II SA/GO 209/25

II SA/Go 209/25 - Wyrok WSA w Gorzowie Wlkp.
Data orzeczenia
2025-06-04
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2025-03-28
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp.
Sędziowie
Grażyna Staniszewska /sprawozdawca/
Jacek Jaśkiewicz
Krzysztof Dziedzic /przewodniczący/
Symbol z opisem
6539 Inne o symbolu podstawowym 653
Hasła tematyczne
Finanse publiczne
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 340
art. 15g, art. 15gg
Ustawa z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych  chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (t. j.)
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Krzysztof Dziedzic Sędziowie Sędzia WSA Grażyna Staniszewska (spr.) Sędzia WSA Jacek Jaśkiewicz Protokolant st. sekr. sąd. Małgorzata Zacharia-Gardzielewska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 czerwca 2025 r. sprawy ze skargi [...] sp. z o.o. z siedzibą w [...] na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie określenia kwoty dofinansowania przypadającego do zwrotu oddala skargę.
Uzasadnienie
Decyzją z dnia [...] października 2024 r. nr [...], po rozpatrzeniu odwołania wniesionego przez A. sp. z o.o. z siedzibą w [...] od decyzji Dyrektora Wojewódzkiego Urzędu Pracy w [...] z dnia [...] lutego 2024 r. nr [...] w sprawie określenia przypadającej do zwrotu kwoty 180 710,16 zł stanowiącej dofinansowanie przyznane na rzecz ochrony miejsc pracy ze środków Funduszu Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych na dofinansowanie wynagrodzeń pracowników nieobjętych przestojem, przestojem ekonomicznym albo obniżonym wymiarem czasu pracy w związku ze spadkiem obrotów gospodarczych w następstwie wystąpienia COVID-19 wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych liczonymi:- dla kwoty 120 473,44 zł od dnia [...] stycznia 2021 r. do dnia zapłaty;- dla kwoty 60 236,72 zł od dnia [...] lutego 2021 r. do dnia zapłaty, na podstawie art. 15gg ust. 1, ust. 23 i ust. 27 w zw. z art. 15g ust. 9 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2024 r. poz. 340, dalej jako ustawa CoVID-19) oraz art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego ( Dz. U. z 2024 r., poz. 572, dalej jako kpa ) Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję.
W uzasadnieniu rozstrzygnięcia w pierwszej kolejności Kolegium przedstawiło przebieg postępowania w sprawie i wskazało, że wnioskiem z dniu [...] grudnia 2020 r. A. sp. z o.o. (dalej "Spółka") wystąpiła do Wojewódzkiego Urzędu Pracy w [...] o przyznanie świadczeń na rzecz ochrony miejsc pracy ze środków Funduszu Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych (dalej "FGŚP") na dofinansowanie wynagrodzenia pracowników nieobjętych przestojem, przestojem ekonomicznym albo obniżonym wymiarem czasu pracy w związku ze spadkiem obrotów gospodarczych w następstwie wystąpienia COVID-19 na okres 3 miesięcy z datą wypłaty świadczeń od dnia [...] grudnia 2020 r. Wnioskodawca wniósł o przyznanie środków w łącznej wysokości 180710,16 zł, które obejmowały dofinansowanie wynagrodzenia pracowników w wysokości 153 717,21 zł oraz pokrywały składki na ubezpieczenie społeczne w kwocie 26 992,16 zł. W pkt. 7 ppkt 1 wniosku Spółka wskazała, że spadek obrotów gospodarczych w następstwie wystąpienia COVID-19 wystąpił w okresie 1 miesiąca liczonego od dnia [...] listopada 2020 r. Wypłata przyznanych Spółce środków nastąpiła w dwóch transzach: pierwsza w kwocie 120 473,44 zł wypłacona została w dniu [...] stycznia 2021 r., druga w kwocie 60 236,72 zł wypłacona została w dniu [...] lutego 2021 r. Zgodnie z art. 15gg ust. 19 oraz ust. 20 ustawy COVID-19 beneficjent był zobowiązany do złożenia rozliczenia otrzymanych świadczeń i środków z FGŚP oraz dokumentów potwierdzających prawidłowość wykorzystania dofinasowania zgodnie z przeznaczeniem w terminie 30 dni od zakończenia okresu pobierania świadczeń. W dniu [...] marca 2021 r., Spółka przedłożyła Formularz rozliczeniowy przyznanych środków na podstawie art. 15gg wraz z załącznikami, w tym z zestawieniem dokumentującym spadek obrotów gospodarczych w ujęciu wartościowym z dowolnie wskazanego miesiąca liczonego od dnia 1 listopada 2020 r. Z formularza wynika, że w październiku 2020 r. łączna wartość obrotów wyniosła 1722 186,51 zł, natomiast w listopadzie 2020 r. łączna wartość obrotów wyniosła 1 365 148,44 zł (spadek - 26,15%) Wojewódzki Urząd Pracy w [...] pismem z dnia [...] kwietnia 2023 r. zwrócił się do [...] Urzędu Skarbowego w [...] o informację, czy na dzień składania wniosku Spółka posiadała zaległości w regulowaniu zobowiązań podatkowych do końca III kwartału 2019 r. oraz o wskazanie zadeklarowanej kwoty sprzedaży brutto oraz netto za miesiące październik i listopad 2020 roku. W odpowiedzi udzielonej pismem o sygn. [...] z dnia [...] maja 2023 r. Naczelnik US poinformował o braku zaległości w regulowaniu zobowiązań podatkowych do końca III kwartału 2019 r. oraz podał zadeklarowaną przez Spółkę kwotę sprzedaży za październik 2020 r. (1 722,261,00 zł netto i 1 924 626,00 zł brutto) oraz za listopad 2020 r. (1 362 309,00zł netto i 1 511 510,00 zł brutto). W dniu [...] października 2023 r. WUP zwrócił się do Spółki o złożenie wyjaśnień w zakresie spadku obrotów wykazanych w formularzu rozliczeniowym. Jak wynika z odpowiedzi Spółki udzielonej w dniu [...] października 2023 r.. różnica w stosunku do pliku JPK złożonego w urzędzie skarbowym wynika ze sprzedaży środka trwałego - samochodu o wartości 120 000,00 zł netto. W dniu [...] stycznia 2024 r. Dyrektor Wojewódzkiego Urzędu Pracy w [...] wszczął z urzędu postępowanie administracyjne wobec Spółki w sprawie zwrotu dofinansowania przyznanego na rzecz ochrony miejsc pracy ze środków FGŚP na dofinansowanie wynagrodzenia pracowników nieobjętych przestojem, przestojem ekonomicznym albo obniżonym wymiarem czasu pracy w związku ze spadkiem obrotów gospodarczych w następstwie wystąpienia COVID-19. Decyzją nr [...] r. z dnia [...] lutego 2024 r. Dyrektor Wojewódzkiego Urzędu Pracy w [...] określił Spółce przypadającą do zwrotu kwotę 180 710,16 zł stanowiącą dofinansowanie przyznane na rzecz ochrony miejsc pracy ze środków Funduszu Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych liczonymi od daty wypłacenia poszczególnych transz. W uzasadnieniu decyzji I instancji organ wskazał m.in., że jednym z warunków przyznania pomocy ze środków Funduszu Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych przewidzianej w art. 15gg ustawy COVID-l9 jest wystąpienie spadku obrotów gospodarczych w rozumieniu art. 15g ust. 9 tej ustawy. We wniosku o dofinansowanie przedsiębiorca wskazał, iż spadek obrotów należy liczyć w okresie 1 miesiąca liczonego od dnia 1 listopada 2020 r. i w takim przypadku, zgodnie z art. 15g ust. 9 pkt 2 ustawy COVID-19, w miesiącach kalendarzowych spadek obrotów gospodarczych w dwóch kolejnych powinien wynieść co najmniej 25 %. W rozliczeniu przyznanej pomocy Spółka wykazała, że spadek obrotów w okresie październik-listopad 2020 r. wyniósł 26,15%, natomiast z informacji udzielonej przez [...] Urząd Skarbowy w' [...] wynika, że spadek obrotów za wskazane miesiące wyniósł jedynie 20,90%, a zatem przedsiębiorca nie osiągnął zadeklarowanego spadku obrotów. W takim przypadku zastosowanie ma art. 15gg ust. 23 ustawy COVID-19, zgodnie z którym podmiot, o którym mowa w ust. 1, który złożył oświadczenie dotyczące spełniania warunku spadku obrotów, o którym mowa w art. 15g ust. 9 niezgodnie ze stanem faktycznym jest obowiązany do zwrotu całości otrzymanej pomocy wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych, liczonymi od dnia przekazania środków wykorzystanych niezgodnie z warunkami określonymi w ustawie. Odnosząc się do stanowiska Spółki organ I instancji wskazał, iż punktem wyjścia do weryfikacji otrzymanego przez wnioskodawcę wsparcia jest wniosek, w którym wnioskodawca składa oświadczenia pod rygorem odpowiedzialności karnej. Jednocześnie ustawodawca wskazuje, iż spadek obrotów gospodarczych należy obliczać jako stosunek obrotów wskazanych dwóch kolejnych miesięcy kalendarzowych, tym samym to na wnioskodawcy ciążył obowiązek poprawnego sporządzenia wniosku. W myśl art. 15gg ust. 9 ustawy COVID-l 9, wniosek o przyznanie dofinansowania zawiera m.in. oświadczenie o spełnianiu warunków określonych w ust. 1 i w tym przypadku wnioskodawca sam wskazał w pkt 7 ppkt 1 wniosku, iż spadek obrotów gospodarczych w następstwie COVID-19 nastąpił w okresie jednego miesiąca liczonego od dnia 1 listopada 2020 r. Nawet gdyby przyjąć drugą metodę obliczania spadku obrotów gospodarczych przewidzianą w art. 15g ust. 9 pkt 1 ustawy COVID-19, to również Spółka nie osiągnęłaby wymaganego spadu obrotów (15%). Z deklaracji podatkowych przedłożonych przez Spółkę wynika bowiem, że spadek łącznych obrotów za październik i listopad 2020 r. w porównaniu do łącznych obrotów za październik i listopad 2019 r. wyniósł bowiem 13,72%.
W odwołaniu od powyższej decyzji I instancji Spółka zarzuciła: 1) naruszenie reguł postępowania tj. art. 70 § 1 k.p.a. w zw. z art. 80 k.p.a. w zw. z art. 7 k.p.a, w postaci niezupełnego zebrania materiału dowodowego i w konsekwencji przesłanek do przyznania dofinansowania w oparciu o dane Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego zawarte w piśmie o sygn. akt [...] z dnia [...] maja 2023 r., podczas gdy w okolicznościach niniejszej sprawy, informacja uzyskana od Naczelnika US jest niewystarczająca, albowiem zawiera ona ogólne informacje o danych dot. przychodów i kosztów, które nie dotyczą bezpośrednio spadku obrotów na sprzedaży towarów lub usług zgodnie z art. 15g ust. 9 ustawy COVID-19, a tym samym jest to informacja niemiarodajna dla określenia rzeczywistego spadku obrotów na sprzedaży towarów, lub usług; 2) naruszenie prawa materialnego tj. art. 15 g ust. 9 ustawy COVID-19 polegające na przyjęciu iż w skład definicji spadku obrotów gospodarczych na sprzedaży towarów i usług w ujęciu ilościowym i wartościowym, wchodzą również sprzedaż samochodu wykupionego z leasingu oraz inne sprzedaże, które nie dotyczą bezpośrednio działalności gospodarczej podmiotu, podczas gdy w świetle art. 15 g ust. 9 ww. ustawy przez spadek obrotów gospodarczych na sprzedaży w ujęciu ilościowym lub wartościowym należy rozumieć spadek obrotów na towarach lub usługach bezpośrednio związanych z zarobkowym prowadzeniem działalności gospodarczej, a nie każdą czynność warunkującą wystąpienie przychodu lub kosztu w ujęciu rachunkowym, co tym samym oznacza, iż na strona osiągnęła wyższe spadki obrotów uprawniające do zatrzymania udzielonego dofinansowania, aniżeli stwierdzone przez organ I instancji; 3) naruszenie prawa materialnego tj. art. 3 pkt 30 ustawy z dnia 29 września 1994 r. o rachunkowości, polegający na stwierdzeniu, iż definicja przychodów i kosztów znajduje zastosowanie w niniejszej sprawie, a tym samym uznanie iż każde zdarzenie gospodarcze, które wydarzyło się po stronie postępowania winno być brane pod uwagę przy określeniu spadku obrotów na gruncie art. 15g ust. 9 ustawy COVID-19, podczas gdy przepis ten odnosi się do pojęć ściśle związanych z prawem podatkowym i szeroko pojętym księgowaniem zdarzeń gospodarczych, w celu prawidłowego rozliczenia z urzędem skarbowym i nie może być brany pod uwagę do prawidłowego rozpoznania niniejszej sprawy (nawet uzupełniająco).
Zdaniem Kolegium zarzuty odwołania nie były zasadne. Odnosząc się do meritum sprawy Kolegium przytoczyło treść art. 15gg ust. 1 i ust. 9 oraz wskazało, że pojęcie "obrotu gospodarczego' użyte w przytoczonych przepisach należy do kategorii pojęć ekonomicznych i jest definiowane jako odpłatna transakcja wymienna (kupno-sprzedaż) dobra lub usługi, związana ze zmianą własności, czy też jako proces odpłatnego przepływu dóbr, usług, kapitału i czynników produkcji pomiędzy przedsiębiorstwami (obrót profesjonalny) prowadzącymi we własnym imieniu działalność gospodarczą lub zawodową lub między przedsiębiorstwem a konsumentem (obrót mieszany). Natomiast zgodnie z Encyklopedią Zarządzania "obrotem"’ jest wartość całkowitej sprzedaży dóbr lub usług danej organizacji w danym okresie lub całkowita wartość transakcji na określonym rynku. Inaczej mówiąc, są to wpływy lub należności ze sprzedaży towarów czy usług dostarczonych przez dany podmiot gospodarczy. Obrotem jest także kwota otrzymanych zadatków, zaliczek i przedpłat. Na gruncie przepisów ustaw podatkowych i ustawy o rachunkowości brak jest legalnej definicji "obrotu gospodarczego"', natomiast istnieje definicja "sprzedaży" przez którą należy rozumieć odpłatnej dostawcę towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju, eksport towarów oraz wewnątrzwspólnotową dostawę towarów (art. 2 pkt 22 ustawy o podatku od towarów i usług) oraz definicja "towaru" przez który należy rozumieć rzeczy oraz ich części, o także wszelkie postacie energii ( art. 2 pkt 6 ustawy o podatku od towarów i usług). W poprzednim stanie prawnym obowiązywał przepis art. 29 ustawy o podatku od towarów i usług zawierający definicje "obrotu", zgodnie z którą Obrotem jest kwota należna z tytułu sprzedaży, pomniejszona o kwotę należnego podatku. Kwota należna obejmuje całość świadczenia należnego od nabywcy łub osoby trzeciej. Obrót zwiększa się o otrzymane dotacje, subwencje i inne dopłaty o podobnym charakterze mające bezpośredni wpływ na cenę (kwotę należną) towarów dostarczanych lub usług świadczonych przez podatnika, pomniejszone o kwotę należnego podatku. Przepis ten uchylony został jednak w 2014 r. (Obrót powszechny i gospodarczy. Problemy publicznoprawne i ekonomiczne Wydawnictwo Wyższej Szkoły Ekonomii, Prawa i Nauk Medycznych im, prof. Edwarda Lipińskiego w Kielcach 2014 r. hltps://mflles.pl/pl). Należy zatem przyjąć, że definicja legalna "obrotu gospodarczego" zawarta w art. 15g ust. 9 ustawy COVID-19, do której odwołuje się art. 15gg ust. 1 tej ustawy, stworzona została wyłącznie dla potrzeb ustawy COVID-19 i że ustawodawca określając warunki otrzymania pomocy ze środków FGŚP świadomie zrezygnował z odwołania się do takich pojęć zdefiniowanych lub opisanych w ustawie o rachunkowości i ustawach podatkowych, jak "przychód", "dochód" czy ,.zysk". Z kolei użycie w tej definicji pojęcia "towarów i usług" bez dalszych dookreśleń i wyłączeń oznacza, że przy określeniu spadku obrotów należy uwzględnić spadek sprzedaży wszystkich towarów i usług w danym miesiącu lub miesiącach wskazanych przez przedsiębiorcę. Zdaniem Kolegium nie ma podstaw analizowania pojęcia "obrotu gospodarczego" użytego w omawianym przepisie w kontekście definicji "przychodów i zysków" zawartej w art. 3 pkt 30 ustawy o rachunkowości, gdyby bowiem ustawodawca chciał odwołać się do tej definicji, to wskazałby ją w treści przepisu. Nie ma również podstaw, aby znaczenie pojęcia "towarów i usług" użytych w art. 15g ust. 9 ustawy COVID-19 ograniczać jedynie do towarów i usług stanowiących główny przedmiot działalności beneficjenta ubiegającego się o pomoc, czy też wyłączać z tej definicji przychody ze sprzedaży środków trwałych, odszkodowań i innych incydentalnych przychodów osiągniętych przez przedsiębiorcę, albowiem tego rodzaju ograniczenia i wyłączenia nie wynikają z treści art. 15g ust. 9 ustawy COVID-19. W ocenie Kolegium, ustawodawca przy określeniu zasad ustalania spadku obrotów gospodarczych miał na myśli całość sprzedaży towarów i usług we wskazanym okresie, nawiązując w ten sposób do treści art. 29a ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług określającego podstawę opodatkowania podatkiem VAT. W myśl tego przepisu podstawą opodatkowania podatkiem VAT jest wszystko, co stanowi zapłatę, którą dokonujący dostawy towarów lub usługodawca otrzymał łub ma otrzymać z tytułu sprzedaży od nabywcy, usługobiorcy lub osoby trzeciej, włącznie z otrzymanymi dotacjami, subwencjami i innymi dopłatami o podobnym charakterze mającymi bezpośredni wpływ na cenę towarów dostarczanych lub usług świadczonych przez podatnika. W rzecznictwie sądów administracyjnych, jak i w orzecznictwie Sądu Najwyższego wielokrotnie wskazywano, że wykładnia przepisów podatkowych powinna być dosłowna, a preferowaną metodą wykładni jest wykładnia gramatyczna (wyrok NSA w Warszawie z 23.02.1994 r., III SA 1312/93, LEX nr 25998). Zasadę tę odnieść należy również do interpretacji przepisów ustawy C0VID-19, która wprawdzie nie zawiera przepisów podatkowych, ale odnosi się m.in. do sfery finansów publicznych, gdzie funkcjonują określone reguły dokonywania wydatków publicznych, których naruszenie stanowi podstawę odpowiedzialności dyscyplinarnej i karnej.
Ocena, czy w danym przypadku podmiot korzystający z pomocy określonej w art. 15gg ustawy COVID-19 osiągnął wymagany spadek obrotów gospodarczych należy do WUP, jednakże WUP jako jednostka publicznej służby zatrudnienia nie dysponuje danymi dotyczącymi sprzedaży towarów i usług przez podmioty korzystające z form pomocy przewidzianych w ustawie COVID-19. Taką wiedzę posiadają natomiast organy Krajowej Administracji Skarbowej powołane m.in. do realizacji dochodów z podatków, opłat oraz niepodatkowych należności budżetowych ( art. 2 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej). Do organów KAS wpływają bowiem zarówno miesięczne, kwartalne i roczne deklaracje podatników określające wartość sprzedaży towarów i usług, ale również - w przypadku podatników podatku VAT - wpływają tam dane zawarte w ewidencji, o której mowa w art. 109 ustawy o podatku od towarów i usług, w tym faktury dokumentujące sprzedaż w danym okresie rozliczeniowym. Informacje o sprzedaży towarów i usług gromadzone przez organy KAS są danymi wiarygodnymi, albowiem pochodzą od samych podatników, a ponadto podlegają weryfikacji przez wykwalifikowanych pracowników służb skarbowych i w przypadku stwierdzenia nieprawidłowości mogą być korygowane i wyjaśniane (por. np. art. 109 ust. 3f i 3g ustawy o podatku od towarów i usług). Kolegium zauważyło, że nie można wymagać od pracowników WUP, aby ustaleń w zakresie wysokości spadku obrotów gospodarczych dokonywali oni każdorazowo w oparciu o analizę dokumentacji księgowej beneficjenta (nierzadko bardzo obszernej), w tym o badania bilansu, sprawozdań finansowych, deklaracji podatkowych, dowodów źródłowych itp. w celu wydzielenia z tej dokumentacji tych operacji finansowych, które - w ocenie odwołującego - powinny być brane pod uwagę przy ustalaniu spadku obrotów. Należy przy tym zwrócić uwagę, że ustawa COVID-19 miała charakter incydentalny i wydana została w okresie znacznych utrudnień w funkcjonowaniu przedsiębiorstw, zaś intencją ustawodawcy było istotne odformalizowanie i uproszczenie procedury zarówno udzielania świadczeń, jak i ich rozliczania, o czym świadczyć może chociażby fakt, że świadczenia pomocowe wypłacane były jedynie na podstawie oświadczeń beneficjentów, których weryfikacja dokonywana była przez właściwe organy już po wykorzystaniu pomocy. Ustalając spadek obrotów gospodarczych podmiotu korzystającego z pomocy określonej w art. 15gg ustawy COVrD-19 WUP może zatem opierać się na danych dostarczonych przez organy KAS dotyczących wartości sprzedaży osiągniętej o ile dane te nie zostały w poszczególnych miesiącach przez przedsiębiorcę zakwestionowane w toku rozliczania. Informacje KAS w tym zakresie stanowią dowód w sprawie - stosownie do treści art. 76 § 1 k.p.a. Na możliwość ustalenia spadku obrotów w oparciu o informacje KAS wskazuje pośrednio treść art. 15zzze3 ust. 2b ustawy COVID-19, zgodnie z którym wojewódzki urząd pracy, w celu realizacji zadań przewidzianych w ustawie, może pozyskiwać od instytucji publicznych, które udzielały wsparcia w okresie obowiązywania stanu zagrożenia epidemicznego albo stanu epidemii, w związku z wystąpieniem tego stanu, oraz od organów Krajowej Administracji Skarbowej i Państwowej Inspekcji Pracy informacje mające znaczenie dla oceny spełniania warunków przyznania świadczeń na rzecz ochrony miejsc pracy i prawidłowości wykorzystania przyznanych środków, w tym informacje o pracownikach, w rozumieniu art. 15g ust. 4, których wynagrodzenia zostały dofinansowane w ramach świadczeń na rzecz ochrony miejsc pracy, o których mowa m.in. w art. 15gg tej ustawy.
Kolegium wskazało na treść interpretacji indywidulanej w rozumieniu art. 34 ustawy Prawo przedsiębiorców (pismo z dnia 17 sierpnia 2020r. znak sprawy: DRI-IV.0212.2.2020) wydanej przez Ministerstwo Rozwoju na wniosek Rzecznika Małych i Średnich Przedsiębiorstw, dotyczącą pomocy przysługującej przedsiębiorcom w przypadku spadku obrotów gospodarczych w rozumieniu art. 15g ust. 1 ustawy COVID-19 w związku z postanowieniami programu rządowego "Tarcza Finansowa Polskiego Funduszu Rozwoju dla małych i średnich firm" stanowiącego załącznik do uchwały Nr 50/2020 Rady Ministrów z 27 kwietnia 2020 r. w sprawie programu rządowego rządowym "Tarcza Finansowa Polskiego Funduszu Rozwoju dla małych i średnich firm", o następującej treści: "Poprzez przychody ze sprzedaży (obroty gospodarcze), określone w Regulaminie, należy rozumieć: a) sprzedaż towarów i usług wykazaną deklaracji VAT-7 - w stosunku do beneficjentów będących czynnymi podatnikami VAT rozliczającymi się miesięcznie; b) sprzedaż towarów i usług wykazaną w deklaracji VAT-7K (w zakresie przychodu za rok 2019) lub ewidencji JPK_VAT (w zakresie przychodu za dany miesiąc) - w stosunku do beneficjentów, będących czynnymi podatnikami VAT rozliczającymi się kwartalnie; c) przychód z innych źródeł (tzw. przychód operacyjny) w rozumieniu ustawy o CIT albo przychód w rozumieniu ustawy o PIT, stanowiące podstawę do obliczenia zaliczki na podatek dochodowy - w stosunku do beneficjentów:- będących czynnymi podatnikami VAT wystawiającymi faktury VAT marża (w tym beneficjentów, którzy wykazali co najmniej - jedną fakturę objętą obowiązkiem VAT marży). - będących czynnymi podatnikami VAT rozliczającymi się kasowo- świadczących tylko i wyłącznie czynności zwolnione z VAT (zwolnienie przedmiotowe), - niebędących podatnikami VAT (w tym beneficjentów zwolnionych podmiotowo z VAT),- rozliczających się ryczałtem od przychodów ewidencjonowanych. d) kwotę oszacowaną przez beneficjenta na podstawie wystawionych faktur lub rachunków - w stosunku do beneficjenta korzystającego z karty podatkowej (niebędącego czynnym podatnikiem VAT).
Dalej Kolegium zauważyło, że Spółka wskazała na spadek obrotów za jeden miesiąc liczony od 1 listopada 2020 r., a zatem w świetle art. 15g ust. 9 pkt 2 ustawy COVID-19 dla potrzeb ustalenia spadku obrotów należało uwzględnić łączne obroty osiągnięte przez Spółkę w listopadzie i październiku 2020 r. Jak wynika z treści pisma Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w [...] z dnia [...] maja 2023 r., znak [...], zadeklarowana przez Spółkę łączna kwota sprzedaży za ww. miesiące wskazuje na spadek obrotów gospodarczych o 20,90%, a zatem Spółka nie osiągnęła poziomu 25% przewidzianego w art. 15g ust. 9 pkt 2 ustawy COVID-19. W tej sytuacji zastosowanie w sprawie ma przepis art. 15gg ust. 23 ustawy COVID-19.
Na powyższą decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] października 2024r., nr [...] A. sp. z o.o. z siedzibą w [...], reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika, wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. Zaskarżonej decyzji skarżąca zarzuciła: I. W zakresie prawa procesowego 1) naruszenie przepisów postępowania, mającego znaczenie dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy tj. art. 77 § 1 k.p.a. poprzez niezebranie w całości materiału dowodowego, polegające na przyjęciu, iż wystarczającym dla ustalenia spadku obrotów gospodarczych na towarach i usługach, będzie oparcie się na informacji uzyskanej z Urzędu Skarbowego dotyczącej zadeklarowanej przez Skarżącego kwoty podatku od towarów i usług, podczas gdy kwota deklarowana na gruncie VAT za określone miesiące rozliczeniowe, może służyć jedynie pomocniczo w ustaleniu wystąpienia spadków obrotów gospodarczych w rozumieniu art. 15 g ust. 9 ustawy COVID-I9 (dalej zwanej ustawą Covidową) i nie stanowi wyłącznego dowodu wystąpienia, bądź niewystąpienia spadków obrotów gospodarczych, co w sytuacji powzięcia wątpliwości przez Organ I instancji co do prawidłowości rozliczeń winno prowadzić do przeprowadzenia uzupełniającego postępowania dowodowego mającego usunąć, lub dostatecznie wyjaśnić zaistniałe rozbieżności; 2) naruszenie przepisów postępowania, mającego znaczenie dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy tj. art. 80 k.p.a. w z zw. z art. 7a § 1 k.p.a. polegające na rozstrzygnięciu wątpliwości na gruncie niniejszej sprawy na korzyść Organu, powstałej z uwagi na rozbieżność pomiędzy informacją uzyskaną od Urzędu Skarbowego dotyczącą wyników sprzedaży na gruncie VAT, a rozliczeniem dofinansowania przedłożonym przez Skarżącego, podczas gdy w okolicznościach niniejszej sprawy Organ w przypadku powzięcia wątpliwości co do różnych kwot występujących w rozliczeniu dofinansowania, a informacją uzyskaną z Urzędu Skarbowego, powinien ewentualne wątpliwości rozstrzygnąć na korzyść Skarżącego, II. W zakresie prawa materialnego 3) naruszenie prawa materialnego tj. art. 15 g ust. 9 ustawy Covidowej polegający na przyjęciu iż w skład definicji spadku obrotów gospodarczych na sprzedaży towarów i usług w ujęciu ilościowym i wartościowym, wchodzą również sprzedaż samochodu wykupionego z leasingu oraz inne sprzedaże, które nie dotyczą bezpośrednio działalności gospodarczej podmiotu, a związane są z jej prowadzeniem, podczas gdy w świetle art. 15g ust. 9 ww. ustawy, spadek obrotów gospodarczych na sprzedaży w ujęciu ilościowym lub watościowym, należy rozumieć spadek obrotów na towarach lub usługach, bezpośrednio związanych z zarobkowym prowadzeniem działalności gospodarczej przez stronę postępowania, a nie każdą czynność warunkującą wystąpienie przychodu lub kosztu w ujęciu rachunkowym, co tym samym oznacza iż strona postępowania osiągnęła wyższe spadki obrotów, uprawniające do zatrzymania udzielonego dofinansowania, niżeli stwierdzone przez Organ. 4) naruszenie prawa materialnego tj. art. 3 pkt 30 ustawy z dnia 29 września 1994 r. o rachunkowości, polegający na stwierdzeniu iż definicja przychodów i kosztów, znajduje zastosowanie w niniejszej sprawie, a tym samym uznanie iż każde zdarzenie gospodarcze, które wydarzyło się po stronie niniejszego postępowania, winno być brane pod uwagę przy określeniu spadku obrotów na sprzedaży towarów i usług na gruncie art. 15g ust. 9 ustawy Covidowej, podczas gdy art. 3 pkt 30 ustawy o rachunkowości odnosi się do pojęć ściśle związanych z prawem podatkowym i szeroko pojętym księgowaniem zdarzeń gospodarczych, w celu prawidłowego rozliczenia z Urzędem Skarbowym i nie może być brany w żadnym wypadku pod uwagę do prawidłowego rozpoznania niniejszej sprawy (nawet uzupełniająco), albowiem dotyczy on wszelkich zdarzeń gospodarczych które należy ujmować w księgach rachunkowych, a ponadto dotyczy ogólnych pojęć dot. przychodów i zysków (które są różnie definiowane w zależności od danego rodzaju podatku), które w okolicznościach niniejszej sprawy pozostają bez znaczenia dla określenia spadków obrotów gospodarczych na sprzedaży towarów i usług. Art. 15g ust. 9 ustawy Covidowej przepisem szczególnym, który wyłącza zastosowanie innych przepisów ogólnych i tym samym nie jest możliwe posiłkowanie się zapisami ogólnymi z innych ustaw. 3) naruszenie prawa materialnego tj. art 15 g ust. 9 ustawy Covidowej polegające na przyjęciu, iż na gruncie ustawy Coyidowej nie ma definicji legalnej obrotu gospodarczego i w tym zakresie posiłkowe odniesienie się przez Organ II instancji do definicji obrotu gospodarczego z pozycji "Problemy publicznoprawne i Ekonomiczne"- Wydawnictwie Szkoły Ekonomii, Prawa i Nauk Medycznych im. Prof. Lipińskiego w Kielcach 2014 r. podczas gdy w ustawie Covidowej została uregulowana definicja prawna spadku na obrotach od gospodarczych w art. 15g ust. 9, 4) naruszenie prawa materialnego tj. art. 15g ust. 9 w zw. z art. 29a ust. 1 ustawy o VAT polegający na niewłaściwym jego zastosowaniu i uznaniu, iż w zamyśle ustawodawcy było odniesienie się do treści rozumienia pojęć "towar" i "usługa" w rozumieniu przepisów ustawy podatku od towarów i usług podczas gdy, ustawa Covidowa stanowi odrębny od ustaw podatkowych akt normatywny i w zakresie w którym nie została zawarta w niej delegacja ustawowa np. do uzupełniającego zastosowania przepisów z innych aktów normatywnych, nie można arbitralnie stosować na jej gruncie przepisów z innych ustaw lub norm, które nie są względem ustawy Covidowej aktami wyższego rzędu, co prowadzi do wniosku, że na gruncie ustawy Covidowej nie można stosować definicji ustawowych zawartych w ustawie o podatku od towarów i usług.
Stawiając powyższe zarzuty skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji ją poprzedzającej oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.
W uzasadnieniu skargi skarżąca wskazała, że jest spółką kapitałową prawa handlowego, zorganizowaną w formie spółki z ograniczoną odpowiedzialnością, której podstawowa działalność gospodarcza została wyszczególniona w KRS i obejmuje: 1) HANDEL DETALICZNY ARTYKUŁAMI SPOŻYWCZYMI, PRZEMYSŁOWYMI I MONOPOLOWYMI 3 ł « 4 r 2) HANDEL DETALICZNY ARTYKUŁAMI SPOŻYWCZYMI, PRZEMYSŁOWYMI I MONOPOLOWYMI 3) HANDEL HURTOWY ARTYKUŁAMI SPOŻYWCZYMI I PRZEMYSŁOWYMI, EKSPORT I IMPORT Z WYŁĄCZENIEM HANDLU HURTOWEGO I IMPORTOWANYMI TOWARAMI KONSUMPCYJNYMI 4) , DZIAŁALNOŚĆ GASTRONOMICZNA 5) SPRZEDAŻ DETALICZNA PROWADZONA W NIEWYSPECJALIZOWANYCH SKLEPACH 6) SPRZEDAŻ HURTOWA ŻYWNOŚCI, NAPOJÓW I WYROBÓW TYTONIOWYCH 7) PRZYGOTOWYWANIE ŻYWNOŚCI DLA ODBIORCÓW ZEWNĘTRZNYCH (KATERING) I POZOSTAŁA GASTRONOMICZNA DZIAŁALNOŚĆ USŁUGOWA 9) 8) HANDEL HURTOWY ARTYKUŁAMI SPOŻYWCZYMI I PRZEMYSŁOWYMI, EKSPORT I IMPORT Z WYŁĄCZENIEM HANDLU HURTOWEGO I IMPORTOWANYMI TOWARAMI KONSUMPCYJNYMI DZIAŁALNOŚĆ GASTRONOMICZNA. Skarżąca podkreśliła, iż podstawowa działalność gospodarcza którą prowadzi, związana jest z prowadzeniem sklepów w których dokonuje sprzedaży artykułów spożywczych oraz produktów do użytku domowego, dla klientów detalicznych. Działalność gospodarcza Skarżącej nie jest objęta sprzedażą, ani pośrednictwem przy sprzedaży środków transportu. Zdaniem skarżącej błędne jest stanowisko Organów obydwu instancji, że sprzedaż samochodu wykupionego przez skarżącą z leasingu należy zakwalifikować jako sprzedaż towarów lub usług w rozumieniu art. 15g ust. 9 ustawy Covidowej. Powyższa sprzedaż środka transportu, wpłynęła znacząco na wystąpienie dostatecznego spadku obrotów gospodarczych i skutkowała wydaniem decyzji zobowiązującej skarżącą do zwrotu udzielonego dofinansowania. W ocenie skarżącej zebrany materiał dowodowy, nie pozwalał na przyjęcie jednoznacznego rozstrzygnięcia, wobec wątpliwości które zachodziły przy jego ocenie. W konsekwencji nieprzeprowadzenie dalszego postępowania dowodowego oraz nieuwzględnienie zachodzących w toku weryfikacji przedłożonych do akt dokumentów, doszło do wydania wadliwej w sprawie decyzji. Skarżąca podkreśliła, że sprzedaż samochodu nie może zostać uwzględniona do ustalenia obrotów dotyczących sprzedaży towarów i usług w rozumieniu art. 15 ust. 9 ustawy Covidowej. Dalej wskazała, iż niezależnie od samej możliwości odczytania treści zadeklarowanych kwot ze sprzedaży za październik 2020 r. oraz listopad 2020 r. wskazać należy, że ww. kwoty odnoszą się do zadeklarowanej kwoty ze sprzedaży, a nie do "obrotów dot. sprzedaży towarów i usług". Powyższe oznacza, iż organ nie może bazować jedynie na ogólnej informacji dot. zadeklarowanych sum ze sprzedaży na gruncie deklaracji składanych od podatku VAT, bowiem odnoszą się one ogólnie do każdej sprzedaży dokonanej z w ramach prowadzonej działalności gospodarczej, a nie do "sprzedaży towarów i usług’* - przez które należy rozumieć "sprzedaż towarów i usług w ramach zarobkowej działalności gospodarczej oraz do obrotu na nich". Gdyby bowiem przyjąć bezrefleksyjnie argumentację Organów stosowaną na gruncie niniejszej sprawy, doszlibyśmy do przekonania, że w sytuacji w której dany przedsiębiorca sprzedałby np. nieruchomość, która wchodziła w skład danego przedsiębiorstwa (w celu zachowania swojej działalności i spłaty zobowiązań), to w rzeczywistości takie działanie zostałoby potraktowane jako brak spadku na sprzedaży. Okolicznością, która jest istotna na gruncie niniejszej sprawy, jest sprzedaż przez Skarżącą samochodu, który został wykupiony z leasingu, za kwotę 1.39.000,01 zł. Zakwalifikowanie tej kwoty jako obrotu w rozumieniu art. I5g ust. 9 ustawy Covidowej doprowadziło do uznania iż Skarżąca nie uzyskała wymaganego spadku obrotów do otrzymania dofinansowania i w konsekwencji wydano decyzję o jego zwrocie. Na uwagę zasługuje wskazanie, iż ustawa od podatku od towarów i usług jest specyficzną ustawą podatkową na potrzeby której wprowadzono liczne pojęcia ustawowe, które można stosować wyłącznie na gruncie ustawy o VAT i których nie można arbitralnie przenosić na grunt innych przepisów publicznych. W okolicznościach sprawy, należy mieć na względzie iż pojazd Skarżącej był wykorzystywany do prowadzenia działalności gospodarczej m.in. w zakresie zaopatrywania sklepów w towary (przeznaczone na sprzedaż). Niestety z uwagi na fakt iż pojazd był leasingowany, Skarżąca nie mogła wprowadzić go jako środek trwały do działalności. Pomimo tego faktu, należy wskazać iż zasadniczo pojazd w działalności skarżącej był wykorzystywany tak jakby był środkiem trwałym - służył prowadzeniu przez niego zarobkowej działalności, a nie był przeznaczony na sprzedaż.
Skarżąca wskazała, że nie wystąpiła o dotację z PFR, ale zwróciła się o przyznanie świadczeń na rzecz ochrony miejsc pracy, o wypłatę ze środków Funduszu Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych. Powyższe było spowodowane chęcią zachowania miejsc pracy bez "cięcia" etatów. Ustawa Covidowa była wprowadzona w celu zachowania miejsc pracy, przede wszystkim wobec osób które były zatrudnione u Skarżącej, która utrzymała miejsca pracy przez okres pandemii. Skarżąca zauważyła, że wypełniła zasadniczo wszystkie obowiązki które ciążyły na niej w związku z przyznaniem dofinansowania, jednakże kilka lat po zakończeniu pandemii okazało się, że sprzedaż samochodu wykorzystywanego w działalności gospodarczej zadecydowała o wydaniu decyzji zobowiązującej go do zwrotu dofinansowania.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje.
Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2024 r. poz. 1267), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sądy administracyjne, kierując się kryterium legalności, dokonują oceny zgodności zaskarżonego aktu oraz procesu jego wydania z normami prawnymi - odpowiednio: ustrojowymi, proceduralnymi i materialnymi - przy czym ocena ta jest dokonywana według stanu prawnego istniejącego w dniu jego wydania. Z brzmienia art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (DZ.U. z 2024 r. poz. 935, dalej jako - p.p.s.a.) wynika, że w przypadku, gdy sąd stwierdzi bądź to naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź to naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź wreszcie inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, wówczas - w zależności od rodzaju naruszenia - uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, albo stwierdza ich nieważność bądź niezgodność z prawem.
Przedmiotem kontroli Sądu w niniejszej sprawie jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] października 2024 r. nr [...] utrzymująca w mocy decyzję Dyrektora Wojewódzkiego Urzędu Pracy w [...] z dnia [...] lutego 2024 r. nakazującą A. sp. z o.o. z siedzibą w [...] zwrot na rzecz Dyrektora Wojewódzkiego Urzędu Pracy w [...] kwoty 180 710, 16 zł stanowiącej dofinansowanie przyznane na rzecz ochrony miejsc pracy ze środków Funduszu Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych na dofinansowanie wynagrodzeń pracowników nieobjętych przestojem, przestojem ekonomicznym albo obniżonym wymiarem czasu pracy w związku ze spadkiem obrotów gospodarczych w następstwie wystąpienia COVID-19 - wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych liczonymi od dnia [...] stycznia 2021 r. - dla kwoty 120 473,44 zł, od [...] lutego 2021 r. - dla kwoty 60 236,72 zł - do dnia zapłaty.
Podstawę prawną decyzji stanowiły przepisy ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19 innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (dalej "ustawa Covid-19"), w tym art. 15gg ust. ust. 1, ust. 23, ust. 23c, ust. 23d ustawy oraz art. 60, art. 61 ust. 1, art. 67 oraz art. 169 ust. ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (dalej. u.f.p.").
Zgodnie z treścią art. 15gg ust. 1 ustawy Covid-19 podmioty, o których mowa w art. 15g ust. 1, u których wystąpił spadek obrotów gospodarczych w rozumieniu art. 15g ust. 9, w następstwie wystąpienia COVID-19, mogą zwrócić się z wnioskiem do dyrektora wojewódzkiego urzędu pracy, właściwego ze względu na swoją siedzibę, o przyznanie świadczeń na rzecz ochrony miejsc pracy, ze środków Funduszu Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych, na dofinansowanie wynagrodzenia pracowników, o których mowa w art. 15g ust. 4, nieobjętych:
1) przestojem, o którym mowa w art. 81 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy, lub
2) przestojem ekonomicznym w następstwie wystąpienia COVID-19, o którym mowa w art. 15g ust. 5, lub
3) obniżonym wymiarem czasu pracy w następstwie wystąpienia COVID-19, o którym mowa w art. 15g ust. 5.
W myśl art. 15gg ust. 23 podmiot, o którym mowa w ust. 1, który złożył oświadczenie dotyczące spełniania warunku spadku obrotów, o którym mowa w art. 15g ust. 9, lub kryteriów, o których mowa w art. 15g ust. 3, niezgodnie ze stanem faktycznym lub nie sporządził na dzień złożenia wniosku wykazu pracowników objętych wnioskiem, lub nie poddał się kontroli, jest obowiązany do zwrotu na rachunek bankowy wojewódzkiego urzędu pracy, z którego otrzymał środki, całości otrzymanej pomocy wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych, liczonymi od dnia przekazania środków wykorzystanych niezgodnie z warunkami określonymi w ustawie. W takim przypadku dyrektor wojewódzkiego urzędu pracy wydaje decyzję o zwrocie.
W przypadku wykorzystania świadczeń, o których mowa w ust. 1, lub środków, o których mowa w ust. 2, niezgodnie z przeznaczeniem, pobrania ich nienależnie lub w nadmiernej wysokości stosuje się odpowiednio przepisy art. 169 ust. 1-6 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (art. 15gg ust. 23c). Do zwrotu świadczeń, o których mowa w ust. 1, lub środków, o których mowa w ust. 2, w zakresie nieuregulowanym w niniejszym artykule, w tym do zwrotu niewykorzystanych środków wynikających z rozliczenia złożonego przez podmiot, o którym mowa w ust. 1, niezwróconych w terminie, o którym mowa w ust. 19, stosuje się odpowiednio przepisy art. 60 i art. 67 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (art. 15gg ust. 23d).
Z akt rozpatrywanej sprawy wynika, że wnioskiem z dnia [...] grudnia 2020 r. A. sp. z o.o. (dalej - skarżąca lub spółka) wystąpiła do Wojewódzkiego Urzędu Pracy w [...] o przyznanie świadczeń na rzecz ochrony miejsc pracy ze środków Funduszu Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych (dalej "FGŚP") na dofinansowanie wynagrodzenia pracowników nieobjętych przestojem, przestojem ekonomicznym albo obniżonym wymiarem czasu pracy w związku ze spadkiem obrotów gospodarczych w następstwie wystąpienia COVID-19 na okres 3 miesięcy z datą wypłaty świadczeń od dnia [...] grudnia 2020 r. Wnioskodawca wniósł o przyznanie środków w łącznej wysokości 180710,16 zł, które obejmowały dofinansowanie wynagrodzenia pracowników w wysokości 153 717,21 zł oraz pokrywały składki na ubezpieczenie społeczne w kwocie 26 992,16 zł. Z treści wniosku wynika (pkt. 7 ppkt 1 wniosku), że spadek obrotów gospodarczych w następstwie wystąpienia COVID-19 wystąpił w okresie 1 miesiąca liczonego od dnia 1 listopada 2020 r. Wypłata przyznanych Spółce środków nastąpiła w dwóch transzach: pierwsza w kwocie 120 473,44 zł wypłacona została w dniu [...] stycznia 2021 r., druga w kwocie 60 236,72 zł wypłacona została w dniu [...] lutego 2021 r. W dniu [...] marca 2021 r., Spółka przedłożyła Formularz rozliczeniowy przyznanych środków na podstawie art. 15gg wraz z załącznikami, w tym z zestawieniem dokumentującym spadek obrotów gospodarczych w ujęciu wartościowym z dowolnie wskazanego miesiąca liczonego od dnia 1 listopada 2020 r., z którego wynika, że w październiku 2020 r. łączna wartość obrotów wyniosła 1722 186,51 zł, natomiast w listopadzie 2020 r. łączna wartość obrotów wyniosła 1 365 148,44 zł (spadek - 26,15%). Wojewódzki Urząd Pracy w [...] zwrócił się do [...] Urzędu Skarbowego w [...] o informację, czy na dzień składania wniosku Spółka posiadała zaległości w regulowaniu zobowiązań podatkowych do końca III kwartału 2019 r. oraz o wskazanie zadeklarowanej kwoty sprzedaży brutto oraz netto za miesiące październik i listopad 2020 roku. W odpowiedzi pismem z dnia [...] maja 2023 r. Naczelnik US poinformował o braku zaległości w regulowaniu zobowiązań podatkowych do końca III kwartału 2019 r. oraz podał zadeklarowaną przez Spółkę kwotę sprzedaży za październik 2020 r. (1 722,261,00 zł netto i 1 924 626,00 zł brutto) oraz za listopad 2020 r. (1 362 309,00zł netto i 1 511 510,00 zł brutto). Odnośnie rozbieżności danych dotyczących wysokości kwoty sprzedaży podanych we wniosku o przyznanie świadczenia z danym wynikającymi z w.w. pisma organu podatkowego WUP Spółka wyjaśniła, że różnica w stosunku do pliku JPK złożonego w urzędzie skarbowym wynika ze sprzedaży środka trwałego - samochodu o wartości 120 000,00 zł netto. W dniu [...] stycznia 2024 r. Dyrektor Wojewódzkiego Urzędu Pracy w [...] wszczął z urzędu postępowanie administracyjne wobec Spółki w sprawie zwrotu dofinansowania przyznanego na rzecz ochrony miejsc pracy ze środków FGŚP na dofinansowanie wynagrodzenia pracowników nieobjętych.
Przedmiotem sporu w rozpatrywanej sprawie jest okoliczność spełnienia przez skarżącą warunku przyznania dofinansowania, o którym mowa w art. 15 g ust. 1 w zw. z ust. 9 ustawy Covid-19, który to spór sprowadza się zasadniczo do prawidłowości ustalenia spadku obrotów spółki w zadeklarowanym przez skarżącą okresie październik - listopad 2020 r. Wskazać bowiem należy, że zgodnie z art. 15g ust. 9 przedmiotowe dofinansowanie przysługuje przedsiębiorcy w wypadku stwierdzenia spadku obrotów na skutek wystąpienia epidemii Covid- 19, którego wysokość określa ustawa Covid-19.
Zgodnie z art. 15 g ust. 9 ustawy Covid -19 przez spadek obrotów gospodarczych rozumie się spadek sprzedaży towarów lub usług, w ujęciu ilościowym lub wartościowym:
1) nie mniej niż o 15%, obliczony jako stosunek łącznych obrotów w ciągu dowolnie wskazanych 2 kolejnych miesięcy kalendarzowych, przypadających w okresie po dniu 31 grudnia 2019 r. do dnia poprzedzającego dzień złożenia wniosku, o którym mowa w ust. 1, w porównaniu do łącznych obrotów z analogicznych 2 kolejnych miesięcy kalendarzowych roku poprzedniego; za miesiąc uważa się także 30 kolejno po sobie następujących dni kalendarzowych, w przypadku gdy dwumiesięczny okres porównawczy rozpoczyna się w trakcie miesiąca kalendarzowego, to jest w dniu innym niż pierwszy dzień danego miesiąca kalendarzowego, lub
2) nie mniej niż o 25% obliczony jako stosunek obrotów z dowolnie wskazanego miesiąca kalendarzowego, przypadającego po dniu 31 grudnia 2019 r. do dnia poprzedzającego dzień złożenia wniosku, o którym mowa w ust. 1, w porównaniu do obrotów z miesiąca poprzedniego; za miesiąc uważa się także 30 kolejno po sobie następujących dni kalendarzowych, w przypadku gdy okres porównawczy rozpoczyna się w trakcie miesiąca kalendarzowego, to jest w dniu innym niż pierwszy dzień danego miesiąca kalendarzowego.
We wniosku o przyznanie dofinasowania skarżąca wskazała opcję dofinansowania uregulowaną w art. 15g ust. 9 pkt 2 ustawy, a zatem w zadeklarowanym okresie spadek obrotów spółki winien wynosić nie mniej niż 25 %. Tymczasem z ustaleń Dyrektora WUP dokonanych w wyniku przeprowadzenia czynności o których mowa w art. 15gg ust. 22 ustawy, wynika że spadek obrotów we wskazanym okresie wynosił 20,90%. W tym miejscu wyjaśnić trzeba, że brak jest podstaw prawnych do kwestionowania czynności organu w zakresie pozyskiwania od organu podatkowego informacji dotyczącej wysokości obrotów dotyczących podmiotu któremu przyznane zostało wsparcie ze środków FGŚP. Uprawnienie organu w tym zakresie wynika z art. 15 zze3 ust. 1a ustawy Covid-19. Nadto odpowiedź organu podatkowego udzielona w trybie w.w. przepisu stanowi dokument urzędowy w rozumieniu art. 76 kpa. W myśl art. 76 § 1 kpa dokumenty urzędowe sporządzone w przepisanej formie przez powołane do tego organy państwowe w ich zakresie działania stanowią dowód tego, co zostało w nich urzędowo stwierdzone.
Z pisma Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w [...] z dnia [...] maja 2023 r. wynika, że zadeklarowana kwota sprzedaży za październik 2020 r. wynosi netto 1.722,261,00 zł, brutto - 1.924,626,00 zł, natomiast za listopad 2020 r. netto 1 362,309,00 zł, brutto - 1.511, 510, 00 zł.
Należy wskazać, że powyższe dane zostały ustalone na podstawie deklaracji VAT złożonych przez skarżącą i do chwili wystawienia w.w. pisma Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w [...] z dnia [...] maja 2023 r. nie zostały zmienione poprzez złożenie deklaracji korygujących. Oznacza to, że również sama skarżąca ustalając obrót za miesiąc październik 2020 r. uwzględniła sprzedaż samochodu osobowego. Błędne jest stanowisko skarżącej zgodnie z którym dla potrzeb postępowania prowadzonego na podstawie ustawy Covid -19 organ powinien prowadzić odrębne ustalenia dotyczące wysokości obrotów gospodarczych podmiotu, któremu przyznane zostało świadczenie ze środków FGŚP. Takie stanowisko nie znajduje oparcia w przepisach ustawy Covid - 19, a nadto pozostaje w sprzeczności z art. 15zze3 tej ustawy. Rację ma organ odwoławczy twierdząc, że organ I instancji nie ma kompetencji do tego, aby przedmiotową sprawę rozpatrywać również pod kątem zgodności z przepisami ustawy z dnia 29 września 1994 r. o rachunkowości, żaden przepis ustawy Covid - 19 nie odsyła bowiem do przepisów ustawy o rachunkowości. Trzeba też mieć na uwadze, że kontrola podmiotu w zakresie wydatkowania środków FGŚP prowadzona przez dyrektora WUP opiera się na badaniu okazanej organowi dokumentacji oraz złożonych wyjaśnień. W celu poczynienia koniecznych w sprawie ustaleń oraz ustalenia stanu faktycznego sprawy dyrektor WUP może zwrócić się do innych organów (art. 15zze3) i dopiero w oparciu o tak zebrany materiał dowodowy dyrektor WUP rozstrzyga sprawę wydając decyzję administracyjną. Z tych względów nie mogła odnieść spodziewanego skutku argumentacja skargi odnosząca się do konieczności nieuwzględnienia w badanym postępowaniu przychodu spółki z tytułu sprzedaży samochodu w miesiącu październiku 2020 r. W tym względzie rozpoznając sprawę organ był zobowiązany uwzględnić dane wynikające z pisma Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w [...] z dnia [...] maja 2023 r., tym bardziej że dane te nie zostały przez skarżącą podważone (art. 76 § 3 kpa.).
Zgodnie z art. 15g ust. 9 pkt 2 ustawy Covid-19 przez spadek obrotów gospodarczych rozumie się spadek sprzedaży towarów lub usług, w ujęciu ilościowym lub wartościowym nie mniej niż o 25% obliczony jako stosunek obrotów z dowolnie wskazanego miesiąca kalendarzowego, przypadającego po dniu 31 grudnia 2019 r. do dnia poprzedzającego dzień złożenia wniosku, o którym mowa w ust. 1, w porównaniu do obrotów z miesiąca poprzedniego; za miesiąc uważa się także 30 kolejno po sobie następujących dni kalendarzowych, w przypadku gdy okres porównawczy rozpoczyna się w trakcie miesiąca kalendarzowego, to jest w dniu innym niż pierwszy dzień danego miesiąca kalendarzowego.
Pojęcie "obrotu gospodarczego" należy przede wszystkim do kategorii ekonomicznych i jest definiowane jako odpłatna transakcja wymienna (kupno-sprzedaż) dobra lub usługi, związana ze zmianą własności, czy też jako proces odpłatnego przepływu dóbr, usług, kapitału i czynników produkcji pomiędzy przedsiębiorstwami (obrót profesjonalny) prowadzącymi we własnym imieniu działalność gospodarczą lub zawodową lub między przedsiębiorstwem a konsumentem (obrót mieszany). Natomiast zgodnie z Encyklopedią Zarządzania "obrotem" jest wartość całkowitej sprzedaży dóbr lub usług danej organizacji w danym okresie lub całkowita wartość transakcji na określonym rynku. Inaczej mówiąc, są to wpływy lub należności ze sprzedaży towarów czy usług dostarczonych przez dany podmiot gospodarczy. Obrotem jest także kwota otrzymanych zadatków, zaliczek i przedpłat". Na gruncie przepisów ustaw podatkowych i ustawy o rachunkowości brak jest legalnej definicji "obrotu gospodarczego", natomiast istnieje definicja "sprzedaży" przez którą należy rozumieć odpłatną dostawę towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju, eksport towarów oraz wewnątrzwspólnotową dostawę towarów (art. 2 pkt 22 ustawy o podatku od towarów i usług) oraz definicja "towaru" przez który należy rozumieć rzeczy oraz ich części, a także wszelkie postacie energii (art. 2 pkt 6 ustawy o podatku od towarów i usług). W poprzednim stanie prawnym obowiązywał przepis art. 29 ustawy o podatku od towarów i usług zawierający definicje "obrotu", w myśl którego obrotem jest kwota należna z tytułu sprzedaży, pomniejszona o kwotę należnego podatku. Kwota należna obejmuje całość świadczenia należnego od nabywcy lub osoby trzeciej. Obrót zwiększa się o otrzymane dotacje, subwencje i inne dopłaty o podobnym charakterze mające bezpośredni wpływ na cenę (kwotę należną) towarów dostarczonych lub usług świadczonych przez podatnika, pomniejszone o kwotę należnego podatku. Przepis ten uchylony został jednak w 2014 r. Definicja legalna "obrotu gospodarczego" zawarta wart. 15 g ust. 9 ustawy COVID-19, do której odwołuje się art. 15gg ust. 1 tej ustawy, stworzona została wyłącznie dla potrzeb ustawy COVID-19 i oznacza, że ustawodawca określając warunki otrzymania pomocy ze środków FGŚP świadomie zrezygnował z odwołania się do takich pojęć zdefiniowanych lub opisanych w ustawie o rachunkowości i ustawach podatkowych, jak "przychód", "dochód" czy "zysk". Z kolei użycie w tej definicji pojęcia "towarów i usług" bez dalszych dookreśleń i wyłączeń oznacza, że przy określeniu spadku obrotów należy uwzględnić spadek sprzedaży wszystkich towarów i usług w danym miesiącu lub miesiącach wskazanych przez przedsiębiorcę. Nie ma zatem ani podstaw, ani potrzeby analizowania pojęcia "obrotu gospodarczego" użytego w omawianym przepisie w kontekście definicji "przychodów i zysków" zawartej w art. 3 pkt 30 ustawy o rachunkowości, gdyby bowiem ustawodawca chciał odwołać się do tej definicji, to wskazałby ją w treści przepisu. Nie ma również podstaw, by znaczenie pojęcia "towarów i usług" użytego w tym przepisie ograniczać jedynie do towarów i usług stanowiących główny przedmiot działalności beneficjenta ubiegającego się o pomoc, podobnie jak nie ma podstaw, aby wyłączać z tej definicji przychody ze sprzedaży środków trwałych, odszkodowań i innych incydentalnych przychodów osiągniętych przez przedsiębiorcę. Tego rodzaju ograniczenia i wyłączenia nie wynikają z treści art. 15 g ust. 9 ustawy Covid-19. Ustawodawca przy określeniu zasad ustalania spadku obrotów gospodarczych miał na myśli całość sprzedaży towarów i usług we wskazanym okresie, nawiązując w ten sposób do treści art. 29a ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług określającego podstawę opodatkowania podatkiem VAT. Wykładnia przepisów podatkowych powinna być dosłowna, a preferowaną metodą wykładni jest wykładnia gramatyczna. Odnosi się m.in. do sfery finansów publicznych, gdzie funkcjonują określone reguły dokonywania wydatków publicznych, których naruszenie stanowi podstawę odpowiedzialności dyscyplinarnej i karnej.
Ocena, czy w danym przypadku beneficjent pomocy określonej w art. 15gg ustawy Covid-19 osiągnął wymagany spadek obrotów gospodarczych należy do WUP, który jednak jako jednostka publicznej służby zatrudnienia nie dysponuje danymi dotyczącymi sprzedaży towarów i usług przez podmioty korzystające z form pomocy przewidzianych w ustawie Covid-19. Taką wiedzę posiadają natomiast organy Krajowej Administracji Skarbowej (art. 2 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej). Do organów KAS wpływają bowiem deklaracje podatników określające wartość sprzedaży towarów i usług, ale również - w przypadku podatników podatku VAT - wpływają tam dane zawarte w ewidencji, o której mowa w art. 109 ustawy o podatku od towarów i usług, w tym faktury dokumentujące sprzedaż w danym okresie rozliczeniowym. Informacje gromadzone przez organy KAS są wiarygodne, bowiem pochodzą od samych podatników, nadto podlegają weryfikacji przez wykwalifikowanych pracowników służb skarbowych i w przypadku stwierdzenia nieprawidłowości mogą być korygowane i wyjaśniane.
Jak już wyżej zauważono, nie można również wymagać od pracowników WUP, aby ustaleń w zakresie wysokości spadku obrotów gospodarczych dokonywali każdorazowo w oparciu o analizę dokumentacji księgowej beneficjenta (nierzadko bardzo obszernej), w tym badanie bilansu, sprawozdań finansowych, deklaracji podatkowych, dowodów źródłowych itp. w celu wydzielenia z tej dokumentacji tych operacji finansowych, które w ocenie odwołującego powinny być brane pod uwagę przy ustalaniu spadku obrotów.
Nadto należy zauważyć, ze ustawa Covid-19 miała charakter incydentalny i wydana została w okresie znacznych utrudnień w funkcjonowaniu przedsiębiorstw, zaś intencją ustawodawcy było istotne odformalizowanie i uproszczenie procedury udzielania świadczeń i ich rozliczania. Ustalając spadek obrotów gospodarczych podmiotu korzystającego z pomocy określonej w art. 15gg ustawy Covid-19 WUP może zatem opierać się na danych dostarczonych przez organy KAS, dotyczących wartości sprzedaży osiągniętej w poszczególnych miesiącach przez przedsiębiorcę - o ile nie zostały zakwestionowane w toku rozliczania. Na możliwość ustalenia spadku obrotów w oparciu o informacje KAS wskazuje pośrednio treść przywołanego powyżej art. 15zze ust. 1a ustawy Covid19-19.
Z powyższych powodów nie mogło również dojść do naruszenia art. 3 pkt 30 ustawy o rachunkowości, bowiem przepis ten nie miał w sprawie zastosowania.
Analiza sprawy nie wykazała naruszenia wskazanych w skardze przepisów prawa procesowego. W ocenie Sądu stan sprawy pozwalał na wydanie merytorycznego rozstrzygnięcia.
W związku z stwierdzeniem, że spółka w zadeklarowanym okresie nie osiągnęła spadku obrotów gospodarczych w wysokości o której mowa w art. 15g ust. 9 pkt 2 ustawy Covid -19 Dyrektor WUP wydał decyzję na podstawie art. 15gg ust. 23c ustawy Covid - 19. W myśl art. 169 ust. 1 u.f.p., dotacje udzielone z budżetu państwa: 1) wykorzystane niezgodnie z przeznaczeniem, 2) pobrane nienależnie lub w nadmiernej wysokości - podlegają zwrotowi do budżetu państwa wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych, w ciągu 15 dni od dnia stwierdzenia okoliczności, o których mowa w pkt 1 lub pkt 2. Zgodnie ust. 3 dotacjami nienależnymi są dotacje udzielone bez podstawy prawnej. Stosownie do treści ust. 5 odsetki od dotacji podlegających zwrotowi do budżetu państwa nalicza się, począwszy od dnia: 1) przekazania z budżetu państwa dotacji wykorzystanych niezgodnie z przeznaczeniem, 2) stwierdzenia nieprawidłowego naliczenia lub nienależnego pobrania dotacji
Mając powyższe na uwadze należało stwierdzić, że zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa procesowego, ani prawa materialnego, w stopniu który uzasadnia jej uchylenie.
W tym stanie sprawy, na podstawie art. 151 p.p.s.a., skarga podlegała oddaleniu,