II SA/Go 184/07
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję o umorzeniu postępowania odwoławczego w sprawie pozwolenia na budowę stacji paliw, wskazując na naruszenie przepisów proceduralnych i konieczność ponownego rozpatrzenia sprawy z uwzględnieniem praw stron.
Sąd uchylił decyzję Wojewody umarzającą postępowanie odwoławcze w sprawie pozwolenia na budowę stacji paliw, a także poprzedzającą ją decyzję Starosty. Powodem było naruszenie przepisów postępowania administracyjnego, w szczególności zasady dwuinstancyjności i prawidłowego ustalenia stron postępowania. Sąd wskazał, że organy nieprawidłowo oceniły krąg stron, opierając się jedynie na raporcie oddziaływania na środowisko, zamiast wszechstronnie zbadać interes prawny sąsiadów. Ponadto, brak było rozstrzygnięcia w przedmiocie zażalenia inwestora na przekazanie sprawy do Wojewody oraz odwołania od decyzji o umorzeniu postępowania.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim uchylił decyzję Wojewody z dnia [...] maja 2004 r. umarzającą postępowanie odwoławcze oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty Powiatowego z dnia [...] kwietnia 2004 r. zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na budowę stacji paliw. Sąd uznał, że obie decyzje zostały wydane z naruszeniem przepisów postępowania administracyjnego, które miało istotny wpływ na wynik sprawy. Głównym zarzutem było nieprawidłowe ustalenie kręgu stron postępowania. Organy administracji, opierając się głównie na raporcie oddziaływania na środowisko, uznały, że właściciele sąsiednich nieruchomości nie są stronami postępowania, ponieważ ich nieruchomości nie znajdują się w obszarze oddziaływania obiektu. Sąd podkreślił, że pojęcie 'obszaru oddziaływania obiektu' nie powinno być utożsamiane wyłącznie z 'uciążliwością przedsięwzięcia' w rozumieniu raportu środowiskowego. Organy miały obowiązek wszechstronnie zbadać interes prawny stron, zgodnie z zasadą prawdy obiektywnej (art. 7 k.p.a.) i zebrać wyczerpujący materiał dowodowy. Ponadto, sąd zwrócił uwagę na brak rozstrzygnięcia w przedmiocie zażalenia inwestora na postanowienie o przekazaniu sprawy do Wojewody oraz odwołania od decyzji o umorzeniu postępowania przez Starostę, co naruszało zasadę dwuinstancyjności. Sąd nakazał organom ponowne, merytoryczne rozpatrzenie sprawy, z uwzględnieniem praw wszystkich stron postępowania i prawidłowym ustaleniem stanu faktycznego oraz prawnego.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (4)
Odpowiedź sądu
Tak, strony postępowania należy ustalać wszechstronnie, uwzględniając interes prawny właścicieli działek sąsiednich, a nie tylko na podstawie raportu oddziaływania na środowisko.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że pojęcie 'obszaru oddziaływania obiektu' nie jest tożsame z 'uciążliwością przedsięwzięcia' w raporcie środowiskowym. Organy miały obowiązek zbadać interes prawny sąsiadów, a nie ograniczać się do wniosków raportu.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylono_decyzję
Przepisy (20)
Główne
k.p.a. art. 7
Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek podjęcia wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy (zasada prawdy obiektywnej).
k.p.a. art. 77 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego.
k.p.a. art. 107 § § 3
Kodeks postępowania administracyjnego
Wymogi dotyczące uzasadnienia decyzji administracyjnej.
k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 3
Kodeks postępowania administracyjnego
Możliwość umorzenia postępowania odwoławczego.
u.p.b. art. 28 § ust. 2
Prawo budowlane
Definicja strony w postępowaniu o pozwolenie na budowę (właściciel, użytkownik wieczysty, zarządca nieruchomości w obszarze oddziaływania obiektu).
u.p.b. art. 3 § pkt 20
Prawo budowlane
Definicja obszaru oddziaływania obiektu.
u.p.b. art. 35 § ust. 1 pkt 1
Prawo budowlane
Obowiązek sprawdzenia zgodności projektu budowlanego z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego lub decyzją o warunkach zabudowy.
P.p.s.a. art. 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zakres kontroli działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne (zgodność z prawem).
P.p.s.a. art. 134 § § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zakres rozpoznania skargi przez sąd administracyjny (niezwiązanie zarzutami i wnioskami skargi).
P.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit.c
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do uchylenia decyzji (naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy).
Pomocnicze
k.p.a. art. 105 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Podstawa do umorzenia postępowania administracyjnego.
u.p.b. art. 3 § pkt 11
Prawo budowlane
Definicja prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane.
u.p.b. art. 5 § ust. 1 pkt 9
Prawo budowlane
Konieczność poszanowania uzasadnionych interesów osób trzecich.
P.p.s.a. art. 199
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zasada samodzielnego ponoszenia kosztów postępowania przez strony.
P.p.s.a. art. 200
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zwrot kosztów postępowania na rzecz strony.
P.p.s.a. art. 210 § § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Utrata uprawnienia do żądania kosztów postępowania w przypadku niezgłoszenia wniosku przed zamknięciem rozprawy.
Ustawa o zagospodarowaniu przestrzennym
Zmiany w ustawie dotyczące miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego.
u.p.o.ś.
Ustawa Prawo ochrony środowiska
Decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia.
Konstytucja RP art. 21
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Ochrona własności.
Konstytucja RP art. 64
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Ochrona własności i prawa do dziedziczenia.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Organy nieprawidłowo ustaliły krąg stron postępowania, opierając się wyłącznie na raporcie oddziaływania na środowisko. Umorzenie postępowania odwoławczego bez merytorycznego rozpoznania sprawy narusza zasadę dwuinstancyjności. Istnieje potrzeba ponownego rozpatrzenia sprawy z uwzględnieniem interesów prawnych sąsiadów. Brak rozstrzygnięcia w przedmiocie zażalenia na przekazanie sprawy i odwołania od decyzji o umorzeniu postępowania.
Godne uwagi sformułowania
Kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Do istoty dwuinstancyjności należy dwukrotne merytoryczne rozstrzygnięcie tej samej sprawy przez dwa różne organy administracji. Organ prowadzący postępowanie ma obowiązek zebrać i rozpatrzyć dostępny materiał dowodowy, tak aby ustalić stan faktyczny sprawy zgodny z rzeczywistością. Obszar oddziaływania obiektu jest to teren wyznaczony w otoczeniu obiektu budowlanego na podstawie przepisów odrębnych. Umorzenie postępowania odwoławczego z powołaniem się jedynie na przyczyny podmiotowe, bez dokonania jego analizy pod względem merytorycznym, jest formą proceduralnego rozstrzygnięcia sprawy i stanowi naruszenie przepisu art. 138 § 1 pkt 3 k.p.a.
Skład orzekający
Maria Bohdanowicz
przewodniczący
Joanna Brzezińska
sprawozdawca
Grażyna Staniszewska
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalanie kręgu stron w postępowaniach o pozwolenie na budowę, interpretacja pojęcia 'obszaru oddziaływania obiektu', zasada dwuinstancyjności w postępowaniu administracyjnym."
Ograniczenia: Dotyczy specyfiki postępowań budowlanych i interpretacji przepisów Prawa budowlanego oraz KPA.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnego aspektu prawa budowlanego – ustalania stron postępowania i ich praw, co jest kluczowe dla wielu inwestycji i sąsiadów. Pokazuje, jak sądy administracyjne dbają o prawidłowość procedur.
“Czy sąsiad zawsze ma prawo głosu przy pozwoleniu na budowę? Sąd wyjaśnia kluczowe zasady.”
Sektor
budownictwo
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII SA/Go 184/07 - Wyrok WSA w Gorzowie Wlkp. Data orzeczenia 2007-05-24 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2007-03-21 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp. Sędziowie Grażyna Staniszewska Joanna Brzezińska /sprawozdawca/ Maria Bohdanowicz /przewodniczący/ Symbol z opisem 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części, wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz Hasła tematyczne Administracyjne postępowanie Sygn. powiązane II OSK 1451/07 - Wyrok NSA z 2009-03-19 Skarżony organ Wojewoda Treść wyniku Uchylono decyzję I i II instancji Powołane przepisy Dz.U. 1960 nr 30 poz 168 art. 7. 77, art. 107 § 3, art. 138 § 1 pkt 3, art. 105 § 1 Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego Dz.U. 2000 nr 106 poz 1126 art. 28 ust. 2, art. 3 pkt20, art. 3 pkt 11, art. 5ust. 1 pkt 9, art. 35 ust. 1 pkt 1 Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane - tekst jednolity. Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270 art. 145 § 1 pkt 1 lit.c Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maria Bohdanowicz, Sędziowie Sędzia WSA Grażyna Staniszewska, Asesor WSA Joanna Brzezińska (spr.),, Protokolant asystent sędziego Tomasz Modzelewski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 maja 2007 r. sprawy ze skargi J.D. na decyzję Wojewody z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty Powiatu z [...] r., nr [...], II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu. Uzasadnienie Decyzją z dnia [...] kwietnia 2004 r. nr [...] Starosta Powiatowy po rozpatrzeniu wniosku inwestora – O. S.A. z dnia [...] listopada 2003r., na podstawie art. 28, art. 33 ust. 1, art. 34 ust. 4 i art. 36 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (Dz. U. z 2003 r., Nr 207, poz. 2016) oraz art. 132 i art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000r., Nr 98, poz. 1071 z późn.zm.) zatwierdził projekt budowlany i udzielił pozwolenia na budowę stacji paliw wraz z infrastrukturą podziemną na działkach nr [...]. W uzasadnieniu organ wskazał, że lokalizacja przedsięwzięcia jest zgodna z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego zatwierdzonym uchwałą Rady Miejskiej Nr XXIX/269/2001 z dnia [...] października 2001r., którą wprowadzono zmianę w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego miasta dla stacji paliw z usługami towarzyszącymi i skrzyżowaniem przyległych ulic. Ponadto organ wyjaśnił, iż ze sporządzonego przez biegłego w zakresie sporządzania ocen oddziaływania na środowisko, raportu w sprawie oddziaływania na środowisko wynika, że uciążliwość przedsięwzięcia zamyka się w granicach działek nr [...]. Raport ten oraz dokumentacja techniczna były pozytywnie uzgodnione z Powiatowym Inspektorem Sanitarnym, z Wydziałem Rolnictwa i Ochrony Środowiska w Starostwie Powiatowym, a całe przedsięwzięcie uzyskało pozytywną opinię specjalisty ds. BHP i ergonomii oraz ds. zabezpieczeń przeciwpożarowych. Starostwo przeprowadziło również postępowanie z udziałem społeczeństwa, informujące o planowanej inwestycji. Jednocześnie organ poinformował, że przeprowadzono analizę w aspekcie ustalenia stron postępowania w przedmiocie udzielenia pozwolenia na budowę i w zawiadomieniu o wszczęciu postępowania zawiadomiono wszystkich właścicieli sąsiednich nieruchomości o możliwości zapoznania się z dokumentami i ewentualnie wniesienia swoich uwag i zastrzeżeń. Z prawa tego skorzystali J.D. i C.H., a z datą [...] marca 2004r. został złożony pisemny sprzeciw mieszkańców sąsiednich nieruchomości w sprawie budowy stacji paliw. Zdaniem organu sprzeciw ten nie zawierał żadnych argumentów, a ponadto osoby, które go złożyły nie są stronami przedmiotowego postępowania, gdyż ich nieruchomości nie znajdują się w obszarze oddziaływania obiektu. Organ wskazał także, że niniejszą decyzją uchyla decyzję o umorzeniu postępowania w przedmiotowej sprawie z dnia [...] marca 2004r. nr [...]. Odwołanie od decyzji Starosty Powiatowego wnieśli właściciele działek bezpośrednio sąsiadujących z nieruchomością objętą planowaną inwestycją (wśród nich skarżący), żądając uchylenia zaskarżonej decyzji w całości i oddalenia wniosku inwestora lub uchylenia zaskarżonej decyzji w całości i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji. Odwołujący się podnieśli, iż uciążliwość inwestycji nie będzie się ograniczać tylko do działek nr [...], ponadto ich zdaniem decyzja o pozwoleniu na budowę została wydana na podstawie nieobowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, który utracił ważność dnia 31 grudnia 2003r., a w chwili obecnej inwestor musi dokonać najpierw rozbiórki istniejącej stacji benzynowej, a dopiero później przystąpić do budowania nowej stacji. Decyzją z dnia [...] maja 2004 r. nr [...] Wojewoda, na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 Kodeksu postępowania administracyjnego, umorzył postępowanie odwoławcze z uwagi na to, iż odwołujący, zgodnie z art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego nie są stronami w sprawie o wydanie pozwolenia na budowę, wobec czego nie posiadają legitymacji procesowej do występowanie z wnioskiem o uchylenie przedmiotowej decyzji. Organ odwoławczy nadto wskazał, iż na podstawie wnikliwej analizy przepisów zawartych w rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, rozporządzeniu Ministra Gospodarki z dnia 20 września 2000r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać bazy i stacje paliw płynnych, rurociągi dalekosiężne do transportu ropy naftowej i produktów naftowych i ich usytuowanie oraz zgromadzonej w sprawie dokumentacji ustalił, że w obszarze oddziaływania znajdują się jedynie działki objęte inwestycją. Na powyższą decyzję ze skargą do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wystąpił J.D., wnosząc o jej uchylenie w całości i oddalenia wniosku inwestora lub uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ drugiej instancji. Skarżący w uzasadnieniu skargi przytoczył argumenty tożsame z zawartymi w odwołaniu od decyzji organu pierwszej instancji. Odpowiadając na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji. Jednocześnie organ uzupełniająco wskazał, iż zgodnie z art. 127 § 1 k.p.a. tylko podmioty, które są stronami w sprawie mają m.in. prawo do odwołania od decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Przystępując do rozpoznania skargi należy podkreślić, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne, zgodnie z przepisem art. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn.zm.) sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Kontrola sądu administracyjnego obejmuje wszystkie kwestie związane z procesem stosowania prawa w postępowaniu administracyjnym, a więc to czy organy administracji dokonały prawidłowych ustaleń co do obowiązywania zastosowanej normy prawnej, czy normę tę właściwie zinterpretowały i nie naruszyły zasad ustalenia określonych faktów za udowodnione. W zakresie tak określonej kognicji Sąd, nie będąc związanym zarzutami i wnioskami skargi oraz wskazaną podstawą prawną, zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153. poz. 1270 z późn.zm.) zważył, iż skarga zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżona decyzja, jak i poprzedzająca ją decyzja organu pierwszej instancji, wydane zostały z naruszeniem przepisów postępowania administracyjnego, które miało istotny wpływ na wynik sprawy. Należy przy tym podkreślić, że postępowanie administracyjne jest postępowaniem dwuinstancyjnym. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego wskazuje się, że do istoty dwuinstancyjności należy dwukrotne merytoryczne rozstrzygnięcie tej samej sprawy przez dwa różne organy administracji. Zadaniem organu administracji drugiej instancji nie jest zatem jedynie kontrola decyzji wydanej przez organ pierwszej instancji, ale rozpatrzenie wszystkich żądań strony i ustosunkowanie się do nich w swojej decyzji. Każda sprawa rozpoznawana i rozstrzygnięta decyzją pierwszoinstancyjną może być przedmiotem odwołania wniesionego przez uprawniony podmiot w celu jej przede wszystkim merytorycznego rozpoznania przez organ wyższej instancji. Do istoty zasady dwuinstancyjności postępowania należy także nakaz dwukrotnego rozważenia materiału dowodowego, najpierw przez organ pierwszej instancji, a następnie przez organ odwoławczy. Organy administracji publicznej mają nie tylko oceniać zgromadzony materiał dowodowy, ale przede wszystkim, zgodnie z zasadą prawdy obiektywnej wyrażoną w art. 7 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2000r., Nr 98, poz. 1071 z późn.zm.) przywoływanego dalej jako "k.p.a.", mają obowiązek podjęcia wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy. Zgodnie z tą zasadą organ prowadzący postępowanie ma obowiązek zebrać i rozpatrzyć dostępny materiał dowodowy, tak aby ustalić stan faktyczny sprawy zgodny z rzeczywistością. Istotą sporu pomiędzy stronami w niniejszym postępowaniu sądowym jest kwestia prawidłowego ustalenia, przez organy administracji publicznej, stron przedmiotowego postępowania administracyjnego. Zgodnie z art. 28 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane, w brzmieniu nadanym nowelizacją z dnia 27 marca 2003 r. (Dz. U. Nr 80, poz. 718), stroną w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę jest wyłącznie właściciel, użytkownik wieczysty i zarządca nieruchomości, która znajduje się w tzw. obszarze oddziaływania obiektu. Jest to przepis procesowy, szczególny wobec przepisu art. 28 k.p.a., a jego nowelizacja miała na celu zawężenie kręgu osób będących stronami w postępowaniu administracyjnym poprzez wykluczenie podmiotów władających nieruchomościami sąsiednimi na podstawie innych niż własność i użytkowanie wieczyste, praw rzeczowych. W myśl przepisu art. 3 pkt 20 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, obszar oddziaływania obiektu jest to teren wyznaczony w otoczeniu obiektu budowlanego na podstawie przepisów odrębnych (np. ustawy z dnia 21 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska, Dz. U. z 2006 r. Nr 129, poz. 902, ze zmianami), wprowadzających związane z tym obiektem ograniczenia w zagospodarowaniu tego terenu. Oznacza to, że jeśli projektowany obiekt budowlany jest jednym z typów obiektów, których obszar oddziaływania wykracza poza teren nieruchomości, na której ma być realizowany, to właściciel nieruchomości sąsiedniej, znajdującej się w obszarze oddziaływania obiektu, będzie stroną w postępowaniu o udzielenie pozwolenia na budowę. W przedmiotowej sprawie organ odwoławczy stwierdził, iż z raportu oddziaływania na środowisko wynika, że działki stanowiące własność osób odwołujących się nie będą znajdować się w obszarze oddziaływania obiektu, co uniemożliwia uznanie ich za strony niniejszego postępowania, skutkując umorzeniem postępowania wszczętego wniesionym przez te osoby odwołaniem. Prawo zabudowy, jako jedna z fundamentalnych zasad Prawa budowlanego, jest prawem podmiotowym każdego, kto posiada prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane w rozumieniu art. 3 pkt 11 Prawa budowlanego. Jest ono zatem, po części, też realizacją konstytucyjnej zasady ochrony własności, wyrażonej w przepisach art. 21 i 64 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej i jako takie, powinno podlegać szczególnej ochronie. Mając powyższe na uwadze, w przypadku skargi na decyzję o pozwoleniu na budowę, organ powinien w pierwszej kolejności wszechstronnie przeanalizować ją pod tym względem, czy podmiot składający ten wniosek, może żądać poszanowania "uzasadnionych interesów osób trzecich" w rozumieniu art. 5 ust. 1 pkt 9 Prawa budowlanego (vide: postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 listopada 2005r., sygn. akt. II OZ 1026/2005), a nie działać jedynie w oparciu o raport oddziaływania inwestycji na środowisko. Jeżeli okazałoby się, że podmiot składający skargę na decyzję o pozwoleniu na budowę, nie należy do grona osób mających uzasadnione interesy w obszarze oddziaływania obiektu (art. 5 ust. 1 pkt 9 Prawa budowlanego), to wówczas postępowanie można umorzyć jako bezprzedmiotowe. W okolicznościach rozpoznawanej sprawy, usytuowanie budynku na działce budowlanej, z poszanowaniem interesu prawnego właścicieli działek sąsiednich, oznacza nie tylko uwzględnienie norm, o których mowa w powołanych przez organ rozporządzeniach (Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, rozporządzeniu Ministra Gospodarki z dnia 20 września 2000r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać bazy i stacje paliw płynnych, rurociągi dalekosiężne do transportu ropy naftowej i produktów naftowych i ich usytuowanie), ale także wyważenia interesów inwestora i właścicieli działek sąsiednich. Wyważenie tych interesów prawnych oznacza uwzględnienie istniejącej zabudowy oraz możliwości zabudowy działek (vide: wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 września 2006r., sygn. akt II OSK 1090/05, nie publikowany). Jako wadliwe należy ocenić utożsamianie, przez organy orzekające w rozpoznawanej sprawie, pojęcia "obszaru oddziaływania obiektu" w rozumieniu art. 28 ust. 2 w związku z art. 3 pkt 20 ustawy Prawo budowlane, ze sformułowanym w Raporcie oddziaływania na środowisko sporządzonym w grudniu 2003 r. pojęciem "uciążliwości przedsięwzięcia" w stosunku do nieruchomości sąsiednich. W pierwszej kolejności zważyć bowiem należy, że szczegółowa analiza treści powyższego dokumentu wskazuje bezsprzecznie, że planowana inwestycja - stacja paliw płynnych - oddziaływać będzie poza obszar nieruchomości, na której jest planowana tzn. działki nr [...] np. poprzez immisję hałasu, z tym tylko zastrzeżeniem, że według osób opracowujących raport - oddziaływanie to nie przekroczy dopuszczalnych norm, określonych w obowiązujących w tym zakresie przepisach. Podkreślić również należy, że raport nie stwierdza w swej treści, iż planowana inwestycja nie będzie "oddziaływać" na nieruchomości sąsiednie, lecz jedynie wskazuje, że jej "uciążliwość" ograniczy się do działek, na których jest planowana. Organy administracji publicznej zobowiązane są do ustalenia stanu faktycznego sprawy w oparciu o kompletny, wyczerpujący materiał dowodowy, zatem to organy, na podstawie wszechstronnej i wnikliwej oceny wszelkich dowodów powinny ustalić przede wszystkim krąg stron postępowania. Raport oddziaływania na środowisko jest tylko jednym z możliwych dowodów, który jednakże podlega ocenie organów administracji publicznej. W przedmiotowej sprawie, z naruszeniem przepisów art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. organy nie dokonały właściwej oceny zgromadzonych w niniejszej sprawie dowodów i ograniczając się tylko do powtórzenia wniosku końcowego raportu, nieprawidłowo uznały, że skarżącemu, bez względu na położenie jego nieruchomości w bezpośrednim sąsiedztwie planowanej inwestycji o tak szczególnym charakterze, nie przysługuje przymiot strony postępowania. W tym zakresie, także z naruszeniem art. 107 § 3 k.p.a., zarówno decyzje organu pierwszej, jak i drugiej instancji nie zawierają dostatecznego uzasadnienia. Nie można bowiem za takowe uznać także przywołania przez organ odwoławczy, bez wskazania konkretnych przepisów prawa, całego aktu prawnego - rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2002r. Nr 75, poz. 690) oraz rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 20 września 2000r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać bazy i stacje paliw płynnych, rurociągi dalekosiężne do transportu ropy naftowej i produktów naftowych i ich usytuowanie (Dz. U. z 2000r. Nr 98, poz. 1067). Organ nie wyjaśnił bowiem i nie uzasadnił, które i jakiej treści przepisy powyższych aktów prawnych w tym zakresie rozważył, dokonując ustalenia, że "w obszarze oddziaływania znajdują się jedynie nieruchomości o nr ew. gr. [...], objęte inwestycją". Na marginesie należy także wskazać, iż oceniając treść przedłożonego raportu oddziaływania na środowisko, w którym stwierdzono jednoznacznie, że planowana inwestycja jest zgodna z obowiązującym na danym terenie miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego należało rozważyć okoliczność, że sporządzony był on w grudniu 2003 r., zatem w okresie kiedy obowiązywały jeszcze miejscowe plany zagospodarowania przestrzennego uchwalone przed 1 stycznia 1995 r. Organy obu instancji nie rozważyły jednakże, czy wobec zmian w ustawie o zagospodarowaniu przestrzennym, w dacie orzekania stan ten nie uległ zmianie tzn., czy w dacie wydania decyzji, na terenie objętym planowaną inwestycją, obowiązywał miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego. Pośrednio oznacza to konieczność rozważenia i tej kwestii, czy w konsekwencji raport oddziaływania na środowisko z grudnia 2003 r. nie wymagał uaktualnienia lub uzupełnienia, i czy mógł stanowić dowód w sprawie, zgodny z jej stanem faktycznym. Należy przy tym pamiętać, iż wydając decyzję administracyjną, w tym także decyzję o pozwoleniu na budowę, organ administracji powinien rozstrzygać sprawę na podstawie stanu faktycznego i prawnego istniejącego w dniu wydania decyzji. Umorzenie postępowania odwoławczego z powołaniem się jedynie na przyczyny podmiotowe, bez dokonania jego analizy pod względem merytorycznym, jest formą proceduralnego rozstrzygnięcia sprawy i stanowi naruszenie przepisu art. 138 § 1 pkt 3 k.p.a. Należy podkreślić, iż skarżący w odwołaniu oraz w skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wskazuje na osobisty interes prawny w udziale w niniejszym postępowaniu. Ten aspekt sprawy nie był przez organ odwoławczy oceniany. Rozstrzygając ponownie merytorycznie sprawę, organ administracyjny powinien odnieść się do zarzutu skarżącego, iż przedmiotowe pozwolenie na budowę zostało wydane na podstawie nieaktualnego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Analiza tego zarzutu jest ważna chociażby ze względu na treść art. 35 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego. W myśl tego przepisu przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę lub odrębnej decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego właściwy organ sprawdza zgodność projektu budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu, a także wymaganiami ochrony środowiska, w szczególności określonymi w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia, o której mowa w ustawie z dnia 27 kwietnia 2001 r. - Prawo ochrony środowiska. Nadto w ocenie Sądu analiza przedłożonych Sądowi wraz ze skargą akt sprawy nie umożliwia ustalenia, czy przedmiotowa decyzja i poprzedzająca ją decyzja organu pierwszej instancji nie zostały wydane przedwcześnie, a przez to wadliwie, także z innej przyczyny. Postanowieniem z dnia [...] marca 2004r. nr [...] Starosta Powiatu przekazał wniosek o pozwolenie na budowę według właściwości Wojewodzie. Zażalenie od tego postanowienia wniósł inwestor O S.A. (pismo z dnia [...] kwietnia 2004r., k. 24 akt administracyjnych). W aktach sprawy brak jest odpowiedniego rozstrzygnięcia organu odwoławczego w przedmiocie ww. środka zaskarżenia. Z kolei decyzją z tej samej daty tj. [...] marca 2004r. nr [...], Starosta, na podstawie przepisu art. 105 § 1 k.p.a., umorzył postępowanie w sprawie wydania pozwolenia na budowę przedmiotowej stacji paliw. Pismem z dnia [...] kwietnia 2004r. O S.A. wniosła odwołanie od powyższej decyzji skierowane do Wojewody (poz. 25 akt administracyjnych). W aktach sprawy brak jest orzeczenia lub jakiegokolwiek dokumentu wskazującego na rozpoznanie powyższego odwołania przez organ odwoławczy. W tych okolicznościach nie można zatem stwierdzić, czy decyzja o umorzeniu postępowania stała się ostateczna w administracyjnym toku instancji. Okoliczność ta ma istotny wpływ na bieg sprawy, gdyż umorzenie postępowania administracyjnego w sprawie uniemożliwia jego dalsze prowadzenie. Jednocześnie na wezwanie Sądu z dnia [...] marca 2007r. Wojewoda wyjaśnił, iż przekazane Sądowi akta administracyjne są kompletne, a jako organ odwoławczy "nie posiada on wiedzy na temat wniesionego przez O S.A. zażalenia na postanowienie Starosty z dnia [...] marca 2004r. ani odwołania z dnia [...] kwietnia 2004r. od decyzji Starosty z dnia [...] marca 2004r. nr [...] umarzającej postępowanie w sprawie pozwolenia na budowę przedmiotowej stacji paliw. Takie zażalenie i odwołanie nie wpłynęły do tutejszego organu i nie były przedmiotem postępowania odwoławczego" (k. 252 akt sądowych). Rozpoznając ponownie przedmiotową sprawę organy winny doprowadzić do rozpoznania środków odwoławczych, zgodnie z przepisami procedury administracyjnej, i w zależności od treści ostatecznego rozstrzygnięcia w przedmiocie umorzenia postępowania, podjąć ewentualne dalsze czynności proceduralne zmierzające do rozpoznania sprawy i wydania prawidłowej decyzji co do meritum sprawy. W szczególności, po myśli przepisów art. 7, art. 8, art. 9 i art. 10 § 1 k.p.a., należy umożliwić pełny udział we wszystkich etapach postępowania i możliwość realizacji praw wszystkim stronom przedmiotowego postępowania administracyjnego, w tym podmiotom, których nieruchomości znajdują się w obszarze oddziaływania planowanej inwestycji. Wobec powyższego trzeba stwierdzić, iż sprawa nie została rozpatrzona w stopniu koniecznym do jej ostatecznego rozstrzygnięcia, a powyższe naruszenia obligują Wojewódzki Sąd Administracyjny do uchylenia zaskarżonej decyzji oraz utrzymanej nią w mocy decyzji organu pierwszej instancji, na podstawie przepisu art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. O kosztach Sąd nie orzekł wobec braku stosownego wniosku skarżącego. Zgodnie bowiem z przepisem art. 199 P.p.s.a. zasadą postępowania sądowoadministracyjnego jest samodzielne ponoszenie przez strony kosztów postępowania związanych z ich udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Zwrot kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw przysługuje stronie od organu, który wydał zaskarżony akt lub podjął zaskarżoną czynność, jedynie w razie uwzględnienia skargi przez sąd pierwszej instancji lub w razie umorzenia postępowania z przyczyn określonych w art. 54 § 3 P.p.s.a. (art. 200 i 201 P.p.s.a.). Podkreślenia wymaga jednakże fakt, iż uwzględniając skargę o ewentualnym zwrocie kosztów postępowania Sąd nie orzeka z urzędu, lecz wyłącznie na wniosek strony skarżącej. Po myśli przepisu art. 210 § 1 P.p.s.a., strona traci uprawnienie do żądania kosztów postępowania, jeżeli najpóźniej przed zamknięciem rozprawy poprzedzającej wydanie orzeczenia, nie zgłosi wniosku o przyznanie należnych kosztów, o czym skarżącego pouczono. asesor WSA sędzia WSA sędzia WSA J. Brzezińska M. Bohdanowicz G.Staniszewska
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI