IV SA/Po 64/25
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu oddalił skargę spółki O. sp. z o.o. na decyzję Wojewody, uznając, że budowa masztu antenowego o wysokości 32,24 m, mimo deklaracji o tymczasowości, ze względu na swoją konstrukcję i sposób posadowienia, jest trwale związana z gruntem i wymaga pozwolenia na budowę, a nie zgłoszenia.
Spółka O. sp. z o.o. zgłosiła budowę tymczasowego, przenośnego masztu antenowego, jednak Starosta wniósł sprzeciw, uznając inwestycję za wymagającą pozwolenia na budowę ze względu na jej skomplikowaną konstrukcję, wysokość oraz potencjalne oddziaływanie na sąsiednie nieruchomości. Wojewoda utrzymał decyzję Starosty, zmieniając jedynie podstawę prawną sprzeciwu. Sąd administracyjny oddalił skargę spółki, podzielając stanowisko organów administracji, że maszt, ze względu na swoją wysokość, masę i sposób posadowienia (stalowe stopy, balasty, odciągi), jest trwale związany z gruntem i nie spełnia definicji tymczasowego obiektu budowlanego, co skutkuje koniecznością uzyskania pozwolenia na budowę.
Sprawa dotyczyła skargi O. sp. z o.o. na decyzję Wojewody, która utrzymała w mocy sprzeciw Starosty wobec zgłoszenia budowy tymczasowego, przenośnego masztu antenowego. Starosta uznał, że inwestycja wymaga pozwolenia na budowę, wskazując na skomplikowaną konstrukcję, wysokość masztu (32,24 m), potencjalne oddziaływanie na sąsiednie działki oraz konieczność zapewnienia bezpieczeństwa. Wojewoda, mimo zmiany podstawy prawnej sprzeciwu, podtrzymał stanowisko organu pierwszej instancji, argumentując, że maszt, ze względu na swoje parametry (wysokość, masa, stalowe stopy, balasty, odciągi linowe), jest trwale związany z gruntem i nie spełnia definicji tymczasowego obiektu budowlanego w rozumieniu Prawa budowlanego (art. 3 pkt 5 i 5a). Sąd administracyjny w Poznaniu oddalił skargę spółki, podzielając argumentację organów. Sąd podkreślił, że kluczowe dla oceny trwałego związania z gruntem jest zapewnienie stabilności obiektu wobec czynników zewnętrznych, a nie sama możliwość montażu i demontażu. W przypadku masztu o wskazanych gabarytach, trwałe związanie z gruntem jest konieczne dla zapewnienia bezpieczeństwa, co wyklucza możliwość realizacji inwestycji w trybie zgłoszenia i obliguje do uzyskania pozwolenia na budowę.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Tak, maszt antenowy o wysokości 32,24 m, posadowiony na stalowych stopach z balastami i odciągami, ze względu na konieczność zapewnienia stabilności i bezpieczeństwa, jest trwale związany z gruntem i wymaga pozwolenia na budowę.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że kluczowe dla oceny jest trwałe związanie z gruntem, zapewniające stabilność i bezpieczeństwo obiektu, a nie sama możliwość montażu i demontażu. Gabaryty i konstrukcja masztu wskazują na konieczność trwałego posadowienia, co wyklucza kwalifikację jako tymczasowy obiekt budowlany.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (14)
Główne
P.b. art. 30 § ust. 6 pkt 1
Prawo budowlane
Obowiązek organu administracji architektoniczno-budowlanej wniesienia sprzeciwu, gdy zgłoszenie dotyczy budowy wymagającej pozwolenia na budowę.
p.p.s.a. art. 151
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Pomocnicze
P.b. art. 3 § pkt 5
Prawo budowlane
Definicja tymczasowego obiektu budowlanego, w tym przenośnych wolnostojących masztów antenowych.
P.b. art. 3 § pkt 5a
Prawo budowlane
Szczegółowa definicja przenośnych wolnostojących masztów antenowych.
P.b. art. 29 § ust. 1 pkt 7
Prawo budowlane
Zwolnienie z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę dla tymczasowych obiektów budowlanych niepołączonych trwale z gruntem.
P.b. art. 30 § ust. 7
Prawo budowlane
Możliwość nałożenia obowiązku uzyskania pozwolenia na wykonanie obiektu objętego zgłoszeniem, gdy może naruszać plany, decyzje o WZ lub powodować zagrożenia.
k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 2
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 7
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 77 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 80
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 107 § § 3
Kodeks postępowania administracyjnego
P.u.s.a. art. 1
Ustawa - Prawo o ustroju sądów administracyjnych
p.p.s.a. art. 134 § § 1
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Rozporządzenie Ministra Infrastruktury art. 2 § ust. 1 pkt 3 lit. a
Wymóg ustanowienia inspektora nadzoru inwestorskiego przy budowie obiektów o wysokości 15 m i więcej.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Maszt antenowy o wysokości 32,24 m, ze względu na swoją konstrukcję (stalowe stopy, balasty, odciągi) i konieczność zapewnienia stabilności, jest trwale związany z gruntem. Obiekt nie spełnia definicji tymczasowego obiektu budowlanego, co wyklucza możliwość jego realizacji w trybie zgłoszenia. Niewłaściwe posadowienie masztu może stanowić zagrożenie dla bezpieczeństwa ludzi i mienia. Realizacja inwestycji wymaga nadzoru osób posiadających odpowiednie kwalifikacje, co jest możliwe tylko w procedurze pozwolenia na budowę.
Odrzucone argumenty
Zgłoszony maszt antenowy jest tymczasowym, przenośnym obiektem budowlanym, niepołączonym trwale z gruntem, co pozwala na jego realizację w trybie zgłoszenia. Zastosowanie art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. i umorzenie postępowania. Niewłaściwa analiza materiału dowodowego i błędne uznanie, że budowa nie dotyczy tymczasowego masztu.
Godne uwagi sformułowania
nie każdy obiekt odpowiadający definicji art. 3 pkt 5a p.b. będzie w istocie przenośnym wolno stojącym masztem antenowym, a więc obiektem, o którym mowa w art. 3 pkt 5 p.b. nie chodzi tu o technologię związania z gruntem, ale konieczność tego związania z uwagi na gabaryty obiektu, jego przeznaczenie itd. Przedmiotowy maszt, w takiej formie, w jakiej został przewidziany, musi zostać związany z gruntem trwale.
Skład orzekający
Wojciech Rowiński
przewodniczący sprawozdawca
Monika Świerczak
sędzia
Jacek Rejman
asesor sądowy
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów Prawa budowlanego dotyczących tymczasowych obiektów budowlanych, w szczególności masztów antenowych, oraz kryteriów trwałego związania z gruntem."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznego przypadku budowy masztu o znacznych gabarytach i konstrukcji, a jego zastosowanie do innych obiektów tymczasowych może wymagać indywidualnej oceny.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy powszechnie występującego problemu rozróżnienia między zgłoszeniem a pozwoleniem na budowę dla obiektów tymczasowych, co ma praktyczne znaczenie dla inwestorów i projektantów.
“Czy tymczasowy maszt antenowy wymaga pozwolenia na budowę? Sąd wyjaśnia kluczowe kryteria.”
Sektor
budownictwo
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyIV SA/Po 64/25 - Wyrok WSA w Poznaniu Data orzeczenia 2025-02-12 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2025-01-16 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu Sędziowie Jacek Rejman Monika Świerczak Wojciech Rowiński /przewodniczący sprawozdawca/ Symbol z opisem 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części, wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz Hasła tematyczne Budowlane prawo Skarżony organ Wojewoda Treść wyniku Oddalono skargę Powołane przepisy Dz.U. 2024 poz 725 art. 3 pkt 5, art. 3 pkt 5a, Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t. j.) Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Wojciech Rowiński (spr.) Sędzia WSA Monika Świerczak Asesor sąd. WSA Jacek Rejman Protokolant st. sekr. sąd. Iwona Maciak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 lutego 2025 r. sprawy ze skargi O. sp. z o.o. z siedzibą w W. na decyzję Wojewody z dnia 21 listopada 2024 r. nr [...] w przedmiocie sprzeciwu od zgłoszenia budowy oddala skargę w całości. Uzasadnienie Decyzją z dnia 21 listopada 2024r. (znak: [...]) Wojewoda (dalej “Wojewoda") , po rozpoznaniu odwołania O. sp. z o.o. z siedzibą w W. (dalej "skarżacy", “inwestor" ) na decyzję Starosty P. (dalej “Starosta") z 30 września 2024 r. (znak: [...]) wnoszącej sprzeciw do zgłoszenia budowy tymczasowego przenośnego wolnostojącego masztu antenowego [...] nr [...] niepołączonego trwale z gruntem na dz. o nr. ewid. [...], obr. [...], jedn. ewid. [...] - gmina wiejska, uchyliło decyzję w części dyspozytywnej przywołującej podstawę prawną - art. 30 ust. 7 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2024 r. poz. 725 z późn. zm., - dalej "P.b.") i w to miejsce przywołało art. 30 ust. 6 pkt 1 P.b., a w pozostałej części decyzję utrzymuję w mocy. Powyższe decyzje zapadły w następującym stanie faktycznym i prawnym. W dniu 9 września 2024 r. do Starostwa Powiatowego w P. wpłynęło zgłoszenie skarżącego dotyczące zamiaru wykonania robót budowlanych polegających na budowie tymczasowego przenośnego wolnostojącego masztu antenowego [...] nr [...] niepołączonego trwale z gruntem na dz. o nr. ewid. [...], obr. [...], jedn. ewid. [...] - gmina wiejska. Decyzją z 30 września 2024 r. Starosta wniósł sprzeciw do zgłoszenia wskazując jako podstawą prawną rozstrzygnięcia art. 30 ust. 7 Prawa budowlanego, a także art. 104 k.p.a. W uzasadnieniu organ I instancji wyjaśnił, że w przedłożonych materiałach do zgłoszenia przedstawiono przewidywany obszar występowania pól elektromagnetycznych o poziomach wyższych od dopuszczalnych w płaszczyźnie poziomej i pionowej. Z analizy informacji jednoznacznie wynika, iż obszar ten ma miejsce również poza granicami działki ewidencyjnej objętej wnioskiem, w związku z czym nieruchomości sąsiednie objęte są obszarem oddziaływania. Starosta wskazał, że stroną postępowania w sprawie pozwolenia na budowę są stosownie do art. 28 ust. 2 P.b. właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania i w związku z powyższym wywiódł, że realizacja inwestycji wyklucza ich udział w procedurze zgłoszeniowej. Organ I instancji podkreślił, że inwestycja nie zalicza się do przedsięwzięć nieskomplikowanych, niewielkich i technicznie łatwych w realizacji, a co za tym idzie nie można zakwalifikować jej jako zgłoszenie. Starosta podniósł, że przenośny wolnostojący maszt antenowy posiada skomplikowaną konstrukcję, którego niewłaściwe posadowienie spowodować może zagrożenie bezpieczeństwa ludzi i mienia, a przy jego wznoszeniu wymagane będzie ustanowienie kierownika budowy i inspektora nadzoru inwestorskiego, których obowiązek ustanowienia nakładany jest w decyzji o pozwoleniu na budowę. Na zakończenie decyzji sprzeciwu organ stopnia powiatowego wyjaśnił, że zgłaszany obiekt nie jest obiektem tymczasowym, ponieważ jego wysokość (32,24 m) i konstrukcja wskazują, iż obiekt ten winien być trwale związany z gruntem w celu zapewnienia mu bezpiecznego użytkowania zarówno w okresie krótszym niż 180 dni i przez dłuższy czas. W ocenie Starosty przedmiotowa inwestycja wymaga uzyskania pozwolenia na budowę. Wojewoda, po rozpoznaniu odwołania, orzekł w pkt 1 o uchyleniu podstawy prawnej decyzji Starosty P. z 30 września 2024 r. i przywołaniu w to miejsce podstawy prawnej wynikającej z art. 30 ust. 6 pkt 1 P.b., a w pkt 2 o utrzymaniu w mocy pozostałej części decyzji organu I instancji. W uzasadnieniu wskazał, że zgłoszona stacja bazowa nie może korzystać z trybu zgłoszenia o jakim mowa w art. 29 ust. 1 pkt 7 P. b., ponieważ nie spełnia kryterium jej kwalifikacji do kategorii obiektów "niepołączonych trwale z gruntem". Organ wskazał, że z przepisów art. 29 ust. 1 pkt 7 P.b. wynika, że budowa wolnostojącego masztu antenowego wymaga dokonania zgłoszenia, jeżeli należy do kategorii tymczasowych obiektów budowlanych niepołączonych trwale z gruntem i przewidzianych do rozbiórki lub przeniesienia w inne miejsce - w terminie określonym w zgłoszeniu, ale nie później niż przed upływem 180 dni od dnia rozpoczęcia budowy określonym w zgłoszeniu. Zatem dla zwolnienia tej inwestycji z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę nie wystarczy, żeby inwestor w zgłoszeniu zadeklarował jej przeniesienie w inne miejsce albo rozbiórkę przed upływem 180 dni od dnia rozpoczęcia budowy określonym w zgłoszeniu (w niniejszej sprawie - 28 marca 2025 r.), ale musi być spełniony jeszcze jeden warunek - brak trwałego połączenia z gruntem. Wprawdzie ustawodawca w art. 3 pkt 5 P.b. wyodrębnił dwie kategorie tymczasowych obiektów budowlanych, tj. przeznaczone do czasowego użytkowania w okresie krótszym od jego trwałości technicznej, przewidziane do przeniesienia w inne miejsce lub rozbiórki oraz niepołączone trwale z gruntem, to jednak treść art. 29 ust. 1 pkt 7 P.b. nie pozostawia w ocenie Wojewody wątpliwości, że z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę są zwolnione jedynie te obiekty tymczasowe, które nie są trwale związane z gruntem. Z przedstawionych przez inwestora danych wynika, że projektowany maszt antenowy będzie posiadał wysokość wraz z odgromnikami 32,24 m. Konstrukcja masztu jest posadowiona na ramie głównej o wymiarach 12,2 m x 2,4 m x 2,5 m rozstawionej za pośrednictwem nóg głównych na stalowych stopach o wymiarach 1,0 mx 1,0 m i usztywniona jest 4 poziomami odciągów linowych przymocowanych do narożników konstrukcji. Na końcach ramy głównej umieszczone zostały prostopadłościenne balasty betonowe. Zdaniem Wojewody powyższy opis nie pozostawia wątpliwości, że będący przedmiotem sporu maszt antenowy nie jest tymczasowym obiektem budowlanym, o jakim mowa w art. 29 ust. 1 pkt 7 P.b. Z uwagi na wysokość, masę i zwarty układ konstrukcyjny (stalowe stopy nóg głównych, balast betonowy i odciągi linowe, które stanowią element stabilizujący konstrukcję masztu antenowego) należy zdaniem organu odwoławczego uznać sporny obiekt za trwale związany z gruntem. Istotne jest bowiem, aby posadowienie masztu było na tyle trwałe, że będzie się opierało czynnikom mogącym zniszczyć ustawioną na nim konstrukcję. Stąd cechy i rozmiary obiektów budowlanych, typu maszt telekomunikacyjny wykluczają w ocenie Wojewody możliwość zakwalifikowania ich, jako tymczasowe, niezależnie od tego, w jakim okresie miałyby być wykorzystywane. Bezpieczne użytkowanie stacji bazowej telefonii komórkowej, wraz z systemem anten wymaga takiego samego trwałego związania z gruntem w przypadku jego użytkowania w okresie krótszym niż 180 dni, jak i przez dłuższy czas. Dotyczy to także spełnienia wymogu takiego zaprojektowania i budowania obiektu, aby zapewnić mu nośność i stateczność konstrukcji (art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. a Prawa budowlanego). Organ odwoławczy zauważył, że w przedłożonej dokumentacji do zgłoszenia znalazł się zastrzeżenie dotyczącego tego, że "instalację konstrukcji w planowanej lokalizacji należy wykonać zgodnie z opracowaniem". Z uwagi na stopień skomplikowania robót budowlanych związanych z właściwym montażem prefabrykowanych elementów konstrukcyjnych, w tym z napięciem odciągów linowych, pozwalających na utrzymanie stateczności budowli, a także odpowiednim przygotowaniem podłoża pod stopami konstrukcji, tak by spełnione były stany graniczne nośności i użytkowalności, Wojewoda doszedł do wniosku, że inwestycja wymagać będzie nadzoru osób posiadających odpowiednie kwalifikacje zawodowe. Powyższe w ocenie organu odwoławczego przemawia za uznaniem, iż zgłaszane przedsięwzięcie jest dość skomplikowane, gdyż niewłaściwe posadowienie spowodować może zagrożenie bezpieczeństwa ludzi lub mienia. Natomiast rozstrzygając zgłoszenie organ administracji architektoniczno-budowlanej nie ma możliwości nałożenia na inwestora chociażby obowiązku zapewnienia nadzoru nad realizacją przedsięwzięcia np. kierownika budowy. Fakt przedłożenia do zgłoszenia dokumentacji sporządzonej przez uprawnionych projektantów nie powoduje, że w dalszym procesie inwestycyjnym będzie możliwa weryfikacja poprawności wykonanych robót budowlanych przez organy nadzoru budowlanego. W kontekście powyższego Wojewoda dodał, że w § 2 ust. 1 pkt 3 lit. a rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 19 listopada 2001 r. w sprawie rodzajów obiektów budowlanych, przy których realizacji jest wymagane ustanowienie inspektora nadzoru inwestorskiego (Dz. U. z 2001 r. Nr 138, poz. 1554) przy budowie obiektów budowlanych, tj. budynków i budowli o wysokości nad terenem 15 m i więcej jest wymagane ustanowienie inspektora nadzoru inwestorskiego. Ze względu na wysokość zgłaszanego obiektu organ administracji architektoniczno-budowlanej zobowiązany jest ww. przepisem do ustanowienia inspektora nadzoru inwestorskiego w decyzji o pozwoleniu na budowę. Organ odwoławczy podkreślił, że specyfiką zgłoszenia budowy jest fakt przyspieszenia procesu budowlanego dla przedsięwzięć drobnych, nieskomplikowanych i technicznie łatwych w realizacji. Przedmiotowa inwestycja w świetle załączonej dokumentacji nie zalicza się do takich przedsięwzięć. Zakres robót budowlanych objętych zgłoszeniem winien podlegać nadzorowi techniczno-budowlanemu, który może zostać zapewniony jedynie w procedurze uzyskania pozwolenia na budowę. W ocenie Wojewody konieczne było skorzystanie z dyspozycji określonej w art. 30 ust. 6 pkt 1 P.b., zgodnie z którym organ administracji architektoniczno-budowlanej zobligowany jest wnieść sprzeciw, jeżeli zgłoszenie dotyczy budowy lub wykonywania robót budowlanych objętych obowiązkiem uzyskania decyzji o pozwoleniu na budowę. Organ odwoławczy podniósł, że Starosta P. wniósł sprzeciw opierając się na przesłance wynikającą z art. 30 ust. 7 Prawa budowlanego, która wskazuje, że organ administracji architektoniczno-budowlanej może nałożyć, w drodze decyzji, o której mowa w ust. 5, obowiązek uzyskania pozwolenia na wykonanie określonego obiektu lub robót budowlanych objętych obowiązkiem zgłoszenia, jeżeli ich realizacja może naruszać ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, decyzji o warunkach zabudowy lub spowodować: zagrożenie bezpieczeństwa ludzi lub mienia; pogorszenie stanu środowiska lub stanu zachowania zabytków; pogorszenie warunków zdrowotno-sanitarnych; wprowadzenie, utrwalenie, zwiększenie ograniczeń lub uciążliwości dla terenów sąsiednich. W ocenie organu odwoławczego brak wskazania jednoznacznej podstawy prawnej sprzeciwu, tj. której dokładnie przesłanki dotyczy sprzeciw, nie ma wpływu na niniejszą sprawę, bowiem w uzasadnieniu decyzji doprecyzowano, że wniesienie sprzeciwu uwarunkowane było wprowadzeniem ograniczeń lub uciążliwości dla terenów sąsiednich, spowodowanych ponadnormatywną emisją promieniowania elektromagnetycznego na sąsiednich działkach nieobjętych zgłoszeniem, a więc z art. 30 ust. 7 pkt 4 P. b.. Powyższą tezę potwierdza rozkład pionowy i poziomy promieniowania elektromagnetycznego znajdujący się zarówno w opinii technicznej, czy też dokumentacji techniczno-formalnej załączonych do zgłoszenia. W tym też kontekście słusznie organ I instancji zauważył, że z uwagi na obszar oddziaływania przedmiotowej inwestycji wykraczający poza działkę inwestycyjną, powoduje, iż właściciele, użytkownicy wieczyści i zarządcy tych nieruchomości powinni uczestniczyć w postępowaniu na prawach strony. Udział tych osób nie jest możliwy w procedurze zgłoszeniowej. Organ odwoławczy podniósł, że z uwagi na okoliczność, że przedmiotowe zgłoszenie nie może być procedowane w trybie zgłoszenia, gdyż nie zostało wymienione w art. 29 P.b., należało wnieść sprzeciw z przesłanki obligatoryjnej wskazanej w art. 30 ust. 6 pkt 1 P.b. Skargę na powyższą decyzję Wojewody z 21 listopada 2024r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu wniosła skarżąca spółka zaskarżając ją w całości i wnosząc o jej uchylenie oraz uchylenie poprzedzającą ją decyzję Starosty z 30 września 2024r. Przedmiotowej decyzji zarzuciła naruszenie: I. przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, to jest: a. art. 138 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U.2021.735 t.j. z dnia 2021.04.21, dalej "k.p.a.") poprzez zastosowanie w niniejszej sprawie, podczas gdy decyzja organu I instancji wnosząca sprzeciw do zgłoszenia wykonania robót budowlanych dokonanego przez skarżącą jako bezzasadna powinna zostać uchylona w całości, a postępowanie w tej sprawie umorzone; b. art. 7, 77 § 1, art. 80 k.p.a. oraz art. 107 § 3 k.p.a. poprzez niedokładne przeanalizowanie zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego i dokonanie na jego podstawie ustaleń faktycznych w zakresie uznania, że budowa nie dotyczy tymczasowego przenośnego masztu antenowego z uwagi na jego trwałe związanie z gruntem, wobec czego wymaga uzyskania pozwolenia na budowę; II. przepisów prawa materialnego, to jest: art. 3 pkt 5 i 5a P.b. poprzez ich niewłaściwe zastosowanie i błędne uznanie, iż zamierzenie budowlane skarżącej nie jest zaliczane do tymczasowych obiektów budowlanych oraz budowla będzie trwale połączona z gruntem; W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w treści wydanej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje. Zgodnie z art. 1 ustawy z 25 lipca 2002 roku – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2024 r. poz. 1267), sądy administracyjne kontrolują działalność administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Stosownie do art. 134 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm., dalej: p.p.s.a.), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz wskazaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a. Skarga była niezasadna. Zgodnie z art. 28 § 1 P.b. roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie decyzji o pozwoleniu na budowę, z zastrzeżeniem art. 29-31. W art. 29 p.b. zawarto zamknięty katalog obiektów i robót budowlanych, których wykonanie zostało zwolnione z obowiązku uprzedniego uzyskania od organu administracji architektoniczno-budowlanej decyzji o pozwoleniu na budowę. W ust. 1 ww. artykułu wymieniono obiekty i roboty budowlane, które dla ich legalnego zrealizowania wymagają uprzedniego zgłoszenia organowi architektonicznemu. Są to m.in. roboty polegające na budowie tymczasowych obiektów budowlanych niepołączonych trwale z gruntem i przewidzianych do rozbiórki lub przeniesienia w inne miejsce - w terminie określonym w zgłoszeniu, ale nie później niż przed upływem 180 dni od dnia rozpoczęcia budowy określonego w zgłoszeniu (art. 29 ust. 1 pkt 7 p.b.). W niniejszej sprawie skarżąca spółka zwróciła się ze zgłoszeniem zamiaru rozpoczęcia robót budowlanych polegających na budowie przenośnego, nietrwale związanego z gruntem wolno stojącego masztu antenowego wraz z antenami, urządzeniami sterującymi oraz zasilaniem w energię elektryczną. Przenośny wolno stojący maszt antenowy jest szczególnym rodzajem tymczasowego obiektu budowlanego w rozumieniu P.b., będąc wymienionym przykładowo w katalogu art. 3 pkt 5 p.b. Zgodnie z tym przepisem tymczasowy obiekt budowlany to obiekt budowlany przeznaczony do czasowego użytkowania w okresie krótszym od jego trwałości technicznej, przewidziany do przeniesienia w inne miejsce lub rozbiórki, a także obiekt budowlany niepołączony trwale z gruntem, jak: strzelnice, kioski uliczne, pawilony sprzedaży ulicznej i wystawowe, przykrycia namiotowe i powłoki pneumatyczne, urządzenia rozrywkowe, barakowozy, obiekty kontenerowe, przenośne wolno stojące maszty antenowe. Definicja przenośnego wolno stojącego masztu antenowego doprecyzowana została przez ustawodawcę w art. 3 pkt 5a p.b., gdzie stanowi się, że przenośne wolno stojące maszty antenowe to wszelkie konstrukcje metalowe bądź kompozytowe, samodzielne bądź w połączeniu z przyczepą, rusztem, kontenerem technicznym, lub szafami telekomunikacyjnymi, posadowione na gruncie, wraz z odciągami, balastami i innymi elementami konstrukcji, instalacją radiokomunikacyjną i infrastrukturą zasilającą, przeznaczone do wielokrotnego montażu i demontażu bez utraty wartości technicznej. Dla zgłoszenia budowy przenośnych wolno stojących masztów antenowych przewidziano procedurę zgłoszeniową uregulowaną w art. 30 ust. 5f-5i p.b., obowiązującą wyłącznie podczas stanu zagrożenia epidemicznego, stanu epidemii albo stanu klęski żywiołowej (art. 30 ust. 5i p.b.). Stan ten w chwili wydawania decyzji przez organy obu instancji już nie obowiązywał. W niniejszej sprawie zasadnie przyjął Wojewoda, że obiekt zgłoszony przez spółkę jako przenośny wolno stojący maszt antenowy nie stanowi takiego obiektu w rozumieniu art. 3 pkt 5a, co wyłączyło możliwość jego realizacji w trybie zgłoszeniowym i spowodowało konieczność wniesienia sprzeciwu w trybie art. 30 ust. 6 pkt 1 p.b. Dokonując kwalifikacji określonego w zgłoszeniu obiektu, ze szczególnym uwzględnieniem regulacji zawartych w art. 3 pkt 5 i 5a p.b., należy przede wszystkim sięgnąć do przedłożonego wraz ze zgłoszeniem projektu technicznego zamierzonego obiektu i poddać analizie, czy obiekt ten posiada podstawową cechą charakteryzującą tymczasowy obiekt budowlany, tj. czy jest on związany z gruntem w sposób nietrwały. Z przepisów art. 3 pkt 5 i 5a p.b. wynika bowiem, że dany obiekt może zostać zakwalifikowany jako przenośny wolno stojący maszt antenowy - szczególny rodzaj tymczasowego obiektu budowlanego - tylko wtedy, gdy jest to obiekt budowlany niepołączony trwale z gruntem (cecha główna) i który jednocześnie odpowiada obiektowi opisanemu w art. 3 pkt 5a (cechy wtórne - precyzujące). Innymi słowy, nie każdy obiekt odpowiadający definicji art. 3 pkt 5a p.b. będzie w istocie przenośnym wolno stojącym masztem antenowym, a więc obiektem, o którym mowa w art. 3 pkt 5 p.b. Koniecznym do stwierdzenia powyższego jest nietrwałe połączenie tego obiektu z gruntem. Sąd w niniejszym składzie w pełni podziela utrwalone w orzecznictwie stanowisko, iż dla przyjęcia trwałego związania z gruntem nie ma znaczenia okoliczność posiadania przez obiekt fundamentów czy wielkość zagłębienia w gruncie. Istotne jest, czy posadowienie obiektu jest na tyle trwałe, żeby zapewnić mu stabilność i możliwość przeciwdziałania czynnikom zewnętrznym mogącym go zniszczyć lub spowodować przesunięcie czy przemieszczenie na inne miejsce, a nie możliwość łatwego montażu i demontaż obiektu (por. wyrok NSA z dnia 21 października 2022 r. sygn. akt III OSK 5641/21, wyrok NSA z dnia 14 czerwca 2022 r. sygn. akt II OSK 1264/21, wyrok NSA z 23 czerwca 2006 r., sygn. akt II OSK 923/05, wyrok NSA z 25 maja 2007 r., sygn. akt II OSK 1509/06, wyrok NSA z 12 października 2011 r., sygn. akt II OSK 1433/10, wyrok NSA z 11 maja 2012 r., sygn. akt II OSK 323/11, wyrok NSA z 1 czerwca 2017 r., sygn. akt II OSK 2471/15, wyrok NSA z 3 lutego 2017 r. sygn. akt II OSK 1261/15). Wobec stwierdzenie trwałego połączenia z gruntem danych obiektów uniemożliwia przypisanie im cech właściwych tymczasowym obiektom budowlanym wymienionym w art. 29 ust. 1 pkt 7 Prawa budowlanego, co tym samym nie pozwala wyłączyć ich z zakresu przedmiotowego obiektów, których realizacja jest zwolniona z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę. Należy podzielić ocenę organu odwoławczego, że objęty sprzeciwem maszt antenowy nie jest tymczasowym obiektem budowlanym, o jakim mowa w art. 29 ust. 1 pkt 7 P.b. z uwagi na wysokość, masę i zwarty układ konstrukcyjny (stalowe stopy nóg głównych, balast betonowy i odciągi linowe, które stanowią element stabilizujący konstrukcję masztu antenowego), lecz jest trwale związany z gruntem. Z przedstawionych przez inwestora danych wynika, że projektowany maszt antenowy będzie posiadał wysokość wraz z odgromnikami 32,24 m. Konstrukcja masztu jest posadowiona na ramie głównej o wymiarach 12,2 m x 2,4 m x 2,5 m rozstawionej za pośrednictwem nóg głównych na stalowych stopach o wymiarach 1,0 mx 1,0 m i usztywniona jest 4 poziomami odciągów linowych przymocowanych do narożników konstrukcji. Na końcach ramy głównej umieszczone zostały prostopadłościenne balasty betonowe. Taka konstrukcja odpowiada trwałemu związaniu z gruntem. Jest to konstrukcja nie tylko znacznych rozmiarów, przeznaczona do ciągłej eksploatacji w jednym miejscu, ale taka która musi zapewnić wymogi bezpieczeństwa (zastosowanie rozwiązań konstrukcyjnych uniemożliwiających przewrócenie tak dużego masztu, przez okres dłuższy niż tylko 180 dni). Przedmiotowy maszt musi zostać trwale związany z gruntem, stąd nie jest obiektem, o którym mowa w art. 3 pkt 5 P.b. Powyższy wywód zasadniczo wyczerpuje kwestię argumentacji przedstawionej w skardze. Wyartykułowane w niej twierdzenie, jakoby w obliczu wskazania w art. 3 pkt 5a p.b. odciągów i balastów jako elementów konstrukcyjnych definiujących przenośny wolno stojący maszt antenowy należało każdą konstrukcję posiadającą te elementy określać jako tymczasową, nie jest zasadne. Powyższe podlega każdorazowej ocenie z uwzględnieniem opisanych wcześniej czynników dotyczących ewentualnej konieczności trwałego związania z gruntem obiektu wyposażonego w te elementy. Nie jest istotna techniczna definicja odciągu, czy też jakiegokolwiek innego elementu stabilizującego przedmiotowej konstrukcji. Jak bowiem wskazano, nie chodzi tu o technologię związania z gruntem, ale konieczność tego związania z uwagi na gabaryty obiektu, jego przeznaczenie itd. Przedmiotowy maszt, w takiej formie, w jakiej został przewidziany, musi zostać związany z gruntem trwale. Opisany w zgłoszeniu i dołączonej dokumentacji to nie tyle przenośny wolno stojący maszt antenowy (o którym mowa w art. 3 pkt 5a), co stacja bazowa telefonii komórkowej, co do której nie wykazano, aby miała charakter tymczasowego obiektu budowlanego, w rozumieniu art. 3 pkt 5 p.b. Z uwagi na powyższe zarzut naruszenia art. 3 pkt 5 i 5a P.b jest niezasadny, podobnie jak zarzuty naruszenia przepisów procesowych, które w żaden sposób nie zostały uzasadnione. Zarzut ten sprowadza się do odmiennego niż chciałby skarżący zaklasyfikowania zamierzenia budowlanego. Na podstawie art. 151 p.p.s.a. skarga podlegała oddalaniu.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI