II SA/Go 214/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę na decyzję nakazującą podłączenie nieruchomości do sieci kanalizacyjnej, uznając, że przydomowa oczyszczalnia ścieków nie spełniała wymogów prawnych.
Skarżący kwestionowali decyzję nakazującą podłączenie nieruchomości do sieci kanalizacyjnej, argumentując, że posiadają legalnie działającą przydomową oczyszczalnię ścieków. Sąd uznał jednak, że oczyszczalnia nie spełniała wymogów prawnych, zarówno pod względem technicznym (niedowymiarowanie, wady wykonania), jak i proceduralnym (brak zgłoszenia do organu ochrony środowiska). W związku z tym, skarga została oddalona.
Sprawa dotyczyła skargi B.M. i G.M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, która utrzymała w mocy decyzję nakazującą podłączenie ich nieruchomości do sieci kanalizacyjnej. Skarżący twierdzili, że posiadają przydomową oczyszczalnię ścieków, która zwalnia ich z tego obowiązku. Organy administracji, opierając się na opinii biegłego, ustaliły jednak, że przydomowa oczyszczalnia ścieków skarżących nie spełniała wymogów określonych w przepisach odrębnych. Wady obejmowały niedowymiarowanie zbiornika, niewystarczającą długość drenażu, nieprawidłowe zastosowanie tuneli retencyjnych oraz brak zgłoszenia instalacji do organu ochrony środowiska. Wojewódzki Sąd Administracyjny, kontrolując legalność decyzji, uznał, że postępowanie wyjaśniające zostało przeprowadzone prawidłowo, a zgromadzony materiał dowodowy, w tym opinia biegłego, jednoznacznie wskazywał na niespełnienie przez oczyszczalnię wymogów prawnych. Sąd podkreślił, że brak zgłoszenia instalacji do organu ochrony środowiska oraz wady techniczne samej oczyszczalni uniemożliwiają uznanie jej za spełniającą wymogi prawne, co skutkuje obowiązkiem podłączenia nieruchomości do sieci kanalizacyjnej. Sąd oddalił skargę, uznając zaskarżoną decyzję za zgodną z prawem.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Nie, przydomowa oczyszczalnia ścieków musi spełniać wymogi techniczne oraz zostać prawidłowo zgłoszona do organu ochrony środowiska, aby zwolnić właściciela z obowiązku podłączenia do sieci kanalizacyjnej.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że brak zgłoszenia instalacji do organu ochrony środowiska oraz stwierdzone wady techniczne (niedowymiarowanie, wady wykonania) sprawiają, że przydomowa oczyszczalnia ścieków nie spełnia wymogów prawnych, co skutkuje obowiązkiem podłączenia do sieci kanalizacyjnej.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (10)
Główne
u.u.c.p.g. art. 5 § ust. 1 pkt 2
Ustawa o utrzymaniu czystości i porządku w gminach
Zwalnia z obowiązku podłączenia do sieci kanalizacyjnej tylko taka przydomowa oczyszczalnia ścieków, która spełnia wymogi określone w przepisach odrębnych.
u.u.c.p.g. art. 5 § ust. 7
Ustawa o utrzymaniu czystości i porządku w gminach
Nakłada na organ obowiązek wydania decyzji nakazującej wykonanie obowiązku przyłączenia do sieci kanalizacyjnej w przypadku stwierdzenia jego niewykonania.
Pomocnicze
u.p.o.ś. art. 152 § ust. 1
Ustawa Prawo ochrony środowiska
Instalacja, z której emisja nie wymaga pozwolenia, mogąca negatywnie oddziaływać na środowisko, podlega zgłoszeniu organowi ochrony środowiska.
Rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 2 lipca 2010 r. w sprawie rodzajów instalacji, których eksploatacja wymaga zgłoszenia art. 2 § ust. 1
Zgłoszenia wymagają oczyszczalnie ścieków o przepustowości do 5 m3 na dobę, wykorzystywane na potrzeby własnego gospodarstwa domowego.
p.p.s.a. art. 151
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa prawna oddalenia skargi.
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa uwzględnienia skargi w przypadku naruszenia prawa materialnego lub procesowego.
k.p.a. art. 7
Ustawa Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada prawdy obiektywnej.
k.p.a. art. 77 § § 1
Ustawa Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego.
k.p.a. art. 80
Ustawa Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada swobodnej oceny dowodów.
k.p.a. art. 107 § § 3
Ustawa Kodeks postępowania administracyjnego
Wymogi dotyczące uzasadnienia decyzji.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Przydomowa oczyszczalnia ścieków nie spełnia wymogów prawnych z powodu wad technicznych i braku zgłoszenia. Obowiązek podłączenia do sieci kanalizacyjnej jest bezwzględny, gdy przydomowa oczyszczalnia nie spełnia wymogów.
Odrzucone argumenty
Posiadanie przydomowej oczyszczalni ścieków zwalnia z obowiązku podłączenia do sieci kanalizacyjnej. Organ nieprawidłowo ustalił, że oczyszczalnia nie spełnia wymogów, ponieważ odesłanie do przepisów odrębnych ma charakter przedmiotowy (standardy emisyjne), a nie proceduralny. Organ nie ustalił technicznej możliwości podłączenia do sieci kanalizacyjnej. Koszty i utrudnienia związane z podłączeniem do sieci kanalizacyjnej powinny być brane pod uwagę.
Godne uwagi sformułowania
przydomowa oczyszczalnia ścieków spełniająca wymagania określone w przepisach odrębnych decyzja ta nie ma charakteru uznaniowego nie można utożsamiać zgłoszenia zakończenia budowy z obowiązkiem zgłoszenia instalacji do organu ochrony środowiska obowiązek publicznoprawny nie może być uchylony ze względu na koszty lub utrudnienia
Skład orzekający
Sławomir Pauter
przewodniczący sprawozdawca
Jarosław Piątek
sędzia
Kamila Karwatowicz
asesor
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących obowiązku podłączenia do sieci kanalizacyjnej w kontekście posiadania przydomowej oczyszczalni ścieków, zwłaszcza w zakresie wymogów technicznych i proceduralnych."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, w której przydomowa oczyszczalnia ścieków nie spełnia wymogów prawnych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje praktyczne problemy związane z interpretacją przepisów dotyczących przydomowych oczyszczalni ścieków i obowiązku podłączenia do sieci kanalizacyjnej, co jest istotne dla właścicieli nieruchomości.
