II SA/Gl 820/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w GliwicachGliwice2006-01-16
NSAAdministracyjneWysokawsa
warunki zabudowypostępowanie administracyjneterminyuchybienie terminustwierdzenie nieważnościSKOWSAprawo administracyjne

Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził nieważność postanowienia Samorządowego Kolegium Odwoławczego, ponieważ zostało ono wydane z rażącym naruszeniem prawa wskutek rozpoznania wniosku złożonego po terminie.

Skarżący J. G. domagał się stwierdzenia nieważności postanowienia Samorządowego Kolegium Odwoławczego (SKO) w C., które utrzymało w mocy postanowienie Wójta Gminy K. o podjęciu zawieszonego postępowania w sprawie warunków zabudowy. SKO odmówiło stwierdzenia nieważności, uznając, że nie zachodzą przesłanki z art. 156 § 1 kpa. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach uwzględnił skargę, stwierdzając nieważność zaskarżonego postanowienia SKO z powodu rażącego naruszenia prawa, gdyż organ rozpoznał wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy złożony po upływie ustawowego terminu.

Sprawa dotyczyła skargi J. G. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego (SKO) w C., które odmówiło stwierdzenia nieważności postanowienia Wójta Gminy K. o podjęciu zawieszonego postępowania w sprawie wydania decyzji o warunkach zabudowy. Wójt podjął postępowanie, ponieważ nie uchwalono miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Skarżący twierdził, że dalsze prowadzenie postępowania jest bezprawne wobec art. 85 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. SKO odmówiło stwierdzenia nieważności, a następnie utrzymało w mocy swoje wcześniejsze rozstrzygnięcie, wskazując na art. 97 § 2 kpa jako podstawę prawną postanowienia Wójta. Skarżący wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego (WSA), zarzucając zasadność wydania zaskarżonego postanowienia. WSA stwierdził nieważność zaskarżonego postanowienia z powodu rażącego naruszenia prawa (art. 156 § 1 pkt 2 kpa). Sąd ustalił, że wniosek skarżącego o ponowne rozpatrzenie sprawy został złożony po upływie siedmiodniowego terminu, licząc od dnia doręczenia postanowienia. SKO powinno było wydać postanowienie o uchybieniu terminu, a nie rozpatrywać wniosek merytorycznie. Rozpatrzenie wniosku złożonego z uchybieniem terminu stanowiło rażące naruszenie prawa, skutkujące nieważnością zaskarżonego postanowienia. Sąd orzekł o stwierdzeniu nieważności postanowienia SKO i o tym, że nie podlega ono wykonaniu.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, rozpoznanie wniosku złożonego po terminie, bez jego przywrócenia, stanowi rażące naruszenie prawa.

Uzasadnienie

Przepis art. 127 § 3 kpa stanowi, że do wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące odwołań. Termin na złożenie takiego wniosku wynosi siedem dni od dnia doręczenia postanowienia. Uchybienie tego terminu powoduje bezskuteczność wniosku. Organ odwoławczy ma obowiązek zbadać terminowość wniosku i w przypadku jego uchybienia wydać postanowienie stwierdzające uchybienie terminu.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

stwierdzono_nieważność

Przepisy (11)

Główne

kpa art. 156 § § 1 pkt 2

Kodeks postępowania administracyjnego

Rażące naruszenie prawa jako podstawa stwierdzenia nieważności.

kpa art. 127 § § 3

Kodeks postępowania administracyjnego

Wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy jako środek zaskarżenia od postanowienia SKO.

PPSA art. 1

Ustawa Prawo o ustroju sądów administracyjnych

Kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne.

p.s.a. art. 134 § § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 2

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Obowiązek stwierdzenia nieważności postanowienia, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 kpa.

Pomocnicze

kpa art. 97 § § 2

Kodeks postępowania administracyjnego

Podstawa prawna postanowienia Wójta o podjęciu zawieszonego postępowania.

kpa art. 141 § § 2

Kodeks postępowania administracyjnego

Termin do wniesienia zażalenia (odpowiednio wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy) - siedem dni.

kpa art. 134

Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek wydania postanowienia o uchybieniu terminu.

kpa art. 16 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Ochrona trwałości ostatecznych postanowień.

p.s.a. art. 152

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Orzekanie o wykonalności zaskarżonej decyzji.

u.p.z.p. art. 85

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

Przepis wskazany przez skarżącego jako podstawa bezprawności prowadzenia postępowania.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Rozpoznanie wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy złożonego po terminie stanowi rażące naruszenie prawa.

Odrzucone argumenty

Argumentacja SKO utrzymująca w mocy postanowienie Wójta, która nie uwzględniła uchybienia terminu przez skarżącego.

Godne uwagi sformułowania

Rozpatrzenie wniosku złożonego z uchybieniem terminu, który nie został przywrócony, stanowi rażące naruszenie prawa (art. 156 § 1 pkt 2 kpa). Oznacza bowiem weryfikację w postępowaniu odwoławczym postanowienia ostatecznego, a więc postanowienia, które korzysta z ochrony trwałości (art. 16 § 1 kpa).

Skład orzekający

Łucja Franiczek

przewodniczący

Rafał Wolnik

sprawozdawca

Włodzimierz Kubik

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących terminów w postępowaniu administracyjnym, w szczególności dotyczących wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, oraz konsekwencji uchybienia tym terminom."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji proceduralnej i może wymagać analizy w kontekście konkretnych przepisów kpa i p.s.a.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak kluczowe jest przestrzeganie terminów w postępowaniu administracyjnym i jakie mogą być tego konsekwencje, nawet jeśli strona ma rację co do meritum sprawy.

Błąd w terminie zniweczył szanse na merytoryczne rozpatrzenie sprawy przez SKO.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Gl 820/04 - Wyrok WSA w Gliwicach
Data orzeczenia
2006-01-16
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2004-12-23
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Sędziowie
Łucja Franiczek /przewodniczący/
Rafał Wolnik /sprawozdawca/
Włodzimierz Kubik
Symbol z opisem
6153 Warunki zabudowy  terenu
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Stwierdzono nieważność zaskarżonego postanowienia
Sentencja
Dnia 16 stycznia 2006 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Łucja Franiczek Sędziowie: WSA Włodzimierz Kubik WSA Rafał Wolnik – spr. Protokolant: sekr. sąd. Elwira Massel po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 stycznia 2006 roku, sprawy ze skargi J. G. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. z dnia [...] roku, Nr [...] w przedmiocie warunków zabudowy terenu stwierdza nieważność zaskarżonego postanowienia i orzeka, że nie podlega ono wykonaniu w całości
Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia [...] roku, Nr [...] Wójt Gminy K. podjął zawieszone w dniu [...] roku postępowanie w sprawie wydania decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu dla inwestycji – budowa budynku mieszkalnego jednorodzinnego oraz szczelnego zbiornika na ścieki na działce nr [...] w miejscowości K., wszczętego na wniosek skarżącego J. G.. W uzasadnieniu organ wskazał, że w okresie zawieszenia postępowania nie doszło do uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla gminy K., co spowodowało konieczność podjęcia zawieszonego postępowania.
Pismem z dnia [...] roku skarżący zwrócił się do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. o stwierdzenie nieważności wydanych przez Wójta Gminy K. oraz przez SKO w C. wskazanych decyzji i postanowień, w tym m.in. opisanego na wstępie postanowienia. W uzasadnieniu wskazał, że dalsze prowadzenie postępowania administracyjnego w sprawie zakończonej ostateczną decyzją wydaną przed dniem 11 lipca 2003 roku jest bezprawne, a to wobec treści art. 85 ustawy z dnia 27 marca 2003 roku o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. Nr 80, poz. 717).
Rozpoznając ten wniosek Samorządowe Kolegium Odwoławcze w C. postanowieniem z dnia [...] roku, Nr [...] odmówiło stwierdzenia nieważności postanowienia Wójta Gminy K. z dnia [...] roku, Nr [...], stwierdzając w uzasadnieniu, iż nie zachodzą przesłanki, o których mowa w art. 156 § 1 pkt 2 Kodeksu postępowania administracyjnego (kpa). Postanowienie to doręczone zostało skarżącemu wraz z pouczeniem o sposobie i terminie złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, w dniu [...] roku, co skarżący potwierdził własnoręcznym podpisem na zwrotnym potwierdzeniu odbioru.
Pismem datowanym na dzień [...] roku, opatrzonym datą wpływu do SKO na dzień [...] roku, skarżący wniósł o ponowne rozpatrzenie sprawy, domagając się stwierdzenia nieważności postanowienia.
Zaskarżonym w niniejszej sprawie postanowieniem Samorządowe Kolegium Odwoławcze w C. utrzymało w całości w mocy swoje wcześniejsze rozstrzygnięcie. W uzasadnieniu wskazano, że podstawą prawną wydania postanowienia przez Wójta Gminy K. był przepis art. 97 § 2 kpa, a zatem nie jest trafny zarzut skarżącego, że zostało ono wydane bez podstawy prawnej. Ponadto SKO wskazało, iż nie zachodzą także inne okoliczności uzasadniające stwierdzenie nieważności na podstawie art. 156 § 1 kpa.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skarżący zarzucił zasadność wydania zaskarżonego postanowienia powołując się na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. z dnia [...] roku, w myśl którego organ pierwszej instancji winien był zakończyć sprawę ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu w [...] roku.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia.
Na wezwanie Sądu pismem z dnia [...] roku organ wskazał, że wniosek skarżącego o ponowne rozpatrzenie sprawy wpłynął do tego organu w dniu [...] roku, a informacja o sposobie jego złożenia jest umieszczona na oryginale wniosku, który znajduje się w aktach sądowych.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje:
Skarga musiała zostać uwzględniona, aczkolwiek z odmiennych przyczyn, aniżeli te które zostały w niej wskazane.
W pierwszej kolejności wskazać należy, że sądy administracyjne zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Sprawując taką kontrolę sądy te nie są związane zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. – zwanej dalej p.s.a.), a zgodnie z art. 145 § 1 pkt 2 p.s.a. zobowiązane są do stwierdzenia nieważności postanowienia, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 kpa.
Zaskarżone w niniejszej sprawie postanowienie wydane zostało z rażącym naruszeniem prawa, a tym samym uznać je należało za nieważne na zasadzie art. 156 § 1 pkt 2 kpa.
Z akt sprawy wynika bowiem, że wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej postanowieniem Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. z dnia [...] roku, Nr [...] złożony został w warunkach uchybienia terminowi przewidzianemu w ustawie na wykonanie tej czynności.
Przepis art. 127 § 3 kpa stanowi, że od decyzji wydanej w pierwszej instancji przez samorządowe kolegium odwoławcze nie służy odwołanie, jednakże strona niezadowolona z decyzji może zwrócić się do tego organu z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy; do wniosku tego stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące odwołań od decyzji. Na podstawie art. 144 kpa do zażaleń mają odpowiednie zastosowanie przepisy dotyczące odwołań, o ile nie zostały uregulowane w rozdziale 11 kpa. Warunkiem skuteczności wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy jest zachowanie ustawowego terminu do jej dokonania. W związku z formą wydanego rozstrzygnięcia (postanowienie – art. 126 kpa) do określenia tego terminu stosuje się odpowiednio przepis art. 141 § 2 kpa. Przewiduje on, że zażalenie (odpowiednio: wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy) wnosi się "w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia postanowienia stronie (...)".
Uchybienie ustawowego terminu powoduje bezskuteczność zażalenia (wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy), czego następstwem jest ostateczność postanowienia (por. B. Adamiak, J. Borkowski - Kodeks postępowania administracyjnego, Komentarz C.H. BECK Warszawa 2000, s. 526 i nast.). Organ odwoławczy obowiązany jest zatem w postępowaniu wstępnym zbadać, czy zażalenie (wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy) zostało wniesione w przewidzianym przepisami terminie (por. wyrok NSA z dnia 10 września 2001 roku, sygn. akt II SA 1866/00 – niepubl.).
W sprawie niniejszej SKO nie poczyniło na tym etapie postępowania czynności sprawdzających, mimo że data doręczenia postanowienia na zwrotnym potwierdzeniu odbioru przesyłki nie budzi wątpliwości, tym bardziej że pokrywa się z datą stempla pocztowego. Również nie budzi wątpliwości data złożenia przez skarżącego wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. Z potwierdzenia odbioru wynika bowiem, że postanowienie z dnia [...] roku Nr [...] doręczone zostało skarżącemu w dniu [...] roku. Z kolei z prezentaty umieszczonej przez SKO na wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy wynika, że wniosek ten wpłynął do organu w dniu [...] roku i został złożony osobiście. Siedmiodniowy termin do złożenia wniosku upłynął zatem w dniu [...] roku, a to oznacza, że wniosek złożony został z uchybieniem tego terminu.
W omawianej sytuacji SKO stosownie do przepisu art. 134 kpa powinno było wydać postanowienie stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. Rozpatrzenie wniosku złożonego z uchybieniem terminu, który nie został przywrócony, stanowi rażące naruszenie prawa (art. 156 § 1 pkt 2 kpa). Oznacza bowiem weryfikację w postępowaniu odwoławczym postanowienia ostatecznego, a więc postanowienia, które korzysta z ochrony trwałości (art. 16 § 1 kpa).
W sprawie niniejszej ustalone wyżej rażące naruszenie prawa jest przesłanką stwierdzenia nieważności zaskarżonego postanowienia przez Wojewódzki Sąd Administracyjny. Przepis art. 145 § 1 pkt 2 p.s.a. stanowi bowiem, że sąd stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia, jeżeli zachodzą przyczyny określone w ww. art. 156 kpa lub innych przepisach. Wykazanie przyczyny nieważności postanowienia jest okolicznością przesądzającą treść rozstrzygnięcia. Sąd nie może w tej sytuacji ustosunkować się do merytorycznej argumentacji skargi ani oceniać w tym kontekście postanowienia SKO.
Wskazówki co do dalszego prowadzenia postępowania wynikają wprost z powyższych wywodów.
Mając powyższe na uwadze Sąd orzekł jak w sentencji na zasadzie art. 145 § 1 pkt 2 p.s.a.
W kwestii wykonalności zaskarżonej decyzji Sąd orzekł po myśli art. 152 p.s.a., natomiast o zwrocie kosztów postępowania nie orzeczono, a to wobec faktu, że skarżący na mocy postanowienia tut. Sądu z dnia 21 lutego 2005 roku został zwolniony z wpisu od skargi, a innych kosztów postępowania sądowego nie wykazał.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI