II SA/SZ 393/22

II SA/Sz 393/22 - Wyrok WSA w Szczecinie
Data orzeczenia
2022-09-01
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2022-04-29
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Sędziowie
Katarzyna Sokołowska
Patrycja Joanna Suwaj /sprawozdawca/
Renata Bukowiecka-Kleczaj /przewodniczący/
Symbol z opisem
6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Hasła tematyczne
Pomoc społeczna
Sygn. powiązane
I OSK 2256/22 - Wyrok NSA z 2023-12-20
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Uchylono zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję
Powołane przepisy
Dz.U. 2020 poz 111
art. 17 ust.1 pkt 4, art. 17 ust.1a,  art 17 ust.1b
Ustawa z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych - t.j.
Dz.U. 2022 poz 329
art. 145 par.1 pkt 1 lit.a i c, art. 135, art. 200, art. 205 par.2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi  - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Renata Bukowiecka-Kleczaj Sędziowie Sędzia WSA Katarzyna Sokołowska Sędzia WSA Patrycja Joanna Suwaj (spr.) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 1 września 2022 r. sprawy ze skargi A. N. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] lutego 2022 r. nr [...] w przedmiocie świadczenia pielęgnacyjnego I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Burmistrza B. z dnia [...] grudnia 2021 r., nr [...], II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz strony skarżącej A. N. kwotę [...]([...]) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Uzasadnienie
1. W dniu 12 października 2021 r. A. N. (dalej przywoływana jako: "Skarżąca") wystąpiła z wnioskiem do MGOPS o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu opieki nad babcią.
2. Dyrektor Miejsko-Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w B. (dalej przywoływany jako: "Organ pierwszej instancji") decyzją z dnia [...] grudnia 2021 r., nr [...], po rozpatrzeniu wniosku odmówił przyznania świadczenia pielęgnacyjnego. Swoje stanowisko Organ uzasadnił niespełnieniem ustawowych przesłanek do otrzymania wnioskowanego świadczenia, tj. nieistnieniem obowiązku alimentacyjnego wnioskodawczyni względem babci wymagającej opieki, gdyż babcia ma dwie córki zobowiązane do alimentacji w pierwszej kolejności, jak również okolicznością powstania niepełnosprawności babci po terminach określonych w ustawie o świadczeniach rodzinnych.
3. Skarżąca wniosła odwołanie od ww. decyzji, wskazując, że opiekuje się babcią sama, jest obecnie jej opiekunem prawnym, a obie córki babci mieszkają w T. i są bardzo schorowane (jedna – matka Skarżącej ma [...], druga – ciotka od 6 lat zmaga się z chorobą [...]), i na powyższą okoliczność przedstawiła zaświadczenia lekarskie.
4. Samorządowe Kolegium Odwoławcze (przywoływane dalej jako: "Organ odwoławczy" lub "Kolegium") decyzją z dnia [...] lutego 2022 r., nr [...], wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2021 r., poz. 735), art. 17 ust. 1 pkt 4 i ust. 5, ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. z 2020 r., poz. 111 ze zm., przywoływanej dalej jako: "u.ś.r."), utrzymało ww. decyzję Organu pierwszej instancji w mocy.
W uzasadnieniu swej decyzji Organ odwoławczy wskazał, że z akt sprawy nie wynika aby Skarżąca legitymowała się orzeczeniem sądu powszechnego, zobowiązującym ją do świadczeń alimentacyjnych na rzecz babci, a skoro tak, to nie ma podstaw aby w postępowaniu administracyjnym przesądzać, że skonkretyzował się jej obowiązek alimentacyjny w rozumieniu kodeksu rodzinnego i opiekuńczego. Dalej wskazał, że osobom, o których mowa w art. 17 ust. 1 pkt 4 u.ś.r., innym niż spokrewnione w pierwszym stopniu z osobą wymagającą opieki, nie może być przyznane świadczenie pielęgnacyjne, jeżeli są inne osoby spokrewnione w pierwszym stopniu, chyba, że osoby te legitymują się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności. W tej sprawie natomiast nie wykazano aby córki osoby wymagającej opieki, legitymowały się takim orzeczeniem, co oznacza, że to na nich ciąży obowiązek alimentacyjny wobec niepełnosprawnej matki.
Organ wskazał, że choć obie córki osoby wymagającej opieki złożyły zaświadczenia lekarskie, że ze względu na stan zdrowia nie są w stanie sprawować opieki nad matką, to realizacja obowiązku alimentacyjnego nie musi polegać na osobistych staraniach; obie panie mają emerytury i mogą świadczyć sumy pieniężne w celu opłacania opieki.
Kolegium wskazało także, że Skarżąca przed podjęciem opieki nad babcią nie była aktywna zawodowo i nie wykazała, że z uwagi na opiekę nad babcią nie podejmuje zatrudnienia, pomimo takiej faktycznej możliwości.
5. Nie zgadzając się z powyższym rozstrzygnięciem Skarżąca, reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika, wywiodła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie, wnosząc o uchylenie decyzji Organów obu instancji. Ponadto wniosła o przyznanie kosztów postępowania sądowego, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.
Wydanej decyzji Skarżąca zarzuciła naruszenie prawa materialnego, tj.:
1) art. 17 ust. 1 pkt 4 oraz art. 17 ust. 1a u.ś.r., poprzez jego nieprawidłową wykładnię, polegającą na uznaniu, iż Skarżącej nie przysługuje prawo do świadczenia pielęgnacyjnego,
2) art. 8 § 2 K.p.a. – przez oparcie decyzji na motywach wyroku NSA z 24 lutego 2021 r. (sygn. akt I OSK 2392/20 i z dnia 17 czerwca 2021 r. (sygn. akt I OSK 371/21) – dotyczących odmiennego stanu faktycznego, gdzie kolejność alimentacyjna była odmienna,
3) art. 7, 11, 77, 107 § 3, 80 oraz 15 K.p.a. – przez zaniechanie dokonania niezbędnych czynności, w tym dowodowych, celem dokładnego i samodzielnego ustalenia stanu faktycznego sprawy, w tym nieodniesienie się przez organ w uzasadnieniu decyzji do wszystkich zarzutów podniesionych w odwołaniu; pominięcie zaświadczeń lekarskich przedłożonych przez córki osoby wymagającej opieki, potwierdzający ich zły stan zdrowia jak też pominięcie, że obie zamieszkują w dalszej odległości od miejsca zamieszkania osoby niepełnosprawnej.
W uzasadnieniu skargi Skarżąca podniosła, że przepis art. 17 ust. 1a u.ś.r. należy odczytywać przez pryzmat zasad i wartości wyrażonych w Konstytucji RP, a przy dokonywaniu jego wykładni nie można ograniczać się jedynie do wykładni językowej, której zastosowanie prowadziłoby do przyjęcia, że dalszym krewnym będzie przysługiwało prawo do świadczenia pielęgnacyjnego, tylko w okolicznościach wymienionych w art. 17 ust. 1a pkt 1-3 u.ś.r.
6. W odpowiedzi na skargę Organ wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie z w a ż y ł, co następuje:
Skarga jest zasadna.
7. Zgodnie z art. 3 § 1 oraz art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm., dalej "p.p.s.a."), wojewódzkie sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania w sposób, który miał lub mógł mieć wpływ na wynik sprawy.
Dokonana przez Sąd kontrola sprawy wykazała, że skarga zawiera usprawiedliwione zarzuty. Rozpoznanie sprawy zostało dokonane w trybie uproszczonym, na wniosek Skarżącej, przy aprobacie Organu, zgodnie z art. 119 pkt 2 p.p.s.a.
8. Skarga zasługuje na uwzględnienie, ponieważ zgromadzony materiał dowodowy i argumentacja organów nie jest wystarczająca do odmowy przyznania Skarżącej świadczenia pielęgnacyjnego.
Podstawę prawną wydanego rozstrzygnięcia przedstawiły Organy, obecnie Sąd jedynie dla przypomnienia przytacza treść przepisów.
Na podstawie art. 17 ust. 1 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. z 2020 r., poz. 111 ze zm., przywoływanej dalej jako: "u.ś.r.") świadczenie pielęgnacyjne z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej przysługuje:
1) matce albo ojcu,
2) opiekunowi faktycznemu dziecka,
3) osobie będącej rodziną zastępczą spokrewnioną w rozumieniu ustawy z dnia
9 czerwca 2011 r. o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej,
4) innym osobom, na których zgodnie z przepisami ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. - Kodeks rodzinny i opiekuńczy ciąży obowiązek alimentacyjny, z wyjątkiem osób o znacznym stopniu niepełnosprawności - jeżeli nie podejmują lub rezygnują z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad osobą legitymująca się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności albo orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji.
Natomiast zgodnie z art. 17 ust. 1a u.ś.r. osobom, o których mowa w ust. 1 pkt 4 innym niż spokrewnione w pierwszym stopniu z osobą wymagającą opieki, przysługuje świadczenie pielęgnacyjne, w przypadku, gdy spełnione są łącznie następujące warunki:
1) rodzice osoby wymagającej opieki nie żyją, zostali pozbawieni praw rodzicielskich, są małoletni lub legitymują się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności,
2) nie ma innych osób spokrewnionych w pierwszym stopniu, są małoletnie lub legitymują się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności,
3) nie ma osób, o których mowa w ust. 1 pkt 2 i 3 lub legitymują się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności.
Na podstawie art. 17 ust. 1b u.ś.r. świadczenie pielęgnacyjne przysługuje, jeżeli niepełnosprawność osoby wymagającej opieki powstała:
1) nie później niż do ukończenia 18 roku życia lub
2) w trakcie nauki w szkole lub w szkole wyższej, jednak nie później niż do ukończenia 25 roku życia
9. Nie budzi wątpliwości, że babcia Skarżącej jest osobą niepełnoprawną w znacznym stopniu i wymaga stałej opieki, co potwierdza orzeczenie właściwego organu.
Prawidłowo wskazało Samorządowe Kolegium Odwoławcze, powołując poglądy sądów administracyjnych, że dla kwestii przyznania świadczenia pielęgnacyjnego bez znaczenia pozostaje to, kiedy (w jakim wieku), powstał znaczny stopień niepełnosprawności. Warunek powstania niepełnosprawności w określonym wieku sformułowany w art. 17 ust. 1b u.ś.r., ("Świadczenie pielęgnacyjne przysługuje, jeżeli niepełnosprawność osoby wymagającej opieki powstała nie później, niż do ukończenia 18. roku życia"), został uznany przez Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 21 października 2014 r., sygn. akt K 38/13 za niekonstytucyjny i w związku z tym utrwalił się pogląd, że pomimo braku właściwych zmian ustawowych w tym zakresie, przy przyznawaniu świadczenia pielęgnacyjnego warunek wieku należy pomijać.
10. Kwestią sporną w tej sprawie jest natomiast to, czy w związku z tym, że osoba wymagająca opieki ma dwie córki, świadczenie może być przyznane jej wnuczce, która - co również nie budzi wątpliwości - sprawuje pełną, całodobową opiekę nad babcią. Okoliczność tę potwierdzono jednoznacznie podczas wywiadu środowiskowego przeprowadzonego w dniu 27 października 2021 r.
Rację ma Samorządowe Kolegium Odwoławcze, że przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego, a więc pomocy finansowej przez Państwo jest możliwe tylko wtedy, gdy najbliżsi członkowie rodziny osoby wymagającej opieki, nie są w stanie tej opieki zapewnić. Zasada ta rozumiana jest w ten sposób, że opiekę powinny zapewnić osoby jak najbliżej spokrewnione, z czym ustawodawca wiąże obowiązek alimentacyjny. Rzeczywiście, z literalnego brzmienia art. 17 ust. 1a pkt 2 u.ś.r. wynika, że świadczenie pielęgnacyjne przysługuje osobie zobowiązanej do alimentacji w dalszej kolejności tylko wówczas, gdy osób zobowiązanych w bliższej kolejności nie ma, albo gdy osoby te legitymują się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności.
W orzecznictwie wykształciła się jednak trafna prokonstytucyjna wykładnia tego przepisu, tj. sformułowanej w nim przesłanki przyznania świadczenia pielęgnacyjnego. Otóż słusznie sądy podkreślają, że przy wykładni tego przepisu należy mieć na względzie cel regulacji w nich zawarty - przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego osobom, które rzeczywiście sprawują opiekę nad bliskimi osobami niepełnosprawnymi i wymagającymi takiego wsparcia. W art. 17 ust. 1 pkt 4 u.ś.r. ustawodawca nawiązuje wprost do obowiązku alimentacyjnego, o którym mowa w k.r.i.o., nie można zatem pominąć również treści art. 132 k.r.i.o., zgodnie z którym "Obowiązek alimentacyjny zobowiązanego w dalszej kolejności powstaje dopiero wtedy, gdy nie ma osoby zobowiązanej w bliższej kolejności albo gdy osoba ta nie jest w stanie uczynić zadość swemu obowiązkowi lub gdy uzyskanie od niej na czas potrzebnych uprawnionemu środków utrzymania jest niemożliwe lub połączone z nadmiernymi trudnościami". W tym kontekście wybranie przez ustawodawcę z kręgu osób zobowiązanych do alimentacji wyłącznie osoby spokrewnionej w pierwszym stopniu i umożliwienie przyznania świadczenia pielęgnacyjnego innym osobom, zobowiązanym do alimentacji w dalszej kolejności wyłącznie w sytuacji, gdy osoby spokrewnione w bliższym stopniu nie żyją, zostały pozbawione praw rodzicielskich, są małoletnie lub legitymują się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności - narusza konstytucyjną zasadę równości, sprawiedliwości społecznej (art. 2 Konstytucji RP), a także godzi w konstytucyjne nakazy ochrony i opieki nad rodziną (art. 18 Konstytucji RP). (zob. wyroki NSA z 5 listopada 2015 r., I OSK 1062/14, z 13 listopada 2015 r., I OSK 1286/14, wyrok WSA w Poznaniu z 16 października 2019 r., II SA/Po 657/19; WSA w Olsztynie z 11 marca 2014 r., 2014 r., II SA/Ol 979/13; wyrok WSA w Rzeszowie z dnia 4 marca 2020 r., II SA/Rz 1482/19, wyrok WSA w Olsztynie z 3 czerwca 2014 r., II SA/Ol 428/14).
Wykładnia art. 17 ust. 1 pkt 4 w zw. z art. 17 ust. 1a u.ś.r. uwzględniająca wskazane zasady konstytucyjne ma także oparcie w orzecznictwie Trybunału Konstytucyjnego. W wyroku z 15 listopada 2006 r., sygn. P 23/05, Trybunał stwierdził, że "Choć zasiłek stały nominalnie przysługiwał opiekunowi, to korzyść czerpał z niego podopieczny, który dzięki zasiłkowi miał zapewnioną opiekę osoby bliskiej. Takie rozwiązanie było też korzystne dla państwa, które zapewniając osobie potrzebującej pomocy opiekę członka rodziny, nie musiało organizować tejże opieki w innych formach. Skoro członek najbliższej rodziny wywiązuje się ze swych obowiązków wobec chorego krewnego, a wymaga to od niego rezygnacji z zarobkowania, to powinien w tych działaniach otrzymać odpowiednie wsparcie państwa. Przyznanie tylko rodzicom naturalnym prawa do zasiłku stałego narusza konstytucyjną zasadę równości, a także zasadę sprawiedliwości społecznej (pojmowaną nie w aspekcie socjalno-ekonomicznym), lecz odnoszoną również do społecznego poczucia sprawiedliwości, które w demokratycznym państwie prawnym nie powinno być przez ustawodawcę ignorowane (art. 2 Konstytucji)." Trybunał Konstytucyjny uznał, że taka regulacja godzi też w konstytucyjne nakazy ochrony rodziny i opieki nad rodziną w ogólności (art. 18 Konstytucji) oraz szczególnej pomocy władz publicznych rodzinom w trudnej sytuacji materialnej i społecznej (art. 71 Konstytucji). Trzeba mieć na uwadze, że świadczenie pielęgnacyjne zastąpiło zasiłek stały przewidziany w ustawie o pomocy społecznej z 1990 r. (por. wyroki Trybunału Konstytucyjnego z dnia 18 lipca 2008 r., sygn. P 27/2007, pub. OTK-A 2008/6/107 oraz z dnia 22 lipca 2008 r., sygn. P 47/2007, pub. OTK-A 2008/6/109).
W konsekwencji słusznie podkreśla się w orzecznictwie, że wynikającego z art. 17 ust. 1a pkt 2 u.ś.r. ograniczenia nie można stosować rygorystycznie w sytuacji, kiedy preferowany przez prawodawcę opiekun ze względów obiektywnych, a więc niezależnych od niego - do których zaliczyć trzeba - wbrew stanowisku Samorządowego Kolegium Odwoławczego - nie tylko stan zdrowia, ale także wiek, czy znaczne trudności materialne - nie jest w stanie faktycznie opieki sprawować. Sąd nie zgadza się ze stanowiskiem, że osobie spokrewnionej w dalszym stopniu przysługuje świadczenie pielęgnacyjne tylko wtedy, gdy osoba spokrewniona w bliższym stopniu legitymuje się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności. Oczywiście, o ile strona posiada orzeczenie o niepełnosprawności (jakiekolwiek, stwierdzające zarówno znaczny, jak i umiarkowany, czy lekki jej stopień), trudno uznać, by w sposób nie budzący wątpliwości organ administracyjny mógł je zakwestionować, skoro nie posiada specjalistycznej wiedzy medycznej. Nie wyklucza to jednak oceny, że ze względu na inne okoliczności faktyczne, a także ze względu na konieczność realizacji przytoczonych wyżej zasad konstytucyjnych dotyczących ochrony rodziny i opieki nad rodziną oraz pomocy władz publicznych rodzinom w trudnej sytuacji materialnej i społecznej, uzasadnione będzie przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego osobie spokrewnionej w dalszym stopniu, pomimo tego, że osoba bliżej spokrewniona nie ma orzeczonego znacznego stopnia niepełnosprawności. Jeżeli więc bliżej spokrewnione osoby - z różnych przyczyn - nie mają możliwości takiej opieki zapewnić, zapewnienie opieki może wymagać zaangażowania członków rodziny dalej spokrewnionych (np. wnuków), to z kolei może wiązać się z koniecznością rezygnacji przez nich z zatrudnienia albo z podjęcia zatrudnienia. Właśnie w takich przypadkach ustawodawca przewidział rekompensatę wynagrodzenia dla tych osób w formie świadczenia pielęgnacyjnego.
11. W związku z tym, w razie złożenia wniosku o świadczenie pielęgnacyjne przez osobę dalej spokrewnioną (np. wnuka/wnuczkę), organ administracji powinien dokładnie i wyczerpująco ustalić, czy osoby bliżej spokrewnione rzeczywiście mają możliwość zapewnić opiekę osobie niepełnosprawnej, a ponadto także uzasadnić swoją ocenę.
W rozpatrywanej sprawie nie jest wystarczająco przekonujące stanowisko Samorządowego Kolegium Odwoławczego, że dwie córki babci Skarżącej, nawet jeśli nie są w stanie zapewnić matce opieki, to mogą świadczyć pomoc finansową (finansować opiekę), a więc opieki tej nie musi sprawować Skarżąca. Kolegium uznało, że skoro obie córki pobierają emeryturę, to znaczy, że są w stanie sprostać opiece nad matką lub opiekę tę sfinansować.
Odnosząc się do tej argumentacji należy stwierdzić, że sam fakt pobierania emerytury przez osoby bliżej spokrewnione, nie oznacza automatycznie, że mają one realną możliwość zapewnienia całodobowej opieki choremu członkowi rodziny. Mogą bowiem występować inne okoliczności, uniemożliwiające wykonanie takiej stałej, całodobowej opieki, jak w tym przypadku odległość – obie córki mieszkają w T.. Warto w sprawie także odnotować, że obie córki osoby wymagającej opieki przedstawiły stosowne zaświadczenia lekarskie, z których niezbicie wynika, że nawet gdyby mieszkały blisko to nie są w stanie ze względu na stan zdrowia – takiej opieki sprawować. Jedna z córek cierpi bowiem na [...], do tego ma [...], druga natomiast cierpi na chorobę [...]. Trudno od osób tak schorowanych oczekiwać opieki nad obłożnie chorym.
Ani Samorządowe Kolegium Odwoławcze ani Organ I instancji nie rozważyły w tym zakresie materiału dowodowego mimo, że został on zgromadzony. W konsekwencji Organy nie dostrzegły, jak faktycznie wygląda sytuacja życiowa i zawodowa córek osoby wymagającej opieki i że obiektywnie niemożliwe jest, by któraś z nich (bądź obie), opiekowały się matką.
12. Warto też podnieść, że choć obowiązek alimentacyjny może być wykonywany nie tylko bezpośrednio (może to być pomoc finansowa, rzeczowa, czy przez inne osoby), to jednak trudno przyjąć, że taki pośredni sposób sprawowania opieki nad chorym, leżącym członkiem rodziny byłby odpowiedni i zgodny z celem takiego obowiązku. Sprawowanie opieki przez np. osoby trzecie, czy opiekunkę z pomocy społecznej, mijałoby się z celem i funkcją pomocy rodzinie udzielanej przez Państwo osobom tego potrzebującym. Państwo ma bowiem obowiązek wspierać członków rodziny w pomocy, jaką sobie świadczą, a którzy bez wsparcia Państwa pomocy tej nie mogliby należycie, w koniecznym, niezbędnym zakresie wykonywać. Tylko wówczas, gdy rodzina (także dalsza) nie jest w stanie zapewnić należytej opieki, celowe jest zapewnienie osobie niepełnosprawnej pomocy innych, obcych osób, w tym usług opiekuńczych z pomocy społecznej.
13. Przedstawione braki w zakresie prawidłowej oceny zebranego materiału, wynikające ze stanu faktycznego sprawy spowodowały konieczność uchylenia decyzji organów obu instancji.
14. Sąd podkreśla, że w realiach tej sprawy, nie tyle językowa, co formalistyczna wykładnia przepisów ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych może doprowadzić do pozbawienia prawa do świadczenia pielęgnacyjnego jedyną osobę mogącą sprawować faktyczną opiekę nad niepełnosprawną, co z kolei nie da się pogodzić z konstytucyjną zasadą sprawiedliwości społecznej oraz z wynikającą z art. 71 ust. 1 Konstytucji RP zasadą szczególnej pomocy władz publicznych rodzinom w trudnej sytuacji materialnej i społecznej. Przy wykładni art. 17 ust. 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych należy mieć przede wszystkim na względzie cel regulacji, jakim jest przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego osobom, które rzeczywiście sprawują opiekę nad bliskimi osobami niepełnosprawnymi i wymagającymi takiego wsparcia.
15. Z powyższych względów Sąd uwzględnił skargę, uznając, że decyzje odmowne zostały wydane z naruszeniem przepisów prawa materialnego. a w szczególności z art. 17 ust. 1 i 1a u.ś.r.
Decyzje organów obu instancji zostały więc uchylone na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c oraz art. 135 p.p.s.a.
Rozpatrując sprawę ponownie, Organy przeprowadzą postępowanie stosownie do przedstawionych wskazań i zaleceń.
16. Z powyższych powodów, Sąd orzekł w pkt I sentencji wyroku o uchyleniu decyzji Organów obu instancji. O kosztach postępowania Sąd orzekł, w pkt II sentencji wyroku, w oparciu o art. 200 w związku z art. 205 § 2 ww. ustawy.