] sierpnia 2020 r. nr [...] o ustaleniu warunków zabudowy dla w/w inwestycji. Organ uznał zatem, że na tym etapie postępowania administracyjnego brak jest ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy dla inwestycji objętej wnioskiem M. Ś., co uniemożliwia mu rozstrzygnięcie sprawy w przedmiocie pozwolenia na budowę.
Zażalenie na powyższe postanowienie wniósł inwestor M. Ś., reprezentowany przez pełnomocnika. W zażaleniu wskazano, że organ nie miał podstaw do zawieszenia postępowania, gdyż w sprawie nie występuje zagadnienie wstępne. W obrocie prawnym znajduje się decyzja o warunkach zabudowy. Jest ona ostateczna i prawomocna. Wznowienie postępowania w sprawie jej wydania nie oznacza, że zaistniało zagadnienie wstępne w sprawie pozwolenia na budowę.
W dniu [...] lipca 2023 r. Wojewoda [...] wydał decyzję nr [...], którą utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie organu I instancji. W uzasadnieniu Wojewoda wskazał, że przepis art. 97 § 1 k.p.a. zawiera enumeratywnie wymienione okoliczności, których wystąpienie zobowiązuje organ prowadzący postępowanie administracyjne do jego zawieszenia z urzędu. Stosownie do art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a., organ zawiesza postępowanie (obligatoryjnie), gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd. Dyspozycja tego przepisu wyczerpuje sytuację, w której bez rozstrzygnięcia zagadnienia prejudycjalnego przez inny organ lub sąd wydanie decyzji w danej sprawie jest niemożliwe. Musi więc istnieć związek przyczynowy pomiędzy rozstrzygnięciem sprawy administracyjnej
a zagadnieniem wstępnym. Oznacza to, że rozstrzygnięcie zagadnienia wstępnego warunkuje możliwość rozstrzygnięcia sprawy głównej. W przypadku braku takiego związku zawieszenie postępowania na tej podstawie nie jest dopuszczalne. Zatem,
w ocenie organu odwoławczego, dopuszczalność zawieszenia postępowania administracyjnego na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. uzależniona jest od spełnienia łącznie dwóch przesłanek: istnienia zagadnienia prejudycjalnego, bez rozstrzygnięcia którego wydanie decyzji w danej sprawie jest niemożliwe
i zagadnienie to podlega rozstrzygnięciu przez inny organ lub sąd. Organ podkreślił też, że zawieszenie postępowania wstrzymuje jego bieg, zatem jest dopuszczalne jedynie w ściśle określonych przepisami prawa okolicznościach.
Następnie Wojewoda przytoczy treść z art. 35 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 682 z późn. zm.), zgodnie z którym przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę lub odrębnej decyzji o zatwierdzeniu projektu zagospodarowania działki lub terenu oraz projektu architektoniczno-budowlanego organ administracji architektoniczno-budowlanej sprawdza zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu oraz projektu architektoniczno-budowlanego z:
a) ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i innymi aktami prawa miejscowego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu,
b) wymaganiami ochrony środowiska, w szczególności określonymi w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, o której mowa w art. 71 ust. 1 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko, c) ustaleniami uchwały o ustaleniu lokalizacji inwestycji mieszkaniowej;
2) zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi;
3) kompletność projektu zagospodarowania działki lub terenu oraz projektu architektoniczno-budowlanego, w tym dołączenie kopii zaświadczenia, o którym mowa w art. 12 ust. 7, dotyczącego projektanta i projektanta sprawdzającego, dołączenie:
a) wymaganych opinii, uzgodnień, pozwoleń i sprawdzeń,
b) oświadczeń, o których mowa w art. 33 ust. 2 pkt 9 i 10;
4) posiadanie przez projektanta i projektanta sprawdzającego odpowiednich uprawnień budowlanych na podstawie:
a) kopii dokumentów, o których mowa w art. 34 ust. 3d pkt 1 - w przypadku uprawnień niewpisanych do centralnego rejestru osób posiadających uprawnienia budowlane,
b) danych w centralnym rejestrze osób posiadających uprawnienia budowlane - w przypadku uprawnień wpisanych do tego rejestru;
4a) przynależność projektanta i projektanta sprawdzającego do właściwej izby samorządu zawodowego na podstawie:
a) zaświadczenia, o którym mowa w art. 12 ust. 7 - w przypadku osób niewpisanych do centralnego rejestru osób posiadających uprawnienia budowlane,
b) danych w centralnym rejestrze osób posiadających uprawnienia budowlane - w przypadku osób wpisanych do tego rejestru.
Dalej organ wskazał, że organ I instancji jako podstawę prawną zawieszenia postępowania podał art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. Tym samym jego wolą było zawieszenie postępowania z uwagi na wystąpienie zagadnienia wstępnego w sprawie, wskazując w uzasadnieniu postanowienia, że zagadnieniem tym jest wznowienie postępowania w sprawie wydania warunków zabudowy dla przedmiotowej inwestycji. Stanowiska tego Wojewoda [...] nie podzielił. Zauważył, że organy administracji architektoniczno-budowlanej, zarówno I jak i II instancji, związane są rozstrzygnięciami podjętymi przez Wójta Gminy [...] w zakresie ustalenia warunków zabudowy. Oznacza to zatem, że dopóki w obrocie prawnym znajduje
się rozstrzygnięcie tego organu, które podlega wykonaniu, organ administracji architektoniczno-budowlanej obowiązany jest wydać rozstrzygnięcie na jego podstawie. Z powyższych względów Wojewoda stwierdził, że zawieszenie postępowania przez Starostę [...] jedynie z uwagi na wznowienie postępowania w sprawie warunków zabudowy było przedwczesne. Nie mniej jednak, organ odwoławczy uznał, że obowiązany jest uwzględnić zmianę stanu faktycznego w sprawie, jeżeli zmiana ta ma wpływ na rozstrzygnięcie. W niniejszej sprawie doszło do zmiany stanu faktycznego skutkującego wystąpieniem zagadnienia wstępnego w sprawie przedmiotowego pozwolenia na budowę. W wyniku wznowienia postępowania w sprawie warunków zabudowy doszło do zmiany rozstrzygnięcia w sprawie. Decyzją z [...] czerwca 2023 r. Wójt [...] zmienił decyzję o warunkach zabudowy dla przedmiotowej inwestycji. Do czasu uzyskania przez tę decyzję przymiotu decyzji ostatecznej nie podlega ona wykonaniu. Zmiana treści decyzji
o warunkach zabudowy ma bezpośredni wpływ na postępowanie w sprawie pozwolenia na budowę. Bez podlegającej wykonaniu decyzji zmieniającej organ nie może bowiem wydać rozstrzygnięcia w sprawie pozwolenia na budowę. Decyzja pierwotna została bowiem zmieniona, a organ ma obowiązek sprawdzić zgodność rozwiązań projektowych z warunkami określonymi w tej decyzji. W tych okolicznościach organ stwierdził, że w przedmiotowej prawie zaistniało zagadnienie prawne należące do kompetencji innego organu administracji publicznej, a bez jego rozstrzygnięcia wydanie decyzji jest niemożliwe.
W skardze do Sądu na powyższe postanowienie M. Ś., reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika, zarzucił naruszenie art. 6
w zw. z art. 8 § 1 w zw. z art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. poprzez utrzymanie w mocy postanowienia o zawieszeniu postępowania administracyjnego, a to z uwagi na rzekome zaistnienie zagadnienia prawnego, które tamowałoby załatwienie sprawy
w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę, podczas gry w rzeczywistości nie zaistniało zagadnienie wstępne, przez cały czas możliwe jest wydanie pozwolenia na budowę, gdyż ostateczna decyzja
o ustaleniu warunków zabudowy jak obowiązywała tak obowiązuje nadal w obrocie prawnym, a nawet hipotetyczne objecie jej negatywnym wynikiem postępowania wznowieniowego nie zmienia faktu, iż w dacie prowadzenia postępowania administracyjnego jest to rozstrzygnięcie administracyjne korzystające wszakże
z domniemania legalności, trwałości ostatecznych decyzji administracyjnych.
Pełnomocnik wniósł o:
1) uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz postanowienia organu I instancji,
2) zasądzenie na rzecz skarżącego kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.
3) dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z dokumentu w postaci decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia
[...] sierpnia 2023 r. wydanej w sprawie znak: [...], stanowiącej o uchyleniu w całości decyzji Wójta Gminy [...] nr [...] wydanej w ramach postępowania administracyjnego znak: [...] oraz przekazaniu sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji.
W uzasadnieniu skargi pełnomocnik podniósł, iż w sprawie nie można mówić
o zaistnieniu zagadnienia wstępnego, które stanowiłoby podstawę do zawieszenia postępowania administracyjnego w przedmiocie udzielenia pozwolenia na budowlę i zatwierdzenia projektu budowlanego. Powołując się na orzecznictwo sądów administracyjnych strona skarżąca wskazała, że w świetle art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. prejudycjalność zachodzi tylko wtedy, gdy rozstrzygnięcie co do pewnej kwestii prawnej stanowi wiążącą przesłankę wydania decyzji w postępowaniu głównym. Oznacza to, że bez rozstrzygnięcia zagadnienia prejudycjalnego przez inny organ lub sąd, wydanie decyzji w danej sprawie jest niemożliwe. Zagadnienie wstępne wiąże się z sytuacją, gdy rozstrzygnięcie sprawy uwarunkowane jest uprzednim rozstrzygnięciem kwestii prawnej, to jest innymi słowy z sytuacją, w której wydanie orzeczenia merytorycznego w sprawie będącej przedmiotem postępowania przed właściwym organem uwarunkowane jest uprzednim rozstrzygnięciem wstępnego zagadnienia prawnego, zaś ocena tego zagadnienia występnego, gdyby ono samo w
sobie mogło być przedmiotem odrębnego postępowania (w oderwaniu od sprawy, na tle której wystąpiło), należy ze względu na jego przedmiot do kompetencji innego organu państwowego niż ten, przed którym toczy się postępowanie w głównej sprawie. Ten element konstrukcyjny omawianej instytucji, którym jest konieczność uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd, należy rozumieć w ten sposób, że dana kwestia prawna stała się sporna w toku postępowania administracyjnego lub przepisy prawa wymagają ustalenia stanu prawnego w danej kwestii mającej znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy, a w toku postępowania ustalenie tego stanu może nastąpić tylko w drodze rozstrzygnięcia właściwego organu lub sądu.
Pełnomocnik wskazał, że Starosta [...], jak i Wojewoda [...] winni uwzględnić tego rodzaju okoliczność, że wznowienie postępowania w sprawie ostatecznej decyzji określającej warunki zabudowy dla określonego zamierzenia inwestycyjnego w żadnym wypadku nie może być podstawą do uznania, że zaistniało w sprawie zagadnienie wstępne uniemożliwiające załatwienie wniosku
o zatwierdzenie projektu budowlanego i udzielenie pozwolenia na budowę. Wznowienie postępowania nie wpływa w najmniejszym stopniu na byt decyzji
o ustaleniu warunków zabudowy, gdyż ta decyzja obowiązuje w obrocie prawnym dopóki, dopóty nie zostanie ostatecznie i prawomocnie wyeliminowana z obrotu prawnego po zakończeniu decyzją ostateczną wszczętej procedury nadzwyczajnej. Samo wszczęcie postępowania w przedmiocie wznowienie postępowania nie stanowiło i nie stanowi jakiejkolwiek okoliczności, która uniemożliwiałaby wydania decyzji o pozwoleniu na budowę, zatem organy w sprawie w sposób niedopuszczalny orzekły o konieczności zawieszenia postępowania w sprawie z uwagi na rzekome zaistnienie zagadnienia wstępnego.
W ocenie pełnomocnika nie ma racji Wojewoda [...], który w uzasadnieniu postanowienia, jako nową okoliczność uzasadniającą zawieszenie postępowania administracyjnego w przedmiocie udzielenia pozwolenia na budowę powołuje się na fakt, iż w sprawie została wydana nieostateczna decyzja administracyjna wydana w dniu [...] czerwca 2023 r. nr [...] przez Wójta Gminy [...] w ramach postępowania administracyjnego znak: [...], gdyż fakt jej wydania w świetle cytowanego orzecznictwa nie stanowi zagadnienia wstępnego uzasadniającego zawieszenia prowadzonego postępowania administracyjnego.
W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał swoje stanowisko wyrażone
w zaskarżonym postanowieniu i wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2024 r., poz. 935; dalej jako p.p.s.a.) uwzględnienie przez sąd administracyjny skargi następuje, gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania, inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy. Zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Oznacza to, że bierze pod uwagę wszelkie naruszenia prawa, a także wszystkie przepisy, które powinny znaleźć zastosowanie w rozpoznawanej sprawie, niezależnie od żądań i wniosków podniesionych w skardze – w granicach sprawy, wyznaczonych przede wszystkim rodzajem i treścią zaskarżonego aktu. Sąd nie może wydać orzeczenia na niekorzyść skarżącego, chyba że stwierdzi naruszenie prawa skutkujące stwierdzeniem nieważności zaskarżonego aktu lub czynności (art. 134 § 2 p.p.s.a.). Skarga została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym (art. 119 pkt 3 p.p.s.a.).
Przedmiot kontroli w rozpoznawanej sprawie stanowi decyzja Wojewody [...] z dnia [...] lipca 2023 r. utrzymująca w mocy postanowienie Starosty [...] z [...] marca 2023 r. o zawieszeniu postępowania w sprawie pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego, dwóch budynków inwentarskich oraz rekreacyjnego zbiornika wodnego w zabudowie zagrodowej na działce nr [...] obręb [...], gmina [...]. Organ odwoławczy wskazał, że decyzją z dnia
[...] czerwca 2023 r. Wójt Gminy [...] zmienił decyzję o warunkach zabudowy. Zmiana treści decyzji o warunkach zabudowy ma bezpośredni wpływ na postępowanie w sprawie pozwolenia na budowę. Z tego względu Wojewoda uznał, że w sprawie zaistniało zagadnienie prawne należące do kompetencji innego organu administracji publicznej, a bez jego rozstrzygnięcia w sprawie pozwolenia na budowę jest niemożliwe.
W niniejszej sprawie podstawę prawną zawieszenia postępowania stanowił art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a., zgodnie z którym organ administracji publicznej zawiesza postępowanie, gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd.
Nie może budzić wątpliwości, że decyzja o warunkach zabudowy, stanowiąca instrument służący określeniu dopuszczalnego sposobu zabudowy i zagospodarowania terenu, poprzedza uzyskanie pozwolenia na budowę, a także że o pozwolenie na budowę można starać się w okresie ważności decyzji o warunkach zabudowy. Zgodnie z art. 32 ust. 4 pkt 1 p.b., pozwolenie na budowę może być wydane wyłącznie temu, kto złożył wniosek w tej sprawie w okresie ważności decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, jeżeli jest ona wymagana zgodnie z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (przepis ten pozostaje w związku z art. 33 ust. 2 pkt 3 p.b., stosownie do którego "do wniosku o pozwolenie na budowę należy dołączyć decyzję o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, jeżeli jest ona wymagana zgodnie z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym"). Stosownie do art. 35 ust. 1 pkt 1 p.b., przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę lub odrębnej decyzji o zatwierdzeniu projektu zagospodarowania działki lub terenu oraz projektu architektoniczno - budowlanego organ administracji architektoniczno - budowlanej sprawdza m.in. zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu oraz projektu architektoniczno - budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i innymi aktami prawa miejscowego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu.
W myśl ust. 4 tego artykułu, w razie spełnienia wymagań określonych w ust. 1 oraz
w art. 32 ust. 4, organ administracji architektoniczno - budowlanej nie może odmówić wydania decyzji o pozwoleniu na budowę.
Należy wskazać, że zagadnieniem wstępnym w rozumieniu art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. mogą być wyłącznie kwestie (zagadnienia) prawne, które albo ujawniły się w toku postępowania i dotyczą istotnej dla sprawy przesłanki decyzji, albo z przepisów prawa materialnego wynika wprost konieczność rozstrzygnięcia danej kwestii prawnej. Obowiązek wyjaśnienia sprawy pod względem faktycznym i prawnym należy do organu administracji publicznej prowadzącego postępowanie. Należy zatem przyjąć, że zagadnieniem wstępnym w rozumieniu powyższego przepisu może być tylko zagadnienie prawne, którego rozstrzygnięcie należy do właściwości innego organu lub sądu i zagadnienie to może być odrębnym przedmiotem postępowania przed takim organem lub sądem. Z omawianego przepisu wynika ponadto, że zagadnienie to nie było jeszcze przedmiotem postępowania przed właściwymi organami albo w toczącym się postępowaniu nie zapadło prawomocne (ostateczne) rozstrzygnięcie w tej kwestii. Wskazać więc należy, że zagadnienie wstępne musi wpływać na rozpatrzenie sprawy głównej. Zatem chodzi tu o bezwzględne uzależnienie rozpatrzenia sprawy i wydania decyzji w sprawie głównej od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd. Od rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego powinno zależeć rozpatrzenie sprawy administracyjnej w ogóle, nie zaś wydanie pozytywnej lub negatywnej dla wnioskodawcy decyzji. Innymi słowy, chodzi o sytuację, kiedy zagadnienie wstępne nie zostało jeszcze w ogóle rozstrzygnięte orzeczeniem ostatecznym, czy prawomocnym, a nie o to, jak zostało rozstrzygnięte (zob. wyrok NSA z dnia 12 maja 2009 r., I OSK 441/09, wyrok NSA z dnia 13 stycznia 2016 r., I OSK 1699/14, www.orzeczenia.nsa.gov.pl – dalej CBOSA). To zaś, że wynik innego postępowania może mieć wpływ na treść decyzji nie przesądza samo w sobie o istnieniu zagadnienia wstępnego, o którym mowa w art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. (wyrok NSA z dnia 30 listopada 2021 r., I OSK 859/21, CBOSA). W orzecznictwie utrwalone jest stanowisko, że sama możliwość stwierdzenia nieważności decyzji, czy też wznowienia postępowania nie stanowi przesłanki zawieszenia postępowania na podstawie art. 97 § 4 k.p.a., niezależnie od tego na jakim etapie znajduje
się postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji, a także postępowanie w przedmiocie wznowienia postępowania zakończonego decyzją. Organ administracji publicznej oceniając wystąpienie przesłanek skutkujących zawieszeniem postępowania nie może się kierować przewidywaniami jaki będzie wynik merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy, lecz tym, czy w świetle posiadanych materiałów dowodowych i obowiązującego prawa, jest możliwe rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji administracyjnej (wyrok NSA z dnia 12 maja 2009 r., I OSK 441/09). Zgodnie z tym poglądem, w razie zakwestionowania ostatecznego rozstrzygnięcia uznawanego za zagadnienie wstępne, postępowanie główne nie może być zawieszone na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. Nie wyłącza to jednak możliwości późniejszego wzruszenia we właściwym trybie decyzji rozstrzygającej co do istoty, gdy w odpowiednim trybie zostanie zmienione rozstrzygnięcie uznawane za zagadnienie wstępne (zob. wyrok NSA z dnia 12 maja 2009 r., I OSK 441/09, wyrok NSA z dnia 18 lutego 2011 r., II OSK 363/10, wyrok WSA w Gorzowie Wlkp. z dnia 19 kwietnia 2023 r., II SA/Go 773/22, wyrok WSA w Rzeszowie z dnia 28 listopada 2023 r., II SA/Rz 1012/23, CBOSA).
Należy mieć również na uwadze zasadę trwałości decyzji ostatecznych (art. 16 § 1 k.p.a.), którą objęta jest decyzja Wójta Gminy [...] ustalająca warunki zabudowy z dnia [...] sierpnia 2020 r. nr [...], zmieniona w zakresie pkt [...] decyzją ww. organu z dnia [...] marca 2021 r. nr [...]. Wskazana decyzja o warunkach zabudowy z dnia [...] sierpnia 2020 r. zmieniona decyzją Wójta Gminy [...]
z [...] czerwca 2023 r. nr [...] w zakresie zapisu (pkt [...]) nie została - w dacie rozpatrywania zażalenia przez SKO - w tym zakresie w sposób ostateczny zmieniona. Nadto znany jest Sądowi z urzędu fakt, że decyzja z dnia [...] czerwca 2023 r. Wójta Gminy [...] została uchylona na podstawie decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] sierpnia 2023 r., a sprzeciw skarżącego od ww. decyzji został oddalony na podstawie wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w [...] z dnia [...] lutego 2022 r., sygn. akt:
II SA/Go 607/23. Wskazać trzeba, że dysponowanie przez inwestora ostateczną decyzją o warunkach zabudowy - przy założeniu spełnienia wszystkich pozostałych wymaganych warunków - stanowi wystarczającą przesłankę do wydania takiego pozwolenia. Organ administracji architektoniczno - budowlanej nie może uzależniać prowadzenia postępowania i wydania pozwolenia na budowę od spełnienia innych wymogów, niż określone we wskazanych wyżej przepisach p.b., w tym tak jak w niniejszej sprawie, od zakończenia postępowania nadzwyczajnego dotyczącego decyzji o warunkach zabudowy. W sytuacji jednak, gdyby faktycznie po wydaniu decyzji o pozwoleniu na budowę doszło do wyeliminowania decyzji ustalającej warunki zabudowy z obrotu prawnego, ryzyko i następstwa ewentualnego wcześniejszego rozpoczęcia prowadzenia robót budowlanych obciążają inwestora.
Z tego względu należy uznać, że w sprawie doszło do naruszenia art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a., art. 6 k.p.a. oraz art. 8 k.p.a. poprzez nieuzasadnione zawieszenie postępowania w sprawie pozwolenia na budowę. Jednocześnie należy dodać, że organ odwoławczy, utrzymując w mocy postanowienie organu I instancji, swoje rozstrzygnięcie określił w sposób wadliwy jako "decyzja" zamiast "postanowienie".
Z przytoczonych względów Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c uchylił zaskarżoną decyzję. Rozpoznając ponownie sprawę organ będzie związany oceną prawną i wskazaniami zawartymi w niniejszym uzasadnieniu (art. 153 p.p.s.a.).
O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 p.p.s.a. Zasądzono od organu na rzecz skarżącego zwrot kosztów w wysokości
580 zł. Na zasądzone koszty składa się wpis od skargi w wysokości 100 zł, oraz wynagrodzenie pełnomocnika procesowego będącego radcą prawnym w wysokości 480 zł (§ 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2015 r. poz. 1800 ze zm.).

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI