II SA/GL 784/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w GliwicachGliwice2006-09-12
NSAbudowlaneŚredniawsa
prawo budowlanesamowola budowlanaroboty budowlanepozwolenie na budowępostępowanie administracyjnekontrolainspekcjaumorzenie postępowaniaWSAskarga

Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę na decyzję o umorzeniu postępowania administracyjnego w sprawie samowolnych robót budowlanych, uznając je za bezzasadne.

Skarżąca K. G. wniosła skargę na decyzję o umorzeniu postępowania administracyjnego dotyczącego samowolnych robót budowlanych, które miała wykonać A. K. Skarżąca zarzucała m.in. samowolną rozbudowę, wykonanie otworów okiennych, podłączenie do kanalizacji i wodociągu oraz instalacji elektrycznej. Organ I instancji umorzył postępowanie, uznając roboty za wykonane zgodnie z pozwoleniem na budowę lub nie stanowiące samowoli. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę, podzielając stanowisko organów administracji.

Skarżąca K. G. wniosła skargę na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która utrzymała w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego o umorzeniu postępowania administracyjnego. Postępowanie dotyczyło licznych wniosków skarżącej o interwencję w sprawie samowolnych robót budowlanych, które miała wykonać A. K. Skarżąca zarzucała m.in. samowolną rozbudowę budynku, wykonanie bramy wjazdowej, otworów okiennych, podłączenie do kanalizacji i wodociągu oraz instalacji elektrycznej. Organ I instancji, po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego i wizji lokalnej, umorzył postępowanie, stwierdzając, że roboty budowlane były wykonane zgodnie z udzielonym pozwoleniem na budowę lub nie stanowiły samowoli budowlanej. Dotyczyło to rozbudowy budynku, przyłączy wodociągowych i kanalizacyjnych. W kwestii instalacji elektrycznej ustalono, że została ona zniszczona przez skarżącą, a następnie A. K. posiadała stosowne umowy. Zarzut dotyczący ogrodzenia z bramą wjazdową uznano za bezzasadny, gdyż remont przeprowadzono zgodnie z prawem, a bramy wjazdowej nie wykonano. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Skarżąca zarzuciła w skardze m.in. uzyskanie decyzji na drodze przestępstwa i posługiwanie się nieważnymi dokumentami. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach oddalił skargę, uznając, że organy administracji prawidłowo umorzyły postępowanie jako bezprzedmiotowe, ponieważ nie stwierdzono samowoli budowlanej. Sąd podkreślił, że nie jest organem właściwym do rozpatrywania zarzutów dotyczących przestępstw urzędników czy fałszowania dokumentów, a kwestie te nie były przedmiotem postępowania administracyjnego.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Organ prowadzący postępowanie w sprawie samowoli po ustaleniu, że okoliczność taka nie zaistniała, obowiązany jest prowadzone postępowanie umorzyć z uwagi na jego bezprzedmiotowość, gdyż przepisy prawa budowlanego nie przewidują możliwości wydania decyzji odmawiającej stwierdzenia samowoli.

Uzasadnienie

Sąd wskazał, że postępowanie w sprawie samowoli budowlanej jest prowadzone w celu stwierdzenia naruszenia przepisów prawa budowlanego. Jeśli naruszenie nie zostanie stwierdzone, postępowanie staje się bezprzedmiotowe i powinno zostać umorzone na podstawie art. 105 k.p.a.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (16)

Główne

k.p.a. art. 104

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 105 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Umorzenie postępowania w przypadku, gdy jego przedmiot stał się bezprzedmiotowy.

Pomocnicze

P.u.s.a. art. 1 § § 1

Ustawa - Prawo o ustroju sądów administracyjnych

P.u.s.a. art. 1 § § 2

Ustawa - Prawo o ustroju sądów administracyjnych

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 151

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pr. bud. art. 30

Ustawa - Prawo budowlane

Pr. bud. art. 48

Ustawa - Prawo budowlane

Pr. bud. art. 49a

Ustawa - Prawo budowlane

Pr. bud. art. 49b

Ustawa - Prawo budowlane

Pr. bud. art. 50

Ustawa - Prawo budowlane

Pr. bud. art. 51

Ustawa - Prawo budowlane

Pr. bud. art. 83

Ustawa - Prawo budowlane

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu art. 18

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu art. 19

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu art. 6

Argumenty

Skuteczne argumenty

Roboty budowlane wykonane przez A. K. były zgodne z pozwoleniem na budowę lub nie stanowiły samowoli budowlanej. Postępowanie administracyjne w sprawie samowoli budowlanej stało się bezprzedmiotowe z uwagi na brak stwierdzenia naruszenia prawa budowlanego. Sąd administracyjny nie jest właściwy do rozpatrywania zarzutów dotyczących przestępstw urzędników czy nieważności dokumentów w kontekście oceny legalności decyzji umarzającej postępowanie.

Odrzucone argumenty

Zarzuty skarżącej K. G. dotyczące samowolnych robót budowlanych. Zarzuty dotyczące uzyskania decyzji administracyjnych na drodze przestępstwa i posługiwania się nieważnymi lub podrobionymi dokumentami.

Godne uwagi sformułowania

„manipulację, uleganie naciskom lub korupcję" „nieważnych i uzyskanych na drodze przestępstwa" „matactwa dokonane w Urzędzie Miejskim i Powiatowym Inspektoracie Nadzoru Budowlanego doprowadziły do powstania raka administracyjnego" „nie jest organem właściwym do rozpatrywania tego typu zarzutów" „rozstrzygnięcia administracyjne pozostają w obrocie prawnym, wiążą zarówno strony jak też organy administracji publicznej"

Skład orzekający

Iwona Bogucka

przewodniczący

Maria Taniewska-Banacka

sprawozdawca

Rafał Wolnik

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących umarzania postępowań administracyjnych w sprawach samowoli budowlanej, gdy nie stwierdzono naruszenia prawa. Określenie zakresu kognicji sądu administracyjnego w kontekście zarzutów o przestępstwa i nieważność dokumentów."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku stwierdzenia samowoli budowlanej. Zarzuty o przestępstwach i nieważności dokumentów powinny być kierowane do właściwych organów.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy typowego sporu sąsiedzkiego z zarzutami samowoli budowlanej, ale zawiera elementy wskazujące na głębszy konflikt i zarzuty o nieprawidłowości w postępowaniu administracyjnym. Wartość podnosi wyjaśnienie sądu co do zakresu jego kognicji.

Sąsiedzki spór o samowolę budowlaną: Kiedy postępowanie administracyjne staje się bezprzedmiotowe?

Sektor

budownictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Gl 784/05 - Wyrok WSA w Gliwicach
Data orzeczenia
2006-09-12
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2005-09-08
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Sędziowie
Iwona Bogucka /przewodniczący/
Maria Taniewska-Banacka /sprawozdawca/
Rafał Wolnik
Symbol z opisem
6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Skarżony organ
Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
Oddalono skargę
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Iwona Bogucka Sędziowie Sędzia WSA Maria Taniewska-Banacka (spr.) Sędzia WSA Rafał Wolnik Protokolant referent-stażysta Jolanta Czarnata po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 września 2006 r. sprawy ze skargi K. G. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego w sprawie wykonania określonych robót budowlanych 1. oddala skargę; 2. przyznaje adwokatowi C. C. kwotę [...]zł [...] gr. (słownie: [...] ) , w której uwzględniona została 22 % stawka podatku VAT tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej ustalonej z urzędu.
Uzasadnienie
Pismem z dnia [...] 2002 r. K. G., zajmująca lokal mieszkalny nr X w budynku w D. przy ul. A nr A, zwróciła się do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w D. z wnioskiem o wznowienie zawieszonego postępowania dotyczącego samowolnie wybudowanego ogrodzenia wewnętrznego na działce przez A. K., zajmującą w tym samym budynku mieszkalnym lokal nr Y. Zdaniem K. G. występujące w trakcie postępowania uchybienia wskazują na cyt. “manipulację, uleganie naciskom lub korupcję". Pismo to, jak i sprawa wznowienia opisanego postępowania administracyjnego, nie stanowią przedmiotu niniejszego postępowania sądowego. Odrębnymi jednak dziewięcioma pismami złożonymi tego samego dnia, tym razem objętymi zakresem przedmiotowym niniejszego postępowania sądowego albowiem to w ich wyniku wszczęto postępowanie administracyjne doprowadzające do wydania kwestionowanego przez skarżącą rozstrzygnięcia, K. G. domagała się dodatkowo:
1) wszczęcia postępowania w sprawie wykonania przez A. K. bramy wjazdowej i wejścia od ul. B, a także wydania decyzji zakazującej korzystania z nielegalnego obiektu, nakazującej rozbiórkę jak również ukarania za naruszenie prawa – wniosek nr [...];
2) wszczęcia postępowania w sprawie samowolnie wykonanej przez A. K. rozbudowy budynku mieszkalnego przy ul. A nr A, wydania decyzji o rozbiórce obiektu oraz ukarania za naruszenie prawa – wniosek nr [...];
3) wszczęcia postępowania w sprawie samowolnie wykonanych przez A. K. dwóch otworów okiennych od strony ul. B, wydania decyzji o zlikwidowaniu obiektów oraz ukarania za naruszenie prawa – wniosek nr [...];
4) wszczęcia postępowania w sprawie samowolnie wykonanej przez A. K. przebudowy w nielegalnie dobudowanym budynku przy ul. A nr A/Y, wydania decyzji o zlikwidowaniu w/w obiektów oraz ukarania za naruszenie prawa – wniosek nr [...];
5) wszczęcia postępowania w sprawie samowolnie wykonanego przez A. K. podłączenia do kanalizacji, wydania decyzji o rozbiórce w/w obiektu oraz ukarania za naruszenie prawa – wniosek nr [...];
6) wszczęcia postępowania w sprawie samowolnie wykonanego przez A. K. podłączenia wodociągowego od ul. A do budynku przy ul. A nr A/Y, wydania decyzji o zlikwidowaniu w/w obiektu oraz ukarania za naruszenie prawa – wniosek nr [...];
7) wszczęcia postępowania w sprawie samowolnie wykonanej przez A. K. współdziałającą z [...] Zakładem Elektroenergetycznym instalacji elektrycznej, wydania decyzji o zlikwidowaniu w/w obiektu oraz ukarania za naruszenie prawa – wniosek nr [...];
8) wszczęcia postępowania w sprawie podłączenia przez [...] Zakład Elektroenergetyczny instalacji elektrycznej do budynku przy ul. A A/Y, na rzecz A. K., która to instalacja została wykonana z naruszeniem prawa budowlanego i własności, a także wydania decyzji o rozbiórce w/w obiektu oraz ukarania za naruszenie prawa – wniosek nr [...];
9) wszczęcia postępowania w sprawie rozbiórki wykonanej samowolnie przez A. K. w budynku przy ul. A A/Y, wydania decyzji o przywróceniu do stanu zgodnego z prawem oraz ukarania za naruszenie prawa wniosek nr [...]..
Akta dokumentujące postępowanie przed organem I instancji obejmują m.in. korespondencję pomiędzy Powiatowym Inspektorem Nadzoru Budowlanego a K. G., w ramach której organ I instancji wzywał do uzupełnienia braków wniosków oraz do dokonania opłat skarbowych, pismo [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z [...] 2005 r. uznające wnioski K. G. za skargi i polecające Powiatowemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego wszczęcie postępowania administracyjnego w sprawach wymienionych przez K. G., ponowne wezwanie K. G. do uiszczenia opłaty skarbowej, kierowane do A. K. i K. G. zawiadomienie o wszczęciu postępowania z dnia [...] 2005 r., obszerną dokumentację dotyczącą przeprowadzonych w ramach posesji robót (projekty techniczne, pozwolenie na budowę, dzienniki budowy, kosztorysy, plany), umowy o dostarczenie i sprzedaż energii elektrycznej, a także wyrok wydany przez Sąd Rejonowy w D. II Wydział Karny z dnia [...] r. sygn. akt [...] skazujący m.in. K. G. na łączną karę dwóch lat pozbawienia wolności w zawieszeniu za zniszczenie instalacji elektrycznej na szkodę A. K., fałszywe oskarżenia oraz groźby pozbawienia życia pod adresem A. M., matki A. K., oraz za składanie fałszywych zeznań.
W ramach prowadzonego postępowania organ I instancji, niezależnie od kompletowania wskazanej wyżej dokumentacji, przeprowadził nadto w dniu [...] 2005 r. wizję w terenie celem ustalenia okoliczności mogących pozostawać w związku ze zgłoszonymi przez K. G. zarzutami.
Decyzją z dnia [...] r. nr [...] znak: [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w D., działając jako organ I instancji, umorzył postępowanie administracyjne w sprawie wniosków nr [...],[...], [...],[...],[...],[...],[...],[...] oraz [...], tj. wszystkich wniosków, które K. G. złożyła w dniu [...] 2002 r., a w których zwracała się o interwencję w sprawie, jej zdaniem, dokonanej przez A. K., a w odniesieniu do podłączenia instalacji elektrycznej także przez [...] Zakład Elektroenergetyczny samowoli. W uzasadnieniu organ I instancji stwierdził, na podstawie zebranego materiału dowodowego i przeprowadzonej wizji lokalnej, iż prace w budynku mieszkalnym przy ul. A nr A były wykonywane na podstawie udzielonego A. M. pozwolenia na rozbudowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego (pozwolenie to zostało następnie przeniesione na aktualną właścicielkę A. K.). W pozwoleniu na rozbudowę budynku mieszkalnego zawarto też zgodę na rozbiórkę kuchni i pomieszczenia gospodarczego. Roboty budowlane prowadzone były zgodnie z zatwierdzonym projektem budowlanym i pozwoleniem na budowę. Tym samym zarzuty K. G. przedstawione we wnioskach [...],[...],[...],[...],[...] nie stanowią w myśl przepisów prawa budowlanego samowoli budowlanej, o której poinformowała ona inspektorat albowiem na roboty te A. K. posiadała decyzję pozwolenia na budowę nr [...] z dnia [...] r. Organ I instancji ustalił nadto, że również nie stanowią samowoli budowlanej okoliczności przedstawione przez K. G. we wnioskach nr [...] i [...] odnośnie przyłącza wodociągowego i kanalizacyjnego albowiem A. K. posiada przyjęcie zgłoszenia zamiaru wykonania przyłącza znak [...] z dnia [...] r., wydane przez Wydział Urbanistyki i Architektury Urzędu Miasta w D.. W odniesieniu do zarzutu podłączenia instalacji elektrycznej do budynku organ I instancji ustalił z kolei, iż zgodnie z przywołanym wyżej wyrokiem Sądu Rejonowego w D. K. G. w [...] r. dokonała zniszczenia instalacji elektrycznej poprzez przecięcie kabla wewnętrznej linii zasilającej powodując straty na szkodę A. K.. Ustalił też, że A. K. posiada stosowne umowy na dostawę energii elektrycznej do lokalu mieszkalnego nr Y. Od dnia zniszczenia instalacji w [...] r. instalacja nie jest jednak użytkowana, a wobec faktu posiadania stosownej umowy zarzut K. G. opisany we wnioskach [...] i [...] jest bezzasadny. W odniesieniu wreszcie do ogrodzenia z bramą wjazdową od ul. B organ I instancji ustalił, że remont przedmiotowego ogrodzenia przeprowadzony był w latach 1995 – 1996 bez uprzedniego zgłoszenia zamiaru jego wykonania albowiem zgodnie z art. 30 ustawy Prawo Budowlane z dnia 7 lipca 1994 r. na tego typu roboty budowlane nie było wymagane ani zgłoszenie, ani pozwolenie na ich wykonanie. Nadto stwierdzono, że w przedmiotowym ogrodzeniu nie ma wbudowanej bramy wjazdowej a tym samym zarzut K. G. przedstawiony we wniosku nr [...] jest bezzasadny. Organ I instancji wyjaśnił też, iż w trakcie wizji lokalnej uzgodniono z K. G. i A. M., że protokół z oględzin spisany zostanie w uzgodnionym terminie w obecności zainteresowanych. K. G. nie zgłosiła się w ustalonym terminie, a pomimo stosownego wezwania również i później nie przybyła do Inspektoratu celem zapoznania się z treścią protokołu oraz jego podpisania. Konkludując organ I instancji uznał, że zarzuty postawione przez K. G. we wnioskach [...],[...],[...], [...],[...],[...],[...],[...] i [...] nie znajdują odzwierciedlenia w rzeczywistości i są bezzasadne.
Przedmiotowa decyzja organu I instancji wydana została na podstawie art. 104 i art. 105 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity: Dz. U. 2000, Nr 98, poz. 1071 z późn. zm. zwanej dalej: k.p.a.).
Pismem z dnia [...] 2005 r. K. G. wniosła odwołanie od decyzji organu I instancji wyrażając niezadowolenie z otrzymanego rozstrzygnięcia. Wniosła o uchylenie decyzji, przeprowadzenie rzetelnej weryfikacji i uzupełnienie materiałów dowodowych z wyłączeniem dokumentów cyt. “nieważnych i uzyskanych na drodze przestępstwa", a także przeprowadzenie właściwej wizji lokalnej z wyeliminowaniem przekraczania uprawnień przez Inspektora Nadzoru Budowlanego.
Decyzją z dnia [...] r. nr [...] [...]Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu organ drugoinstancyjny podniósł, iż przeprowadzone postępowanie wyjaśniające pozwoliło na zebranie materiału dowodowego, w tym pozwolenia na budowę i przyjęcia zgłoszenia budowlanego, które przeczą popełnieniu samowoli budowlanej. Jednocześnie nie stwierdzono by roboty wykonywane przy przebudowie budynku mieszkalnego odbiegały istotnie od udzielonego pozwolenia na budowę. Organ II instancji podkreślił też, że K. G. w odwołaniu nie sprecyzowała, które z zebranych materiałów dowodowych należy jej zdaniem zweryfikować, które z nich są nieważne oraz w jaki sposób organ nadzoru budowlanego przekroczył swoje kompetencje. Zarzutów tych nie pozwala podzielić zebrany materiał dowodowy. Organ II instancji zaakcentował też, iż zarzut jakoby dokumenty były uzyskane wyniku przestępstwa stanowi pomówienie.
Pismem z dnia [...] 2005 K. G. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach skargę na postanowienie organu II instancji. Skarżąca podniosła, iż zaskarżona decyzja oraz powołane w jej uzasadnieniu decyzje Urzędu Miejskiego zostały uzyskane cyt. “na drodze przestępstwa w oparciu o dokumenty nieważne lub podrobione" nadto skarżąca podniosła, iż celowo pominięto roboty zgłaszane na wizji [...] 2005 r. namawiając ją do ugody i zastraszając, a cyt. “matactwa dokonane w Urzędzie Miejskim i Powiatowym Inspektoracie Nadzoru Budowlanego doprowadziły do powstania raka administracyjnego".
W odpowiedzi na skargę organ II instancji wniósł o jej oddalenie albowiem wnioski K. G. okazały się bezzasadne, a wszczęte postępowanie w sprawie samowoli budowlanej bezprzedmiotowe, co spowodowało konieczność umorzenia postępowania.
Pismo procesowe kierowane do tut. Sądu nadesłała także uczestniczka A. K. podnosząc, iż przez cały okres prowadzenia prac budowlanych właścicielka lokalu nr X K. G. będąca jednocześnie współwłaścicielką w ½ części działki nr [...] utrudniała uczestniczce możliwość zamieszkania w stanowiącym jej własność lokalu nr Y i spowodowała przerwanie dalszej rozbudowy. W związku z utrudnianiem korzystania z należącej do uczestniczki własności w Sądzie Rejonowym w D. toczyły się z powództwa uczestniczki sprawy o odcięcie wody do jej lokalu, odcięcie dopływu prądu do lokalu i narażenia na szkodę, o zezwolenie na wykonanie nowego podłączenia wody do lokalu i o zezwolenie na zawarcie umowy na dostawę gazu. Jak stwierdziła w swym piśmie A. K. K. G. każdorazowo utrudniała postępowanie sądowe nie zgłaszając się na rozprawy lub żądając zmiany sędziego prowadzącego sprawę. Do pisma uczestniczka dołączyła wspomniane postanowienia sądowe, a także wyrok karny.
W trakcie rozprawy przed tut. Sądem w dniu 12 września 2006 r. pełnomocnik skarżącej podtrzymał skargę, a nadto podał, iż skarżąca poinformowała go o fakcie posiadania cyt. “różnego rodzaju dokumentów", których mu jednak nie dostarczyła. Skarżąca na pytanie Sądu wyjaśniła, iż dokumenty te to materiały potwierdzające popełnianie przestępstw i łamanie przepisów przez urzędników Urzędu Miasta, w tym materiały dotyczące postępowań karnych związanych z fałszowaniem podpisu jej matki. Poinformowała także, że organy nadzoru pominęły kwestie komina i dachu wzniesionych przez uczestniczkę postępowania. Skarżąca wniosła o odroczenie rozprawy do czasu dostarczenia dokumentów w sprawie w/w przestępstw. Sąd postanowił nie uwzględnić wniosku skarżącej o kolejne odroczenie terminu rozprawy.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
W myśl art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej, przy czym zgodnie z § 2 tegoż artykułu kontrola, o której mowa, jest sprawowana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd rozpoznaje sprawę rozstrzygniętą w zaskarżonej decyzji ostatecznej bądź w postanowieniu z punktu widzenia legalności, tj. zgodności z prawem całego toku postępowania administracyjnego i prawidłowości zastosowania przepisów prawa materialnego. Zgodnie natomiast z art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm. zwanej dalej: p.p.s.a.) uwzględnienie przez sąd administracyjny skargi i uchylenie zaskarżonej decyzji bądź postanowienia w całości lub w części następuje wtedy gdy sąd stwierdzi:
a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy,
b) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego,
c) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Przeprowadzone w określonych wyżej ramach badanie zgodności z prawem zaskarżonej decyzji wykazało, że nie jest ona dotknięta uchybieniami uzasadniającymi jej wzruszenie, a tym samym przedmiotowa skarga, zdaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, nie zasługuje na uwzględnienie. Wydając zaskarżoną decyzję poprawnie bowiem, zdaniem tut. Sądu, organ II instancji utrzymał w mocy kwestionowane rozstrzygnięcie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego, umarzające jako bezprzedmiotowe postępowanie wszczęte w związku z wniesionymi przez K. G. wnioskami zarzucającymi A. K. oraz Zakładowi Elektroenergetycznemu dokonanie się samowolnych robót.
Wskazać w tym w pierwszej kolejności należy, iż kompetencje organów nadzoru budowlanego sprowadzają się w zasadzie do działań z zakresu inspekcji i kontroli tak w zakresie prawidłowości przebiegu procesu budowlanego, jak i utrzymania obiektów budowlanych. W myśl art. 83 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t. j. Dz. U. 2003, Nr 207, poz. 2016 z późn. zm.). do właściwości powiatowego inspektora nadzoru budowlanego jako organu nadzoru budowlanego I instancji należą ściśle wyliczone w ramach listy zamkniętej kompetencje i zadania, w tym:
- samowole budowlane (budowa, rozbiórka, wykonanie robót budowlanych, zmiana sposobu użytkowania bez pozwolenia właściwego organu), ich likwidacja i legalizacja,
- wstrzymywanie robót budowlanych, wykonywanych bez pozwolenia na budowę lub niezgodnie z pozwoleniem lub przepisami,
- nakaz wykonania określonych czynności przez inwestora w celu zalegalizowania robót budowlanych, pozwolenie na wznowienie wstrzymanych robót, ale także nakaz rozbiórki obiektu lub jego części w razie niepodporządkowania się wcześniej wydanym nakazom,
- wydawanie pozwoleń na użytkowanie i przyjmowanie zawiadomień o zakończeniu budowy i zamiarze przystąpienia do użytkowania wybudowanych obiektów,
- nakładanie kar za niezgodne z pozwoleniem wykonanie robót budowlanych,
- nakaz przeprowadzenia kontroli obiektu budowlanego lub jego części,
- kontrola utrzymania obiektu budowlanego,
- nakaz usunięcia stwierdzonych w obiekcie budowlanym nieprawidłowości.
Problematyce samowoli budowlanej, a zwłaszcza szczegółowych sposobów jej zwalczania czy zapobiegania jej powstawaniu poświęcone są art. 48-49a (budowa obiektu budowlanego bez wymaganego pozwolenia na budowę), art. 49b (bez wymaganego zgłoszenia albo pomimo wniesienia sprzeciwu), art. 50-51 (inne niż budowa obiektu budowlanego przypadki nielegalnego wykonywania robót budowlanych) –por. szerzej np. R. Dziwiński, P. Ziemski, Prawo budowlane. Komentarz, Dom Wydawniczy ABC, 2006, komentarz do art. 83 i 48-51 ustawy.
Powołane wyżej przepisy szczegółowo wyliczają działania jakie może i obowiązany jest podjąć powiatowy inspektor nadzoru budowlanego w razie stwierdzenia nielegalnie prowadzonych robót. W konsekwencji stwierdzić należy, iż po uzyskaniu od K. G. informacji o dokonywaniu bądź dokonaniu w przeszłości samowoli budowlanej, organ I instancji zobowiązany był do podjęcia czynności wyjaśniających, a w razie stwierdzenia, iż samowola ta rzeczywiście ma miejsce - do podjęcia przewidzianych prawem działań. Zważyć jednak równocześnie należy, iż zgodnie z powołanymi wyżej przepisami powiatowy inspektor nadzoru budowlanego może działać w formach władczych i podejmować rozstrzygnięcia co do istoty sprawy administracyjnej, której przedmiotem jest zarzut samowoli budowlanej jedynie wówczas, gdy istotnie stwierdzi naruszenie w omawianym zakresie przepisów prawa budowlanego. Prowadzone w takich przypadkach przez organ nadzoru budowlanego postępowanie jest bowiem w istocie postępowaniem, którego przedmiotem są wyliczone w powołanych przepisach naruszenia prawa. W konsekwencji ustalenie, iż w rzeczywistości zarzucana samowola budowlana nie miała miejsca uniemożliwia rozstrzygnięcie sprawy co do jej istoty. Przepisy ustawy Prawo budowlane nie przewidują bowiem możliwości wydania decyzji odmawiającej stwierdzenia samowoli budowlanej i odmawiającej podjęcia przewidzianych w ustawie działań, co powoduje, iż organ prowadzący postępowanie w sprawie samowoli po ustaleniu, że okoliczność taką nie zaistniała obowiązany jest prowadzone postępowanie umorzyć. Przypomnieć bowiem należy, iż za bezprzedmiotowe uznać należy każde postępowanie, którego nie można rozstrzygnąć co do istoty zarówno z powodu braku przedmiotu faktycznego do rozpatrzenia sprawy, jak również z powodu braku podstawy prawnej do wydania decyzji w zakresie żądania wnioskodawcy – por. wyrok NSA w Warszawie z 23 stycznia 2003 r. II S.A. 428/01, LEX 137801
W konsekwencji, wobec złożonych przez K. G. wniosków (skarg), podjęcie i prowadzenie przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego postępowania administracyjnego niewątpliwie było początkowo zasadne. K. G. zgłosiła bowiem szereg zarzutów odnośnie samowoli, jej zdaniem dokonanej przez A. K., a tym samym obowiązkiem Inspekcji było ustalenie, czy istotnie przepisy prawa budowlanego zostały w omawianym zakresie naruszone, a w razie pozytywnej odpowiedzi podjęcie odpowiednich działań w formie władczej. W trakcie prowadzonego postępowania informacje zawarte w wnioskach K. G. nie potwierdziły się jednak, a zarzuty dokonania samowoli budowlanej okazały się bezzasadne. W myśl bowiem zawartej w aktach dokumentacji i dodatkowych poczynionych przez organ I instancji ustaleń wszystkie rzeczywiście przeprowadzone przez A. K. roboty były wykonane w zgodzie z uzyskanym pozwoleniem na budowę i przyjęciem zgłoszenia budowlanego (rozbudowa budynku mieszkalnego, przyłącza wodociągowe i kanalizacyjne), przyłącze elektryczne zostało, pomimo jego legalnego wykonania, zniszczone przez K. G., natomiast takie prace jak opisane przez skarżącą wykonanie przez uczestniczkę bramy wjazdowej w ogóle nie miało miejsca (ustalenia te zostały powyżej szczegółowo przedstawione w ramach relacjonowania obszernego uzasadnienia decyzji organu I instancji). Tut. Sąd po analizie przedłożonej w sprawie dokumentacji podziela w tym zakresie oceny zawarte w uzasadnieniu decyzji organu I instancji bowiem żadne z przedłożonych dokumentów nie potwierdzają zarzutów dokonania przez A. K. samowoli w zakresie podniesionym przez skarżącą w pismach z dnia [...] 2002 r. Tym samym wobec nie stwierdzenia zarzucanych przez K. G. samowolnych robót uzasadniających podjęcie przez organ I instancji przewidzianych ustawą działań, prowadzone przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego postępowanie musiało ulec umorzeniu z uwagi na jego bezprzedmiotowość. W konsekwencji organ I instancji poprawnie na podstawie art. 105 k.p.a. umorzył prowadzone postępowanie administracyjne, a organ II instancji, po analizie przedłożonego materiału dowodowego i potwierdzeniu tym samym okoliczności sprawy, podzielił dokonane oceny i utrzymał decyzję pierwszoinstancyjną w mocy.
Jednocześnie Sąd zauważa, iż w złożonej skardze K. G. stwierdziła, że wydawane w sprawie decyzje Urzędu Miasta, na które powołał się organ I instancji w uzasadnieniu swego rozstrzygnięcia, zostały uzyskane cyt. “na drodze przestępstwa w oparciu o dokumenty nieważne lub podrobione". Skarżąca nie wyjaśniła jednak, także na rozprawie, o które konkretnie rozstrzygnięcia chodzi (z kontekstu domyślać się jedynie można, iż ma na myśli powołane przez organ I instancji pozwolenie na budowę, decyzję ustalającą warunki zabudowy i zagospodarowania terenu itp.) i jakie są jej konkretne zarzuty, wskazała jedynie, iż wnosi o odroczenie rozprawy celem przedłożenia kolejnych dokumentów potwierdzających popełnianie przestępstw przez urzędników Urzędu Miejskiego. Sąd wyjaśnia w tym miejscu skarżącej, iż nie jest organem właściwym do rozpatrywania tego typu zarzutów. Sąd podkreśla także, że znajdujące się w aktach sprawy, mające walor ostateczności, rozstrzygnięcia administracyjne pozostają w obrocie prawnym, wiążą zarówno strony jak też organy administracji publicznej, a okoliczności sprawy nie dowiodły by należało odmówić im wiarygodności. Podkreślenia też wymaga, iż przedmiotem niniejszego postępowania jest wyłącznie ocena legalności zaskarżonej przez K. G. decyzji, natomiast kwestie innych rozstrzygnięć oraz ich podejmowania i realizacji przez osoby i organy nie wchodzą w zakres przedmiotu zaskarżenia i nie mogą być w postępowaniu tym rozpoznawane.
Odnośnie natomiast zgłoszonego na rozprawie zarzutu, iż organy nadzoru budowlanego pominęły kwestię wzniesionego przez uczestniczkę komina i dachu Sąd wyjaśnia skarżącej, że w swych pismach z dnia [...] 2002 r. kwestii tych nie poruszała, a tym samym nie stanowiły one przedmiotu postępowania administracyjnego, zakończonego zaskarżoną decyzją.
W konsekwencji przedstawionych wyżej wywodów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach nie uwzględnił skargi i na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji. O przyznanym pełnomocnikowi skarżącej wynagrodzeniu z tytułu zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej przyznanej z urzędu orzeczono na jego wniosek na podstawie art. 250 p.p.s.a, a także § 18 i § 19 w zw. z § 6 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. 2002, Nr 163, poz. 1348 z późn. zm.).

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI