II SA/Gl 905/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła skargi Miasta Katowice na rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody Śląskiego, które stwierdziło nieważność części uchwały Rady Miasta Katowice z dnia 2 marca 2023 r. zmieniającej regulamin utrzymania czystości i porządku na terenie miasta. Nieważnością obarczono § 1 pkt 4 uchwały, który dodawał ust. 8a do § 18, stanowiący, że nieczystości ciekłe z osadników przydomowych oczyszczalni ścieków pozbywa się z częstotliwością raz na rok, chyba że producent zaleca inaczej w instrukcji eksploatacji. Wojewoda uznał ten zapis za sprzeczny z art. 4 ust. 2 pkt 3 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach, wskazując, że rada gminy nie może w ten sposób wypełnić delegacji ustawowej do określenia częstotliwości pozbywania się nieczystości ciekłych, odsyłając do zaleceń producenta. Miasto Katowice wniosło skargę, argumentując, że uchwała została podjęta prawidłowo, a odesłanie do instrukcji producenta jest uzasadnione specyfiką działania przydomowych oczyszczalni i ma na celu zachowanie gwarancji. Sąd administracyjny oddalił skargę, podzielając stanowisko Wojewody. Sąd podkreślił, że rada gminy ma obowiązek jednoznacznie określić częstotliwość pozbywania się nieczystości ciekłych i nie może tego zastąpić odesłaniem do instrukcji producenta, która nie jest aktem prawnym. Taka regulacja stanowi istotne naruszenie prawa i wykroczenie poza zakres delegacji ustawowej. Sąd zaznaczył, że choć obecne rozwiązania technologiczne mogą czynić delegację ustawową nieadekwatną, nie daje to podstaw do wykładni prawa wbrew jego literalnemu brzmieniu.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przepisów dotyczących kompetencji rady gminy w zakresie tworzenia regulaminów utrzymania czystości i porządku, w szczególności w kontekście określania częstotliwości pozbywania się nieczystości ciekłych z przydomowych oczyszczalni ścieków.
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z nadzorem nad uchwałami gminnymi i interpretacją konkretnych przepisów ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach. Może być mniej bezpośrednio stosowalne w sprawach o innym charakterze.
Zagadnienia prawne (2)
Czy rada gminy może w regulaminie utrzymania czystości i porządku odesłać do zaleceń producenta w instrukcji eksploatacji przydomowych oczyszczalni ścieków w kwestii częstotliwości opróżniania osadników, zamiast jednoznacznie określić tę częstotliwość?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, rada gminy nie może w ten sposób wypełnić delegacji ustawowej do określenia częstotliwości pozbywania się nieczystości ciekłych, gdyż narusza to przepisy ustawy i wykroczenie poza zakres delegacji ustawowej.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że odesłanie do instrukcji producenta nie stanowi jednoznacznego i stałego określenia częstotliwości pozbywania się nieczystości ciekłych, co jest obowiązkiem rady gminy wynikającym z art. 4 ust. 2 pkt 3 ustawy. Instrukcja producenta nie jest aktem prawnym i nie może zastępować prawa miejscowego.
Czy naruszenie art. 10 K.p.a. w postępowaniu nadzorczym, polegające na braku odniesienia się do wyjaśnień organu jednostki samorządu terytorialnego, stanowi podstawę do uchylenia rozstrzygnięcia nadzorczego?
Odpowiedź sądu
Nie, jeśli takie naruszenie nie miało wpływu na wynik sprawy.
Uzasadnienie
Sąd stwierdził, że postępowanie nadzorcze ma specyficzny charakter, a przepisy K.p.a. stosuje się odpowiednio. Nawet jeśli doszło do naruszenia art. 10 K.p.a., strona skarżąca musi wykazać, że miało to wpływ na rozstrzygnięcie sprawy, czego w tym przypadku nie uczyniono.
Przepisy (9)
Główne
u.u.c.p.g. art. 4 § ust. 2 pkt 3
Ustawa o utrzymaniu czystości i porządku w gminach
Rada gminy ma obowiązek określić w regulaminie częstotliwość i sposób pozbywania się nieczystości ciekłych z terenu nieruchomości. Odesłanie do zaleceń producenta w instrukcji eksploatacji nie jest wystarczające.
u.s.g. art. 91 § ust. 1, ust. 4
Ustawa o samorządzie gminnym
Uchwała sprzeczna z prawem jest nieważna. O nieważności orzeka organ nadzoru. Istotne naruszenie prawa skutkuje stwierdzeniem nieważności.
u.s.g. art. 98 § ust. 1, ust. 3
Ustawa o samorządzie gminnym
Rozstrzygnięcia nadzorcze dotyczące gminy podlegają zaskarżeniu do sądu administracyjnego. Do złożenia skargi uprawniona jest gmina.
p.p.s.a. art. 3 § § 2 pkt 7
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Kontrola sądów administracyjnych obejmuje orzekanie w sprawach skarg na akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego.
p.p.s.a. art. 151
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
W przypadku nieuwzględnienia skargi sąd oddala skargę.
Pomocnicze
Konstytucja RP art. 2
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja RP art. 7
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Zasada praworządności wymaga, aby materia regulowana aktem prawa miejscowego wynikała z upoważnienia ustawowego i nie przekraczała jego granic.
Konstytucja RP art. 94
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Organy samorządu terytorialnego wydają akty prawa miejscowego na podstawie i w granicach upoważnień ustawowych.
u.u.c.p.g. art. 2 § ust. 1 pkt 1
Ustawa o utrzymaniu czystości i porządku w gminach
Definicja nieczystości ciekłych.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Rada gminy nie może delegować określenia częstotliwości pozbywania się nieczystości ciekłych na producenta urządzenia, odsyłając do instrukcji eksploatacji. • Takie odesłanie stanowi istotne naruszenie prawa i wykroczenie poza zakres delegacji ustawowej. • Postępowanie nadzorcze ocenia zgodność z prawem, a nie stosunki cywilnoprawne czy gwarancje producenta.
Odrzucone argumenty
Uchwała została podjęta przez właściwy organ, ma podstawę prawną i prawidłowy tryb. • Rada wypełniła delegację ustawową poprzez zapis § 1 pkt 4 uchwały. • Odesłanie do instrukcji producenta jest uzasadnione specyfiką działania oczyszczalni i ma znaczenie dla zachowania gwarancji. • W obiegu prawnym funkcjonują podobne akty prawne. • Organ nadzoru nie odniósł się do wyjaśnień Prezydenta Miasta.
Godne uwagi sformułowania
Rada gminy winna ująć w nim wszystkie kwestie wskazane w art. 4 ust. 2 ustawy, a brak któregoś z wyszczególnionych w nim elementów skutkuje istotnym naruszeniem prawa. • Określenie ww. częstotliwości pozbywania się nieczystości ciekłych poprzez odesłanie do zaleceń producenta wskazanych w instrukcji eksploatacji przydomowych oczyszczalni ścieków, powoduje, że można pozbywać się ich rzadziej niż raz na rok. • Rada ww. zakresie nieprawidłowo wypełniła delegację wynikającą z art. 4 ust. 2 pkt 3 omawianej ustawy dotyczącą określenia częstotliwości pozbywania się z terenu nieruchomości nieczystości ciekłych z osadników w instalacjach przydomowych oczyszczalni ścieków - bowiem Rada nie wskazała jednoznacznie ww. częstotliwości, gdyż odesłała do przywołanych już zaleceń producenta zawartych w instrukcji eksploatacji oczyszczalni. • Kwestionowane unormowanie zdaniem organu nadzoru nie spełnia wymogów. Możliwe jest jednak doprowadzenie do stanu zgodnego z prawem poprzez wyeliminowanie jedynie wskazanej w rozstrzygnięciu nadzorczym części Uchwały. • Sąd podziela argumentację organu nadzoru, iż ww. regulacja nie stanowi pełnej realizacji upoważnienia zawartego w art. 4 ust. 2 pkt 3 ustawy. • Delegacja ustawowa - obowiązku określenia w regulaminie częstotliwości pozbywania się nieczystości ciekłych w opisany wyżej sposób, jest nieadekwatna do stosowanych obecnie w budownictwie rozwiązań.
Skład orzekający
Rafał Wolnik
przewodniczący
Wojciech Gapiński
członek
Aneta Majowska
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących kompetencji rady gminy w zakresie tworzenia regulaminów utrzymania czystości i porządku, w szczególności w kontekście określania częstotliwości pozbywania się nieczystości ciekłych z przydomowych oczyszczalni ścieków."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z nadzorem nad uchwałami gminnymi i interpretacją konkretnych przepisów ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach. Może być mniej bezpośrednio stosowalne w sprawach o innym charakterze.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy powszechnego problemu utrzymania czystości i porządku w gminach, a konkretnie interpretacji przepisów dotyczących przydomowych oczyszczalni ścieków. Pokazuje konflikt między potrzebą precyzyjnego prawa miejscowego a postępem technologicznym i zaleceniami producentów.
“Czy instrukcja producenta oczyszczalni ścieków może zastąpić prawo gminy? Sąd rozwiewa wątpliwości.”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.