II SA/Gl 858/25

II SA/Gl 858/25 - Wyrok WSA w Gliwicach
Data orzeczenia
2025-10-16
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2025-07-03
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Sędziowie
Agnieszka Kręcisz-Sarna
Edyta Kędzierska /przewodniczący/
Renata Siudyka /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6091 Przywrócenie stosunków wodnych na gruncie lub wykonanie urządzeń zapobiegających szkodom
Hasła tematyczne
Wodne prawo
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 935
art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Dz.U. 2024 poz 1087
art. 234 ust. 1
Ustawa z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne (t.j.)
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Edyta Kędzierska, Sędziowie Asesor WSA Agnieszka Kręcisz-Sarna,, Sędzia WSA Renata Siudyka (spr.), Protokolant specjalista Barbara Urban, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 października 2025 r. sprawy ze skargi P. J. i U. J. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Bielsku-Białej z dnia 6 maja 2025 r. nr SKO.V/428/117/2025 w przedmiocie odmowy przywrócenia stanu poprzedniego lub wykonania urządzeń zapobiegających szkodom oddala skargę.
Uzasadnienie
Decyzją z 6 maja 2025 r., nr SKO.V/428/117/2025 Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Bielsku-Białej, działając na podstawie art. 234 ustawy Prawo wodne (Dz.U. 2024, po. 1087 ze zm. – zwanej dalej p.w.) oraz art. 138 § 1 pkt. 1 kodeksu postępowania administracyjnego, utrzymało w mocy decyzje Burmistrza S. z dnia 10 stycznia 2025 r., nr [...]r. odmawiającą nałożenia na właściciela działki o nr ew. [...] obr. S. - A. P. obowiązku przywrócenia gruntu do stanu poprzedniego oraz wykonania urządzeń zapobiegających szkodom.
Decyzja organu zapadła w następującym stanie faktycznym i prawnym.
W dniu 16 sierpnia 2024 r. właściciele nieruchomości zlokalizowanej na działce
o nr ew. [...] w S. przy ul. [...] U. i P. J., złożyli wniosek o wszczęcie postępowania administracyjnego w oparciu o art. 234 p.w. względem właściciela nieruchomości zlokalizowanej przy ul. [...] w S. na działce o nr ew. [...] A. P. wskazując, że dokonał zmiany stosunków wodnych w sposób niekorzystnie oddziaływujących na działkę będącą ich własnością. W przedłożonym wniosku domagali się nakazania właścicielowi działki sąsiedniej przywrócenia gruntu do stanu poprzedniego lub wykonania urządzeń zapobiegających szkodom poprzez przywrócenie poprzedniego poziomu gruntu w pasie ok. 1 m od granicy działki i ułożenie w tym obszarze urządzenia pozwalającego odbierać wodę ze spływu powierzchniowego cyt.; " np. w postaci rynny betonowej" zlokalizowanej nie bliżej niż 50 cm od granicy działki [...] odprowadzającej wodę zgodnie z istniejącymi przepisami.
Pismami z dnia 2 września 2024 r. zawiadomiono ww. właścicieli o wszczęciu postępowania administracyjnego oraz o terminie przeprowadzenia oględzin na ww. działkach, który ustalono na dzień 25 września 2024 r.
Oględziny przeprowadzono z udziałem wszystkich stron postępowania, podczas których ustalono, że teren działki sąsiadującej ([...]) z działką wnioskodawców został podniesiony o ok. 20 cm od stanu pierwotnego przez nasypanie mas ziemi i rozplantowanie, co nastąpiło w 2022 r., a spadek ukierunkowany został w stronę działki nr [...]. Według oświadczenia wnioskodawców do zalewania dochodzi od momentu podniesienia terenu, czyli od 2022 r. we wschodniej części działki nr [...] wzdłuż ogrodzenia dzielącego działki o nr [...] i [...]. Jako szkodę występującą w wyniku podniesienia terenu wnioskodawcy wskazali gnicie drzew i krzewów owocowych.
Na działce, na której dokonano podniesienia terenu (nr [...]), znajduje się budynek mieszkalny oraz wiata garażowa. Jak ustalono, wody opadowe z budynku mieszkalnego kierowane są do studni zbiorczej (zlokalizowanej w południowo-zachodnim narożniku budynku), a następnie odprowadzane w kierunku południowym, poza granice działek [...] i [...]. Wody opadowe z wiaty garażowej odprowadzane są do zbiorników na deszczówkę, a jej nadmiar odprowadzany jest na działkę [...]. Teren ten działki, poza dojazdem do wiaty garażowej w północnej jej części, porośnięty jest trawą.
Na działce wnioskodawców znajduje się budynek mieszkalny, garaż i budynek gospodarczy. Wody opadowe z budynku mieszkalnego odprowadzane są do studni chłonnej zlokalizowanej w północno- zachodniej części działki, z budynku gospodarczego na teren działki wnioskodawców, a z garażu do zbiornika na deszczówkę, której nadmiar odprowadzany jest na działkę wnioskodawców. Teren działki wskazany przez wnioskodawców porośnięty jest trawą oraz obsadzony drzewami i krzewami owocowymi. Właściciele działek oświadczyli, że na przedmiotowych działkach występuje sieć drenarska, jednak nie byli w stanie określić dokładnej jej lokalizacji. O przebieg sieci drenarskiej na przedmiotowych działkach zwrócono się z zapytaniem pismem z dnia 24 października 2024 r. do Związku Spółek Wodnych w C. W odpowiedzi otrzymano informację, że Związek nie administruje urządzeniami melioracyjnymi na działkach o nr [...] i [...] w S.. Jednak niezależnie od powyższego na ww. działkach mogą występować pozostałości po sieci drenarskiej, które w wyniku zmiany przeznaczenia gruntu na cele nierolnicze, utraciła swoją pierwotną funkcję związaną z polepszeniem zdolności produkcyjnej gleby i ułatwienia jej uprawy.
W trakcie oględzin terenowych stwierdzono, że działki [...] i [...] oddziela ogrodzenie stalowe z betonową podmurówką zagłębioną w ziemię i wystającą ponad jej powierzchnię 11-18 cm po stronie działki [...] i 12-20 cm po stronie działki [...].
W dniu 2 października 2024 r. wnioskodawcy przedłożyli, za pośrednictwem poczty elektronicznej, dokumentację zdjęciową wraz z opisem poszczególnych zdjęć przedstawiając sytuację z przed podniesienia działki sąsiedniej, zastoje wody podczas opadów deszczu oraz, jak podano, szkody w roślinności w wyniku podniesienia terenu. Wskazane przez wnioskodawców miejsce występowania zastoisk wody porośnięte jest bujną trawą, nie wskazującą na obumieranie, a wskazane w trakcie oględzin drzewa, które uległy szkodzie zdaniem wnioskodawców, nie noszą śladów obumierania, co udokumentowano na zdjęciach. Ponadto, jak oświadczono do protokołu, drzewa te posadzone zostały w roku 2022 i 2023 i faktem jest to, że do dnia przeprowadzenia wizji terenowej nie uległy obumarciu.
Decyzją z dnia 10 stycznia 2025 r., nr [...] Burmistrz S. działając na podstawie art. 234 ust.3 p.w. odmówił nałożenia na właściciela działki o nr ew. [...] obręb S.- A. P. obowiązku przywrócenia stanu gruntu do stanu poprzedniego oraz wykonania urządzeń zapobiegających szkodom.
W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że działki nr [...] i [...] oddziela ogrodzenie stalowe z betonową podmurówką zagłębioną w ziemię i wystająca ponad jej powierzchnię ok. 11- 18 cm od stropy działki [...] i 12-20 cm od strony działki [...]. Występowanie, zastoisk wody na gruncie wnioskodawców jest związane z ukształtowaniem ziemi jak i sposobem zagospodarowania wód opadowych z części budynków, tj. garażu i gospodarczego znajdujących się na ich terenie. Po analizie stanu faktycznego organ stwierdził, że działka nr [...] jest położona wyżej niż działka wnioskodawców z ukierunkowanym spadkiem do granicy nieruchomości, spływ wód opadowych ograniczany jest trawą i zatrzymywany przez podmurówkę ogrodzenia. Miejsce, gdzie jak wskazują wnioskodawcy występują zastoiska, jest najniżej położonym punktem na nieruchomości, na co wskazują rzędne terenu.
Odwołania od decyzji organu I instancji wnieśli P. J. i U. J. reprezentowani przez pełnomocnika w osobie radcy prawnego, domagając się jej uchylenia oraz o wydania decyzji nakazującej właścicielowi działki sąsiedniej - A. P. przywrócenie poprzedniego poziomu gruntu w pasie ok. 1 m od granicy działki i ułożenie w tym obszarze urządzenia pozwalającego odbierać wodę ze spływu powierzchniowego w postaci rynny betonowej zlokalizowanej nie bliżej niż 50 cm od granicy działki [...] odprowadzającej wodę zgodnie z obowiązującymi przepisami. Zaskarżonej decyzji zarzucono naruszenie art. 7, 8, 77 oraz 85 § 1 kpa poprzez nieprzeprowadzenie dowodu z opinii biegłego w zakresie ustalenia wystąpienia szkody na nieruchomości odwołujących, a także w zakresie istnienia związku przyczynowo- skutkowego pomiędzy zmianą stanu wody na gruncie, a szkodliwym oddziaływaniem (powstaniem szkody).
Pełnomocnik odwołujących wniósł o ponowne przeprowadzenie oględzin w terenie bowiem organ nie uwzględnił w prawidłowy sposób faktu obumierania gałęzi drzew uwidocznionych w dokumentacji zdjęciowej, a ponadto o przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego dla wykazania szkody na nieruchomości odwołujących oraz istnienia związku przyczynowo-skutkowego pomiędzy zmianą stanu wody na gruncie, a szkodliwym oddziaływaniem (powstaniem szkody).
Po rozpoznaniu odwołania, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Bielsku-Białej, w oparciu o art. 138 § 1 pkt 1 kpa, decyzją z dnia 6 maja 2025 r., nr SKO.V/428/l I7/2025, utrzymało w mocy decyzję organu I instancji.
W uzasadnieniu decyzji nakreślił przebieg dotychczasowego postępowania oraz przytoczył i omówił przepisy ustawy Prawo wodne stanowiące podstawę prawną rozstrzygnięcia. Podzielił pogląd organu I instancji, że prawidłowo poczyniono ustalenia faktyczne, a stronie zapewniono wszelkie prawa i uprawnienia. Zastosowano właściwe przepisy prawa i odpowiednio uzasadniono swoje stanowisko w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Biorąc pod uwagę powyższe Kolegium uznało, iż działania organu pierwszej instancji były wystarczające, przeprowadzone zgodnie z obowiązującymi przepisami i są prawidłowo udokumentowane w zgromadzonym materiale dowodowym.
Przede wszystkim podkreślono, że na danym terenie nie doszło do zmiany stosunków wodnych na gruncie poprzez podniesienie ok. 20 cm terenu działki nr [...]. Teren po podniesieniu i rozplantowaniu jest nadal terenem biologicznie czynnym,
z zachowanym naturalnym spadkiem terenu. Podmurówka ogrodzenia wystaje ponad poziom gruntu z obu stron ogrodzenia. Podmurówka ogrodzenia pomiędzy spornymi nieruchomościami z jednej strony zabezpiecza działkę wnioskodawców przed spływem naturalnym wód opadowych z nieruchomości [...] z drugiej natomiast w południowo-wschodnim narożniku tamuje spływ wód naturalny z działki [...]. Zastoiska wody tworzą się po obu stronach ogrodzenia z uwagi na obniżenie terenu w tym miejscu, jest to bowiem najniższy punkt terenu. Kolegium podzieliło również stanowisko organu I instancji dotyczące zgłaszanych szkód na gruncie odwołujących, jako obumieranie nasadzeń drzewek. Skoro bowiem w miejscu wskazywanym przez odwołujących z przyczyn naturalnych jest więcej wody nie można wiązać tej sytuacji z nawiezieniem i rozplantowaniem ziemi i na działce A. P. Ponadto nasadzenia drzew dokonane były stosunkowo niedawno i trudno jednoznacznie przypisać powoływany przez odwołujących (a niepodzielonych przez organ) stan drzew stagnacją wody
w terenie.
Skargę na powyższą decyzję wnieśli P. J. i U. J. reprezentowani przez pełnomocnika w osobie radcy prawnego, domagając się uchylenia decyzji Kolegium oraz zasadzenie kosztów postępowania w tym kosztów zastępstwa procesowego wg norm przepisanych.
Zaskarżonej decyzji zarzucono naruszenie przepisów prawa procesowego a to:
- art. 7 kpa poprzez niewyjaśnienie w sposób wszechstronny stanu sprawy, zaniechanie powołania biegłego z zakresu hydrologii; w szczególności poprzez zaniechanie powołania dowodu z opinii biegłego z zakresu hydrologii i dendrologii, w sytuacji gdy na skutek podniesienia terenu oraz postawienia zapory w postaci płotu w osi spływu wody, nastąpiło znaczne pogorszenie spływu wody i zalewanie działek skarżących oraz uschnięcie ich drzew;
- art. 77 § 1 kpa poprzez jego niezastosowanie i nierozpatrzenie całego materiału dowodowego; w szczególności przedłożonych przez skarżących dowodów zdjęciowych, które obrazują natężenie i częstotliwość zalań ich nieruchomości na skutek działań A. P.;
- art. 84 § 1 kpa poprzez brak zalecenia wydania opinii biegłego o specjalności wodnych melioracji oraz z zakresu hydrologii, a także dendrologii, który w oparciu o posiadaną wiedzę, a także przeprowadzone badania ustaliłby, czy podniesienie gruntu oraz posadowienie ogrodzenia stanowi istotna przeszkodę dla spływającej wody oraz czy usychanie drzew skarżących pozostaje w związku z działaniami, a w konsekwencji stwierdziłby, czy i w jakim stopniu nasadzenia na linii spływu wody z terenów wyżej położonych wpływają na bezpieczeństwo przeciwpowodziowe na terenach przyległych.
Dodatkowo zarzucono naruszenie prawa materialnego, a to art. 234 ustawy Prawo wodne poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i nienałożenie na A. P. obowiązku przywrócenie stanu poprzedniego poprzez nakaz usunięcia przeszkody,
tj. płotu oraz wykonania urządzeń zapobiegających szkodom.
W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko i argumentację przedstawioną w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje:
Na wstępie wskazać należy, że zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych :(Dz. U. z 2024 r. poz. 1267) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a, oraz stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia (art. 134 § 1 i art. 135 p.p.s.a.).
W myśl art. 3 § 2 pkt 1 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne. W wyniku takiej kontroli decyzja podlega uchyleniu w razie stwierdzenia przez Sąd naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź naruszenia prawa dającego podstawę wznowienia postępowania administracyjnego, lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a, b i c p.p.s.a.).
Materialnoprawną podstawę rozstrzygnięcia stanowi ustawa z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne (Dz.U. z 2024 r., poz.poz.1087 z późn. zm. – dalej "p.w.")
Stosownie do treści art. 234 ust. 1 pr.w. właściciel gruntu, o ile przepisy ustawy nie stanowią inaczej, nie może:
1/ zmieniać kierunku i natężenia odpływu znajdujących się na jego gruncie wód opadowych lub roztopowych ani kierunku odpływu wód ze źródeł - ze szkodą dla gruntów sąsiednich;
2/ odprowadzać wód oraz wprowadzać ścieków na grunty sąsiednie.
Na właścicielu gruntu ciąży obowiązek usunięcia przeszkód oraz zmian w odpływie wody, powstałych na jego gruncie na skutek przypadku lub działania osób trzecich, ze szkodą dla gruntów sąsiednich (ust. 2). Jeżeli spowodowane przez właściciela gruntu zmiany stanu wody na gruncie szkodliwie wpływają na grunty sąsiednie, wójt, burmistrz lub prezydent miasta, z urzędu lub na wniosek, w drodze decyzji, nakazuje właścicielowi gruntu przywrócenie stanu poprzedniego lub wykonanie urządzeń zapobiegających szkodom, ustalając termin wykonania tych czynności (ust. 3). Nakaz, o którym mowa w ust. 3, nie zwalnia z obowiązku uzyskania pozwolenia wodnoprawnego albo dokonania zgłoszenia wodnoprawnego, jeżeli są wymagane (ust. 4). Postępowania w sprawie decyzji, o której mowa w ust. 3, nie wszczyna się, jeżeli upłynęło 5 lat od dnia, w którym właściciel gruntu sąsiedniego dowiedział się o szkodliwym oddziaływaniu na jego grunt (ust. 5).
Przesłanki do zastosowania zacytowanego powyżej art. 234 ust. 3 w związku z ust. 1 pr.w. są następujące:
1/ zachowanie właściciela gruntu powodujące zmianę stosunków wodnych;
2/ wystąpienie szkody na nieruchomości sąsiedniej;
3/ istnienie związku przyczynowego pomiędzy szkodą a zachowaniem wywołującym zmianę stosunków wodnych.
Wystąpienie kumulatywnie wszystkich trzech wymienionych przesłanek daje podstawę do zastosowania jednego ze środków służących przywróceniu stanu zgodnego z prawem, przewidzianych w art. 234 ust. 3 pr.w. albo obu tych środków łącznie. Środkami tymi są przywrócenie stanu poprzedniego lub wykonanie urządzeń zapobiegających szkodom. Natomiast niewystąpienie choćby jednej ze wskazanych przesłanek musi skutkować odmową zastosowania tej normy prawnej.
Trzeba też wskazać, że w dokonując oceny skutków, jakie zostały wywołane w konsekwencji poczynionych przez właściciela zmian stanu wody na gruncie, organ powinien przede wszystkim ustalić, czy przyczyniły się one do powstania szkody na gruncie sąsiednim. Sam fakt dokonania przez właściciela nieruchomości zmiany na jego terenie nie jest wystarczający do zastosowania omawianego przepisu pr.w. (por. wyrok NSA z dnia 1 czerwca 2022 r. sygn. akt III OSK 5094/21).
Zwrot normatywny zawarty w art. 234 ust. 3 pr.w. "zmiana ta wpływa" wskazuje, że zarówno zmiana, jak i jej szkodliwy wpływ, powinny realnie wystąpić (por. wyrok NSA z dnia 9 lipca 2021 r. sygn. akt III OSK 530/21). Oznacza to, że szkoda ta co do zasady powinna być rzeczywista a nie tylko hipotetyczna. Konieczne jest ustalenie, że dokonana przez właściciela nieruchomości zmiana stanu wody na gruncie wpłynęła szkodliwie na nieruchomość sąsiednią, przy czym między zmianą stosunków wodnych na gruncie a jej szkodliwym wpływem na grunty sąsiednie zachodzić musi adekwatny (typowy i przeciętny) związek przyczynowy (por. prawomocny wyrok WSA w Krakowie z dnia 2 sierpnia 2022 r. sygn. akt II SA/Kr 632/22 i powołane w nim orzecznictwo). Szkodą jest na przykład pogorszenie się warunków wodnych i zwiększenie ilości wody tam, gdzie było jej mniej (por. prawomocny wyrok WSA w Krakowie z dnia 25 kwietnia 2023 r. sygn. akt II SA/Kr 162/23). Brak jest również podstaw do uznania, że aby dokonywać ustaleń w tym zakresie wystarczy wystąpienie prawdopodobieństwa wystąpienia takich szkód w przyszłości. Zatem zastosowanie art. 234 ust. 3 u.p.w. możliwe jest dopiero po bezspornym ustaleniu, czy właściciel gruntu dokonał zmiany stanu wody, oraz czy zmiany te szkodliwie wpływają na grunty sąsiednie (por. wyrok NSA z dnia 21 kwietnia 2022 r. sygn. akt III OSK 350/22).
W kontrolowanej sprawie materiał dowodowy zgromadzony przez organ I instancji jest wystarczający i oparty o wyjaśnienia, a także niezbędne dokumenty oraz oględziny.
W niniejszej sprawie ustalenia poczynione przez organy pozwalają opowiedzieć się za trafnością odmowy zastosowania art. 234 ust. 3 pr.w.
Organ I instancji przeprowadził oględziny (por. protokół z dnia 25 września 2024 r.) terenu działki skarżących oraz terenu działki nr [...], które według skarżących miały negatywnie oddziaływać na jego nieruchomość. W trakcie oględzin ustalono, że działki [...] i [...] oddziela ogrodzenie stalowe z betonową podmurówką zagłębioną w ziemię i wystającą ponad jej powierzchnię 11-18 cm po stronie działki nr [...] i 12-20 cm po stronie działki nr [...]. Stwierdzono również, że teren działki nr [...] został podwyższony. Teren po podniesieniu i rozplantowaniu jest nadal terenem biologicznie czynnym, z zachowanym naturalnym spadkiem terenu Organ I instancji uznał, że występowanie, zastoisk wody na gruncie skarżących jest związane z ukształtowaniem ziemi jak i sposobem zagospodarowania wód opadowych z części budynków, tj. garażu i gospodarczego znajdujących się na ich terenie. Po analizie stanu faktycznego organ I instancji stwierdził, że spływ wód opadowych ograniczany jest trawą i zatrzymywany przez podmurówkę ogrodzenia. Miejsce, w którym występują zastoiska, jest najniżej położonym punktem na nieruchomości, na co wskazują rzędne terenu. Zgromadzone w sprawie dowody (w tym przedłożone przez skarżących fotografie) oraz działania podejmowane w toku postępowania wyjaśniającego nie dowodzą wystąpienia na nieruchomości skarżących szkody w postaci zalewania jej wodami opadowymi i roztopowymi kierowanymi z działki nr [...]. Zastoiska wody tworzą się po obu stronach ogrodzenia z uwagi na obniżenie terenu w tym miejscu, jest to bowiem najniższy punkt terenu. Natomiast wskazane przez skarżących miejsce występowania zastoisk wody porośnięte jest bujną trawą, nie wskazującą na obumieranie, a wskazane w trakcie oględzin drzewa, które uległy szkodzie zdaniem wnioskodawców, nie noszą śladów obumierania, co udokumentowano na zdjęciach. Ponadto, jak oświadczono do protokołu, drzewa te posadzone zostały w roku 2022 i 2023 i faktem jest to, że do dnia przeprowadzenia wizji terenowej nie uległy obumarciu.
Dokonując oceny, czy działania właściciela działki nr [...] stanowią o naruszeniu stosunków wodnych i czy mają one negatywny wpływ na nieruchomość skarżących, zauważyć też należy, że sam fakt dokonania zmiany na gruncie nie jest wystarczający do zastosowania art. 234 ust. 3 p.w. Konieczne jest także ustalenie, że doszło do zmiany stosunków wodnych na gruncie, co szkodliwie wpływa na grunty sąsiednie.
Skoro z ustaleń organu wynikało, że nie doszło do zmiany stosunków wodnych i nie doszło do powstania szkody w postaci obumierania drzew to tym samym brak było podstaw do nałożenia na właściciela działki nr [...] nakazów, o których mowa w art. 234 ust. 3 p.w., co w sprawie prawidłowo ustaliły także organy. Ocena niniejszej sprawy jest wypadkową wielu badanych czynników, nie przypisuje jednak odpowiedzialności za powstawanie zastoin wodnych właścicielowi działki nr [...] lecz wynika z naturalnego ukształtowania terenu. W sytuacji, kiedy szkody wskazywane przez skarżących nie wynikają z faktu zmiany stosunków wodnych, to ich rzeczą jako właściciela powinno być zabezpieczenie własnej działki przed zalewaniem wodą, napływającą zgodnie z naturalnym spływem. Nie można zatem obowiązku wynikającego z art. 234 ust. 3 p.w. nakładać na właściciela nr działki nr [...], którego działania nie zmieniły dotychczasowego stanu rzeczy.
Z powyższych ustaleń i rozważań wynika, że organy nie naruszyły wskazanych w skardze przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W szczególności dokonały wystarczających dla podjęcia rozstrzygnięcia ustaleń, co do stanu faktycznego i prawidłowej oceny zebranego materiału dowodowego, respektując przy tym zasady wynikające z art. 7 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a. oraz art. 80 k.p.a. Ustalony w ten sposób stan faktyczny został poddany prawidłowej subsumpcji pod przywołane powyżej normy prawa materialnego.
Zgodzić się należy z Kolegium, że w sprawie nie wystąpiły braki dowodowe w zakresie określenia czy podniesienie gruntu, które nie spowodowało zmiany zastanych na gruncie stosunków wodnych, powoduje lub może powodować szkody.
Równocześnie zarzut nieprzeprowadzenia dowodu z opinii biegłego w ocenie Sądu jest bezzasadny.
Trzeba bowiem pamiętać, do czego służy dowód w postępowaniu w sprawie zmiany stosunków wodnych. Wypowiadał się na ten temat wielokrotnie Naczelny Sąd Administracyjny. W wyroku z dnia 16 grudnia 2020 r. sygn. akt II OSK 2983/20 NSA wskazał, że: "Zastosowanie przepisu art. 234 ust. 3 p.w. uzależnione jest od wystąpienia skutku w postaci szkody, zatem pomiędzy zmianą stanu wody na gruncie, a szkodliwym oddziaływaniem musi istnieć związek przyczynowo-skutkowy. Ustalenie wspomnianego wyżej związku przyczynowo-skutkowego wymaga odpowiedniej wiedzy z zakresu gospodarki wodnej, hydrologii, postępowań wodnoprawnych i melioracji wodnych, tj. wiedzy specjalistycznej, wykraczającej poza wiedzę pracowników organu". Opinia biegłego dotyczy zatem najczęściej związku przyczynowego między zaistniałą zmianą na gruncie a powstałą, zaistniałą już realnie szkodą, gdyż ustalenie tego wymaga zazwyczaj wiadomości specjalnych. Tymczasem w realiach rozpatrywanej sprawy taki związek nie istnieje.
W tych okolicznościach faktycznych i prawnych przyjąć należy, że decyzje organów orzekających w sprawie nie zostały wydane z naruszeniem przepisów postępowania, jak również normami prawa materialnego, mającymi w niej zastosowanie.
Mając powyższe na uwadze, Sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.
Powołane wyżej orzecznictwo sądowoadministracyjne dostępne jest w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, pod adresem internetowym http://orzeczenia.nsa.gov.pl.