II SA/Gl 880/07

II SA/Gl 880/07 - Wyrok WSA w Gliwicach
Data orzeczenia
2008-02-29
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2007-10-23
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Sędziowie
Iwona Bogucka /sprawozdawca/
Maria Taniewska-Banacka /przewodniczący/
Włodzimierz Kubik
Symbol z opisem
6182 Zwrot wywłaszczonej nieruchomości i rozliczenia z tym związane
Hasła tematyczne
Nieruchomości
Sygn. powiązane
I OSK 1020/08 - Wyrok NSA z 2009-06-16
Skarżony organ
Wojewoda
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2004 nr 261 poz 2603
art. 137
Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami - tekst jedn.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maria Taniewska-Banacka, Sędziowie Sędzia WSA Iwona Bogucka (spr.), Sędzia WSA Włodzimierz Kubik, Protokolant starszy referent Magdalena Jankowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 lutego 2008r. sprawy ze skargi Gminy C. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zwrotu wywłaszczonej nieruchomości oddala skargę.
Uzasadnienie
Na podstawie umowy sprzedaży z dnia [...] r., w oparciu o art. 6 ustawy z dnia 12 marca 1958 r. o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości (Dz .U. z 1974 r. Nr 10 poz. 64) nieruchomość położona w C. przy ul. [...] (obecnie AL. [...]), oznaczona na k.m. [...] jako działka nr [...] o [...] ha, stanowiąca współwłasność M. P., J. B., M. K., zostata nabyta na rzecz Skarbu Państwa.
Celem wywłaszczenia była budowa ośrodka usługowego w dzielnicy [...] w C., zgodnie z zarządzeniem Prezydenta Miasta C. nr [...] z dnia [...] r. Za wywłaszczoną nieruchomość ustalono odszkodowanie ówcześnie w kwocie [...] zł, obejmujące wartość składnika rolnego i budowlanego.
Współwłaściciele wywłaszczonej nieruchomości wystąpili o jej zwrot wnioskiem z dnia [...] r. Jak wynika z akt sprawy, działka nr [...] weszła w skład nowoutworzonej działki nr [...], na podstawie decyzji Prezydenta Miasta C. z dnia [...] r. W wyniku oględzin przeprowadzonych dnia [...] r. ustalono, że dawna działka nr [...] stanowi aktualnie część terenu, na którym częściowo położona jest rozpoczęta budowa wielopoziomowego parkingu, zaś na pozostałej części znajdują się schody kładki napowietrznej nad trasą szybkiego ruchu [...], zieleń urządzona i chodnik dla pieszych. Decyzją z dnia [...] r. Nr [...] Prezydent Miasta C. odmówił zwrotu przedmiotowej nieruchomości, uznając że cel wywłaszczenia został zrealizowany. Wskazano też, że przedmiotowa nieruchomość zostala oddana w użytkowanie wieczyste decyzja Prezydenta z dnia [...] r, nie został jednak zawarty w tej kwestii stosowny akt notarialny.
Rozstrzygnięcie to zostało uchylone do ponownego rozpatrzenia decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. z dnia [...] r. Nr [...]. Organ odwołaczy stanął na stanowisku, że działka nie została wykorzystana na cel wywłaszczenia, t.j. pod budowę ośrodka usługowego. Zauważono także, że będące podstawą wywłaszczenia nieruchomości zarządzenie Prezydenta Miasta C. z dnia [...] r, nr [...], dotyczyło zatwierdzenia miejscowego szczegółowego planu zagospodarowania przestrzennego terenów ośrodka usługowego i zabudowy mieszkaniowej dzielnicy [...] w C. w rejonie ulic [...], [...], [...], [...] i [...], a objęte tym planem grunty leżą po przeciwnej stronie byłej ul. [...] niż przedmiotowa działka.
Po ponownym rozpatrzeniu sprawy Prezydent Miasta C. decyzją z dnia [...] r. Nr [...] odmówił zwrotu przedmiotowej nieruchomości. Podał, że wnioskodawcy domagają się zwrotu całej wywłaszczonej działki, natomiast część tej działki weszła w skład pasa drogowego [...] (dawnej ul. [...]) i na tej części znajdują się schody prowadzące z kładki napowietrznej, stanowiącej element obsługi ruchu. Obowiązujący w dacie wykupu plan zagospodarownia przestrzennego przewidywał budowę tresy [...] i działka została w części na ten cel wykorzystana. Zwrot tej części nie jest zatem możliwy.
Wojewoda S. decyzją z dnia [...] r. Nr [...] uchylił decyzję organu I instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia. Wskazał, że celem wywłaszczenia, podanym w akcie notarialnym, była budowa ośrodka usługowego. Teren wymieniony w zarządzeniu Prezydenta nr [...] dotyczy jednak terenu położonego po przeciwnej stronie dawnej ulicy [...]. W związku z tym cel wywłaszczenia na przedmiotowej działce w ogóle nie mógł być realizowany i dla celu określonego w umowie sprzedaży działka była zbędna. Wykorzystanie części działki na potrzeby drogi nie może stanowić podstawy odmowy zwrotu nieruchomości, a w sprawie istnieją przesłanki z art. 137 ustawy o gospodarce gruntami.
Wyrokiem z dnia 28.01.2002 r. sygn.akt. II SA/ Ka 939/00 Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie Ośrodek Zamiejscowy w Katowicach oddalił skargę Gminy C. na decyzję Wojewody S. Wskazano, że prawo użytkowania wieczystego działki [...] nie zostało ujawnione w księdze wieczystej. O celu wywłaszczenia przesądza treść zawartej umowy sprzedaży. Budowa ośrodka usługowego, zgodnie z powoływanym w sprawie zarządzeniem nr [...] była zaplanowana po przeciwnej stronie ulicy, a zatem cel wywłaszczenia już w dacie jego dokonania nie był możliwy do zrealizowania, nie został on także zrealizowany w ciagu 7 lat od nabycia. Spełnione zatem zostały ustawowe przesłanki do zwrotu nieruchomości. Rozpoczęcie budowy garażu wielopoziomowego na działce jest w sprawie bez znaczenia. Na dopuszczalność zwrotu nie ma także wpływu fakt wykorzystania części działki pod drogę.
W toku ponownie prowadzonego postępowania organ I instancji w dniu [...] r. wystąpił do wnioskodawców o jednoznaczne sprecyzowanie, czy domagają się oni zwrotu całej dawnej działki nr [...] o powierzchni [...] ha czy też jej części położonej poza pasem drogowym [...].
Pismem z dnia [...] r. strony podały, że wyrażają zgodę na zwrot tej części działki, która znajduje się poza pasem drogowym. W związku z powyższym dokonano podziału działki nr [...] i wydzielenia z niej działki o nr [...] o pow. [...] m2, przeznaczonej do zwrotu. Natępnie decyzją z dnia [...] r. nr [...] Prezydent Miasta C. orzekł o zwrocie działki nr [...] o pow. [...] m2 oraz zobowiązał właścicieli do zwrotu na rzecz Gminy kwoty [...] złotych, tytułem 50 % ceny wolnorynkowej nieruchomości w wysokości [...] złotych oraz [...] złotych tytułem wzrostu wartości nieruchomości w wyniku działań podjętych po wywłaszczeniu. Wartość nieruchomości oraz wartość nakładów zostały obliczone na podstawie sporządzonego operatu szacunkowego. Organ przyjął, że wzniesiona na działce część garażu zwieksza jej wartość.
Uwzględniając odwołanie stron, Wojewoda S. decyzją z dnia [...] r. nr [...] uchylił zaskarżone rozstrzygnięcie organu I instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia. W uzasadnieniu wskazał, że wymaga ustalenia, czy nakłady faktycznie wpłynęły na wzrost warości nieruchomości. Zarowno bowiem rzeczoznawca jak i organ przyjęli, że sam fakt nakładów zwiększa wartość nieruchomości, nie ocenili natomiast jak poczynione zainwestowanie wpływa na wartość działki.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach, prawomocnym wyrokiem z dnia 3 października 2005 r. sygn. akt II SA/Ka 3164/03 oddalił skargę Gminy C. na decyzję organu odwoławczego.
W następnej kolejności Wojewoda S. postanowieniem z dnia [...] r. Nr [...] wyłączył od udziału w sprawie Prezydenta Miasta C. wykonującego zadania z zakresu administracji rządowej i wyznaczyt Starostę C. jako organ właściwy do załatwienia sprawy zwrotu przedmiotowej nieruchomości. Natomiast spadkobiercy zmarłego M. K. podtrzymali złożony przez niego wniosek i żądanie zwrotu nieruchomości.
Starosta Powiatowy ustalił, że na dzień [...] r. obowiazujący ówcześnie miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego, zatwierdzony uchwałą Rady Narodowej w C. nr [...] z dnia [...] r., zmienionej uchwałą Rady Miasta C. z dnia [...] r. nr [...], przewidywał dla nieruchomości położenie w strefie reurbanizacji osiedli z funkcją dominującą mieszkaniowo-usługową (11.07-3). Sporządzony został także operat szacunkowy. Rzeczoznawca ustalił, że wartość rynkowa nieruchomości na dzień wywłaszczenia wynosiła [...] zł, zaś według stanu na dzień zwrotu [...] zł, wobec czego stwierdzono zmniejszenie wartości o [...] zł. W dacie wywłaszczenia nieruchomość była użytkowana jako jednorodzinna zabudowa mieszkaniowa z usługami (handel), leżała w bezpośrednim sąsiedztwie drogi szybkiego ruchu. Aktualnie graniczy z drogą publiczną będącą drogą krajową, nie posiada bezpośredniego wjazdu. Na działce znajduje się część żelbetowej konstrukcji garażu wielopoziomowego. Budowa została przerwana a konstrukcja poddana jest działaniu niszczących czynników. Garaż zajmuje ok. [...] działki. Roboty przeprowadzone na działce oceniono jako skutkujące obniżeniem jej wartości, albowiem wprowadziły one istotne ograniczenia w samodzielnym użytkowaniu nieruchomości. Dla ustalenie wartości zastosowano podejście porównawcze, metodę porównywania parami.
Organ I instancji dokonał waloryzacji wypłaconego odszkodowania za działkę i przeprowadził rozprawę administarcyjną, z udziałem Gminy C. Do sporządzonego operatu Gmina C. wniosła zastrzeżenia pismem z dnia [...] r. zarzucając, ze biegły nie obliczył wartości nakładów na działkę, co ma znaczenie dla wyliczenia kwoty odszkodowania zwracanego przez wnioskodawców oraz wyliczył zbyt niską aktualną cenę gruntu w tym rejonie miasta. Na żądanie organu rzeczoznawca ustosunkował się do tych zarzutów wyjaśniając, że zgodnie z art. 140 ust. 4 ustawy o gospodarce nieruchomościami ustaleniu podlega wartość nieruchomości a nie wartość nakładów na nieruchomość. Natomiast dobór działek porównawczych został przeprowadzony z uwzględnieniem zmian w zagospodarowaniu terenów przyległych. Wobec tego jako najbardziej porównywalne dla wycenianej nieruchomości przyjęto transakcje dotyczące nieruchomości zabudowanych domami mieszkalnymi i położonych przy głównych ulicach miasta.
Decyzją z dnia [...] r. nr [...] Starosta C. orzekł o zwrocie nieruchomości położonej w C. przy. [...], oznaczonej jako działka nr [...] o powierzchni [...] m2. oraz zobowiązał właścicieli do zwrotu na rzecz Gminy C. kwoty [...] zł. tytułem zwrotu zwaloryzowanego odszkodowania, pomniejszonego o kwotę zmniejszenia wartości nieruchomości na skutek działań podjętych po wywłaszczeniu. W uzasadnieniu podano, że w sprawie spełnione zostały przesłanki do zwrotu części wywłaszczonej nieruchomości. Nie została ona wykorzystana na cel wywłaszczenia. Zgodnie z art. 137 ust. 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami, zwrot części nieruchomości jest możliwy, jeśli przylega ona do nieruchomości stanowiącej własność osoby wnioskującej o zwrot albo istnieje możliwość jej zagospodarowania zgodnie z planem zagospodarowania przestrzennego obowiązującym w dacie złożenia wniosku o zwrot. Działka nie przylega do działek wnioskodawców, jednak możliwe jest jej zagospodarowanie na cele wskazane w planie obowiązującym w dacie złożenia wniosku. Działka nie ma bezpośredniego dostępu do drogi publicznej, jadnakże można go zapewnić poprzez ustanowienie służebności przez działki sąsiednie, przyległe do dróg.
Odnośnie wartości działki i wysokości kwoty zwracanego odszkodowania podano, że zgodnie z art. 140 ust. 4 ustawy, waloryzowane odszkodowanie podlega zmniejszeniu lub zwiększeniu, jeżeli na skutek działań podjętych po wywłaszczeniu doszło do zmniejszenia lub zwiększenia wartości nieruchomości, przy czym nie uwzględnia się zmian wynikających ze zmian przeznaczenia w planie miejscowym i zmian w otoczeniu nieruchomości. Organ przyjął, że na skutek prac rozpoczętych na nieruchomości jej wartość uległa obniżeniu, albowiem powstała żelbetowa konstrukcja ogranicza możliwości gospodarowania nieruchomością. Sporządzony operat oceniono jako prawidłowy.
Odwołanie od decyzji wniosła zarówno Gmina C. jak i wnioskodawcy. Gmina zarzuciła, że zwrot działki nr [...] jest niezgodny z przepisami ustawy o gospodarce nieruchomościami. Podniosła, że nie jest uzasadnione stanowisko organu, jakoby istniała możliwość zagospodarowania działki zgodnie z planem obowiązującym w dacie złożenia wniosku. O takiej możliwości mogłaby rozstrzygnąć tylko decyzja w sprawie ustalenia warunków zabudowy. Nie zgodzono się także z tezą, że istniejąca zabudowa obniża wartość działki. Natomiast wnioskodawcy zażądali przeprowadzenia przez organ postępowania skutkującego zapewnieniem działce dostępu do drogi.
Zaskarżoną decyzją Wojewoda S. utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji. Organ II instancji przyjął, że na wywłaszczonej nieruchomości nie został zrealizowany cel wywłaszczenia. Obecnie na działce znajduje się część konstrukcji niedokończonego garażu wielopoziomowego. Zgodnie z art. 137 ust. 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami, zwrot części nieruchomości wywłaszczonej jest możliwy, jeżeli istnieje możliwość jej zagospodarowania zgodnie z planem miejscowym obowiązującym w dniu złożenia wniosku o zwrot. Ustalono, że działka znajdowala się w strefie reurbanizacji osiedli z funkcją dominującą: mieszkaniowo- budowlaną. Przyjęto, że brak dostępu bezpośredniego do drogi nie wyklucza zagospodarowania zgodnie z planem, albowiem dostęp do drogi jest możliwy poprzez ustanowienie służebności gruntowej przechodu i przejazdu poprzez sąsiednie nieruchomości przylegające do ul. [...] i [...]. Żądanie, aby o możliwości zagospodarowania rozstrzgać w drodze decyzji o warunkach zabudowy nie znajduje uzasadnienia w prawie.
Odnosząc się do warunku postawionego przez wnioskodawców, wskazano na art. 139 ustawy o gospodarce nieruchomościami, zgodnie z którym nieruchomość wywłaszczona podlega zwrotowi w stanie w jakim znajduje się w dniu jej zwrotu. Żądanie zapewnienia działce dostępu do drogi nie znajduje zatem podstaw. Decyzję organ I instancji oceniono jako zgodną z prawem.
W skardze do sądu administracyjnego Gmina C. wniosła o uchylenie decyzji organu odwoławczego jako naruszającej art. 136 ust. 3 i 140 ustawy o gospodarce nieruchomościami oraz art. 7, 28, 77 § 1, 80 i 138 k.p.a. Podniosła, że zagospodarowanie zwracanej działki zgodnie z planem obowiazującym w dacie złożenia wniosku wymaga dostępu do drogi publicznej. Wojewoda nie wskazał po jakich działkach dojazd miałby się odbywać. W ocenie Gminy zapewnienie dojazdu nie jest możliwe, albowiem sąsiednie działki zajęte są pod konstrukcję garażu. Gmina zarzuciła, że organ nie odniósł się do jej zarzutów dotyczących operatu szacunkowego a rzeczoznawca nie wskazał, co wpłynęło na obniżenie wartości działki. Działka została de facto trwale zagospdoarowana na inny cel niż wskazany w wywłaszczniu, zagospodarowania tego nie można usunąć, zatem zwrot nie jest możliwy. W tym zakresie powołano się na wyrok NSA z dnia 22 marca 2006 r. sygn. I OSK 623/05.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda S. wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wskazał, że organ odwoławczy podzielił stanowisko organu I instancji co do prawidłowości sporządzonego w sprawie operatu
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach rozważył, co następuje:
Będąca przedmiotem postępowania nieruchomość została zbyta przez właścicieli na rzecz Skarbu Państwa w oparciu o przepis art. 6 ustawy z dnia 12 marca 1958 r. o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości (Dz. U. nr 10, poz. 64 ze zm.). Zgodnie z art. 216 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2004 r., nr 261, poz. 2603 ze zm.), do takiego nabycia odpowiednie zastosowanie znajdują także normy regulujące zwrot wywłaszczonych nieruchomości. Zgłoszone żądanie zwrotu podlegało zatem rozpatrzeniu w oparciu o przepisy ustawy o gospodarce nieruchomościami, regulujące zwrot wywłaszczonych nieruchomości.
Zgodnie z art. 136 ust. 3 tej ustawy, poprzedni właściciel lub jego spadkobiercy mogą żądać zwrotu wywłaszczonej nieruchomości lub jej części, jeżeli stała się ona zbędna na cel wywłaszczenia. Zbędność nieruchomości dla celu wywłaszczenia ustala się w oparciu o art. 137 ust. 1 ustawy. Należy jednak zwrócić uwagę, że wyrokiem z dnia 28.01.2002 r. Sygn.akt. II SA/ Ka 939/00 Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie Ośrodek Zamiejscowy w Katowicach, oddalając skargę Gminy C. na decyzję Wojewody S. wydaną w przedmiocie zwrotu przyjął, że przesłanka zwrotu została w sprawie spełniona. Orzeczenie to, zgodnie z art. 170 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administarcyjnymi (Dz. U . nr 153, poz. 1270 ze zm.) wiąże zarówno organy administarcji jak i Sąd orzekający w niniejszej sprawie.
W przypadku, gdy zwrotowi może podlegać tylko część wywłaszczonej nieruchomości, jak ma to miejsce w niniejszej sprawie, zastosowanie znajduje art. 137 ust. 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami Znajduje on zastosowanie w brzmieniu nadanym ustawą z dnia 28 listopada 2003 r. o zmianie ustawy o gospodarce nieruchomościami oraz zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 141, poz. 1492), obowiazującym od dnia 22 września 2002 r. Zgodnie z tym przepisem, zwrotowi podlega część wywłaszczonej nieruchomości m.in. jeżeli istnieje możliwość jej zagospodarowania zgodnie z planem miejscowym obowiązującym w dniu złożenia wniosku o zwrot.
W niniejszej sprawie skarżąca Gmina podnosiła, że możliwości takiej nie ma, plan przewidywał bowiem dla terenu, na którym położona jest zwracana działka przeznaczenie na cele reurbanizacji osiedli z dominująca funkcją mieszkaniowo-usługową. Dla realizacji takiej funkcji niezbędny jest dostęp działki do drogi publicznej. Tymnczasem działka takiego bezpośredniego dostępu nie ma a zapewnienie go poprzez ustanowienie służebności drogowej nie jest możliwe ze względu na istniejące zagospodarowanie działek przyległych konstrukcją nieukończonego garażu. Abstarhując od kwestii możliwości ustanowienia służebności, która należy do właściwych w tej sprawie organów, należy wskazać, że na działce znajduje się aktualnie część obiektu budowlanego, powstała w oparciu o pozwolenie na budowę. Oznacza to w ocenie Sądu, że działka nie tylko może, ale wręcz została zagospodarowana w sposób zgodny z planem obowiązującym w dacie złożenia wniosku o zwrot. Niezależnie od tego, znajdujące się w aktach mapy terenu nie wykluczają w sposób jednoznaczny, nawet w istniejącym stanie faktycznym, możliwości zapewnienia obsługi komunikacyjnej działki.
Zwrot wywłaszczonej nieruchomości wiąże się dla poprzedniego właściciela lub jego spadkobierców z obowiązkiem zwrotu Gminie uzyskanego odszkodowania. Odszkodowanie to podlega waloryzacji, z tym że jego wysokość po waloryzacji nie może być wyższa niż wartość rynkowa nieruchomości w dniu zwrotu. W odniesieniu do nieruchomości wywłaszczonych przed [...] r. w razie ich zwrotu zwracane odszkodowanie nie może przekroczyć 50 % aktualnej wartości nieruchomości. Jeżeli zwrotowi podlega część nieruchomości, zwracaną kwotę ustala się proporcjonalnie do powierzchni tej części nieruchomości. Nadto art. 140 ust. 4 ustawy reguluje skutki działań podjętych bezpośrednio na nieruchomości po wywłaszczeniu, wpływających na jej wartość. Wówczas zwracane zwaloryzowane odszkodowanie powiększa się lub pomniejsza o kwotę równą różnicy wartości określonej na dzień zwrotu. Dla ustalenia różnicy wartości przyjmuje się stan nieruchomości z dnia wywłaszczenia i stan nieruchomości z dnia zwrotu, przy czym nie uwzględnia sie skutków wynikających ze zmiany przeznaczenia w planie miejscowym i zmian w otoczeniu nieruchomości. To ostatnie zastrzeżenie powoduje, że za prawidłową należy uznać praktykę przyjętą przez rzeczoznawcę sporządzającą operat szacunkowy, polegającą na doborze działek porównawczych odpowiadających funkcjom i cechom przedmiotowej działki wedle stanu sprzed wywłaszczenia. Analizą objęto rynek nieruchomości gruntowych położonych na terenie C., przeznaczonych na cele zabudowy mieszkaniowej. Do porównania przyjęto 23 transakcje nieruchomościami o podobnych cechach, a różnice skorygowano odpowiednimi współczynnikami.
W skardze Gmina podnosiła, że organ odwoławczy w zaskarżonej decyzji nie odniósł się do zarzutów odwołania dotyczących prawidłowości operatu i ustaleń co do wartości nieruchomości. Istotnie, w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji brak rozważań na ten temat, Wojewoda stwierdza jedynie w jego konkluzji, że decyzja organu I instancji jest zgodna z prawem procesowym i materialnym. Stanowisko takie prezentuje także w odpowiedzi na skargę. W ocenie Sądu praktyka taka narusza zasady sporządzania uzasadnień decyzji administarcyjnych, nie może jednak zostać uznana w niniejszej sprawie za naruszenie zasady dwuinstancyjności postępowania administracyjnego czy naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Organ odwoławczy podzielił bowiem stanowisko, że istniejące zagospodarowanie działki, dokonane po jej wywłaszczeniu, zmniejszyło jej wartość. Wnioski takie akceptuje również Sąd orzekający w niniejszej sprawie. Powstała konstrukcja, w świetle doświadczenia życiowego, stanowi ograniczenie dla właścicieli. Mogą oni w drodze stosownych postępowań i powództw doprowadzić ewnetualnie do usunięcia zabudowy lub wykupienia działki, mogą także zgodzić się na jej sprzedaż czy inną formę udostępnienia pod realizację rozpoczętej inwestycji. Katalog możliwych sposobów korzystania z działki jest jednak faktycznie ograniczony lub uwarunkowany uprzednimi procedurami porządkującymi stan faktyczny. W konsekwencji za prawidłowe należy uznać obniżenie wysokości zwaloryzowanego odszkodownaia podlegającego zwrotowi o kwotę odpowiadającą różnicy wartości nieruchomości z dnia wywłaszczenia i z dnia zwrotu. Konstrukcja przyjęta w art. 140 ust. 4 ustawy niewątpliwie nie pozwala na utożsamienie wartości nakładów z kwestią wzrostu wartości nieruchomości. Nie jest zatem wykluczona sytuacja, gdy poczynione nakłady nie wpływają pozytywnie na nieruchomość, jak to ma miejsce w kontrolowanym przypadku.
Nie można podzielić stanowiska Gminy, że przyjęta przez organy teza o ograniczeniu możliwości samodzielnego zagospodarowania działki poprzez znajdującą się na niej budowlę, skutkuje brakiem możliwości zwrotu działki. Ograniczenia te mogą wpływać na wartość działki, jak w niniejszym przypadku, nie decydują jednak o dopuszczalności zwrotu. Tę determinuje przesłanka możliwości zagospodarowania zgodnie z planem, a nie przesłanka braku ograniczeń faktycznych w swobodnym decydowaniu przez właściciela o sposobie zagospodarowania działki.
Żaden przepis prawa mający zastosowanie w sprawie nie łączy także kwestii dopuszczalności zwrotu z charakterem zagospodarownia zrealizowanego poza celem wywłaszczenia. Przytoczona w skardze teza z wyroku NSA w sprawie o sygn. I OSK 623/05 nie może stanowić podstawy normatywnej do wydania rozstrzygnięcia w sprawie. Stanowisko wyrażone w tym wyroku mogłoby uzasadniać odmowę zwrotu, gdyby trwałe zagospodarowanie wykluczało zagospodarowanie działki zgodnie z planem obowiązującym w dacie złożenia wniosku o zwrot, w niniejszej sprawie sytuacja taka nie zachodzi.
W końcu nie znalazły potwierdzenia w materiale sprawy zarzuty dotyczące naruszeń przepisów kodeksu postępowania administracyjnego: art. 7, 77 § 1 i 28, w istocie nie uzasadnione w treści skargi. Gmina brała udział w czynnościach procesowych organów, były jej doręczane wszystkie pisma i orzeczenia, zaś zebrany w sprawie materiał jest dostateczny do ustalenia istotnych dla sprawy okoliczności faktycznych.
Mając na uwadze podaną argumentację, Wojewodzki Sąd Administracyjny w Gliwicach, na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administarcyjnymi, orzekł jak w sentencji.