“Twoja przydomowa oczyszczalnia ścieków nie chroni Cię przed obowiązkiem podłączenia do kanalizacji? Sprawdź, dlaczego.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII SA/Go 214/24 - Wyrok WSA w Gorzowie Wlkp. Data orzeczenia 2024-06-26 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2024-04-26 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp. Sędziowie Jarosław Piątek Kamila Karwatowicz Sławomir Pauter /przewodniczący sprawozdawca/ Symbol z opisem 6138 Utrzymanie czystości i porządku na terenie gminy Hasła tematyczne Inne Skarżony organ Samorządowe Kolegium Odwoławcze Treść wyniku Oddalono skargę Powołane przepisy Dz.U. 2024 poz 935 art. 151 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.) Dz.U. 2023 poz 1469 art. 5 ust. 1 pkt 2, art. 5 ust. 7 Ustawa z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (t. j.) Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sławomir Pauter (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Jarosław Piątek Asesor WSA Kamila Karwatowicz po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 26 czerwca 2024 r. sprawy ze skargi B. M. i G. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...]. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie nałożenia obowiązku podłączenia nieruchomości do sieci kanalizacyjnej oddala skargę w całości. Uzasadnienie Przedmiotem skargi wniesionej w niniejszej sprawie przez B.M. i G.M. jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] lutego 2024 r., którą utrzymano w mocy decyzję Zarządu Związku [...] z dnia [...] sierpnia 2023 r. nakazującą B.M. i G.M. wykonanie obowiązku podłączenia do sieci kanalizacyjnej nieruchomości położonej przy ul. [...]. Powyższa decyzja została wydana w oparciu o następujące ustalenia faktyczne i prawne: Pismem noszącym datę [...] kwietnia 2021 r. Zarząd Związku [...] zawiadomił B.M. i G.M. (dalej "skarżący", "strona") o wszczęciu z urzędu w oparciu o art. 61 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2020 r., poz. 256 ze zm.) – dalej "k.p.a." oraz art. 5 ust. 1 pkt 2, art. 5 ust. 6 i 7 ustawy z dnia 13 września 1996 roku o utrzymaniu w czystości i porządku w gminach (t.j. Dz.U. z 2020r., poz. 1439 ze zm.) postępowania w przedmiocie przyłączenia do sieci kanalizacyjnej nieruchomości stanowiącej ich własność zlokalizowanej przy ulicy [...]. Wszczęcie powyższego postępowania było następstwem pisma Przedsiębiorstwa W Sp. z o. o. z dnia [...] lutego 2021 r. skierowanego do organu zawierającego analizę możliwości włączenia do sieci kanalizacyjnej dla poszczególnych nieruchomości, w tym dla nieruchomości położonej przy ul. [...]. Wskazano, że istnieje sieć kanalizacji sanitarnej w ulicy [...] w sąsiedztwie działki, na której zlokalizowany jest budynek. Analiza ukształtowania terenu oraz głębokość posadowienia sieci kanalizacyjnej wskazuje, że istnieje możliwość bezpośredniego grawitacyjnego włączenia budynku do sieci kanalizacji sanitarnej w działce drogowej. Istnieje sięgacz wykonany do granicy analizowanej nieruchomości. Odległość od istniejącej infrastruktury (sięgacza) do obrysu budynku wynosi ok. 7m. W odpowiedzi na zawiadomienie o wszczęciu postępowania pismem z dnia [...] czerwca 2021 roku skarżący G.M. poinformował organ o zamiarze złożenia do Starostwa kompletu dokumentów "o dopuszczeniu budynku do celów mieszkaniowych", co uczyni do 20 czerwca 2021 r. Do oświadczenia dołączono kopie: decyzji Starosty nr [...] z dnia [...].11.2007 r. zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego, wolno stojącego na działce o nr ewid. [...], obejmującej również budowę przydomowej oczyszczalni ścieków; mapy pomiaru powykonawczego z dnia [...].09.2019 r., metryki instalacji dla oczyszczalni zainstalowanej w [...] z dnia [...].03.2009 r. oraz ogólnych informacji dotyczących przydomowej oczyszczalni ścieków marki "Pozplast". Organ po analizie powyższych dokumentów stwierdził, że powyższe dokumenty nie potwierdziły, iż przedmiotowa posesja jest wyposażona w przydomową oczyszczalnię ścieków, spełniającą wymagania określone w przepisach odrębnych. Dlatego organ podjął czynności zmierzające do uzyskania potwierdzenia od Wójta Gminy, Inspektora Nadzoru Budowlanego oraz Starosty, że nieruchomość położona przy ul. [...] została wyposażona w przydomową oczyszczalnię ścieków, spełniającą wymagania określone w przepisach odrębnych. Starosta w piśmie z dnia [...] sierpnia 2021 r. poinformował Zarząd Związku, że dla nieruchomości położonej przy ul. [...], w jednym postępowaniu o udzielenie pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego, zostało przyjęte bez sprzeciwu zgłoszenie budowy przydomowej oczyszczalni ścieków, przeznaczonej do użytkowania do czasu wykonania sieci kanalizacyjnej. Nadto Wójt Gminy w piśmie z dnia [...] sierpnia 2021 r. wskazał, iż nie dofinansował budowy przydomowej oczyszczalni ścieków oraz, że do urzędu nie wpłynęło zgłoszenie jej eksploatacji. Następnie w dniu 24 sierpnia 2021 r. do Biura Związku wpłynęło zaświadczenie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] sierpnia 2021 r. dotyczące braku sprzeciwu do użytkowania budynku mieszkalnego jednorodzinnego położonego w miejscowości [...] na dz. nr ewid. [...] oraz kserokopia zgłoszenia do ewidencji zbiorników bezodpływowych (szamb) i/lub przydomowych oczyszczalni ścieków dotyczące nieruchomości położonej przy ul. [...] (złożone przez G.M. do Związku [...] w dniu 24 sierpnia 2021 r.). Z ww. zgłoszenia wynika, iż nieczystości z przedmiotowej posesji odprowadzane są do przydomowej oczyszczalni ścieków o wydajności 1m3/ dobę, uruchomionej w 2009 r. Ponadto wpłynęły do organu kopie: mapy pomiaru powykonawczego, opinii geologicznej określającej warunki gruntowo-wodne dla potrzeb projektowanej oczyszczalni ścieków w miejscowości [...] (działka [...]), metryki instalacji dla oczyszczalni zainstalowanej w [...] z dnia [...] marca 2009 r., protokołu badania technicznego kanalizacji sanitarnej wraz z przydomową oczyszczalnią ścieków z dnia [...] września 2010 r., protokołu z przeprowadzenia próby szczelności zbiornika gnilnego z dnia [...] czerwca 2010 r. Powyższa dokumentacja nadal nasuwała wątpliwości organu co do faktycznego wyposażenia nieruchomości w przydomową oczyszczalnię ścieków, spełniającą wymagania określone w przepisach odrębnych. Dodatkowo zastrzeżenia organu budziła kwestia braku zinwentaryzowania przedmiotowej instalacji na mapie w Informacji katastralnej Powiatu (Geoportal), mimo przedłożenia przez właściciela Mapy pomiaru powykonawczego. W związku z powyższym, organ w dniu 8 września 2021 r. wezwał strony do przedłożenia dokumentacji potwierdzającej wyposażenie nieruchomości położonej przy ul. [...] w przydomową oczyszczalnię ścieków, spełniającą wymagania określone w przepisach odrębnych. W wezwaniu wskazano, że przedłożone przez stronę dokumenty nie dowodzą, iż budowa przydomowej oczyszczalni ścieków została zakończona oraz, że spełnia ona wymagania określone w przepisach odrębnych. Ponadto Zarząd Związku zwrócił się z prośbą do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego o przekazanie informacji, czy przy wydawaniu zaświadczenia z dnia [...] sierpnia 2021r., znak [...] Inspektor Nadzoru Budowlanego rozpatrywał kwestię wyposażenia przedmiotowej nieruchomości w przydomową oczyszczalnię ścieków, spełniającą wymagania określone w przepisach odrębnych. W dniu 20 września 2021 r. strona dostarczyła potwierdzenie transportu i utylizacji ścieków z dnia [...] września 2021 r. w ilości 3m3 zawierające zapis "szambo ekologiczne". W związku z brakiem odpowiedzi Inspektora Nadzoru Budowlanego oraz nieprzedłożeniem przez strony dokumentów jednoznacznie potwierdzających wyposażenie nieruchomości położonej przy ul. [...] w przydomową oczyszczalnię ścieków, spełniającą wymagania określone w przepisach odrębnych, organ uznał, że dla ustalenia, czy nieruchomość wyposażona jest w ww. instalację konieczne będzie przeprowadzenie oględzin. Mając na uwadze powyższe, Zarząd Związku w dniu [...] kwietnia 2023 r. wydał postanowienie w sprawie powołania biegłego do udziału w oględzinach ww. nieruchomości oraz wydania opinii w zakresie jej wyposażenia w przydomową oczyszczalnię ścieków, spełniającą wymagania określone w przepisach odrębnych. W dniu [...] maja 2023 r. przy udziale biegłego przeprowadzono oględziny przedmiotowej instalacji, w trakcie których właściciel okazał miejsce usytuowania osadnika gnilnego oraz 4 kominów napowietrzających. W osadniku znajdował się kosz filtracyjny wypełniony skałą wulkaniczną. Właściciel okazał również miejsce w którym znajduje się studzienka rozsączająca (element niewidoczny). Podczas oględzin wykonano dokumentację fotograficzną oraz zobowiązano kontrolowanego do dostarczenia do Biura Związku dokumentów potwierdzających wywóz nieczystości z osadnika oczyszczalni oraz umowy z podmiotem posiadającym zezwolenie w zakresie opróżniania przydomowych oczyszczalni ścieków oraz transportu nieczystości ciekłych. W dniu 26 maja 2023 r. drogą elektroniczną do organu wpłynął dokument dotyczący transportu i utylizacji ścieków z dnia [...] września 2021 r. (dokument ten został przedłożony organowi wcześniej tj. w dniu 20.09.2021 r.). Biegły na podstawie dokumentów zgromadzonych w toku prowadzonego postępowania oraz oględzin przydomowej oczyszczalni ścieków sporządził opinię techniczną, która do Biura Związku wpłynęła w dniu [...] czerwca 2023 r. Biegły stwierdził, że nieruchomość położona przy ul. [...] wyposażona jest w naturalną oczyszczalnię przydomową, ponieważ urządzenia są tożsame z elementami składającymi się na przydomową oczyszczalnię ścieków. Zdaniem biegłego obiekt na przedmiotowej nieruchomości nie spełnia podstawowych norm dla swojego przeznaczenia z powodu zastosowania: zbiornika gnilnego o pojemności 2m3 (dla RLM 6 wg wyliczeń wymagane jest 2,7m3); drenażu rozsączającego o niewystarczającej długości 48mb, podczas gdy dla 6-osobowej rodziny wymagany jest drenaż o długości 72 m (zwyczajowo 12 mb na jednego mieszkańca), dodatkowych tuneli retencyjnych rozsączających do wody deszczowej, nieprzeznaczonych do ścieków. Dodatkowo biegły wskazał, iż istnieje wada zabudowy drenażu rozsączającego, która jest niezgodna z zasadami oczyszczania ścieków na drenażu rozsączającym. W rurach napowietrzających stwierdzono wysoki poziom ścieków, który wskazuje na niedrożny drenaż rozsączający lub brak właściwej chłonności gruntu względem dobranego systemu rozsączającego lub wysoki poziom wód gruntowych, niezgodny z wymaganiami posadowienia drenażu w gruncie. W opinii wskazano, że nie są znane przyczyny braku działania drenaży oraz, że stan na dzień wizji lokalnej wskazuje na całkowite zalanie ściekiem drenażu i pakietów retencyjnych uniemożliwiając tym samym napowietrzenie ścieku i jego doczyszczenie tlenowe przed wprowadzeniem do gruntu. Właściciel w celu zwiększenia skuteczności rozsączania ścieku w gruncie zastosował dodatkowe rozsączanie używając do tego dodatkowej linii do retencji i rozsączania wód deszczowych o dl. 5,80 m. Nie jest to jednak rozwiązanie dedykowane do systemów tlenowego oczyszczania ścieków z przydomowej oczyszczalni ścieków. Nie są znane szczegóły budowy dna drenażu na tym odcinku. Faktem jest jednak brak chłonności także tego odcinka gdyż komin napowietrzający zalany jest wysokim poziomem ścieków, uniemożliwiającym napowietrzenie i tym samym oczyszczanie tlenowe. Na podstawie oględzin biegły ocenił, że nieruchomość położona przy ul. [...] wyposażona jest w przydomową oczyszczalnię ścieków, która nie spełnia wymagań określonych w przepisach odrębnych w zakresie budowy z tytułu niedowymiarowanego urządzenia. Mając powyższe ustalenia na uwadze organ I instancji uznając, że zostały spełnione przesłanki określone w określone w art. 3 ust. 2a,i art. 5 ust. 1 pkt 2 i ust. 7 ustawy z dnia 13 września 1996 roku o utrzymaniu w czystości i porządku w gminach decyzją z dnia [...] sierpnia 2023 r. nakazał B.M. i G.M. obowiązek podłączenia do sieci kanalizacyjnej nieruchomości stanowiącej ich własność a położonej przy ulicy [...]. W uzasadnieniu decyzji, po przedstawieniu powyższych ustaleń, organ I instancji stwierdził, że zostały spełnione wszystkie przesłanki uzasadniające nałożenie takiego obowiązku tj.: istnienie takiej sieci, możliwość przyłączenia do niej nieruchomości, brak wyposażenia nieruchomości w przydomową oczyszczalnię ścieków oraz niezrealizowanie przez właścicieli nieruchomości obowiązku przyłączenia. Przesłanki te zaistniały w niniejszej sprawie kumulatywnie, a tym samym organ administracji publicznej winien zbadać ich zaistnienie i wykazać w uzasadnieniu. Stwierdził również, że na posesji stron jest przydomowa oczyszczalnia ścieków, jednak nie spełnia ona wymagań określonych w przepisach odrębnych w zakresie budowy z tytułu niedowymiarowanego urządzenia, co znalazło potwierdzenie w przeprowadzonych oględzinach i sporządzonej przez biegłego opinii W związku z powyższym, należy uznać, że w niniejszej sprawie brak jest przesłanki zwalniającej z obowiązku przyłączenia do sieci kanalizacyjnej przedmiotowej nieruchomości z powodu wyposażenia jej w przydomową oczyszczalnię ścieków spełniającą wymagania określone w przepisach odrębnych. Od powyższej decyzji, w ustawowym terminie, odwołała się B.M.. Zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie art. 5 ust. 1 pkt 2 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach poprzez jego błędną wykładnię i przez to nieprawidłowe zastosowanie w sprawie, co doprowadziło do nieuzasadnionego stwierdzenia, że przydomowa oczyszczalnia ścieków położona na terenie nieruchomości przy ul. [...] nie spełnia wymogów określonych w przepisach odrębnych. Wobec powyższego wnosiła o uchylenie zaskarżonej decyzji organu I instancji w całości. Nadto w uzasadnieniu odwołania podniosła, że istniejącą oczyszczalnie ścieków na nieruchomości wykonano w oparciu decyzję zatwierdzającą projekt budowalny budynku mieszkalnego i udzielone pozwolenie na budowę budynku mieszkalnego obejmującą również wykonanie spornej oczyszczalni ścieków. W chwili wydawania powyższej decyzji nie istniała wspólna sieć kanalizacyjna umożliwiająca odprowadzanie nieczystości z nieruchomości. W takiej sytuacji wobec wykonania przydomowej oczyszczalni ścieków nie istniał po stronie właścicieli nieruchomości obowiązek jej podłączenia do wspólnej sieci kanalizacyjnej. Strona podniosła także, że w trakcie planowania budowy domu musiała wybudować oczyszczalnie ścieków, ponieważ w momencie rozpoczęcia budowy nie istniała możliwość przyłączenia nieruchomości do sieci kanalizacyjnej. Przez lata inwestowała więc w przebudowę oczyszczalni, tak aby zwiększyć jej wydajność i poprawić parametry techniczne. Skarżąca wskazała, że zgodnie z brzmieniem art. 5 ust. 1 pkt 2 powołanej wyżej ustawy. Istnieją dwa alternatywne rozwiązania dla realizacji obowiązku, o którym mowa w tym przepisie (utrzymanie czystości i porządku przez właścicieli nieruchomości): przyłączenie do sieci kanalizacyjnej albo wyposażenie nieruchomości w przydomową oczyszczalnie ścieków. Nie jest więc dopuszczalna taka modyfikacja art. 5 ust. 1 pkt 2, która ograniczałaby czasowo możliwość budowy przydomowych oczyszczalni ścieków do momentu stworzenia przez gminę warunków do przyłączenia nieruchomości do sieci kanalizacyjnej. Stąd strona mimo wybudowania przez gminę sieci kanalizacyjnej dokonała wyboru dalszej eksploatacji wybudowanej przez siebie przydomowej oczyszczalni ścieków. Strona podniosła także, że stwierdzone w opinii wady istniejącej przydomowej oczyszczalni ścieków są usuwalne, co też w przyszłości uczyni. Dalej w uzasadnieniu odwołania podniesiono, że przymuszenie strony do wykonania obowiązku przyłączenia nieruchomości do sieci kanalizacyjnej w przypadku, gdy na nieruchomości istnieje legalnie działająca przydomowa oczyszczalnia ścieków, stanowi naruszenie art. 64 ust. 3 Konstytucji oraz art. 140 kodeksu cywilnego. Organ pozbawia bowiem stronę możliwości korzystania z jej prawa własności zgodnie z jej wolą, ograniczając to prawo bardziej, niż wynikałoby to z art. 5 ust. 1 pkt 2 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach. Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] lutego 2024 r. zaskarżoną decyzję organu I instancji utrzymało w mocy. W uzasadnieniu ww. decyzji stwierdzono, że w kontekście treści art. 5 ust. 1 pkt 2 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach należy przyjąć, że ustawodawca dopuścił zwolnienie z obowiązku przyłączenia do sieci kanalizacyjnej w przypadku, gdy nieruchomość jest wyposażona w przydomową oczyszczalnię ścieków spełniającą wymagania określone w przepisach odrębnych. W przypadku, gdy właściciel nieruchomości nie wyposażył nieruchomości w przydomową oczyszczalnię ścieków oraz nie wykonuje obowiązku ustawowego, który dotyczy przyłączenia nieruchomości do istniejącej sieci kanalizacyjnej na organie ciąży ustawowy obowiązek wydania nakazu przyłączenia nieruchomości do istniejącej sieci kanalizacyjnej co wynika z treści art. 5 ust. 7 ustawy o utrzymaniu w czystości i porządku w gminach. Dalej Kolegium stwierdziło, że z akt sprawy wynika, że istnieje sieć kanalizacji sanitarnej w ul. [...] w sąsiedztwie działki, na której zlokalizowany jest budynek mieszkalny stron oraz, że analiza ukształtowania terenu oraz głębokość sieci kanalizacyjnej wskazuje, że istnieje możliwość bezpośredniego grawitacyjnego włączenia budynku do istniejącej sieci kanalizacyjnej sanitarnej. Odległość od istniejącej infrastruktury (sięgacza) do obrysu budynku wynosi ok. 7 m. Względy ekonomiczne i wysokość kosztów wykonania przyłącza z uwagi na jego długość, wynikającą z powierzchni nieruchomości i usytuowania budynku i miejsca wpięcia w znacznej odległości od sieci doprowadzonej jedynie do granicy nieruchomości, nie stanowią okoliczności, które mogłyby podważyć ten obowiązek. Kwestia technicznego wykonania przyłączenia ustalana jest bowiem w warunkach technicznych wydawanych przez przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjnego. Mając na względzie powyższe, Kolegium w pełni podzieliło stanowisko zajęte przez organ I instancji, stwierdzając, że znajduje ono potwierdzenie w ustalonym stanie faktycznym oraz w obowiązujących przepisach prawa, w szczególności w art. 5 ust. 1 pkt 2 i art. 5 ust. 7 ustawy o utrzymaniu w czystości i porządku w gminach. W związku z zarzutami podnoszonymi w odwołaniu, Kolegium w pierwszej kolejności odniosło się do kwestii istniejącej na nieruchomości przydomowej oczyszczalni ścieków. Wskazało, że zgodnie z powołanymi na wstępie przepisami ustawy z obowiązku przyłączenia do istniejącej sieci kanalizacji sanitarnej zwolnieni są właściciele nieruchomości, wyposażonych w przydomową oczyszczalnię ścieków spełniającą wymagania określone w przepisach odrębnych. Zgodnie zaś z brzmieniem art. 152 ust. 1 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. - Prawo ochrony środowiska (Dz. U. z 2024 r. poz. 54 ze zm.) instalacja, z której emisja nie wymaga pozwolenia, mogąca negatywnie oddziaływać na środowisko, podlega zgłoszeniu organowi ochrony środowiska, z zastrzeżeniem ust. 8. Co istotne, brzmienie powołanego przepisu nie uległo zmianie od dnia wejścia tej ustawy w życie. Z kolei w myśl § 2 ust. 1 rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 2 lipca 2010 r. w sprawie rodzajów instalacji, których eksploatacja wymaga zgłoszenia (Dz. U. z 2019 r. poz. 1510), zgłoszenia z uwagi na wprowadzanie ścieków do wód lub do ziemi wymagają oczyszczalnie ścieków o przepustowości do 5 m3 na dobę, wykorzystywane na potrzeby własnego gospodarstwa domowego lub rolnego w ramach zwykłego korzystania z wód. Analogiczny zapis znajdował się także w pkt 1 Tabeli B, stanowiącej załącznik do rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 22 grudnia 2004r. w sprawie rodzajów instalacji, których eksploatacja wymaga zgłoszenia (Dz. U. Nr 283, poz. 2839). Jak wynika z powyższego, przepisy odrębne uzależniają możliwość eksploatacji, przydomowej oczyszczalni ścieków nie tylko od spełnienia wszystkich wymogów procesu inwestycyjnego przed organami administracji architektoniczno-budowlanej, ale także od prawidłowego zgłoszenia tego faktu właściwemu organowi ochrony środowiska. Kolegium stwierdziło, że za przydomową oczyszczalnię ścieków spełniającą wymagania określone w przepisach odrębnych, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 2 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach uznać będzie więc można tylko taką oczyszczalnię, wobec której spełnione zostały wszystkie ww. obowiązki, a więc m.in, jej eksploatacja została zgłoszona właściwemu organowi ochrony środowiska, który w przepisanym prawem terminie nie wezwał wnioskodawcy do uzupełnienia zgłoszenia ani nie wniósł sprzeciwu od dokonanego zgłoszenia. Co istotne, obowiązek dokonania zgłoszenia przed faktycznym rozpoczęciem eksploatacji oczyszczalni obowiązywał już w dacie zakończenia budowy tej instalacji na działce nr [...]. Mając na uwadze powyższe Kolegium wskazało że - jak wynika z akt sprawy - ten obowiązek nie został spełniony w stosunku do spornej oczyszczalni ścieków. O ile bowiem B.M. i G.M. dokonali zgłoszenia zakończenia budowy budynku mieszkalnego wraz z przydomową oczyszczalnią ścieków, które zostało przyjęte bez zastrzeżeń przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego, to jednak czynności tej nie można utożsamiać ze zgłoszeniem, o którym mowa w art. 152 ust. 1 Prawa ochrony środowiska. Dołączone do akt zaświadczenie z dnia [...] sierpnia 2021 r. Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego niczego w sprawie nie zmienia, bowiem wynika z niego, że organ architektoniczno-budowlany zaświadczył w nim, w ramach przysługujących mu kompetencji, że dnia [...] sierpnia 2021 r. G.M. zawiadomił organ nadzoru budowalnego o zakończeniu budowy budynku mieszkalnego jednorodzinnego położonego w miejscowości [...] na dz. nr [...] i organ nadzoru budowlanego nie wniósł sprzeciwu do użytkowania. Kolegium uznało zatem, że w dniu wydania zaskarżonej decyzji znajdująca się na działce nr [...] przydomowa oczyszczalnia ścieków nie spełniała wszystkich wymogów określonym w przepisach prawa. Tym samym w analizowanej sprawie nie wystąpiły przesłanki, które pozwoliłyby odwołującym na skuteczne uwolnienie się od obowiązku przyłączenia nieruchomości do istniejącej sieci kanalizacyjnej. Dodatkowo Kolegium podniosło, że w aktach niniejszej sprawy znajduje się opinia techniczna nr [...], w której biegły stwierdził, że nieruchomość położona przy ul. [...]nie spełnia podstawowych norm dla swojego przeznaczenia, wskazując jednocześnie stwierdzone wady. Skargę na powyższą decyzję złożyli B.M. i G.M. wnosząc o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji organu II instancji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji oraz o zasądzenie od Samorządowego Kolegium Odwoławczego zwrotu kosztów postępowania. Zaskarżonej decyzji zarzucono naruszenie: 1) art. 7, art. 77 § 1, art. 80 oraz art. 107 § 3 k.p.a. poprzez oparcie decyzji na okolicznościach niedowiedzionych w sprawie, co doprowadziło do uznania, że przydomowa oczyszczalnia ścieków znajdująca się na nieruchomości przy ul. [...] nie spełnia wymagań określonych w przepisach odrębnych, 2) art. 5 ust. 1 pkt 2 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach poprzez jego błędną wykładnię i przez to nieprawidłowe zastosowanie w sprawie, co doprowadziło do niezasadnego nałożenia na skarżących obowiązku podłączenia do sieci kanalizacyjnej nieruchomości położonej przy ul. [...]. W uzasadnieniu skargi podniesiono, że zdaniem skarżących organ I instancji, pomimo powołania biegłego, nieprawidłowo ustalił, że użytkowana przez skarżących przydomowa oczyszczalnia ścieków nie spełnia wymagań określonych w przepisach odrębnych, bowiem odesłanie z art. 5 ust. 1 pkt 2 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach do przepisów odrębnych ma charakter przedmiotowy związany z obowiązkiem zachowania standardów emisyjnych, np. w zakresie ilości ścieków wprowadzonych do ziemi, wskaźnika biochemicznego zużycia tlenu, który jest odpowiedzialny za redukcję ścieków dopływających, a także czy miejsce wprowadzania ścieków jest odpowiednio oddzielone warstwą gruntu od wód podziemnych, a nie standardów proceduralnych. Organ I instancji ustalił natomiast, że użytkowana przez skarżących instalacja nie spełnia wymagań określonych w przepisach odrębnych ze względu na swoją "niedowymiarowość". Z ustalenia tego nie wynika jednak, jakie przepisy dotyczące standardów emisyjnych zostały naruszone przez użytkowanie takiej oczyszczalni ścieków. Nie zostały bowiem przeprowadzone żadne badania gruntu, a biegły w czasie oględzin oczyszczalni nie pobierał próbek. Z powyższego wynika także wniosek, że sam brak dokonania zgłoszenia przydomowej oczyszczalni ścieków zgodnie z przepisami ustawy Prawo ochrony środowiska, nie mógłby być podstawą oceny, że przydomowa oczyszczalnia ścieków nie spełnia wymagań określonych w przepisach odrębnych. Podniesiono także, że wielkość zbiornika gnilnego jest wystarczająca dla 6 – osobowej rodziny. Podkreślono, że tylko czasowo na nieruchomości zamieszkuje obecnie 6 osób. Dalej podniesiono, że zgodnie z orzecznictwem sam fakt istnienia sieci kanalizacyjnej nie jest wystraczający, lecz konieczna jest jeszcze realna i techniczna wykonalność możliwości podłączenia (wyrok NSA z dnia 9.10.2013 r., II OSK 1072/12, wyrok WSA we Wrocławiu z dnia 25.09.2019 r., lI SA/Wr 256/19). Techniczną możliwość podłączenia ustala się w warunkach technicznych wydawanych przez przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne. Skarżący podnieśli, że o wydanie warunków technicznego podłączenia wystąpili na piśmie. Przedsiębiorstwo W Sp. z o.o. w piśmie z dnia [...] marca 2024r. znak: [...] ustaliło warunki przyłączenia do sieci wodociągowej dla nieruchomości położonej przy ul. [...]. Warunki te powinny być jednak ustalone w sprawie, a więc przed wydaniem decyzji organu I instancji. Ponieważ skarżący z uwagi na posiadanie i użytkowanie przydomowej oczyszczalni ścieków, na którą to poniesione zostały określone koszty, nie zamierzali przyłączyć się do powstałej sieci kanalizacyjnej, nie wystąpili wcześniej z wnioskiem o określenie warunków technicznych przyłączenia. W opinii skarżących to organ I instancji powinien ustalić czy istnieją techniczne możliwości przyłączenia nieruchomości do sieci kanalizacyjnej, zanim nałożył obowiązek przyłączenia na skarżących. Zgodnie z wytycznymi do projektowania i wykonania przyłączy wodociągowych i kanalizacji sanitarnej, które zamieszczone zostały na stronie internetowej Przedsiębiorstwa W Sp. z o.o. [...], a które w warunkach przyłączenia do sieci kanalizacyjnej wskazane zostały jako właściwe do stosowania, nie jest możliwe dokonanie przyłączenia w taki sposób, aby zostały one zachowane. Pkt 4.2 ppkt b) wytycznych stanowi, że "zmiany kierunku, spadku przy wykorzystaniu kaskad należy projektować przy wykorzystaniu studni". W przypadku przedmiotowej nieruchomości będą potrzebne dwie studnie: pierwsza przy zmianie kierunku o 90 stopni, druga przy zmianie kierunku o ok. 30 stopni. Druga studnia nie będzie mogła zostać wykonana przy zachowaniu odległości 1,5 m od budynku, ponieważ lokalizację uniemożliwia rura gazowa. Ppkt e) "nie należy lokalizować przyłącza na granicy dwóch posesji. Należy zachować odległość 1 m od granicy posesji" - aby zachować minimalne odległości od przewodów gazowych i wodociągowych należałoby wykonać przyłącze od strony granicy działki, ale z naruszeniem odległości co najmniej 1 m. Przyłącze znajdowałoby się w odległości ok. 0,8 m - 0,9 m od granicy działki, a ponadto konieczne byłoby wycięcie 5 drzew, co wygenerowałoby dodatkowe koszty. Ponadto niemożliwe byłoby zachowanie odległości określonych w ppkt f): w przypadku przewodów wodociągowych i gazowych przyłącze sieci kanalizacyjnej znajdowałoby się w odległości 0,5 m, a nie wymaganych 1,5 m, w przypadku kabli energetycznych przyłącze będzie się krzyżowało z kablami energetycznymi. Nie będzie również możliwe zachowanie odpowiedniej odległości od obiektów budowlanych i małej architektury (1,5 m), bez naruszenia minimalnej odległości od przewodu gazowego. Bez względu na możliwość zachowania minimalnych odległości od wskazanych przewodów, wykonanie przyłącza wymagać będzie rozebrania 25 m kostki brukowej położonej wokół domu. To dodatkowy koszt, który spowoduje, że przyłączenie nieruchomości do sieci kanalizacyjnej będzie znacznie kosztowniejsze, niż ewentualna poprawa przepustowości obecnie użytkowanej oczyszczalni ścieków, co jest technicznie i ekonomicznie bardziej uzasadnione. W ocenie skarżących organ naruszył zatem zasady zawarte w art. 7, 77 § 1, 80 oraz 107 § 3 k.p.a. Organ nie ustalił zakresu przepisów odrębnych, które powinny mieć zastosowanie w sprawie, a na podstawie który dokonałby ustaleń faktycznych adekwatnie do wymagań określonych w tych przepisach. Organ nie dokonał również ustaleń faktycznych w zakresie technicznej możliwości przyłączenia do sieci kanalizacyjnej. Naruszenie to ma istotny wpływ na wynik sprawy, ponieważ na skarżących nałożono obowiązek, który nie jest możliwy do wykonania. Dlatego uzasadnione jest uchylenie obu zaskarżonych decyzji. W złożonej odpowiedzi na skargę Kolegium wnosiło o jej oddalenie podtrzymując w całości stanowisko przedstawione w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 2492) sądy administracyjne kontrolują działalność administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Z tego też powodu, w postępowaniu sądowym nie mogą być brane pod uwagę argumenty natury słusznościowej czy celowościowej. Badana jest wyłącznie legalność aktu administracyjnego, czyli prawidłowość zastosowania przepisów prawa do zaistniałego stanu faktycznego, trafność wykładni tych przepisów oraz prawidłowość zastosowania przyjętej procedury. Na zasadzie art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935), zwanej dalej "p.p.s.a.", uwzględnienie skargi na decyzję następuje w przypadku naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (lit. a), naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (lit. b) lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (lit. c). Postępowanie administracyjne objęte w niniejszej sprawie kontrolą Sądu dotyczyło nakazu wykonania przez skarżących obowiązku przyłączenia nieruchomości stanowiącej ich własność do istniejącej sieci kanalizacyjnej. Materialną podstawę prawną rozstrzygnięcia podjętego w tym przedmiocie stanowiły przepisy ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach, zwanej dalej "ustawą", która określa m.in. zadania gminy oraz obowiązki właścicieli nieruchomości, dotyczące utrzymania czystości i porządku (art. 1 pkt 1 ustawy). Obowiązek przyłączenia nieruchomości do sieci kanalizacyjnej określony został wprost w art. 5 ust. 1 pkt 2 ustawy, zgodnie z którym właściciele nieruchomości zapewniają utrzymanie czystości i porządku przez przyłączenie nieruchomości do istniejącej sieci kanalizacyjnej lub, w przypadku gdy budowa sieci kanalizacyjnej jest technicznie lub ekonomicznie nieuzasadniona, wyposażenie nieruchomości w zbiornik bezodpływowy nieczystości ciekłych lub w przydomową oczyszczalnię ścieków bytowych, spełniające wymagania określone w przepisach odrębnych; przyłączenie nieruchomości do sieci kanalizacyjnej nie jest obowiązkowe, jeżeli nieruchomość jest wyposażona w przydomową oczyszczalnię ścieków spełniającą wymagania określone w przepisach odrębnych. Z przepisu tego wynika, że obowiązek przyłączenia do sieci kanalizacyjnej ma charakter powszechny i obciąża właścicieli nieruchomości wówczas, gdy taka sieć istnieje. Zwolnienie z tego obowiązku jest możliwe jedynie wówczas, gdy nieruchomość jest wyposażona w przydomową oczyszczalnię ścieków. Zgodnie zaś z art. 5 ust. 7 ustawy w przypadku stwierdzenia niewykonania obowiązków, o których mowa w ust. 1-4, wójt (burmistrz, prezydent miasta) wydaje decyzję nakazującą wykonanie obowiązku. Sposób sformułowania art. 5 ust. 7 ustawy wskazuje, że decyzja ta nie ma charakteru uznaniowego, co oznacza brak tzw. luzu decyzyjnego organów orzekających w tej kategorii spraw. Wystąpienie w sprawie okoliczności, o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 2 ustawy i brak przeciwwskazań do wydania nakazu związanego z wyposażeniem nieruchomości w przydomową oczyszczalnię ścieków oznacza, że na organie ciąży ustawowy obowiązek wydania nakazu przyłączenia nieruchomości do istniejącej sieci kanalizacyjnej. Wydanie na podstawie art. 5 ust. 7 ustawy decyzji o nakazie wykonania omawianego obowiązku wymaga jednak dokonania uprzednich ustaleń co do istnienia przesłanek obligujących właściciela do przyłączenia nieruchomości do sieci, tj. istnienia takiej sieci, możliwości przyłączenia do niej nieruchomości, braku wyposażenia nieruchomości w przydomową oczyszczalnię ścieków oraz braku zrealizowania przez właścicieli nieruchomości obowiązku przyłączenia. Przesłanki te muszą zaistnieć kumulatywnie, a organ administracji publicznej winien ich zaistnienie zbadać i w razie wydania decyzji nakazującej wykonanie obowiązku, wykazać je w uzasadnieniu. Wyjaśnić w tym miejscu przyjdzie, że ustalenia faktyczne w zakresie wskazanych okoliczności powinny być dokonane z poszanowaniem zasad postępowania administracyjnego określonych w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j Dz. U. z 2024 r. poz. 572) zwanej dalej "k.p.a.". Zgodnie z ogólną zasadą prawdy obiektywnej określoną w art. 7 k.p.a. organy administracji, w toku prowadzonego postępowania, powinny podejmować z urzędu lub na wniosek strony wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Przepis art. 77 § 1 k.p.a. nakłada z kolei na organy obowiązek wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego, który zgodnie z art. 80 k.p.a. w całości powinien być podstawą dokonywanej przez organ oceny. W myśl zasady ustalonej w art. 8 k.p.a. organy administracji zobowiązane są prowadzić postępowanie w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej, co wyraża się m.in. w podejmowaniu czynności zmierzających do dokonania wyczerpującej oceny w tym, w zakresie postępowania odwoławczego, także w odniesieniu do okoliczności powoływanych w dowołaniu. Zasada ta wiąże się z zasadą przekonywania sformułowaną w art. 11 k.p.a., zgodnie z którą organy powinny wyjaśniać zasadność przesłanek, jakimi kierują się przy załatwieniu sprawy. Doniosłą rolę w tym zakresie pełni uzasadnienie decyzji, które nie może być sformułowane ogólnikowo i powinno dokładnie wyjaśniać przyczyny dokonanej przez organ oceny, w tym w przypadku postępowania odwoławczego powinno służyć przekonaniu strony odwołującej do tego, że jej stanowisko zostało wzięte pod uwagę i rozważone w kontekście wszystkich okoliczności faktycznych sprawy. Wymogi względem uzasadnienia określa art. 107 § 3 k.p.a., zgodnie z którym uzasadnienie faktyczne decyzji winno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne - wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa. Uzasadnienie podjętego rozstrzygnięcia powinno zawierać ocenę zebranego w postępowaniu materiału dowodowego, dokonaną przez organ wykładnię stosowanych przepisów oraz ocenę przyjętego stanu faktycznego w świetle obowiązującego prawa. Organ administracji zobowiązany jest rozważyć w uzasadnieniu podnoszone przez stronę argumenty. W świetle powyższego, dokonując oceny legalności zapadłych decyzji, Sąd stwierdził, że w niniejszej sprawie postępowanie wyjaśniające zostało przeprowadzone w sposób wyczerpujący, a decyzje organów pierwszej i drugiej instancji wydane zostały z poszanowaniem zasad określonych w art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a. W przedmiotowej sprawie niewątpliwym jest, że nieruchomość stanowiąca własność skarżących jest wyposażona w przydomową oczyszczalnię ścieków, z tym że oczyszczalnia ta nie spełnia warunków określonych w odrębnych przepisach, a więc nie może zostać uznana za przydomową oczyszczalnię ścieków, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 2 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach, a tylko taka oczyszczalnia uzasadnia zwolnienie właściciela nieruchomości od obowiązku podłączenia do sieci kanalizacyjnej. Zgromadzona w aktach sprawy dokumentacja potwierdza również fakt istnienia sieci kanalizacji sanitarnej zrealizowanej w ramach inwestycji gminnej, a także doprowadzenie w ramach tej inwestycji instalacji sanitarnej do granicy działki skarżącej przez wykonanie odgałęzienia od sieci. Organy ustaliły ponadto, że skarżąca nie dokonała podłączenia nieruchomości do sieci kanalizacyjnej. Fakt, że wykonana przez skarżących na nieruchomości stanowiącej ich własność przydomowa oczyszczalnia ścieków nie odpowiada warunkom określonym w odrębnych przepisach został przez organy wykazały w sposób nie budzący wątpliwości. W szczególności jak zasadnie wskazano w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji zgodnie z art. 152 ust. 1 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (t.j. Dz. U. z 2024 r., poz. 54 ) instalacja, z której emisja nie wymaga pozwolenia, mogąca negatywnie oddziaływać na środowisko, podlega zgłoszeniu organowi ochrony środowiska, z zastrzeżeniem ust. 8. Zgodnie natomiast z § 2 ust. 1 rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 2 lipca 2010 r. w sprawie rodzajów instalacji, których eksploatacja wymaga zgłoszenia (Dz. U. z 2019 r. poz. 1510), zgłoszenia z uwagi na wprowadzanie ścieków do wód lub do ziemi wymagają oczyszczalnie ścieków o przepustowości do 5 m3 na dobę, wykorzystywane na potrzeby własnego gospodarstwa domowego lub rolnego w ramach zwykłego korzystania z wód. Analogiczny zapis znajdował się także w pkt 1 Tabeli B, stanowiącej załącznik do rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 22 grudnia 2004r. w sprawie rodzajów instalacji, których eksploatacja wymaga zgłoszenia (Dz. U. Nr 283, poz. 2839). Jak wynika z powyższego, przepisy odrębne uzależniają możliwość eksploatacji, przydomowej oczyszczalni ścieków nie tylko od spełnienia wszystkich wymogów procesu inwestycyjnego przed organami administracji architektoniczno-budowlanej, ale także od prawidłowego zgłoszenia tego faktu właściwemu organowi ochrony środowiska. Za przydomową oczyszczalnię ścieków spełniającą wymagania określone w przepisach odrębnych, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 2 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminie, uznać będzie więc można tylko taką oczyszczalnię, wobec której spełnione zostały wszystkie ww. obowiązki, a więc m.in. jej eksploatacja została zgłoszona właściwemu organowi ochrony środowiska, który w przepisanym prawem terminie nie wezwał wnioskodawcy do uzupełnienia zgłoszenia ani nie wniósł sprzeciwu od dokonanego zgłoszenia. Co istotne, a co zostało podkreślone przez organ odwoławczy obowiązek dokonania zgłoszenia przed faktycznym rozpoczęciem eksploatacji oczyszczalni obowiązywał już w dacie zakończenia budowy tej instalacji na działce nr [...]. Mając na uwadze powyższe podzielić należy stanowisko Kolegium, że - jak wynika z akt sprawy - ten obowiązek nie został spełniony w stosunku do spornej oczyszczalni ścieków. O ile bowiem B.M. i G.M. dokonali zgłoszenia zakończenia budowy budynku mieszkalnego wraz z przydomową oczyszczalnią ścieków, które zostało przyjęte bez zastrzeżeń przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego, to jednak czynności tej nie można utożsamiać ze zgłoszeniem, o którym mowa w art. 152 ust. 1 Prawa ochrony środowiska. Czynności te dokonywane są w odrębnych postępowaniach, przed odrębnymi organami administracji publicznej. Co więcej, jak wynika z akt sprawy, w dniu 24 kwietnia 2021 r. G.M. dokonał stosownego zgłoszenia dotyczącego spornej oczyszczalni ścieków. Dokonanie zgłoszenia po rozpoczęciu użytkowania nie może odnieść żadnego skutku prawnego i musi być traktowane tak, jakby nie było dokonane. Nadto z akt sprawy, a w szczególności protokołu z oględzin spornej przydomowej oczyszczalności ścieków jak i z opinii sporządzonej na zlecenie organu przez mgr inż. D.W. została ona wadliwie wykonana, a tym samym nie spełnia ona swojej funkcji, jej eksploatacja nie prowadzi do osiągnięcia zamierzonego celu jaki jest doprowadzenie do odpowiedniego poziomu oczyszczenia ścieków. Wady te w szczególności dotyczą jak wskazał biegły: zastosowania drenażu rozsączającego o niewystarczającej długości, zastosowania dodatkowego tunelu retencyjnego rozsączającego wody deszczowe, nie przeznaczone do ścieków wadliwej zabudowy drenażu rozsączającego. Nadto biegły stwierdził w sposób jednoznaczny, że stwierdzony wysoki poziom ścieków w rurach napowietrznych wskazuje na niedrożność drenażu rozsączającego, lub brak właściwej chłonności gruntu względem dobranego drenażu rozsączającego, czy też wysoki poziom wód gruntowych, niezgodny z wymaganiami posadowienia drenażu w gruncie. Biegły stwierdził także zainstalowanie zbyt małego zbiornika gnilnego co powoduje niedostateczne oczyszczanie ścieków, możliwość przepłukiwania ścieków surowych ze zbiornika do drenażu i jego zapychanie. Biegły stwierdził, że te wszystkie wady prowadzą do wniosku, że sporna przydomowa oczyszczalnia ścieków nie spełnia określonych w przepisach odrębnych w zakresie budownictwa. Biegły stwierdził w sporządzonej opinii możliwość usunięcia powyższych wad (tj. wykonanie badania chłonności gruntu, dobranie i zamontowanie dodatkowego zbiornika gnilnego zamontowanego szeregowo do obecnie eksploatowanego, dobranie i wykonanie nowego drenażu o długości 72 mb, po uprzednim potwierdzeniu głębokości zalegania wód gruntowych, jednocześnie zaznaczył, że dno wykopu z filtrem żwirowym pod drenażem musi być minimum 1,5 m do stwierdzonego przez geodetę poziomu wód gruntowych. Powyższe daje podstawy do stwierdzenia, że wykonana przez skarżących oczyszczalnia ścieków nie tylko została wykonana z naruszeniem przepisów nakładających na inwestora obowiązek zgłoszenia jej wykonania przez rozpoczęciem eksploatacji odpowiedniemu organowi ochrony środowiska celem czy to zgłoszenia sprzeciwu czy też zaświadczenia o braku podstaw do wniesienia sprzeciwu (art. 152 ust. 4a i 4b ustawy Prawo ochrony środowiska), ale także nie funkcjonuje w sposób prawidłowy, stwarza możliwość skażenia terenu ściekami. Nie zapewnia zatem osiągnięcia zamierzonego celu. Należy zaznaczyć, że skarżący, nie przedstawili żadnego dokumentu opartego o wiadomości specjalne, który podważałby sporządzoną na zlecenie organu opinię biegłego. Opinia biegłego z założenia opiera się o specjalistyczną wiedzę osoby ją sporządzającej, co wynika jednoznacznie z art. 84 § 1 k.p.a. a organ, jak i sąd administracyjny nie ma podstaw do kwestionowania jej merytorycznej poprawności. W tej sytuacji postawiony zarzut przez skarżących odnośnie wadliwości samej opinii uznać należy za polemikę z ustaleniami biegłego, niepopartą żadnym rzetelnym dowodem, bowiem w postępowaniu administracyjnym skarżący nie przedstawili kontropinii, która mogłaby jako dowód podlegać ocenie organu. W ocenie Sądu, brak jest podstaw do dyskwalifikacji sporządzonej w sprawie opinii. Biegły przedstawił w opinii ustalenia istotne z punktu jej przedmiotu. Przedstawione wnioski dotyczące wadliwego działania przydomowej oczyszczalni ścieków poparł poprzez przedstawienie faktów związanych z niniejszą sprawą i stanowiących podstawę przedstawienia wniosków końcowych. Z opisu zawartego w opinii wynika, że oczyszczalnia ścieków wykonana przez skarżących nie spełnia swojej funkcji wobec stwierdzonych wad w jej wykonaniu za co niewątpliwie odpowiadają skarżący jako inwestorzy. Nie jest konieczne przeprowadzenie, tak jak podnosili skarżący, badań gruntu, skoro stwierdzone zewnętrzne oznaki świadczą o wadliwym funkcjonowaniu oczyszczalni, a któremu sami skarżący w złożonej skardze nie zaprzeczali. Sam fakt braku zgłoszenia przystąpienia do eksploatacji oczyszczalni stanowi podstawę do przyjęcia, że nie odpowiada ona wymogom określonym w odrębnych przepisach. Należy podkreślić, że ewentualny zamiar skarżących przystąpienia w przyszłości do usunięcia stwierdzonych wad w funkcjonującej przydomowej oczyszczalni ścieków nie uzasadnia odmowy nałożenia przez organ obowiązku o którym mowa w art. 5 ust. 7 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach. Nie zasługuje również na uwzględnienie zarzut dotyczący braku należytego rozpatrzenia przez organ spełnienia przesłanki dotyczącej możliwości podłączenia nieruchomości skarżących do istniejącej sieci kanalizacyjnej. Ze zgromadzonego materiału dowodowego wynika, że powyższa sieć przebiega w odległości około 7 metrów od ich budynku mieszkalnego i jest przygotowana techniczne do wykonania przyłącza. W decyzji dotyczącej nałożenia obowiązku określonego w art. 5 ust. 7 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach bada się jedynie możliwość wykonania przyłączenia, a nie dokładny przebieg odcinka sieci, który należy wykonać aby takie podłączenie wykonać. Przedstawiony przez skarżących szkic obrazujący ewentualny przebieg odcinka sieci, który należy wykonać nie może być uznany za jedyny z możliwych do realizacji, co wynika z usytuowaniu budynku mieszkalnego na działce jak i jego położenia w odniesieniu do sieci kanalizacyjnej. Dokładne ustalenie przebiegu odcinka sieci jaki należy wykonać jest kolejnym etapem związanym już z wykonaniem obowiązku nałożonego zaskarżoną decyzją, w tym zapewnienie takiego jego przebiegu, aby nie kolidował on z istniejącą siecią gazową, czy też koniecznością dokonania wycinki drzew (w tym ostatnim przypadku gdy nie da się tego uniknąć), czy też konieczności uzyskania przez skarżących stosowanych uzgodnień czy pozwoleń od właściwych organów. Podobnie należy się odnieść do podnoszonej w skardze konieczności wykonania dwóch studni, czy też rozebrania kostki brukowej. Jeżeli istnieje sieć, a także są warunki techniczne i ekonomiczne do przyłączenia się do tejże sieci, należy ten obowiązek niezwłocznie spełnić. O tym zaś decyduje wójt, burmistrz (prezydent miasta) w drodze decyzji. Jeżeli kumulatywnie zostaną spełnione te warunki, organ administracji publicznej nie może nie wydać decyzji z art. 5 ust. 7 powołanej ustawy. Przypomnieć należy, że żaden przepis ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach nie daje podstaw do "ważenia" kosztów i utrudnień dla właścicieli nieruchomości oraz korzyści wynikających z podłączenia do sieci kanalizacyjnej i rozstrzygania, które z tych wartości przeważa. To, że skarżący po uprawomocnieniu się zaskarżonej decyzji Kolegium będą narażeni na poniesienie kosztów, nawet większych niż się spodziewają, nie stanowi przesłanki, która mogłyby w jakikolwiek sposób wpłynąć na wykonalność obowiązku o charakterze publicznoprawnym. Mając powyższe na uwadze stwierdzić należy, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa w sposób na tyle istotny, który uzasadniałby jej wyeliminowane z obiegu prawnego i nakazanie organom ponowne rozpoznanie sprawy. Odpowiada ona prawu. Organy przeprowadziły postępowanie wyjaśniające poprzedzające wydanie decyzji z zachowaniem zasady prawdy obiektywnej wynikającej z art. 7 k.p.a. W sposób wyczerpujący zebrały i rozpatrzyły cały materiał dowodowy. Celem ustalenia faktów związanych z funkcjonującą na nieruchomości skarżących przydomowej oczyszczalni ścieków, a w szczególności czy spełnia ona swoje cele, jakie występują wady i jaki one mają wpływ na jej funkcjonowanie przeprowadziły dowód z opinii biegłego zasadnie uznając, że do dokonania istotnych do sprawy w tym zakresie ustaleń wymagana jest wiedza faktyczna. Przeprowadzona przez organy ocena zgromadzonych dowodów odpowiada zasadzie swobody ich oceny wyrażonej w art. 80 k.p.a. Przedstawiając okoliczności istotne do rozstrzygnięcia sprawy organ oparł się na całym zgromadzonym materiale dowodowym. Sporządzone uzasadnienie zaskarżonej decyzji odpowiada warunkom określonym w art. 107 § 3 k.p.a. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ wskazał zarówno fakty, które uznał za udowodnione jak i dowody, na których się oparł. Wskazał również przyczyny, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej. Uzasadnienie prawne zawiera wskazanie przepisów prawa materialnego, w oparciu o które organ wydał zaskarżone rozstrzygniecie i ich wyjaśnienie. Mając powyższe na uwadze, uznając, że zaskarżona decyzją odpowiada prawu a wniesiona skarga nie zawiera usprawiedliwionych podstaw, na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzeczono jak w wyroku.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI