II SA/Go 173/20Uchylenie obciążenia ZUS kosztami egzekucyjnymi
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim rozpoznał skargę Zakładu Ubezpieczeń Społecznych (ZUS) na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej (DIAS), które utrzymało w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego obciążające ZUS kosztami postępowania egzekucyjnego w kwocie 46,70 zł. Postępowanie egzekucyjne zostało umorzone z powodu bezskuteczności. ZUS kwestionował zasadność naliczenia opłaty za zajęcie wierzytelności z rachunku bankowego, argumentując, że opłata ta jest należna tylko w przypadku faktycznego zajęcia wierzytelności, co wymaga istnienia środków na rachunku. ZUS powołał się na orzecznictwo sądów administracyjnych wskazujące, że brak środków na rachunku bankowym uniemożliwia skuteczne zajęcie wierzytelności i tym samym pobranie opłaty. DIAS utrzymał w mocy postanowienie organu pierwszej instancji, uznając, że samo doręczenie zawiadomienia o zajęciu rachunku bankowego jest wystarczające do powstania kosztów, niezależnie od stanu środków na rachunku. Sąd administracyjny uznał jednak, że DIAS błędnie zinterpretował art. 64 § 1 pkt 4 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (u.p.e.a.), który wymaga faktycznego zajęcia wierzytelności pieniężnych. Sąd podkreślił, że brak środków na rachunku bankowym uniemożliwia skuteczne zajęcie wierzytelności, a tym samym pobranie opłaty. Sąd uchylił zaskarżone postanowienie, wskazując na naruszenie przepisów proceduralnych i materialnych, w tym błędną wykładnię art. 64 § 1 pkt 4 u.p.e.a. Ponownie rozpoznając sprawę, organ ma uwzględnić przedstawioną wykładnię i wyjaśnić zasadność obciążenia wierzyciela pozostałymi kosztami.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przepisów dotyczących kosztów egzekucyjnych w administracji, w szczególności warunków pobierania opłaty za zajęcie wierzytelności z rachunku bankowego.
Dotyczy specyficznej sytuacji braku środków na rachunku bankowym w momencie zajęcia.
Zagadnienia prawne (2)
Czy opłata za zajęcie wierzytelności z rachunku bankowego może być pobrana, gdy na rachunku bankowym nie ma środków pieniężnych?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, opłata za zajęcie wierzytelności z rachunku bankowego może być pobrana wyłącznie wówczas, gdy nastąpi faktyczne zajęcie wierzytelności pieniężnych, co wymaga istnienia środków na rachunku.
Uzasadnienie
Sąd oparł się na wykładni językowej art. 64 § 1 pkt 4 u.p.e.a., zgodnie z którą opłata jest należna tylko przy faktycznym zajęciu wierzytelności. Brak środków na rachunku bankowym uniemożliwia skuteczne zajęcie wierzytelności, a tym samym pobranie opłaty.
Czy organ odwoławczy, rozpoznając zażalenie, ma obowiązek całościowego ponownego rozpoznania sprawy, nawet jeśli zarzuty strony dotyczą tylko części rozstrzygnięcia?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, organ odwoławczy ma obowiązek całościowego ponownego rozpoznania sprawy zgodnie z zasadą dwuinstancyjności, chyba że strona wyraźnie ograniczy zakres odwołania do samodzielnej części rozstrzygnięcia.
Uzasadnienie
Sąd wskazał, że organ odwoławczy nie może ograniczać kontroli jedynie do zarzutów strony, jeśli zaskarżone postanowienie dotyczy całości rozstrzygnięcia. Nierozważenie wszystkich kwestii stanowi naruszenie przepisów proceduralnych.
Rozstrzygnięcie
Przepisy (23)
Główne
u.p.e.a. art. 64c § 4
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
u.p.e.a. art. 64 § 1
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
u.p.e.a. art. 64 § 1
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Opłata za zajęcie wierzytelności pieniężnych może być pobrana wyłącznie wówczas, gdy nastąpi faktyczne zajęcie wierzytelności pieniężnych.
u.p.e.a. art. 64 § 6
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Opłata manipulacyjna jest należna organowi egzekucyjnemu nawet wówczas, gdy egzekucja okaże się bezskuteczna, pod warunkiem doręczenia zobowiązanemu odpisu tytułu wykonawczego.
Pomocnicze
u.p.e.a. art. 80 § 1
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
u.p.e.a. art. 80 § 2
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Wskazuje na rozróżnienie między zajęciem rachunku bankowego a zajęciem wierzytelności z rachunku bankowego.
u.p.e.a. art. 59 § 2
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
u.p.e.a. art. 59 § 3
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
u.p.e.a. art. 1a § 2
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
u.p.e.a. art. 64 § 10
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
k.p.a. art. 138 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 144
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 7
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 8
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 77 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 80
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 107 § 3
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 15
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 124 § 2
Kodeks postępowania administracyjnego
p.p.s.a. art. 119 § 3
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 120
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 145 § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Rozporządzenie Ministra Finansów w sprawie sposobu ustalania i dokumentowania wydatków egzekucyjnych art. 2
Argumenty
Skuteczne argumenty
Opłata za zajęcie wierzytelności z rachunku bankowego może być pobrana tylko wtedy, gdy na rachunku znajdują się środki pieniężne, co oznacza faktyczne zajęcie wierzytelności. • Brak środków na rachunku bankowym uniemożliwia skuteczne zajęcie wierzytelności i tym samym pobranie opłaty egzekucyjnej.
Odrzucone argumenty
Argument organu odwoławczego, że samo doręczenie zawiadomienia o zajęciu rachunku bankowego jest wystarczające do powstania kosztów egzekucyjnych, niezależnie od stanu środków na rachunku. • Argument organu odwoławczego, że opłata manipulacyjna jest należna nawet przy bezskutecznej egzekucji, o ile nastąpiło doręczenie tytułu wykonawczego.
Godne uwagi sformułowania
opłata egzekucyjna w wysokości określonej w art. 64 § 1 pkt 4 u.p.e.a. może być pobrana wyłącznie wówczas, gdy nastąpi faktyczne zajęcie wierzytelności pieniężnych • nie można uznać, iż w toku egzekucji dochodzi do zajęcia wierzytelności, gdy na zajętym rachunku bankowym nie ma żadnych środków pieniężnych • dla dokonania środka egzekucyjnego w postaci zajęcia wierzytelności z rachunku bankowego wystarczające jest doręczenie stosownego zawiadomienia bankowi, a stan środków na rachunku bankowym nie jest przesłanką dokonania zajęcia i pozostaje bez znaczenia dla oceny skuteczności tego zajęcia
Skład orzekający
Adam Jutrzenka-Trzebiatowski
przewodniczący-sprawozdawca
Sławomir Pauter
sędzia
Krzysztof Dziedzic
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących kosztów egzekucyjnych w administracji, w szczególności warunków pobierania opłaty za zajęcie wierzytelności z rachunku bankowego."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku środków na rachunku bankowym w momencie zajęcia.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje, jak kluczowa jest precyzyjna interpretacja przepisów dotyczących kosztów egzekucyjnych i jak sądy mogą korygować błędne działania organów administracji, chroniąc interesy instytucji takich jak ZUS.
“Czy ZUS musi płacić za egzekucję, która nic nie przyniosła? Sąd wyjaśnia.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.