II SA/GO 168/23

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie WielkopolskimGorzów Wielkopolski2023-05-24
NSAAdministracyjneŚredniawsa
doręczeniaKodeks postępowania administracyjnegoprzywrócenie terminubrak winyskrzynka pocztowaawizododatek do ogrzewaniapostanowienieskarga administracyjna

WSA oddalił skargę na postanowienie odmawiające przywrócenia terminu do wniesienia odwołania, uznając, że skarżący nie uprawdopodobnił braku winy w uchybieniu terminu.

Skarżący K.B. złożył skargę na postanowienie SKO odmawiające przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Wójta Gminy w sprawie dodatku do ogrzewania. Skarżący twierdził, że nie otrzymał decyzji z powodu problemów z doręczeniem i fikcyjnego awizowania. WSA oddalił skargę, stwierdzając, że doręczenie decyzji organu I instancji nastąpiło prawidłowo w trybie art. 44 k.p.a., a skarżący nie uprawdopodobnił braku winy w uchybieniu terminu, wskazując nawet na naruszenie obowiązku posiadania skrzynki pocztowej.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim rozpoznał skargę K.B. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego, które odmówiło przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Wójta Gminy w sprawie odmowy przyznania dodatku do źródła ciepła. Skarżący argumentował, że nie odebrał decyzji z powodu problemów z doręczeniem i awizowaniem przesyłek, sugerując fikcyjne awizowanie i wadliwe adresowanie. Samorządowe Kolegium Odwoławcze odmówiło przywrócenia terminu, wskazując, że decyzja została skutecznie doręczona w trybie art. 44 k.p.a., a skarżący nie uprawdopodobnił braku winy w uchybieniu terminu. Kolegium podkreśliło, że skarżący naruszył obowiązek posiadania skrzynki pocztowej, co świadczy o braku należytej staranności. WSA, rozpoznając skargę, uznał doręczenie decyzji organu I instancji za prawidłowe w trybie art. 44 k.p.a., stwierdzając, że przesyłka została wysłana na adres podany przez skarżącego, który tam faktycznie przebywa. Sąd podkreślił, że skarżący nie wykazał należytej staranności w prowadzeniu sprawy, nie uprawdopodobnił braku winy w uchybieniu terminu, a nawet lekkie niedbalstwo wyklucza przywrócenie terminu. W związku z tym, sąd oddalił skargę jako niezasadną.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, skarżący nie uprawdopodobnił braku winy.

Uzasadnienie

Skarżący nie wykazał należytej staranności w prowadzeniu sprawy, wskazując jako przyczynę uchybienia terminu brak doręczenia przesyłki, podczas gdy doręczenie nastąpiło prawidłowo w trybie art. 44 k.p.a. na adres przez niego podany. Ponadto, skarżący naruszył obowiązek posiadania skrzynki pocztowej, co świadczy o braku dbałości o własne interesy.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (17)

Główne

k.p.a. art. 58 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Pomocnicze

k.p.a. art. 44

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 59 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 59 § 2

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 123

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 124

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 10 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 129 § 2

Kodeks postępowania administracyjnego

P.u.s.a. art. 1 § 1

Prawo o ustroju sądów administracyjnych

P.u.s.a. art. 1 § 2

Prawo o ustroju sądów administracyjnych

p.p.s.a. art. 145 § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 119 § 3

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 120

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 151

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Prawo pocztowe art. 40

Ustawa z dnia 23 listopada 2012 r. Prawo pocztowe

Prawo pocztowe art. 127

Ustawa z dnia 23 listopada 2012 r. Prawo pocztowe

Prawo pocztowe

Ustawa z dnia 23 listopada 2012 r. Prawo pocztowe

Argumenty

Skuteczne argumenty

Doręczenie decyzji organu I instancji nastąpiło prawidłowo w trybie art. 44 k.p.a. Skarżący nie uprawdopodobnił braku winy w uchybieniu terminu. Brak posiadania skrzynki pocztowej świadczy o braku należytej staranności.

Odrzucone argumenty

Skarżący nie odebrał przesyłki z powodu problemów z doręczeniem i fikcyjnego awizowania. Koperta zawierała ślady ingerencji osób trzecich. Wadliwe oznakowanie działek na osiedlu utrudnia doręczanie korespondencji.

Godne uwagi sformułowania

przyczyna ta była niezależna od strony, przy czym strona nawet przy dołożeniu najwyższej staranności nie była w stanie owej przeszkody przezwyciężyć ciężar wykazania, że istotnie zaistniała taka przeszkoda faktyczna, która wykluczyła możność terminowego dokonania czynności procesowej, spoczywa na stronie uprawdopodobnienie jest środkiem zwolnionym od ścisłych formalności, ale jego zadaniem jest przekonanie organu orzekającego o prawdziwości graniczącej niemalże z pewnością nawet lekkie niedbalstwo strony wyklucza przyjęcie, że uchybienie terminu nastąpiło bez jej winy

Skład orzekający

Michał Ruszyński

przewodniczący

Jacek Jaśkiewicz

sędzia

Grażyna Staniszewska

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących doręczeń w trybie art. 44 k.p.a. oraz przesłanek przywrócenia terminu do wniesienia odwołania, w szczególności wymogu uprawdopodobnienia braku winy."

Ograniczenia: Sprawa dotyczy specyficznych okoliczności faktycznych związanych z doręczeniem i brakiem skrzynki pocztowej. Kluczowe jest ustalenie, czy strona dołożyła należytej staranności.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje typowe problemy z doręczeniami w postępowaniu administracyjnym i podkreśla znaczenie należytej staranności strony. Jest to istotne dla praktyków prawa administracyjnego.

Problemy z doręczeniem pisma administracyjnego? Sąd wyjaśnia, kiedy brak skrzynki pocztowej może zaważyć na Twojej sprawie.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Go 168/23 - Wyrok WSA w Gorzowie Wlkp.
Data orzeczenia
2023-05-24
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2023-03-20
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp.
Sędziowie
Grażyna Staniszewska /sprawozdawca/
Jacek Jaśkiewicz
Michał Ruszyński /przewodniczący/
Symbol z opisem
6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Hasła tematyczne
Administracyjne postępowanie
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2022 poz 2000
art. 44, art 58 par 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Michał Ruszyński Sędziowie Sędzia WSA Jacek Jaśkiewicz Sędzia WSA Grażyna Staniszewska (spr.) po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 24 maja 2023 r. sprawy ze skargi K.B. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania oddala skargę.
Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia [...] lutego 2023 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze po rozpoznaniu wniosku K.B. o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Wójta Gminy z dnia [...].12.2022r. nr [...] w sprawie odmowy przyznania świadczenia w formie dodatku do źródła ciepła wykorzystującego pellet lub biomasę, na podstawie art. 58 i art. 59 § 1 i 2 w zw. z art. 123 i 124 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (jedn. tekst: 2022r. poz. 2000) odmówiło przywrócenia terminu do wniesienia odwołania.
W uzasadnieniu rozstrzygnięcia Kolegium wskazało, że decyzją z dnia [...].12.2022 r. nr [...] Wójt Gminy odmówił K.B. przyznania świadczenia w formie dodatku do źródła ciepła wykorzystującego pellet lub biomasę. Zgodnie z art. 44 k.p.a. decyzja została uznana za doręczoną w dniu 09.01.2023 r. (dwukrotnie awizowana w dniach 22.12.2022 r. oraz 30.12.2022 r.). Termin do wniesienia odwołania od ww. decyzji upłynął w dniu 23.01.2023 roku. Organ podniósł, że przedmiotowa decyzja została doręczona w trybie określonym w art. 44 k.p.a., zgodnie z którym w razie niemożności doręczenia pisma w sposób wskazany w art. 42 (doręczenie osobie fizycznej/adresatowi) i art. 43 (tzw. doręczenie zastępcze) operator pocztowy w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe przechowuje pismo przez okres 14 dni w swojej placówce pocztowej - w przypadku doręczania pisma przez operatora pocztowego. Zawiadomienie o pozostawieniu pisma wraz z informacją o możliwości jego odbioru w placówce pocztowej w terminie siedmiu dni, licząc od dnia pozostawienia zawiadomienia, umieszcza się w oddawczej skrzynce pocztowej lub, gdy nie jest to możliwe, na drzwiach mieszkania adresata, jego biura lub innego pomieszczenia, w którym adresat wykonuje swoje czynności zawodowe, bądź w widocznym miejscu przy wejściu na posesję adresata. W przypadku niepodjęcia przesyłki w w.w. terminie, pozostawia się powtórne zawiadomienie o możliwości odbioru przesyłki w terminie nie dłuższym niż czternaście dni od daty pierwszego zawiadomienia. Doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia 14-dniowego okresu, a pismo pozostawia się w aktach sprawy. Dalej organ wskazał, że pismo, będące wnioskiem o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania wraz z odwołaniem, zostało wniesione osobiście przez K.B. do organu I instancji w dniu 06.02.2023 r., co oznacza odwołanie wniesiono zostało wniesione 14 po upływie terminu.
We wniosku o przywrócenie terminu skarżący wskazał, że niedotrzymanie terminu spowodowane było tym, że nie odebrał awizowanych przesyłek, gdyż ich faktycznie nie było, co świadczy o tym, że listonosz musi dokonywać fikcyjnego awizowania lub myli adresy. Skarżący podniósł, że z koperty wynika, iż awizo było zdeponowane w skrzynce adresata, a on skrzynki na pocztę nie posiada. Ponadto wskazał, że jest to przemyślany odwetowy system wobec jego osoby. Wskazał także, że problem z dotarciem do adresatów ma nie tylko Poczta Polska, ale i inne podmioty.
W ocenie Kolegium wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od powyższej decyzji Wójta Gminy z dnia [...].12.2022 r. nr [...] nie zasługuje na uwzględnienie. Organ przytoczył treść art. 58 k.p.a. oraz wskazał, że we wniosku o przywrócenie terminu strona nie uprawdopodobniła, że uchybienie terminu nie nastąpiło bez jej winy.
Kolegium podniosło, że zgodnie z poglądami wyrażanymi w orzecznictwie, o braku winy strony można mówić tylko wtedy, gdy zaistniała rzeczywista przyczyna, która spowodowała uchybienie terminu i przyczyna ta była niezależna od strony, przy czym strona nawet przy dołożeniu najwyższej staranności nie była w stanie owej przeszkody przezwyciężyć. Ciężar wykazania, że istotnie zaistniała taka przeszkoda faktyczna, która wykluczyła możność terminowego dokonania czynności procesowej, spoczywa na stronie, przy czym wystarczającym środkiem jest tutaj uprawdopodobnienie. Jest ono środkiem zwolnionym od ścisłych formalności, ale jego zadaniem jest przekonanie organu orzekającego o prawdziwości graniczącej niemalże z pewnością, co do formułowanych we wniosku o przywrócenie terminu twierdzeń. Aby uprawdopodobnić brak winy, strona postępowania winna uwiarygodnić stosowną argumentacją swoją staranność oraz fakt, że przeszkoda była od niej niezależna i istniała cały czas, aż do momentu wniesienia wniosku o przywrócenie terminu.
Zdaniem Kolegium, przyczyna wskazana przez K.B. nie uprawdopodabnia braku jego winy przy niedotrzymaniu terminu do wniesienia odwołania. Wręcz przeciwnie, Strona wskazuje, że nie posiada skrzynki oddawczej przy swojej nieruchomości, co stanowi naruszenie prawa. Zgodnie z art. 40 ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. Prawo pocztowe (t.j. Dz.U. z 2022 r., poz. 896 ze zm.) właściciel lub współwłaściciele nieruchomości gruntowych, na których znajduje się budynek mieszkalny oraz właściciele lub współwłaściciele budynku mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość, są obowiązani umieścić oddawczą skrzynkę pocztową spełniającą wymagania określone w przepisach stosownego rozporządzenia. Obowiązek ten jest realizowany w budynkach jednorodzinnych - przez umieszczenie oddawczej skrzynki pocztowej przed drzwiami wejściowymi do budynku lub w ogólnie dostępnej części nieruchomości; w budynkach wielorodzinnych, w których wyodrębnione są co najmniej 3 lokale - przez umieszczenie w ogólnie dostępnej części nieruchomości zestawu oddawczych skrzynek pocztowych w liczbie odpowiadającej liczbie samodzielnych lokali mieszkalnych oraz lokali o innym przeznaczeniu, jeżeli posiadają osobny adres. Co więcej, realizacja tego obowiązku jest obwarowana, na podstawie art. 127 Prawa pocztowego, karą pieniężną w wysokości od 50 złotych do 10 000 złotych.
Jak wskazują sądy administracyjne, przywrócenie terminu do dokonania czynności procesowej nie jest dopuszczalne, gdy strona zawiniła uchybienie terminu, choćby w postaci lekkiego niedbalstwa. Przywrócenia uchybionego terminu nie uzasadniają niedostateczna staranność w prowadzeniu własnych spraw, nieznajomość prawa, "przeoczenie" wynikające ze słabej znajomości prawa, oczekiwanie na poradę profesjonalisty, czy telefon z gminy.
Powołując się na orzecznictwo sadowe organ wskazał, że dokonując oceny, czy strona dopuściła się uchybienia terminu bez swej winy, organ powinien wziąć pod uwagę wszystkie okoliczności faktyczne i ocenić winę według obiektywnych mierników staranności. Kluczowym jest, że to strona powinna uwiarygodnić stosowną argumentacją swoją staranność oraz fakt, że przeszkoda, na którą się powołuje, była od niej niezależna i uniemożliwiła jej działanie nawet przy dołożeniu największego wysiłku możliwego w danych okolicznościach. W przedmiotowej sprawie Strona nie uwiarygodniła swojej staranności, choćby w minimalnym zakresie, a wręcz wskazała na brak należytej staranności w dbałości o własne interesy, poprzez naruszenie ustawowego obowiązku posiadania skrzynki oddawczej, w sytuacji gdy oczekiwała korespondencji w sprawie wszczętej na własny wniosek. W związku z tym, zdaniem Kolegium nie można stwierdzić, że zachowała należytą staranności w dbałości o swoje interesy i że uchybienie terminu nastąpiło bez jej winy.
Od powyższego postanowienia Samorządowego Kolegium Odwoławczego o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Wójta Gminy z dnia [...].12.2022r. nr [...] K.B. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. Skarżący wskazał, że koperta (zawierająca przesyłkę w postacie decyzji organu I instancji - przyp. autora) pokazuje ingerencję osób trzecich celem przekierowania na inny adres, a mianowicie pod numer [...] i dotrzeć nigdy nie mogła na właściwy adres. Numerem [...] posługuje się działka oddalona ok. 120 m od właściwego adresata. Dalej skarżący wyjaśnił, że jest to osiedle położone na działce nr [...], decyzją z dnia [...] czerwca 1993 r. określono, że działka ta o powierzchni 10.9922 ha, w tym działka nr [...] o powierzchni 2.9922 ha – droga - jest cyt.: "działką przypisaną do obowiązkowego przyjęcia na majątek gminy wg obowiązujących zasad przez Urząd Gminy - w celu wykonania zabudowy pasa w postaci sieci wodno – kanalizacyjnej, ulic, chodników, oświetlenia". Skarżący wskazał, że obecnie zagospodarowanie tego pasa jest blokowane. Na osiedlu Urząd Gminy stosuje dziwny sposób oznakowania poprzez zastosowanie jednej liczby 31 dla wszystkich 74 działek z dodaniem literek. System ten "sprawdził" się w okresie Covidu w 2021 r. Skarżący podniósł, że na jego adres nie dotarła skutecznie sporna koperta. Przesyłka została wadliwie zaadresowana. Skarżący zarzucił, że Kolegium nie dokonało właściwej analizy zapisów zawartych na kopercie zawierającej przedmiotową przesyłkę.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.
Sprawa została rozpoznana w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym (art. 119 pkt 3 w zw. z art. 120 p.p.s.a.).
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje.
Na podstawie art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2022 r. poz. 2492), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości w zakresie swojej właściwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym po myśli § 2 cytowanego przepisu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Zgodnie z art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r. poz. 259), zwanej dalej p.p.s.a. sąd, uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie uchyla zaskarżoną decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi; naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy; naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego; bądź inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Przedmiotem kontroli Sądu w niniejszej sprawie jest postanowienie o odmowie przywrócenia skarżącemu terminu do wniesienia odwołania. Podstawę prawną zaskarżonego rozstrzygnięcia stanowił art. 58 § 1 i § 2 w zw. z art. 59 § 2 k.p.a. Zgodnie z treścią art. 58 § 1 k.p.a. w razie uchybienia terminu należy przywrócić termin na prośbę zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy. Na podstawie art. 59 § 2 k.p.a., o przywróceniu terminu do wniesienia odwołania lub zażalenia postanawia ostatecznie organ właściwy do rozpatrzenia odwołania lub zażalenia.
Z akt sprawy wynika, że przesyłka zawierająca decyzję organu I instancji została skierowania na adres: K.B. działka [...]. Z adnotacji znajdujących się na kopercie, w której umieszczono w.w. przesyłkę wynika, że po dwukrotnym awizowaniu, tj. w dniach 22 grudnia 2022 r. i 30 grudnia 2022 r. przesyłka ta została zwrócona nadawcy w dniu 9 stycznia 2023 r. Z potwierdzenia odbioru przesyłki wynika, że informację o możliwości odbioru przesyłki w PP - ze względu na niemożność osobistego jej doręczenia adresatowi lub dorosłemu domownikowi, pełnomocnikowi adresata, przedstawicielowi ustawowemu, sąsiadowi, dozorcy domu - umieszczono w oddawczej skrzynce pocztowej adresata. Dodać należy, że powyższy adres - jako miejsce zamieszkania - został podany przez skarżącego w jego wniosku z dnia [...] listopada 2022 r. o wypłatę dodatku dla gospodarstw domowych z tytułu wykorzystywania niektórych źródeł energii, ponadto wskazać należy, że zawiadomienie organu z dnia [...] grudnia 2022 r. o możliwości wypowiedzenia się w sprawie (art. 10 § 1 kpa) skierowane w tejże sprawie na w.w. adres skarżącego zostało przez niego odebrane w PP w dniu 13 grudnia 2022 r. W aktach sprawy znajduje się oświadczenie sołtysa wsi [...], z którego wynika, że K.B. zamieszkuje całorocznie pod adresem - [...]. Dodać trzeba, że w toku postępowania skarżący nie informował organu I instancji o zmianie miejsca zamieszkania, ani nie wskazał odmiennego adresu do doręczeń, dopiero w odwołaniu od decyzji organu I instancji jako adres do doręczeń skarżący wskazał adres w [...].
W tej sytuacji skierowanie przesyłki zawierającej decyzję organu I instancji na w.w adres skarżącego ocenić należy jako prawidłowe. Zasadnie również organ przyjął, że w okolicznościach danej sprawy doręczenie decyzji nastąpiło w trybie art. 44 kpa. Stosownie do treści art. 44 § 1 kpa w razie niemożności doręczenia pisma w sposób wskazany w art. 42 i art. 43 ) operator pocztowy w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe przechowuje pismo przez okres 14 dni w swojej placówce pocztowej - w przypadku doręczania pisma przez operatora pocztowego; 2) pismo składa się na okres czternastu dni w urzędzie właściwej gminy (miasta) - w przypadku doręczania pisma przez pracownika urzędu gminy (miasta) lub upoważnioną osobę lub organ ( § 1). Zawiadomienie o pozostawieniu pisma wraz z informacją o możliwości jego odbioru w terminie siedmiu dni, licząc od dnia pozostawienia zawiadomienia w miejscu określonym w § 1, umieszcza się w oddawczej skrzynce pocztowej lub, gdy nie jest to możliwe, na drzwiach mieszkania adresata, jego biura lub innego pomieszczenia, w którym adresat wykonuje swoje czynności zawodowe, bądź w widocznym miejscu przy wejściu na posesję adresata (§ 2). W przypadku niepodjęcia przesyłki w terminie, o którym mowa w § 2, pozostawia się powtórne zawiadomienie o możliwości odbioru przesyłki w terminie nie dłuższym niż czternaście dni od daty pierwszego zawiadomienia (§ 3). Doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia okresu, o którym mowa w § 1, a pismo pozostawia się w aktach sprawy (§ 4).
W przedstawionych okolicznościach sprawy słusznie organ przyjął, że doręczenie decyzji organu I instancji nastąpiło w trybie art. 44 kpa nadto, że miało to miejsce w dniu 9 stycznia 20223 r. (31 grudnia 2022 r. - sobota, 1 stycznia 2023 r. dzień świąteczny). Ponieważ zgodnie z art. 129 § 2 kpa termin do wniesienia odwołania wynosi 14 dni od daty doręczenia decyzji, dlatego w badanej sprawie termin do wniesienia odwołania upływał w dniu 23 stycznia 2023 r. Bezspornie odwołanie od wskazanej na wstępie decyzji Wójta Gminy wniesione zostało w dniu 6 lutego 2023 r., a zatem z uchybieniem terminu.
W myśl art. 58 § 1 kpa w razie uchybienia terminu należy przywrócić termin na prośbę zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy.
Oceniając, czy strona dopuściła się uchybienia terminu bez swojej winy należy odwołać się do obiektywnych mierników staranności. O braku winy strony można mówić tylko wtedy, gdy zaistniała rzeczywista przyczyna, która spowodowała uchybienie terminowi i przyczyna ta była niezależna od strony, przy czym strona nawet przy dołożeniu najwyższej staranności nie była w stanie owej przeszkody przezwyciężyć. Ciężar wykazania, że istotnie zaistniała taka przeszkoda faktyczna, która wykluczyła możność terminowego dokonania czynności procesowej spoczywa na stronie, przy czym wystarczającym środkiem jest tutaj uprawdopodobnienie. Uprawdopodobnienie jest środkiem zwolnionym od ścisłych formalności, ale jego zadaniem jest przekonanie organu orzekającego o prawdziwości graniczącej niemalże z pewnością, co do formułowanych we wniosku o przywrócenie terminu twierdzeń. Aby uprawdopodobnić brak winy, strona postępowania winna uwiarygodnić stosowną argumentacją swoją staranność oraz fakt, że przeszkoda była od niej niezależna i istniała cały czas, aż do momentu wniesienia wniosku o przywrócenie terminu.
Przytoczony powyżej art. 58 § 1 kpa określa zasadę, zgodnie z którą przywrócenie uchybionego terminu może nastąpić tylko na wniosek zainteresowanego oraz przesłankę przywrócenia terminu, tj. uprawdopodobnienie przez wnioskodawcę braku winy w niedopełnieniu określonej czynności procesowej w wyznaczonym terminie. W literaturze przedmiotu nie budzi wątpliwości, że osoba zainteresowana ma uprawdopodobnić brak swojej winy, co oznacza, że musi uwiarygodnić stosowną argumentacją swoją staranność oraz fakt, że przeszkoda była od niej niezależna (zob. B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Warszawa 2011, s. 284). W orzecznictwie sądowoadministracyjnym przyjmuje się, że odwołanie się w art. 58 § 1 k.p.a. do braku winy powoduje, iż przywrócenie uchybionego terminu uzasadniają wyłącznie takie obiektywne, występujące bez woli strony, okoliczności i zdarzenia, które mimo dołożenia odpowiedniej staranności w prowadzeniu własnych spraw udaremniły dokonanie czynności we właściwym czasie. Przywrócenie terminu do dokonania czynności procesowej nie jest dopuszczalne, gdy strona zawiniła uchybienie terminu, choćby w postaci lekkiego niedbalstwa. Przy ocenie winy należy przyjąć obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od osoby dbającej należycie o swoje interesy. Kryterium braku winy jako przesłanki zasadności wniosku o przywrócenie terminu wiąże się z obowiązkiem strony do zachowania staranności przy dokonywaniu czynności, a o braku winy w niedopełnieniu obowiązku można mówić tylko w przypadku stwierdzenia, że dopełnienie obowiązku stało się niemożliwe z powodu przeszkody nie do przezwyciężenia. Przywrócenia uchybionego terminu nie uzasadniają niedostateczna staranność w prowadzeniu własnych spraw, nieznajomość prawa, "przeoczenie" wynikające ze słabej znajomości procedury, oczekiwanie na poradę profesjonalisty. Dla uprawdopodobnienia braku winy, o którym mowa w art. 58 § 1 k.p.a., wymagane jest, aby zaistniała przeszkoda nie była możliwa do przezwyciężenia.
A zatem w świetle przywołanego przepisu, tylko w sytuacji, gdy strona dołożyła wszelkiej staranności i dbałości o swoje interesy, a niedopełnienie obowiązku stało się niemożliwe z powodu przeszkody, w danych warunkach nie do przezwyciężenia, można uznać, że uchybienie terminu nastąpiło bez jej winy. Dopuszczenie się przez stronę chociażby lekkiego niedbalstwa, wyklucza możliwość przywrócenia terminu (por wyrok NSA z 19 maja 2021 r., sygn. akt I OSK 2539/20; dostępny w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych na stronie orzeczenia.nsa.gov.pl).
W realiach badanej sprawy ocena Kolegium, zgodnie z którą skarżący nie uprawdopodobnił, że uchybienie terminu było od niego niezależne, jest prawidłowa. Przede wszystkim jako przyczynę uchybienia terminu skarżący wskazał brak doręczenia przesyłki zawierającej decyzję organu I instancji. Stanowisko to, w ocenie Sądu, pozostaje w sprzeczności z zebranym w sprawie materiałem dowodowym, który wbrew twierdzeniom skarżącego daje podstawy do przyjęcia, że skuteczne doręczenie przesyłki nastąpiło w trybie art. 44 kpa. Przesyłka zawierająca decyzję została wysłana na adres podany przez skarżącego w jego wniosku wszczynającym postępowanie administracyjne, nadto pismo organu z dnia [...] grudnia 2022 r. wysłane na ten sam podany przez skarżącego adres zostało przez niego odebrane w PP. Z akt sprawy wynika również, że pod wskazanym adresem w miejscowości [...] skarżący przebywa przez cały rok. Odnosząc się jednak do argumentacji skargi zauważyć trzeba, że skoro - jak twierdzi skarżący - z przyczyn opisanych w skardze, w danej lokalizacji mogą zaistnieć problemy z doręczeniem przesyłek pocztowych, to wobec tego we wniosku o wypłatę dodatku lub w toku postępowania administracyjnego należało wskazać właściwy adres do doręczeń (tak jak to skarżący uczynił w odwołaniu), co w efekcie oznaczałoby, że strona należycie dba o swoje interesy w zainicjowanej przez siebie sprawie administracyjnej. Jednakże pomimo posiadanej wiedzy o możliwych problemach związanych z doręczeniem przesyłki pocztowej skarżący nie podjął żadnych czynności w celu ich zapobieżenia oraz wskazał dany adres jako właściwy adres do doręczeń.
W konsekwencji stan sprawy daje podstawę do stwierdzenia, że skarżący nie wykazał, aby dołożył należytej staranności w prowadzeniu swoich spraw, w szczególności nie uprawdopodobnił że uchybienie terminu nastąpiło bez jego winy, przy czym jak wyżej zaznaczono nawet lekkie niedbalstwo strony wyklucza przyjęcie, że uchybienie terminu nastąpiło bez jej winy. W okolicznościach sprawy, w ocenie Sądu, zebrany w sprawie materiał dowodowy nie daje podstaw do przyjęcia, że w sprawie wystąpiły przesłanki o których mowa w art. 58 § 1 kpa skutkujące uwzględnieniem wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od decyzji organu I instancji. Stanowisko organu wyrażone w zaskarżonym postanowieniu ocenić należy jako zgodnie z przepisami prawa.
W tym stanie sprawy zarzuty skargi nie były zasadne, dlatego na podstawie art. 151 p.p.s.a., skarga została oddalona.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI