II SA/Gl 937/23

Wojewódzki Sąd Administracyjny w GliwicachGliwice2023-10-26
NSAAdministracyjneŚredniawsa
samorząd terytorialnyopłaty za postójzarządzenierozstrzygnięcie nadzorczezasada określoności prawaKonstytucja RPprawo miejscoweWSAGmina WisłaWojewoda Śląski

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach oddalił skargę Gminy Wisła na rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody Śląskiego, uznając za zasadne stwierdzenie nieważności części zarządzenia Burmistrza dotyczącego opłat za postój z powodu naruszenia zasady określoności prawa.

Gmina Wisła zaskarżyła rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody Śląskiego, które stwierdziło nieważność części zarządzenia Burmistrza Miasta Wisła w sprawie ustalenia wysokości opłat za korzystanie z miejsc postojowych. Wojewoda uznał, że przepis ten był sprzeczny z art. 2 Konstytucji RP z powodu niejasności i braku precyzji. Sąd administracyjny w Gliwicach oddalił skargę Gminy, podzielając stanowisko Wojewody, że niejasność przepisu narusza zasadę określoności prawa, co stanowi istotne naruszenie, uzasadniające stwierdzenie nieważności.

Sprawa dotyczyła skargi Gminy Wisła na rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody Śląskiego, które stwierdziło nieważność § 1 pkt 3 zarządzenia Burmistrza Miasta Wisła z dnia 21 marca 2023 r. w sprawie ustalenia wysokości opłat za korzystanie z miejsc postojowych na nieruchomościach Gminy. Wojewoda uznał, że przepis ten, określający opłatę ryczałtową za postój, był sprzeczny z art. 2 Konstytucji RP (zasada demokratycznego państwa prawnego) ze względu na niejasność i brak precyzji, co uniemożliwiało obywatelom przewidzenie konsekwencji prawnych. Gmina Wisła w skardze argumentowała, że Burmistrz nie modyfikował zapisów uchwały Rady Miasta, a zarzuty Wojewody są niezrozumiałe. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach oddalił skargę, uznając, że Wojewoda prawidłowo stwierdził istotne naruszenie prawa. Sąd podkreślił, że zasada określoności prawa, wyprowadzana z art. 2 Konstytucji RP, wymaga, aby przepisy były formułowane jasno i precyzyjnie. Zakwestionowany przepis § 1 pkt 3 zarządzenia nie dawał takiej gwarancji, co stanowiło istotne uchybienie zasadom stanowienia prawa, uzasadniające jego wyeliminowanie z obrotu prawnego. Sąd uznał, że taka niejasność prowadzi do skutków, które nie mogą być tolerowane w demokratycznym państwie prawnym.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, niejasny przepis prawa miejscowego narusza zasadę określoności prawa, wyprowadzana z art. 2 Konstytucji RP, co stanowi istotne naruszenie prawa, uzasadniające stwierdzenie nieważności.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że niejasność przepisu § 1 pkt 3 zarządzenia Burmistrza Miasta Wisła dotyczącego opłat za postój, uniemożliwiająca adresatom jednoznaczne określenie wysokości opłat i zasad ich naliczania, stanowi istotne naruszenie zasady określoności prawa. Takie uchybienie prowadzi do skutków, które nie mogą być tolerowane w demokratycznym państwie prawnym.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (11)

Główne

u.s.g. art. 91 § 1 i 3

Ustawa o samorządzie gminnym

Określa podstawę prawną stwierdzenia nieważności uchwały lub zarządzenia organu gminy sprzecznego z prawem przez organ nadzoru.

Konstytucja RP art. 2

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Wyznacza zasadę demokratycznego państwa prawnego, z której wyprowadzana jest zasada określoności prawa.

p.p.s.a. art. 151

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa prawna oddalenia skargi.

Pomocnicze

u.g.k. art. 4 § 2

Ustawa o gospodarce komunalnej

Pozwala organowi stanowiącemu gminy na powierzenie organowi wykonawczemu uprawnienia do postanawiania o wysokości cen i opłat za usługi komunalne.

Ustawa Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 1

Określa zakres kognicji sądów administracyjnych.

p.p.s.a. art. 3 § 2 pkt 7

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Określa zakres kontroli sądów administracyjnych nad aktami nadzoru.

p.p.s.a. art. 133 § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Określa podstawę orzekania sądu administracyjnego.

p.p.s.a. art. 134 § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Określa granice orzekania sądu administracyjnego.

p.p.s.a. art. 148

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Określa skutek uwzględnienia skargi jednostki samorządu terytorialnego na akt nadzoru.

u.s.g. art. 91 § 4

Ustawa o samorządzie gminnym

Określa postępowanie organu nadzoru w przypadku nieistotnego naruszenia prawa.

u.s.g. art. 40 § 1

Ustawa o samorządzie gminnym

Wspomniany w skardze jako podstawa zarzutu naruszenia art. 2 Konstytucji RP.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Niejasność przepisu § 1 pkt 3 zarządzenia Burmistrza Miasta Wisła narusza zasadę określoności prawa (art. 2 Konstytucji RP). Naruszenie zasady określoności prawa jest istotnym naruszeniem prawa, uzasadniającym stwierdzenie nieważności zarządzenia. Zasada określoności prawa wymaga, aby przepisy były formułowane precyzyjnie i zrozumiałe dla adresatów.

Odrzucone argumenty

Zarzut Wojewody o błędnej interpretacji § 2 ust. 3 Uchwały w związku z art. 4 ust. 2 u.g.k. jest niezasadny. Burmistrz nie dokonał modyfikacji zapisów Uchwały w zarządzeniu.

Godne uwagi sformułowania

przepisy prawne muszą być formułowane w sposób poprawny, precyzyjny i jasny Naruszeniem Konstytucji RP jest stanowienie przepisów niejasnych, wieloznacznych, które nie pozwalają obywatelowi na przewidzenie konsekwencji prawnych jego zachowań. nie sposób stwierdzić, co mieści się w pojęciu 'inny postój niż wskazany w pkt 1' zasada określoności prawa uchybienie prowadzące do skutków, które nie mogą być tolerowane w demokratycznym państwie prawnym

Skład orzekający

Krzysztof Nowak

sędzia

Renata Siudyka

sprawozdawca

Wojciech Gapiński

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja zasady określoności prawa w kontekście prawa miejscowego, zwłaszcza w zakresie ustalania opłat."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji ustalania opłat za postój na nieruchomościach gminnych i niejasności przepisów prawa miejscowego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak ważne jest precyzyjne formułowanie przepisów prawa miejscowego, nawet w codziennych kwestiach jak opłaty za parking, aby uniknąć zarzutów naruszenia Konstytucji RP.

Niejasne przepisy o opłatach za parking naruszyły Konstytucję RP – Gmina Wisła przegrała sprawę w WSA.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Gl 937/23 - Wyrok WSA w Gliwicach
Data orzeczenia
2023-10-26
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2023-06-09
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Sędziowie
Krzysztof Nowak
Renata Siudyka /sprawozdawca/
Wojciech Gapiński /przewodniczący/
Symbol z opisem
6079 Inne o symbolu podstawowym 607
6411 Rozstrzygnięcia nadzorcze dotyczące gminy; skargi organów gminy na czynności nadzorcze
Hasła tematyczne
Samorząd terytorialny
Skarżony organ
Wojewoda
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2023 poz 40
art. 91 ust. 1 i 3
Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym - t.j.
Dz.U. 1997 nr 78 poz 483
art. 2
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. uchwalona przez Zgromadzenie  Narodowe w dniu 2 kwietnia 1997 r., przyjęta przez Naród w referendum konstytucyjnym w dniu  25 maja 1997 r., podpisana przez Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej w dniu 16 lipca 1997 r.
Dz.U. 2023 poz 1634
art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Wojciech Gapiński, Sędziowie Sędzia WSA Krzysztof Nowak, Sędzia WSA Renata Siudyka (spr.), Protokolant Monika Rał, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 października 2023 r. sprawy ze skargi Gminy Wisła na rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody Śląskiego z dnia 21 kwietnia 2023 r. nr NPII.4131.1.440.2023 w przedmiocie wysokości opłat za korzystanie z miejsc postojowych oddala skargę.
Uzasadnienie
Wojewoda Śląski (Wojewoda, organ nadzoru) rozstrzygnięciem nadzorczym z dnia 21 kwietna 2023 r. nr NPII.4131.1.440.2023, na podstawie art. 91 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 40- dalej "u.s.g.") stwierdził nieważność zarządzenia Burmistrza Miasta Wisła (Burmistrz) z dnia 21 marca 2023 r. nr OR.0050.75.2023 w sprawie ustalenia wysokości opłat za korzystanie z miejsc postojowych na zlokalizowanych poza pasem drogowym nieruchomościach Gminy Wisła, w części określonej w § 1 pkt 3 zarządzenia, jako sprzecznego z art. 2 Konstytucji RP.
W uzasadnieniu rozstrzygnięcia wskazał, że przedmiotowym zarządzeniem Burmistrz ustalił wysokość opłat za korzystanie z miejsc postojowych na zlokalizowanych poza pasem drogowym nieruchomościach Gminy Wisła określonych w uchwale Rady Miasta Wisła z dnia 30 stycznia 2020 r. nr XlV/217/2020, w sprawie korzystania z miejsc postojowych na zlokalizowanych poza pasem drogowym nieruchomościach Gminy Wisła (Dz.Urz.Woj.Śl. z 2023 r. poz. 2111 ze zm.- dalej "Uchwała"). Jako materialnoprawną podstawę wydania zarządzenia z dnia 21 marca 2023 r. Burmistrz wskazał m.in. Uchwałę. Uchwała w § 2 ust. 3 stanowi: "Ustalenie wysokości opłat za korzystanie z miejsc postojowych powierza się Burmistrzowi Miasta Wisła." Wskazanej subdelegacji Rada Miasta Wisła dokonała na podstawie art. 4 ust. 2 ustawy z dnia 20 grudnia 1996 r. o gospodarce komunalnej (t.j. Dz. U. z 2021 r. poz. 679- dalej "u.g.k."), pozwalającym organowi stanowiącemu gminy na powierzenie organowi wykonawczemu uprawnienia do postanawiania o wysokości cen i opłat albo o sposobie ustalania cen i opłat za usługi komunalne o charakterze użyteczności publicznej oraz za korzystanie z obiektów i urządzeń użyteczności publicznej jednostek samorządu terytorialnego. Wobec powyższego Wojewoda uznał, że Burmistrz został upoważniony do wydania zarządzenia wyłącznie w przedmiocie ustalenia wysokości opłat za usługi komunalne o charakterze użyteczności publicznej - za korzystanie z miejsc postojowych na zlokalizowanych poza pasem drogowym na nieruchomościach Gminy Wisła określonych w Uchwale.
Wojewoda podkreślił, że regulacje niejasne stanowią naruszenie zasady demokratycznego państwa prawnego, wyrażonej w art. 2 Konstytucji RP. Dodatkowo wskazał, iż Trybunał Konstytucyjny w uzasadnieniu wyroku z dnia 22 maja 2002 r. (sygn. akt K 6/02, publ. Dz. U. z 2002 r., nr 78, poz. 715) podniósł, iż przepisy prawne muszą być formułowane w sposób poprawny, precyzyjny i jasny. Naruszeniem Konstytucji RP jest stanowienie przepisów niejasnych, wieloznacznych, które nie pozwalają obywatelowi na przewidzenie konsekwencji prawnych jego zachowań.
W § 1 pkt 3 zarządzenia Burmistrz postanowił, że: "Ustala się wysokość opłat za korzystanie z miejsc postojowych na zlokalizowanych poza pasem drogowym nieruchomościach Gminy Wisła określonych w Uchwale, iż opłata ryczałtowa, o której mowa w § 2 ust. 3 pkt 2 Uchwały, za korzystanie z jednego miejsca postojowego: 200,00 PLN (w tym podatek VAT) z zastrzeżeniem, że jeżeli zostanie ona zapłacona w ciągu 7 dni od dnia postoju jej należna wysokość ulega obniżeniu do 100,00 PLN (w tym podatek VAT)." W ocenie Wojewody przepis § 1 pkt 3 zarządzenia nie spełnia wymogów wzorca konstytucyjnego.
Dalej organ nadzoru wyjaśnił, że w § 2 ust. 3 Uchwały Rada postanowiła, że: "Ustala się następujące rodzaje opłat za korzystanie z miejsc postojowych, obowiązujące w przypadku braku wniesienia opłaty abonamentowej, o której mowa w ust. 1 i 2, odrębnie dla każdej doby:
1) wymiarową, tj. za postój ze wskazaniem czasu rozpoczęcia i zakończenia postoju potwierdzonym wydrukiem z parkometru lub fakturą VAT:
a) za pierwszą rozpoczętą godzinę postoju,
b) za drugą godzinę postoju,
c) za trzecią godzinę postoju, d) za każdą kolejną godzinę postoju;
2) ryczałtową, tj. za postój inny niż wskazany w pkt 1".
W pierwszej kolejności Wojewoda wskazał, iż nie sposób stwierdzić, co mieści się w pojęciu "inny postój niż wskazany w pkt 1" tj. za jakie korzystanie z miejsca postojowego pobierana jest opłata, o której mowa w § 1 pkt 3 zarządzenia. Uchwała (podobnie jak zarządzenie) nie wyróżnia rodzajów postoju. Jedynym wyróżnikiem dotyczącym rodzaju postoju (sposobu korzystania z miejsca postojowego) jaki można odnaleźć w treści zarządzenia (jak i Uchwały) to "korzystanie z jednego miejsca postojowego" (§ 1 pkt 1 zarządzenia). Zauważył, że opłata ustalona w § 1 pkt 3 zarządzenia jest także opłatą "za korzystanie z jednego miejsca postojowego". Gdyby nawet przyjąć, iż wyróżnikiem rodzaju postoju jest w zamierzeniu prawodawcy, w istocie "rodzaj" wnoszonej opłaty (abonamentowa) za korzystanie z miejsca postojowego, to również w takim przypadku przepis ten nie mógłby się ostać w obrocie prawnym, gdyż innym "rodzajem" opłaty niż opłata abonamentowa jest opłata wymieniona w § 1 pkt 2 zarządzenia (opłata wymiarowa), co w tej sytuacji czyniłoby zbędnym przepis § 1 pkt 3 zarządzenia. Na marginesie Wojewoda wskazał, iż w jego ocenie, konstrukcja przepisu wskazuje, że w istocie "opłata ryczałtowa" wymieniona w tym przepisie jest swojego rodzaju "opłatą karną" za korzystanie z miejsca postojowego bez uiszczenia opłaty abonamentowej. Do ustanowienia tego typu opłaty przez Burmistrza brak jest jednak podstawy prawnej. Zdaniem Wojewody omawiane uchybienie w zarządzeniu zaliczyć należy do kategorii istotnych naruszeń prawa. Ponadto Wojewoda zauważył, że numeracja kolejnych paragrafów jest nieprawidłowa, brakuje bowiem § 2 zarządzenia (po § 1 znajduje się § 3 zarządzenia).
W ocenie Wojewody mając na uwadze powyższe, stwierdzenie nieważności zarządzenia we wskazanej części było uzasadnione i konieczne.
W skardze do WSA w Gliwicach Gmina zaskarżyła rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody z dnia 21 kwietnia 2023 r. zarzucając mu w szczególności błędną interpretację § 2 ust. 3 Uchwały w związku z art. 4 ust. 2 u.g.k., a w konsekwencji nieuprawnione stwierdzenie nieważności § 1 pkt 3 zarządzenia z dnia 21 marca 2023 r., jako istotnego naruszenia art. 2 Konstytucji RP w związku z art. 40 ust. 1 u.s.g. Wniosła o uchylenie całości zaskarżonego rozstrzygnięcia nadzorczego. W uzasadnieniu zauważyła, że ustalając (w treści zarządzenia) wysokość opłat za korzystanie z miejsc postojowych Burmistrz bezpośrednio odniósł się do poszczególnych zapisów Uchwały (określających opłaty), tym samym nie dokonywał jakichkolwiek modyfikacji w tym zakresie - z tego względu za niezrozumiały uznała wywód Wojewody prezentowany w rozstrzygnięciu nadzorczym.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie. Podtrzymał dotychczas prezentowane stanowisko i argumentacje prawną.
Na rozprawie pełnomocnik Gminy podtrzymał skargę i zawartą w niej argumentację akcentując, że Burmistrz nie dokonał modyfikacji regulacji zawartych w Uchwale.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje:
Skarga nie jest zasadna.
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2022 r., poz. 2492, z późn. zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Kontrola ta, na podstawie art. 3 § 2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2023 r., poz. 259 – dalej: "p.p.s.a."), obejmuje również akty nadzoru nad działalnością jednostek samorządu terytorialnego. Nadto, jak wynika z art. 133 § 1 i art. 134 § 1 p.p.s.a. Sąd orzeka na podstawie akt sprawy i w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Sąd uwzględniając skargę jednostki samorządu terytorialnego na akt nadzoru uchyla ten akt (art. 148 p.p.s.a.).
Przedmiotem kontroli w niniejszej sprawie jest rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody Śląskiego z dnia 21 kwietna 2023 r. nr NPII.4131.1.440.2023. Podstawę prawną zakwestionowanego rozstrzygnięcia nadzorczego stanowił art. 91 ust. 1 u.s.g., zgodnie z którym uchwała lub zarządzenie organu gminy sprzeczne z prawem są nieważne. O nieważności uchwały lub zarządzenia w całości lub w części orzeka organ nadzoru w terminie nie dłuższym niż 30 dni od dnia doręczenia uchwały lub zarządzenia w trybie określonym w art. 90. Rozstrzygnięcie nadzorcze powinno zawierać uzasadnienie faktyczne i prawne oraz pouczenie o dopuszczalności wniesienia skargi do sądu administracyjnego (art. 91 ust. 3 u.s.g.). Zgodnie z art. 91 ust. 4 u.s.g. w przypadku nieistotnego naruszenia prawa organ nadzoru nie stwierdza nieważności uchwały lub zarządzenia, ograniczając się do wskazania, iż uchwałę lub zarządzenie wydano z naruszeniem prawa. Stwierdzenie nieważności uchwały lub zarządzenia organu gminy, wymaga wykazania "istotnego" – oczywistego i bezpośredniego naruszenia prawa przez objęty postępowaniem nadzorczym akt. Zgodnie z dotychczasowym stanowiskiem prezentowanym w orzecznictwie NSA do takich istotnych naruszeń, skutkujących nieważnością uchwały, zalicza się naruszenie: przepisów wyznaczających kompetencję do podejmowania uchwał, podstawy prawnej podejmowania uchwał, przepisów prawa ustrojowego, przepisów prawa materialnego przez wadliwą ich wykładnię, a także przepisów regulujących procedurę podejmowania uchwał. Do tej kategorii uchybień nie zalicza się braku wskazania podstawy prawnej uchwały organu samorządu terytorialnego, a także wskazania niewłaściwej lub niepełnej podstawy prawnej, o ile istnieje przepis prawa stanowiący umocowanie do jej podjęcia (zob. wyrok NSA z dnia 17 lutego 2016 r., sygn. akt II FSK 3595/13, publ. CBOSA). Za istotne naruszenie prawa uznaje się uchybienie prowadzące do skutków, które nie mogą być tolerowane w demokratycznym państwie prawnym (por. wyroki NSA z 11 lutego 1998 r., II SA/Wr 1459/97; z 8 lutego 1996 r., SA/Gd 327/95,; z 26 lipca 2012 r., I OSK 679/12 i I OSK 997/12, publ. CBOSA).
Ani przepis art. 148 p.p.s.a., ani ustawy samorządowe, nie definiują podstaw uchylenia przez sąd administracyjny zaskarżonego aktu nadzoru. Nie budzi jednak wątpliwości, iż kryterium sądowej kontroli zgodności z prawem aktów nadzoru nad samorządem terytorialnym pozostaje w bezpośrednim związku z kryterium stosowanym przez organ nadzoru w przypadku podjęcia środka nadzoru. Jak wskazuje się w doktrynie prawa, Sąd, rozpoznając skargę na rozstrzygnięcie nadzorcze, zobowiązany jest zbadać zgodność z prawem uchwały pod kątem wad wytkniętych w rozstrzygnięciu nadzorczym, a jednocześnie powinien zbadać legalność samego rozstrzygnięcia nadzorczego, w tym trybu w jakim zostało ono wydane. Dalej trzeba powiedzieć, że stosownie do treści art. 171 ust. 1 Konstytucji RP działalność organów samorządu terytorialnego podlega kontroli z punktu widzenia legalności. Doprecyzowanie kryterium tej kontroli w odniesieniu do poszczególnych środków nadzoru nastąpiło w ustawach samorządowych. W rozpoznawanej obecnie sprawie kryterium to wynika z art. 91 ust. 1 u.s.g. Stosownie do tego przepisu nieważna jest uchwała (lub zarządzenie) organu gminy sprzeczna z prawem. Analiza postanowień art. 91 ust. 1 i 4 u.s.g. prowadzi do wniosku, iż sprzeczność uchwały (zarządzenia) z prawem zachodzi w sytuacji, kiedy takiemu aktowi można postawić zarzut "istotnego naruszenia prawa". Zgodnie bowiem z art. 91 ust. 4 u.s.g. w przypadku nieistotnego naruszenia prawa organ nadzoru nie stwierdza nieważności uchwały, ograniczając się do wskazania, że uchwałę wydano z naruszeniem prawa. Sprzeczność z prawem uchwały organu samorządu terytorialnego zachodzi w sytuacji, gdy doszło do wydania aktu z naruszeniem przepisów wyznaczających kompetencję do podejmowania uchwał (zarządzeń), podstawy prawnej podejmowania uchwał (zarządzeń), przepisów prawa ustrojowego, przepisów prawa materialnego - przez wadliwą ich wykładnię - oraz naruszenia przepisów regulujących procedurę podejmowania uchwał (zarządzeń) (por. m.in. wyrok NSA z 11 lutego 1998 r., II SA/Wr 1459/97). Stwierdzenie nieważności uchwały lub zarządzenia organu gminy, wymaga wykazania "istotnego" – oczywistego i bezpośredniego naruszenia prawa przez objęty postępowaniem nadzorczym akt. Zgodnie z dotychczasowym stanowiskiem prezentowanym w orzecznictwie NSA do takich istotnych naruszeń, skutkujących nieważnością uchwały, zalicza się naruszenie: przepisów wyznaczających kompetencję do podejmowania uchwał, podstawy prawnej podejmowania uchwał, przepisów prawa ustrojowego, przepisów prawa materialnego przez wadliwą ich wykładnię, a także przepisów regulujących procedurę podejmowania uchwał. Do tej kategorii uchybień nie zalicza się braku wskazania podstawy prawnej uchwały organu samorządu terytorialnego, a także wskazania niewłaściwej lub niepełnej podstawy prawnej, o ile istnieje przepis prawa stanowiący umocowanie do jej podjęcia (zob. wyrok NSA z dnia 17 lutego 2016 r., sygn. akt II FSK 3595/13, publ. CBOSA). Za istotne naruszenie prawa uznaje się uchybienie prowadzące do skutków, które nie mogą być tolerowane w demokratycznym państwie prawnym (por. wyroki NSA z 11 lutego 1998 r., II SA/Wr 1459/97; z 8 lutego 1996 r., SA/Gd 327/95,; z 26 lipca 2012 r., I OSK 679/12 i I OSK 997/12, publ. CBOSA).
Sądowa kontrola zaskarżonego rozstrzygnięcia nadzorczego wymaga ustalenia, czy § 1 pkt 3 zarządzenia Burmistrza spełnia wymóg wzorca konstytucyjnego i czy postanowienia wskazanego przepisu maja charakter istotny.
Stosownie do § 2 ust. 3 uchwały Rady Miasta Wisła z dnia 30 stycznia 2020 r. nr XlV/217/2020, w sprawie korzystania z miejsc postojowych na zlokalizowanych poza pasem drogowym nieruchomościach Gminy Wisła (Dz.Urz.Woj.Śl. z 2023 r. poz. 2111 ze zm.- dalej "Uchwała") ustalenie wysokości opłat za korzystanie z miejsc postojowych powierza się Burmistrzowi Miasta Wisła. Przywołana delegacja znajduje oparcie w treści art. 4 ust. 2 ustawy z dnia 20 grudnia 1996 r. o gospodarce komunalnej (t.j. Dz.U. z 2021 r. poz. 679 z późn. zm.-dalej "u.g.k. :), z której wynika, że uprawnienia, o których mowa w ust. 1 pkt 2, organy stanowiące jednostek samorządu terytorialnego mogą powierzyć organom wykonawczym tych jednostek. Zatem Burmistrz został upoważniony do wydania zarządzenia wyłącznie w przedmiocie ustalenia wysokości opłat za usługi komunalne o charakterze użyteczności publicznej - za korzystanie z miejsc postojowych na zlokalizowanych poza pasem drogowym na nieruchomościach Gminy Wisła określonych w Uchwale. W § 2 ust. 3 Uchwały Rada postanowiła, że ustala się następujące rodzaje opłat za korzystanie z miejsc postojowych, obowiązujące w przypadku braku wniesienia opłaty abonamentowej, o której mowa w ust. 1 i 2, odrębnie dla każdej doby:
1) wymiarową, tj. za postój ze wskazaniem czasu rozpoczęcia i zakończenia postoju potwierdzonym wydrukiem z parkometru lub fakturą VAT:
a) za pierwszą rozpoczętą godzinę postoju,
b) za drugą godzinę postoju,
c) za trzecią godzinę postoju, d) za każdą kolejną godzinę postoju;
2) ryczałtową, tj. za postój inny niż wskazany w pkt 1.
Słusznie zatem w ocenie Sądu organ nadzoru stwierdził, iż nie sposób stwierdzić, co mieści się w pojęciu "inny postój niż wskazany w pkt 1". Gdyby przyjąć, iż wyróżnikiem rodzaju postoju jest w zamierzeniu prawodawcy, w istocie "rodzaj" wnoszonej opłaty (abonamentowa) za korzystanie z miejsca postojowego, to również w takim przypadku przepis ten nie mógłby się ostać w obrocie prawnym, gdyż innym "rodzajem" opłaty niż opłata abonamentowa jest opłata wymieniona w § 1 pkt 2 zarządzenia (opłata wymiarowa), co w tej sytuacji czyniłoby zbędnym przepis § 1 pkt 3 zarządzenia.
W zakresie podniesionych w skardze zarzutów trzeba także dodać, że analiza treści Uchwały potwierdza, że Burmistrz w zarządzeniu nie modyfikował jej zapisów jednakże zauważyć należy, że Wojewoda w zaskarżonym rozstrzygnięciu nadzorczym podnosi, że § 1 pkt 3 narusza art. 2 Konstytucji RP. Co bardzo istotne w rozpoznawanej sprawie jedną z zasad poprawnej legislacji, a taki zarzut zgłasza w zaskarżonym rozstrzygnięciu Wojewoda, jest zasada określoności prawa. Nie jest ona wyrażona expressis verbis w Konstytucji RP, jednakże wraz z przyjęciem koncepcji państwa prawnego i rozwojem orzecznictwa Trybunału Konstytucyjnego rozpoczął się proces wyprowadzania konstytucyjnych podstaw tej zasady, a po wejściu w życie Konstytucji RP z 1997 r. Trybunał Konstytucyjny zaczął kierować się zasadą określoności przepisów prawa i uznał ją za jedną z podstawowych przyczyn stwierdzenia przez ten organ naruszenia zasady prawidłowej legislacji. Pełna realizacja tej zasady w procesie tworzenia prawa oznacza obligatoryjność formułowania przepisów prawnych w taki sposób, by ich adresat mógł bez trudności określić prawne konsekwencje swego postępowania. Lektura zakwestionowanego rozstrzygnięciem nadzorczym § 1 pkt 3 zarządzenia nie daje takiej gwarancji. Wprowadzenie w akcie prawa miejscowego przepisu którego nieostrość pozwala na dowolne jego stosowanie - stanowi tak istotne uchybienie zasadom stanowienia prawa, które przemawia za jego wyeliminowaniem z obrotu prawnego. Według § 6 załącznika do rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 20 czerwca 2002 r. w sprawie "Zasad techniki prawodawczej" (Dz. U. Nr 100, poz. 908), przepisy redaguje się tak, aby dokładnie i w sposób zrozumiały dla adresatów zawartych w nich norm wyrażały intencje prawodawcy. Takiego przymiotu zrozumiałości nie można przyznać normie wyeliminowanej skarżonym rozstrzygnięciem, zwłaszcza odczytywanym łącznie z innymi unormowaniami, obowiązującymi na terenie gminy w tym § 2 ust. 3 Uchwały. Tymczasem tekst normatywny powinien być sformułowany nie tylko zwięźle ale przede wszystkim precyzyjne, tak aby nie pozwalał na dowolność interpretacji lecz by był możliwy do zastosowania w konkretnej sprawie. Tak zarządzenie Burmistrza w sprawie ustalenia wysokości opłat za korzystanie z miejsc postojowych na zlokalizowanych poza pasem drogowym nieruchomościach Gminy Wisła, jak i Uchwała podjęta w tym zakresie, jako akty prawa miejscowego formułują normy powszechnie obowiązujące, których adresatami są zarówno organy administracyjne, jak i inne podmioty (osoby fizyczne, osoby prawne itd.). Trzeba także mieć na względzie, że zarządzenie dotyczy spraw codziennych, z którymi na co dzień spotyka się każda osoba korzystająca z miejsc postojowych na zlokalizowanych poza pasem drogowym nieruchomościach Gminy Wisła i nie może ona mieć wątpliwości co do wysokości opłat, jak i zasad ich naliczania. Wprowadzając sankcję nieważności, jako następstwa naruszenia prawa, ustawodawca nie określił rodzaju naruszenia prawa, które prowadziłoby do zastosowania tej sankcji. W doktrynie i orzecznictwie przyjmuje się, że "istotne" naruszenie prawa stanowi uchybienie prowadzące do skutków, które nie mogą być tolerowane w demokratycznym państwie prawnym. Zdaniem sądu z taką sytuacją mamy do czynienia w rozpoznawanej sprawie. Natomiast analiza treści zarządzenia i jej redakcja powiela istotne błędy legislacyjne wynikające również z Uchwały.
Wobec przedstawionych wyżej uwag Sąd stwierdził, że zakwestionowane rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody nie narusza powołanych w skardze przepisów prawa, bowiem objęty nim przepis w § 1 pkt 3 zarządzenia Burmistrza Miasta Wisła (Burmistrz) z dnia 21 marca 2023 r. nr OR.0050.75.2023 w sprawie ustalenia wysokości opłat za korzystanie z miejsc postojowych na zlokalizowanych poza pasem drogowym nieruchomościach Gminy Wisła, narusza art. 2 Konstytucji RP w sposób istotny.
Z powyższych względów Sąd skargę oddalił na podstawie art. 151 p.p.s.a.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI