II SA/Go 165/22

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp.Gorzów Wlkp.2022-05-18
NSAAdministracyjneWysokawsa
stypendium rektoraprawo o szkolnictwie wyższym i naucelimit studiowaniaprawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymiwykładnia prawastatus studentaświadczenia dla studentówsądownictwo administracyjne

Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję odmawiającą przyznania stypendium rektora, interpretując przepis o 6-letnim limicie pobierania świadczeń jako okres faktycznego pobierania, a nie posiadania statusu studenta.

Studentowi odmówiono przyznania stypendium rektora z powodu przekroczenia 6-letniego limitu studiowania. Organy administracji uznały, że limit ten obejmuje cały okres posiadania statusu studenta. Sąd administracyjny uchylił tę decyzję, stwierdzając, że limit dotyczy okresu faktycznego pobierania świadczeń, a nie samego posiadania statusu studenta. Sąd podkreślił, że błędna wykładnia przepisu przez organy była podstawą do uchylenia decyzji.

Sprawa dotyczyła skargi studenta na decyzję Odwoławczej Komisji Stypendialnej Studentów odmawiającą przyznania stypendium rektora na rok akademicki 2021/2022. Organy obu instancji uznały, że student przekroczył 6-letni limit studiowania, co zgodnie z art. 93 ust. 2 pkt 1 Prawa o szkolnictwie wyższym i nauce uniemożliwia przyznanie stypendium. Limit ten był interpretowany jako okres faktycznego posiadania statusu studenta. Student, reprezentowany przez pełnomocnika, zarzucił organom błędną wykładnię przepisu, utożsamiającą pojęcie 'przysługiwania świadczeń' z posiadaniem statusu studenta. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim przychylił się do skargi. Sąd uznał, że pojęcie 'przysługuje' w kontekście świadczeń należy odnosić do sytuacji, gdy zostały one przyznane po spełnieniu wszystkich kryteriów, a nie tylko do samego posiadania statusu studenta. Sąd podkreślił, że okres 6 lat dotyczy faktycznego pobierania świadczeń, a nie całego okresu studiowania. Wskazał na ugruntowane orzecznictwo NSA i WSA potwierdzające tę interpretację. W związku z błędną wykładnią prawa materialnego przez organy, sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, zasądzając jednocześnie od organu na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania sądowego.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Okres 6 lat limituje możliwość faktycznego pobierania świadczeń, a nie cały okres posiadania statusu studenta.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że pojęcie 'przysługuje' w kontekście świadczeń należy odnosić do sytuacji, gdy zostały one przyznane po spełnieniu wszystkich kryteriów, a nie tylko do samego posiadania statusu studenta. Sam status studenta nie powoduje powstania uprawnienia do uzyskania stypendium.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (11)

Główne

p.p.s.a. art. 135

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.s.w.n. art. 93 § ust.2 pkt 1

Ustawa z dnia 20 lipca 2018 r. Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce

Świadczenia przysługują nie dłużej niż przez okres 6 lat, licząc okres faktycznego pobierania świadczeń, a nie okres posiadania statusu studenta.

Pomocnicze

p.s.w.n. art. 86 § ust. 1 pkt 4

Ustawa z dnia 20 lipca 2018 r. Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce

p.s.w.n. art. 359 § ust. 1

Ustawa z dnia 20 lipca 2018 r. Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce

k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 2

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 24 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 104

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 200

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 205 § § 2

Kodeks postępowania administracyjnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Błędna wykładnia art. 93 ust. 2 pkt 1 p.s.w.n. przez organy obu instancji, które utożsamiły pojęcie 'przysługiwania świadczeń' z posiadaniem statusu studenta.

Godne uwagi sformułowania

Pojęcie 'przysługuje', którym ustawodawca posłużył się w art. 93 ust. 2 pkt 1 p.s.w.n., wobec braku jego definicji ustawowej, należy odczytywać zgodnie z jego rozumieniem w języku potocznym i odnosić do świadczeń, które zostały przyznane po spełnieniu wszystkich kryteriów. Sam status studenta nie powoduje powstania uprawnienia dla uzyskania danego stypendium. Świadczenia w nim wskazane przysługują nie dłużej niż przez okres 6 lat, a nie – jak przyjęły organy obu instancji – w okresie 6 lat od rozpoczęcia studiów.

Skład orzekający

Jarosław Piątek

przewodniczący

Krzysztof Rogalski

sprawozdawca

Kamila Karwatowicz

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisu dotyczącego limitu 6 lat na pobieranie świadczeń studenckich (stypendiów) w kontekście Prawa o szkolnictwie wyższym i nauce."

Ograniczenia: Dotyczy stanu prawnego obowiązującego do 17 grudnia 2021 r. oraz specyfiki stypendium rektora.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy powszechnego problemu studentów - limitu czasowego na pobieranie stypendiów i jego interpretacji przez sądy, co jest istotne dla wielu osób w środowisku akademickim.

Czy 6 lat studiów to koniec z rektorskim? Sąd wyjaśnia, jak liczyć limit stypendium.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Go 165/22 - Wyrok WSA w Gorzowie Wlkp.
Data orzeczenia
2022-05-18
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2022-03-25
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp.
Sędziowie
Jarosław Piątek /przewodniczący/
Kamila Karwatowicz
Krzysztof Rogalski /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6143 Sprawy kandydatów na studia i studentów
Hasła tematyczne
Administracyjne postępowanie
Sygn. powiązane
III OSK 1945/22 - Wyrok NSA z 2024-01-09
Skarżony organ
Inne
Treść wyniku
Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy
Dz.U. 2022 poz 329
art.135, art.145§1 pkt 1 lit.a
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi  - t.j.
Dz.U. 2021 poz 478
art.93 ust.2 pkt 1
Ustawa z dnia 20 lipca 2018 r. Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jarosław Piątek Sędziowie Sędzia WSA Krzysztof Rogalski (spr.) Asesor WSA Kamila Karwatowicz Protokolant st. sekr. sąd. Danuta Chorabik po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 maja 2022 r. sprawy ze skargi Ł. D-D. na decyzję Odwoławczej Komisji Stypendialnej Studentów Uniwersytetu [...] z dnia [...] r. w przedmiocie odmowy przyznania stypendium rektora I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Komisji Stypendialnej Studentów Uniwersytetu z dnia [...] r., II. zasądza od Odwoławczej Komisji Stypendialnej Studentów Uniwersytetu na rzecz skarżącego Ł. D-D. kwotę 697 (sześćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Uzasadnienie
Wnioskiem z dnia [...] października 2021 r. Ł. D-D. – student szóstego roku jednolitych studiów magisterskich sześcioletnich na Wydziale Lekarskim i Nauk o Zdrowiu [...], kierunek lekarski – zwrócił się do Komisji Stypendialnej Studentów Uniwersytetu (dalej w skrócie KSSU) o przyznanie stypendium rektora na rok akademicki 2021/2022.
Decyzją z dnia [...] listopada 2021 r. KSSU na podstawie art. 86 ust. 1 pkt 4, art. 86 ust. 2-3, art. 91, art. 92 ust. 1 i 3, art. 93 ust. 1-3, art. 94, art. 95, art. 409 ust. 1 pkt 1, art. 414 ust. 1 i 3, art. 447 ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce (t.j. Dz. U. 2021 r., poz. 478 ze zm., dalej w skrócie p.s.w.n.) w związku z § 1 ust. 5, 6, § 2 ust. 1 pkt 4, § 3 ust. 1, 2 i 6, § 4 ust. 1, 2, 4-6, § 5 ust. 1-3, 6, 7, § 6, § 7 ust. 1-3, 5, 6, § 16, § 17, § 23 ust. 9 Regulaminu świadczeń dla studentów Uniwersytetu (załącznik do zarządzenia nr 137 Rektora Uniwersytetu z dnia 23 września 2021 r. (dalej jako regulamin) nie przyznała wnioskodawcy stypendium rektora.
W ocenie organu I instancji w sprawie zaistniała przesłanka określona w art. 93 ust. 2 pkt 1 p.s.w.n. oraz § 7 ust. 2 pkt 1 regulaminu. Zgodnie z tymi przepisami świadczenia, o których mowa w art. 86 ust. 1 pkt 1-4 p.s.w.n. (m.in. stypendium rektora) i art. 359 ust. 1 p.s.w.n. przysługują na studiach pierwszego stopnia, studiach drugiego stopnia i jednolitych studiach magisterskich, jednak nie dłużej niż przez okres 6 lat. Komisja analizując dane dotyczące toku kształcenia wnioskodawcy oparte na złożonym przez niego oświadczeniu oraz zawartych w uczelnianej bazie danych Dziekanat i w Systemie Informacji o Nauce i Szkolnictwie Wyższym POL-on stwierdziła, iż z końcem roku akademickiego 2020/2021 utracił on prawo do ubiegania się o to świadczenie.
Od powyższej decyzji KSSU Ł. D-D. wniósł odwołanie do Odwoławczej Komisji Stypendialnej Studentów Uniwersytetu wskazując, iż okres 6 lat, o którym mowa w art. 93 ust. 2 pkt 1 p.s.w.n., to okres faktycznego pobierania świadczeń, a nie możliwość ubiegania się o nie.
Ponadto z listy studentów studiów, które odbywały się w roku akademickim 2014/2015 na Uniwersytecie Przyrodniczym, został skreślony dnia [...] czerwca 2015 r. Podanie o wykreślenie złożył po ukończeniu pierwszego semestru, na drugim nie pojawił się w ogóle. Tymczasem uczelnia wykreśliła go dopiero pod koniec roku akademickiego. Nadal jest to tylko 8 miesięcy i 22 dni okresu studiowania w tamtym roku akademickim. Przy założeniu, że okres przyznawania w każdym roku akademickim stypendium rektora i socjalnego to 9 a nie 12 miesięcy, to wnioskodawca łącznie przestudiował 53 miesiące i 22 dni. Każdy rok akademicki, w którym można pobierać stypendium, to okres dziewięciomiesięczny, a nie rok kalendarzowy. Zakładając, że każdy ukończony rok akademicki (nie zakończony wykreśleniem z listy studentów) to rok kalendarzowy, po dodaniu pełnych pięciu lat studiów na kierunku lekarskim na Uniwersytecie [...] do okresu studiowania na Uniwersytecie Przyrodniczym – daje 68 miesięcy i 22 dni studiowania – na stan [...] października 2021 r.
Decyzją z dnia [...] grudnia 2021 r. Odwoławcza Komisja Stypendialna Studentów (dalej w skrócie OKSSU), działając na podstawie art. 86 ust. 1 pkt 4, art. 86 ust. 2-3, art. 91, art. 92 ust. 1 i 3, art. 93 ust. 1-3, art. 94, art. 95, art. 409 ust. 1 pkt 1, art. 414 ust. 1, 3. art. 447 p.s.w.n. w związku z § 1 ust. 5 i 6, § 2 ust. 1 pkt 4, § 3 ust. 1, 2, 6, § 4 ust. 1, 2, 4-6, § 5 ust. 1-3, 6, 7, § 6, § 7 ust. 1-3, 5, 6, § 16, § 17, § 23 ust. 9 regulaminu oraz art. 138 § 1 pkt 1 i art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2021 r., poz. 735 ze zm., dalej w skrócie k.p.a.), utrzymała w mocy decyzję organu I instancji.
Organ odwoławczy ustalił, iż dnia [...] października 2014 r. wnioskodawca rozpoczął studia stacjonarne pierwszego stopnia na Uniwersytecie Przyrodniczym na kierunku biologia, przy czym z listy studentów wskazanego kierunku został skreślony dnia [...] czerwca 2015 r. Z kolei dnia [...] października 2016 r. rozpoczął stacjonarne jednolite studia magisterskie na Uniwersytecie na Wydziale Lekarskim i Nauk o Zdrowiu, kierunek lekarski. W dacie wydania decyzji był studentem szóstego roku tych studiów.
Zapis § 7 ust. 2 pkt 1 regulaminu jest odzwierciedleniem art. 93 ust. 2 pkt 1 p.s.w.n., zgodnie z którym świadczenia, o jakich mowa w art. 86 ust. 1 pkt 1-4 i art. 359 ust. 1 p.s.w.n. przysługują na studiach pierwszego stopnia, studiach drugiego stopnia i jednolitych studiach magisterskich, jednak nie dłużej niż przez okres 6 lat. Zgodnie z § 5 ust. 1 pkt 6 regulaminu student traci prawo do ubiegania się w danym roku akademickim o świadczenia lub do otrzymywania przyznanych świadczeń, jeśli upłynął okres, o którym mowa w § 7 ust. 2 pkt 1 i ust. 4, tzn. okres 6 lat.
Zgodnie ze stanowiskiem Ministerstwa Szkolnictwa Wyższego i Nauki okres przysługiwania świadczeń, o którym mowa w art. 93 ust. 2 pkt 1 p.s.w.n., rozpoczyna się w momencie podjęcia studiów i nabycia praw studenta po raz pierwszy (na pierwszym kierunku studiów), co następuje z chwilą złożenia ślubowania. Do okresu 6 lat studiowania należy liczyć łącznie wszystkie okresy dotychczasowego studiowania na wszelkich kierunkach i nawet na różnych uczelniach. Okres ten w przypadku wnioskodawcy uległ wyczerpaniu w dniu [...] września 2021 r. Obecnie ma on już zrealizowany ponad sześcioletni okres studiowania.
Przepis art. 93 ust. 2 pkt 1 p.s.w.n. określa łączny okres, w którym danej osobie przysługuje możliwość ubiegania się o świadczenia w ramach studiów – niezależnie od ich rodzaju i długości trwania, jak też uczelni, na których są odbywane. Tym samym dla biegu tego terminu nie ma znaczenia, czy student występuje o świadczenia oraz czy je pobiera. W przypadku przerwania studiów i ponownego ich podjęcia, liczenie wskazanego okresu powinno być kontynuowane, a nie rozpoczynać się od nowa (okresy studiowania sumują się). Świadczenia nie będą zatem przysługiwały studentowi, który na studiach pierwszego stopnia studiuje łącznie ponad 6 lat. W ocenie organu odwoławczego wnioskodawca studiował dłużej niż 6 lat na dwóch uczelniach, co wynika ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego i co stanowi przesłankę uniemożliwiającą przyznanie omawianego świadczenia.
Na powyższą decyzję Ł. D-D., działając przez profesjonalnego pełnomocnika, wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp., zaskarżonemu rozstrzygnięciu zarzucając naruszenie:
1) prawa materialnego:
a) art. 93 ust. 2 pkt 1 p.s.w.n. poprzez błędną wykładnię, a mianowicie utożsamianie pojęcia przysługiwania świadczeń z pojęciem posiadania statusu studenta, a w efekcie uznanie, że KSSU dokonała prawidłowo oceny przesłanek wynikających z powyższego przepisu i w sposób prawidłowy i wnikliwy przeprowadziła postępowanie w niniejszej sprawie, zakończone podjęciem decyzji o odmowie przyznania stypendium rektora w roku akademickim 2021 /2022;
b) § 7 ust. 2 pkt 1 regulaminu poprzez jego błędną wykładnię, a mianowicie utożsamianie pojęcia przysługiwania świadczeń z pojęciem posiadania statusu studenta, a w efekcie uznanie, że KSSU dokonała prawidłowo oceny przesłanek wynikających z powyższego przepisu i w sposób prawidłowy i wnikliwy przeprowadziła postępowanie w niniejszej sprawie;
2) przepisów postępowania w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy:
a) art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie, a w konsekwencji utrzymanie w mocy zaskarżonej decyzji o odmowie przyznania stypendium rektora w roku akademickim 2021/2022, w sytuacji gdy brak było podstaw do takiego rozstrzygnięcia;
b) art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. poprzez jego niewłaściwe niezastosowanie, a w konsekwencji utrzymanie w mocy zaskarżonej decyzji o odmowie przyznania stypendium rektora w roku akademickim 2021/2022, w sytuacji gdy istniały podstawy do jej uchylenia i orzeczenia co do istoty sprawy.
Podnosząc powyższe zarzuty wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji, a także o zasądzenie od organu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa prawnego, według norm przepisanych.
W odpowiedzi na skargę OKSSU wniosła o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko przedstawione w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga okazała się zasadna.
Tytułem wstępu należy zwrócić uwagę, iż OKSSU prawidłowo przyjęła za materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji przepis art. 93 ust. 2 pkt 1 p.s.w.n. w brzmieniu obowiązującym do dnia 17 grudnia 2021 r. Wprawdzie przepis ten w dacie wydania decyzji ([...] grudnia 2021 r.) miał odmienną treść, ustaloną ustawą z dnia 17 listopada 2021 r. o zmianie ustawy – Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2021 r. poz. 2232), jednakże w myśl art. 16 ustawy nowelizującej do przyznawania świadczeń, o których mowa w art. 86 ust. 1 pkt 1-4 i art. 359 ust. 1 ustawy zmienianej w art. 1, w pierwszym semestrze roku akademickiego 2021/2022 stosuje się przepisy ustawy zmienianej w art. 1, w brzmieniu dotychczasowym.
Należy również wskazać, iż wprawdzie skarżący Ł. D-D. w roku akademickim 2021/2022 był członkiem KSSU, tzn. organu I instancji, jednakże z akt sprawy wynika (protokół posiedzenia KSSU z [...] listopada 2021 r.), iż został on wyłączony od udziału w postępowaniu w sprawie stypendium socjalnego i stypendium rektora, zgodnie z art. 24 § 1 k.p.a.
Kwestią sporną w sprawie był natomiast rezultat wykładni art. 93 ust. 2 pkt 1 p.s.w.n. W myśl tego przepisu (w wersji obowiązującej do 17 grudnia 2021 r.) świadczenia, o których mowa w art. 86 ust. 1 pkt 1-4 i art. 359 ust. 1 (w tym m.in. stypendium rektora) przysługują na studiach pierwszego stopnia, studiach drugiego stopnia i jednolitych studiach magisterskich, jednak nie dłużej niż przez okres 6 lat.
Organy obu instancji przyjęły, że dla obliczenia powyższego terminu istotny jest okres, w jakim skarżący posiadał status studenta. W dacie bowiem złożenia wniosku o przyznanie stypendium rektora na rok akademicki 2021/2022 (8 października 2021 r.) skarżący posiadał już status studenta przez 6 lat, gdyż okres ten upłynął w dniu [...] września 2021 r. W ocenie organów treść przepisów p.s.w.n. nie wskazuje, aby okres 6 lat dotyczył wyłącznie okresów studiów, w których student stypendium pobierał lub spełniał przesłanki do pobierania danego stypendium, stąd też uwzględnieniu podlegają wszystkie okresy, kiedy dana osoba miała status studenta, zatem potencjalnie mogła pobierać stypendium rektora. O zaistnieniu negatywnej przesłanki przyznania stypendium decydował wyłącznie okres studiowania, co doprowadziło OKSSU do wniosku, iż okres ustawowego uprawnienia skarżącego do otrzymywania stypendium rektora wynoszący 6 lat upłynął w dniu [...] września 2021 r.
W ocenie Sądu takie stanowisko jest rezultatem błędnej wykładni art. 93 ust. 2 pkt 1 p.s.w.n. Konstrukcja tego przepisu w wersji obowiązującej do 17 grudnia 2021 r. wskazywała bowiem, iż świadczenia o jakich mowa w art. 86 ust. 1 pkt 1-4 i art. 359 ust. 1 p.w.s.n., przysługiwały przez okres nie dłuższy niż 6 lat. Pojęcie "przysługuje", którym ustawodawca posłużył się w art. 93 ust. 2 pkt 1 p.s.w.n, wobec braku jego definicji ustawowej, należy odczytywać zgodnie z jego rozumieniem w języku potocznym i odnosić do świadczeń, które zostały przyznane po spełnieniu wszystkich kryteriów. W związku z tym nie można podzielić poglądu, że dla biegu okresu, w którym można otrzymać stypendium nie ma znaczenia, czy student występuje o świadczenia oraz czy je pobiera. Sam status studenta nie powoduje powstania uprawnienia dla uzyskania danego stypendium. Stypendium to "przysługuje" konkretnej osobie dopiero po spełnieniu określonych warunków, do których zalicza się posiadanie statusu studenta, wyrażenie woli ubiegania się o pomoc oraz spełnienie dodatkowych wymagań przewidzianych dla świadczeń danej kategorii.
Powyższa wykładnia znajduje ponadto odzwierciedlenie w treści uzasadnienia projektu ustawy, w którym sześcioletni okres, o którym mowa w art. 93 ust. 2 pkt 1 p.w.s.n., powiązano bezpośrednio z pobieraniem świadczenia, a nie z posiadaniem statusu studenta przez osobę ubiegającą się o jedną z form pomocy materialnej. W uzasadnieniu projektu ustawy wskazano, że: "realizując cel wynikający z art. 70 ust. 4 Konstytucji RP, w projekcie ustawy zawarto regulacje pozwalające na pobieranie stypendiów i zapomóg do momentu uzyskania wykształcenia wyższego, ale nie dłużej niż przez 6 lat". Taka wykładnia art. 93 ust. 2 pkt 1 p.s.w.n. jest aktualnie ugruntowana zarówno w orzecznictwie NSA (wyroki NSA z 15 czerwca 2021 r., III OSK 4082/21, z 7 lipca 2021 r., III OSK 3596/21, z 8 lipca 2021 r., III OSK 3913/21), jak i wojewódzkich sądów administracyjnych (wyroki WSA w Gorzowie Wlkp. z 28 kwietnia 2021 r., II SA/Go 193/21, z 30 czerwca 2021 r., II SA/Go 418/21, z 15 września 2021 r., II SA/Go 477/21, WSA w Szczecinie z 10 czerwca 2020 r. II SA/Sz 222/20; WSA w Gdańsku z 26 sierpnia 2020 r. III SA/Gd 461/20 oraz z 20 sierpnia 2020 r., III SA/Gd 460/20; WSA w Łodzi z 12 sierpnia 2020 r. III SA/Łd 106/20, WSA w Olsztynie z 28 lipca 2020 r. II SA/Ol 107/20, z WSA w Poznaniu z 17 lutego 2021 r. II SA/Po 773/20; WSA w Bydgoszczy z 19 stycznia 2021 r. II SA/Bd 1223/20, WSA w Warszawie z 10 marca 2021 r. II SA/Wa 2166/20, WSA w Białymstoku z 15 czerwca 2021 r., III SA/Bk 218/21, WSA w Rzeszowie z 2 czerwca 2021 r., II SA/Rz 193/21, WSA w Gliwicach z 18 maja 2021 r., III SA/Gl 304/21). We wskazanym zakresie Sąd w pełni podziela argumentację przedstawioną w powyższych orzeczeniach, a także powołane w nich stanowisko K. Lewickiego wyrażone w artykule "Wykładnia nowego ograniczenia w przyznawaniu stypendiów dla studentów" (Doradztwo Podatkowe – Biuletyn Instytutu Studiów Podatkowych 2020/1/57-62), wedle którego pojęcie "przysługuje", wobec braku definicji ustawowej, należy odczytywać zgodnie z jego rozumieniem w języku potocznym i odnosić do świadczeń, które zostały przyznane po spełnieniu wszystkich kryteriów. W związku z tym zdaniem Sądu sam status studenta nie powoduje powstania uprawnienia dla uzyskania danego stypendium. Stypendium to "przysługuje" konkretnej osobie dopiero po spełnieniu określonych warunków. Jak z powyższego wynika, prawidłowe odkodowanie normy zawartej w art. 93 ust. 2 pkt 1 p.s.w.n. możliwe jest wyłącznie przy zastosowaniu wykładni językowej. Nie ma konieczności sięgania do innych metod wykładni, w tym celowościowej. Równocześnie w p.s.w.n. nie zawarto przepisu ograniczającego lub wyłączającego prawo do uzyskania stypendium ze względu na posiadanie statusu studenta przez okres dłuższy niż sześć lat. Z przepisów art. 93 ust. 2 pkt 1 oraz art. 94 p.s.w.n. wynika wprost, w jakich sytuacjach studentowi prawo do stypendium nie przysługuje lub kiedy wygasa decyzja o przyznaniu świadczenia. Żadna z tych regulacji nie wiąże prawa do stypendium z nadmiernie długim okresem studiowania, który może być spowodowany nie tylko nieprzykładaniem się do nauki, lecz sytuacją zdrowotną, losową czy ekonomiczną (por. wyrok WSA w Szczecinie z 10 czerwca 2020 r. sygn. II SA/Sz 222/20). Oznacza to, że niezależnie od tego, przez jaki okres dana osoba posiada status studenta, prawo do pobierania świadczeń wymienionych w art. 86 ust. 1 pkt 1-4- i art. 359 ust. 1 p.s.w.n. ma przez okres 6 lat, chyba że zachodzą wyłączenia, o których mowa w art. 93 ust. 2 pkt 2, ust. 3 i 4 p.s.w.n. Ponadto zgodnie z art. 92 ust. 1 p.s.w.n. stypendia są przyznawane na semestr albo na rok akademicki i wypłacane co miesiąc przez okres do 10 miesięcy w roku. Rok akademicki trwa pięć szóstych roku kalendarzowego, przy czym na Uniwersytecie, jak wynika z § 4 ust. 1 pkt 1 regulaminu, wymienione tam świadczenia, w tym m.in. stypendium rektora przyznaje się, z zastrzeżeniem ust. 3 tego paragrafu oraz § 15 ust. 3 na 9 miesięcy w roku akademickim – od 1 października do 30 czerwca studentom, których plan studiów przewiduje zajęcia w semestrze zimowym oraz letnim. Student nie ma zatem prawa do otrzymania żadnych świadczeń przez pozostałą część roku kalendarzowego. W konsekwencji nie można uznać, że prawo do świadczeń przysługuje studentowi przez cały rok kalendarzowy. Ustawodawca nie posłużył się pojęciem roku akademickiego, lecz kalendarzowego, co należy uznać za zabieg świadomy (por. wyrok WSA w Olsztynie z 28 lipca 2020 r. II SA/Ol 107/29).
Podsumowując powyższe rozważania stwierdzić należy, iż jak jednoznacznie wskazuje wykładnia językowa art. 93 ust. 2 pkt 1 p.s.w.n., świadczenia w nim wskazane przysługują nie dłużej niż przez okres 6 lat, a nie – jak przyjęły organy obu instancji – w okresie 6 lat od rozpoczęcia studiów.
Przedstawione względy uzasadniały uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) w związku z art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2022 r. poz. 329 ze zm., dalej w skrócie p.p.s.a.) jako wydanych z naruszeniem prawa materialnego, polegającym na opisanej wyżej błędnej wykładni art. 93 ust. 2 pkt 1 p.s.w.n. – o czym orzeczono w pkt I wyroku. Rozpoznając ponownie sprawę organ winien uwzględnić, stosownie do art. 153 p.p.s.a., interpretację omawianego przepisu p.s.w.n., za którą opowiedział się Sąd w niniejszym uzasadnieniu. Co za tym idzie, w powtórnie przeprowadzonym postępowaniu powinien ustalić liczbę lat kalendarzowych pobierania przez skarżącego stypendium rektora i rozstrzygnięcie wydać stosownie do tego, czy liczba ta przekroczyła bądź nie okres 6 lat.
Zawarte w pkt II wyroku rozstrzygnięcie w przedmiocie kosztów postępowania znajduje oparcie w treści art. 200 w zw. z art. 205 § 2 p.p.s.a. w związku z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz.U. z 2018 r., poz. 265 ze zm.) oraz § 2 ust. 6 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2021 r., poz. 535). Na zasądzoną kwotę, poza równowartością uiszczonego wpisu od skargi (200 zł) oraz stawki wynagrodzenia pełnomocnika będącego radcą prawnym (480 zł), składa się również równowartość uiszczonej opłaty skarbowej od pełnomocnictwa (17 zł).

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI