II SA/Gl 760/23

Wojewódzki Sąd Administracyjny w GliwicachGliwice2023-10-11
NSAbudowlaneŚredniawsa
prawo budowlanenadzór budowlanyprojekt budowlany zamiennyodstępstwa od projektuplan miejscowykąt nachylenia dachuwysokość budynkupostępowanie naprawczedecyzja administracyjnaskarga administracyjna

Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę inwestorki na decyzję Inspektora Nadzoru Budowlanego dotyczącą obowiązku przedłożenia projektu budowlanego zamiennego i doprowadzenia dachu budynku do zgodności z planem miejscowym, uznając istotne odstępstwa od projektu.

Sprawa dotyczyła skargi inwestorki na decyzję Śląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego nakazującą przedłożenie projektu budowlanego zamiennego oraz doprowadzenie dachu budynku do zgodności z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Inwestorka zarzucała błędy w pomiarach i niewłaściwą interpretację planu miejscowego. Sąd uznał, że doszło do istotnych odstępstw od zatwierdzonego projektu budowlanego, w tym w zakresie wymiarów budynku i kąta nachylenia dachu, co uzasadniało zastosowanie procedury naprawczej.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach rozpoznał skargę K. K. na decyzję Śląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Katowicach, która utrzymała w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego nakładającą na inwestorkę obowiązek przedłożenia projektu budowlanego zamiennego oraz doprowadzenia dachu budynku do zgodności z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Inwestorka podnosiła zarzuty dotyczące błędnych pomiarów, niewłaściwej interpretacji planu miejscowego oraz naruszenia przepisów postępowania administracyjnego. Sąd analizując stan faktyczny ustalił, że budynek został wybudowany z istotnymi odstępstwami od zatwierdzonego projektu budowlanego, w szczególności w zakresie wymiarów (długość i szerokość przekraczające 2% dopuszczalnego odchylenia) oraz kąta nachylenia dachu (30° zamiast wymaganego 35°-50°). Sąd odrzucił zarzuty dotyczące błędów pomiarowych i niewłaściwej interpretacji planu miejscowego, uznając, że przepis dotyczący kąta nachylenia dachu ma charakter wiążący, a nie życzeniowy. W konsekwencji, sąd oddalił skargę, uznając działania organów nadzoru budowlanego za zgodne z prawem.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Tak, istotne odstąpienie od zatwierdzonego projektu budowlanego, w tym przekroczenie 2% dopuszczalnych odchyleń w zakresie charakterystycznych parametrów obiektu budowlanego (wysokość, długość, szerokość) oraz niezgodność z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego w zakresie kąta nachylenia dachu, uzasadnia zastosowanie procedury naprawczej z art. 51 Prawa budowlanego, w tym nałożenie obowiązku sporządzenia projektu budowlanego zamiennego i wykonania czynności w celu doprowadzenia robót do stanu zgodnego z prawem.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że wymiary budynku (długość i szerokość) przekroczyły dopuszczalne 2% odchylenia od projektu, co stanowi istotne odstąpienie. Ponadto, kąt nachylenia dachu (30°) był niezgodny z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego (wymagane 35°-50°), a przepis ten ma charakter wiążący. W związku z tym, zastosowanie art. 51 Prawa budowlanego było uzasadnione.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (15)

Główne

pr. bud. art. 51 § 1 pkt 3

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Nakłada na inwestora obowiązek sporządzenia i przedstawienia projektu budowlanego zamiennego w przypadku istotnych odstępstw od zatwierdzonego projektu budowlanego.

pr. bud. art. 36a § 5 pkt 2 lit. b

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Definiuje istotne odstąpienie od zatwierdzonego projektu budowlanego jako odstąpienie w zakresie charakterystycznych parametrów obiektu budowlanego dotyczących wysokości, długości lub szerokości w zakresie przekraczającym 2%.

m.p.z.p. art. 6 § 1 pkt 4a

Uchwała Rady Gminy J. nr [...] z dnia [...] r. w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego sołectwa P.

Określa podstawową formę dachu dla nowo realizowanej zabudowy jako dachy dwuspadowe lub wielospadowe o jednakowym nachyleniu głównych połaci 35°-50°.

Pomocnicze

pr. bud. art. 51 § 1 pkt 7

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

pr. bud. art. 51 § 5

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Określa konsekwencje niewykonania obowiązku nałożonego na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 3, w tym wydanie decyzji nakazującej zaniechanie dalszych robót, rozbiórkę lub doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego.

P.u.s.a. art. 1

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych

Określa zakres kognicji sądów administracyjnych w zakresie kontroli działalności administracji publicznej.

p.p.s.a. art. 145 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Określa przesłanki uchylenia decyzji lub postanowienia przez sąd administracyjny.

p.p.s.a. art. 134 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Określa zakres kontroli sądowej sprawowanej z urzędu.

p.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa orzekania przez sąd administracyjny.

p.g.k. art. 42 § 1

Ustawa z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne

p.g.k. art. 12 § 1 pkt. 3

Ustawa z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 77 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 80

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 81a

Kodeks postępowania administracyjnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Istotne odstąpienie od zatwierdzonego projektu budowlanego w zakresie wymiarów budynku (długość, szerokość) przekraczające 2% dopuszczalnego odchylenia. Niezgodność kąta nachylenia dachu (30°) z wymogami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (35°-50°). Obowiązujący charakter przepisu planu miejscowego dotyczącego kąta nachylenia dachu.

Odrzucone argumenty

Zarzut błędnych pomiarów budynku przez osoby nieposiadające uprawnień geodezyjnych. Zarzut niewłaściwej interpretacji § 6 ust. 1 pkt 4 ppkt a m.p.z.p. jako 'życzeniowego' lub dopuszczającego swobodę w ustaleniu kąta nachylenia dachu. Zarzuty naruszenia przepisów k.p.a. dotyczących zbierania, rozpatrywania i oceny materiału dowodowego. Zarzut niezastosowania art. 81a k.p.a. w kontekście przyjęcia mniej korzystnych wymiarów budynku przez organ II instancji.

Godne uwagi sformułowania

Istotne odstąpienie od zatwierdzonego projektu budowlanego stanowi odstąpienie w zakresie charakterystycznych parametrów obiektu budowlanego dotyczących [...] wysokości, długości lub szerokości w zakresie przekraczającym 2%. Użyte w tym określenie 'podstawowa forma dachu' nie oznacza dowolności w ustaleniu tego parametru, czy też charakteru 'życzeniowego', jak wskazano w skardze. W ocenie składu orzekającego wskazany parametr (w zakresie kąta nachylenia połaci) jest obowiązujący.

Skład orzekający

Grzegorz Dobrowolski

sprawozdawca

Renata Siudyka

członek

Stanisław Nitecki

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów Prawa budowlanego dotyczących istotnych odstępstw od projektu, w szczególności w zakresie wymiarów budynków i parametrów dachu, a także stosowania przepisów miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji istotnych odstępstw od projektu budowlanego i niezgodności z planem miejscowym. Interpretacja przepisów Prawa budowlanego i planów miejscowych może się różnić w zależności od konkretnych zapisów i okoliczności sprawy.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy typowych problemów w budownictwie związanych z odstępstwami od projektu i niezgodnością z planem miejscowym, co jest częstym zagadnieniem dla prawników i inwestorów. Interpretacja pojęcia 'podstawowa forma dachu' jest interesująca z punktu widzenia wykładni przepisów.

Niezgodność dachu z planem miejscowym: czy 'podstawowa forma' to tylko sugestia?

Sektor

budownictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Gl 760/23 - Wyrok WSA w Gliwicach
Data orzeczenia
2023-10-11
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2023-05-11
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Sędziowie
Grzegorz Dobrowolski /sprawozdawca/
Renata Siudyka
Stanisław Nitecki /przewodniczący/
Symbol z opisem
6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne
Budowlane prawo
Skarżony organ
Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2023 poz 682
art. 51 ust. 1 pkt 3
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t. j.)
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Stanisław Nitecki, Sędziowie Sędzia WSA Grzegorz Dobrowolski (spr.), Sędzia WSA Renata Siudyka, Protokolant specjalista Magdalena Dąbek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 października 2023 r. sprawy ze skargi K. K. na decyzję Śląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Katowicach z dnia 24 lutego 2023 r. nr WINB-WOA.7721.217.2022.AS w przedmiocie obowiązku przedłożenia projektu budowlanego zamiennego oddala skargę.
Uzasadnienie
Dnia 28 lipca 2021 roku Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Z. wszczął postępowanie w sprawie budynku na działce nr 1 w P., którego inwestorem jest K. K. W dniu 3 listopada 2021 r. organ przeprowadził czynności kontrolne na przedmiotowej działce, w trakcie których ustalił, iż znajduje się tam obiekt obsługi ruchu turystycznego. Budynek jest trzykondygnacyjny, murowany, z dachem dwuspadowym krytym blachą. Wymiary budynku wynoszą 11,60 m x 7,85 m, wysokość budynku przy okapie wynosi 4,62 m, a w kalenicy 6,88 m. Budynek został wybudowany na podstawie decyzji Starosty [...] nr [...] z dnia 11 marca 2019 r., znak: [...] o pozwoleniu na budowę budynku – [...] - obiekt obsługi ruchu turystycznego w P. na działkach o numerze 1, 2, zmienionej decyzją Starosty [...] nr [...] z dnia 10 października 2019 r. znak: [...], którą zatwierdzono projekt budowlany zamienny w zakresie funkcji obiektu.
Jak ustalił organ projekt budowlany zakładał realizację obiektu o wymiarach 11,38 m x 7, 68m. Zmianie uległ natomiast kształt dachu, wykonano dach dwuspadowy o kącie nachylenia wynoszącym 30°, a winno być 35°, Ponadto zmianie uległa wysokość budynku. Projektowana wysokość budynku winna wynosić w kalenicy 10,37 m - 2,775 m = 7,495 m. Natomiast pomierzona wysokość wynosi 6,88 m. Dozwolona zmiana wysokości budynku, zgodnie z art. 36 a ust. 5 pkt 2 Prawa budowlanego niestanowiąca istotnego odstąpienia od projektu budowlanego, winna mieścić się w przedziale 7,345 m do 7,645 m. Zmianie uległa również wysokość ściany północno-wschodniej i południowo-zachodniej z projektowanych 4,35 m na 4,62 m.
W oparciu o wypis i wyrys miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego przyjętego uchwałą numer [...] z dnia [...] r. Rady Gminy J. ustalono, że nieruchomość znajduje się w jednostce o symbolu MM65 - tereny zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej i zabudowy gospodarczej. Zgodnie z tym podstawową formą dachu nowo realizowanej zabudowy dla budynków mieszkalnych, mieszkalno- pensjonatowych, letniskowych, mieszkalno-usługowych, usługowych, usługowo- produkcyjnych, administracyjnych, nieuciążliwej działalności gospodarczej oraz obiektów wypoczynku, sportu i turystyki, są dachy dwuspadowe lub wielospadowe o jednakowym nachyleniu głównej połaci 35°-50°, z wysuniętymi okapami, z możliwością realizacji lukarn, facjat, świetlików, okien dachowych, zadaszeń nad wejściem, naczółków itp., z dopuszczeniem dachów płaskich, jako tarasów o powierzchni nie większej niż 20% powierzchni rzutu poziomego budynku.
Decyzją z dnia 2 grudnia 2022 r. nr [...], PINB w Z. nakazał inwestorce doprowadzić istniejący budynek do stanu zgodnego z przepisami i zatwierdzonym projektem budowlanym, poprzez wykonanie dachu budynku o jednakowym nachyleniu głównych połaci wynoszącym min. 35°, w terminie do 30 sierpnia 2022 r.
Na skutek odwołania adresatki powyższej decyzji sprawę rozpatrywał Śląski Wojewódzki Inspektor Nadzoru budowlanego, który decyzją z dnia 11 kwietnia 2022 roku ŚWINB uchylił zaskarżoną decyzję organu I instancji w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. ŚWINB wskazał, iż ponownie prowadząc przedmiotową sprawę organ I instancji powinien nałożyć na inwestora obowiązki wynikające z art. 51 ust. 1 pkt 3 ustawy Prawo budowlane oraz przeprowadzić postępowanie naprawcze w tym trybie.
Po ponownym rozpatrzeniu sprawy organ I instancji decyzją z dnia 29 kwietnia 2022 r. nr [...]:
1) nałożył ma inwestorkę obowiązek przedłożenia projektu budowlanego zamiennego dotyczącego budowy budynku – [...] - obiekt obsługi ruchu turystycznego na działce nr 1 w P. uwzględniającego zmiany wynikające z dotychczas wykonanych robót budowlanych, w terminie do 31 grudnia 2022 r.,
2) nakazał inwestorce doprowadzenie dachu budynku na działce nr 1 w P. do stanu zgodnego z zapisami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego poprzez wykonanie dachu budynku o nachyleniu głównych połaci 35° - 50°.
Odwołanie od tej decyzji złożyła jej adresatka. Podniosła, że organy administracji nie uwzględniają jej stanowiska. W jej ocenie decyzja organu I instancji wydana została bez podstawy prawnej, albowiem nie prowadzi ona jakiegokolwiek procesu budowlanego, a jedynie użytkuje budynek oddany do użytkowania.
Zaskarżoną obecnie decyzją Śląski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Katowicach:
1) uchylił zaskarżoną decyzję organu pierwszej instancji w części, w zakresie terminu i w tym zakresie wyznaczył nowy termin wykonania ww. obowiązków do dnia 30 sierpnia 2023 r.;
2) utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu pierwszej instancji w pozostałym zakresie.
Uzasadniając swe rozstrzygnięcie organ odwoławczy wskazał, że w sprawie zapadł wyrok WSA w Gliwicach z dnia 4 lipca 2022 roku, którym oddalono sprzeciw inwestorki od decyzji ŚWINB z dnia 11 kwietnia 2022 roku, znak: WINB-WOA.7721.19.2022.MG/AG. W powyższym wyroku Sąd stwierdził, iż: "Bezspornym jest, ze przedmiotowy budynek powstał w oparciu o pozwolenie na budowę, które następnie zostało zmienione wobec zmiany funkcji obiektu. Stąd też inwestycja powstała w oparciu o stosowny dokument. Jednakże niewątpliwie jej rzeczywiste wymiary odbiegają od projektowanych. Słusznie ŚWINB wskazał, że PINB nie odniósł się do wysokości budynku, jednak sam wskazał dane nieodpowiadające tym podanym w projekcie budowlanym, gdyż wskazana w nim wysokość budynku to 10,27, a jego wymiary to 7,64 x 11,34 m. Okoliczność ta nie ma wpływu na niniejsze rozstrzygniecie, albowiem PINB pominął jeden wymiar i ta kwestia podlegać winna ustaleniu i ocenie, a być może w konsekwencji wymagać będzie wykonania dodatkowych pomiarów i ustalenia rzeczywistej wysokości budynku oraz określenia nachylenia dachu. Nadto, na marginesie wskazać należy, że przyjcie przez PINB założenia, że prace zostały wykonane bez wymaganego prawem pozwolenia powoduje konieczność zweryfikowania ustaleń faktycznych pod kątem zastosowania właściwej normy prawa materialnego. Jest to jednak kwestia wtórna wobec powyższych rozważań dotyczących określenia istotnych odstępstw od projektu budowlanego".
Za trafną organ odwoławczy uznał prawną podstawę podjętych rozstrzygnięć. Zastosowanie w sprawie znalazł art. 51 ust. 1 pkt 3 w związku z art. 51 ust. 1 pkt 7 ustawy Prawo budowlane. W świetle powyższych przepisów jeśli inwestor istotnie odstąpił od zatwierdzonego projektu budowlanego, właściwy organ wydaje decyzję nakładającą na inwestora obowiązek sporządzenia i przedstawienia projektu budowlanego zamiennego, oraz - w razie potrzeby - wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem. Jeśli zatem wtoku postępowania organ uzna, że inwestor wykonuje lub wykonał roboty budowlane w sposób istotnie odbiegający od ustaleń i warunków określonych w pozwoleniu na budowę, projekcie budowlanym lub w przepisach, wdraża wieloetapowe postępowanie naprawcze zgodnie z zapisami art. 51 pr. bud., w pierwszym kroku nakładając na inwestora obowiązek przedłożenia projektu budowlanego zamiennego. Niewykonanie w terminie obowiązku nałożonego przez właściwy organ, stosownie do art. 51 ust. 1 pkt 3 pr. bud., rodzi obowiązek wydania decyzji nakazującej zaniechanie dalszych robót bądź rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, bądź doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego (art. 51 ust. 5).
Organ podkreślił, że w orzecznictwie przyjmuje się, że przepisy art. 50 ust. 1 pkt 4 i art. 51 ust. 1 pkt 3 ustawy dotyczą nie budowy budynku bez wymaganego pozwolenia na budowę, lecz tylko prowadzonej legalnie budowy, w czasie której dokonano istotnych odstępstw od ustaleń i warunków określonych w pozwoleniu na budowę lub przepisach. Co istotne, o odstąpieniu od warunków i ustaleń projektu budowlanego i pozwolenia na budowę, w związku z art. 36a ustawy można jednak mówić tylko wówczas, gdy zachodzi tożsamość obiektu oznaczonego w tym pozwoleniu i obiektu, którego odstępstwa dotyczą.
ŚWINB wskazał, że przedmiotem postępowania jest budynek – [...] - obiekt obsługi ruchu turystycznego, trzykondygnacyjny, murowany, z dachem dwuspadowym krytym blachą o wymiarach 11,60 x 7,85 m. Budynek został wybudowany na podstawie decyzji Starosty [...] nr [...] z dnia 11 marca 2019 r., znak: [...] o pozwoleniu na budowę budynku – [...] - obiekt obsługi ruchu turystycznego w P. na działkach o numerze 1, 2, zmienionej decyzją Starosty [...] nr [...] z dnia 10 października 2019 r. znak: [...], którą zatwierdzono projekt budowlany zamienny w zakresie funkcji obiektu.
Jak ustalił organ I instancji zgodnie z zatwierdzonym projektem budowlanym wymiary obiektu powinny wynosić 11,38 m x 7,68 m, natomiast wybudowano budynek o wymiarach 11,60 m x 7,85 m. ŚWINB zauważył jednak, iż wymiary podane w projekcie budowlanym, znajdującym się w aktach przedmiotowej sprawy, wynoszą 11,34 m oraz 7,64 m. Wskazał, że:
- długość przedmiotowego budynku wynosi 11,34 m, natomiast 102 % x 11,34 m =
11,56 m - w rzeczywistości budynek ma długość 11,60 m, a więc została zwiększona ww. wartość o ponad 2 %.
- szerokość budynku wynosi 7,64 m, natomiast 102% x 7,64 m = 7,79 m - w rzeczywistości budynek ma szerokość 7,85 m, w związku z czym została zwiększona ww. wartość o ponad 2 %.
Projektowana wysokość budynku winna wynosić w kalenicy 10,270 m - 2,775 m = 7,495 m. Natomiast pomierzona wysokość wynosi 6,88 m. Dozwolona zmiana wysokości budynku, zgodnie z art. 36 a ust. 5 pkt 2 Prawa budowlanego niestanowiąca istotnego odstąpienia od projektu budowlanego, winna mieścić się w przedziale 7,345 m do 7,645 m. Dodatkowo PINB zauważył, iż zmianie uległa również wysokość ściany północno-wschodniej i południowo-zachodniej z projektowanych 4,35 m na 4,62 m.
Ustalono wreszcie, że zmianie uległ kształt dachu, gdyż wykonano dach dwuspadowy o kącie nachylenia wynoszącym 30°, a winno być 35°. Zgodnie z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego zatwierdzonym uchwałą nr [...] Rady Gminy J. z dnia [...] r. działka nr 1 w P. objęta jest jednostką urbanistyczną o symbolu MM65 - tereny zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej i zabudowy zagrodowej. Przepisy miejscowe dopuszczają na tym terenie zabudowę mieszkalno-pensjonatową mieszkalno- usługową obiekty usługowe i usług publicznych. Przedmiotowa budowa jest więc zgodna z zapisami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (m.p.z.p.). Natomiast wykonana forma architektoniczna dachu jest niezgodna z powyższymi zapisami. Aktualnie plan miejscowy w § 6 ust. 1 pkt 4a stwierdza: "podstawowa forma dachu nowo realizowanej zabudowy: dla budynków mieszkalnych, mieszkalno- pensjonatowych, letniskowych, mieszkalno-usługowych, usługowych, usługowo- produkcyjnych, administracyjnych, nieuciążliwej działalności gospodarczej oraz obiektów wypoczynku, sportu i turystyki - dachy dwuspadowe lub wielospadowe o jednakowym nachyleniu głównych połaci 35 °- 50 °.
W konsekwencji Śląski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Katowicach uznał, że wywiedzione z ustalonego stanu faktycznego, przez organ I instancji skutki prawne są prawidłowe. Za zasadne jednak uznał dokonanie modyfikacji terminu realizacji pierwszego z nałożonych obowiązków.
Skargę na tę decyzję do tutejszego Sądu złożyła jej adresatka reprezentowana przez profesjonalną pełnomocnik. Domagając się uchylenia rozstrzygnięć organów obu instancji, zasądzenia kosztów postępowania oraz wstrzymania wykonania decyzji organu odwoławczego zarzuciła ŚWINB w Katowicach naruszenie:
1) art. 42 ust. 1 w zw. z art. 12 ust. 1 pkt. 3 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne z dnia 17 maja 1989 r., polegające na wykonaniu pomiarów budynku skarżącej, na których oparto zaskarżone decyzje przez osoby nie posiadające uprawnień w zakresie geodezji oraz przy pomocy niewłaściwego sprzętu (o niesprecyzowanej dokładności) co skutkowało błędnymi ustaleniami faktycznymi;
2) § 6 ust. 1 pkt 4 ppkt a uchwały nr [...] Rady Gminy J. w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego sołectwa P. w gminie J. z dnia [...] r. (dalej również jako "m.p.z.p."), poprzez jego niewłaściwą interpretację i w konsekwencji przyjęcie, że postanowienie to wprowadza bezwzględny obowiązek konstruowania dachów o nachyleniu głównych połaci w przedziale 35°-50°, co skutkowało nałożeniem na skarżącą obowiązku doprowadzenia dachu budynku do stanu zgodnego ze wskazanym przedziałem, podczas gdy prawidłowa interpretacja postanowień m.p.z.p. nie uzasadnia takich wniosków,
3) art. 7, art. 77 § 1 oraz art. 80 k.p.a. polegające na zebraniu, rozpatrzeniu oraz dokonaniu przez organ oceny materiału dowodowego wbrew regułom wynikającym z tych przepisów, co doprowadziło do błędów w ustaleniach faktycznych polegających na przyjęciu, iż:
- doszło do istotnego odstąpienia od projektowanych wymiarów budynku;
- doszło do istotnego odstąpienia od wymaganego przez miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego kąta nachylenia głównych połaci dachu; podczas gdy z materiału zabranego w sprawie nie sposób wyciągnąć takich wniosków;
- art. 81a k.p.a. - poprzez jego niezastosowanie i przyjęcie przez organ II instancji mniej korzystnych dla Skarżącej, a błędnych wymiarów budynku niż uczynił to organ I instancji, mimo, że wątpliwości co do tej kwestii nie zostały wyjaśnione.
W uzasadnieniu podniesiono, że zarówno PINB jak i ŚWINB dokonali błędnej wykładni § 6 ust. 1 pkt 4 ppkt a miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Gminy J., przyjętego uchwałą nr [...] z dnia [...] r., poprzez przyjęcie, że sformułowanie "podstawowa forma dachu [...] o jednakowym nachyleniu głównych połaci dachu 35°-50°", nakłada na inwestorów bezwzględny obowiązek budowy dachu o takich parametrach. Takie sformułowanie, uwzględniając zasady językowe, może świadczyć o elemencie "życzeniowym", o oczekiwaniu uchwałodawcy, aby konstruować dachy w przeważającej mierze o takich parametrach. Mowa jest zatem o wyznaczeniu pewnego modelu konstrukcji dachu, a nie ścisłego obowiązku, więc należy przyjąć, iż intencją uchwałodawcy było dopuszczenie pewnej swobody w konstruowaniu dachów. W tym kontekście kąt nachylenia głównych połaci dachu budynku należącego do Skarżącej, który według jej pomiarów wynosi co najmniej 32° (jednakże wymaga to zmierzenia przez wyznaczonego przez organ geodetę), mieści się w akceptowalnym zakresie i nie może być uznawany za sprzeczny z ustaleniami m.p.z.p. Nawet jeśliby stwierdzić, że w tej kwestii zapis m.p.z.p. jest nieprecyzyjny i niejednoznaczny, to w razie wątpliwości należy intepretować go na korzyść inwestora i w taki sposób, aby nie był wewnętrznie sprzeczny.
Odpowiadając na skargę organ administracji wniósł o jej oddalenie podtrzymując swe dotychczasowe stanowisko.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2022 r., poz. 2492) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Oznacza to, że sądy administracyjne nie orzekają merytorycznie, tj. nie wydają orzeczeń, co do istoty sprawy, lecz badają zgodność zaskarżonego aktu administracyjnego z obowiązującymi w dacie jego podjęcia przepisami prawa materialnego, określającymi prawa i obowiązki stron oraz przepisami procedury administracyjnej, normującymi zasady postępowania przed organami administracji publicznej. Z brzmienia zaś art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r., poz. 259 ze zm.), zwanej dalej "p.p.s.a." wynika, że w przypadku, gdy sąd stwierdzi bądź to naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź to naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź wreszcie inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, wówczas - w zależności od rodzaju naruszenia – uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, albo stwierdza ich nieważność bądź niezgodność z prawem. Nie ulega więc wątpliwości, że zaskarżona decyzja lub postanowienie mogą ulec uchyleniu tylko wtedy, gdy organom administracji publicznej można postawić uzasadniony zarzut naruszenia prawa, czy to materialnego, czy to procesowego, jeżeli naruszenie to miało, bądź mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Przy tym z mocy art. 134 § 1 p.p.s.a. tejże kontroli legalności sąd dokonuje także z urzędu, nie będąc związany zarzutami i wnioskami powołaną podstawą prawną.
W rozstrzyganej sprawie obiekt budowlany został wzniesiony na podstawie ostatecznego pozwolenia na budowę. Realizacja tego zamierzenia nastąpiła z odstępstwami od zatwierdzonego projektu budowlanego i bez wątpienia odstępstwa te miały cechy istotnych. Wynika to z treści art. 36a ust. 5 pkt 2 lit. b ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2023 r., poz. 682). Zgodnie z tym przepisem "Istotne odstąpienie od zatwierdzonego projektu zagospodarowania działki lub terenu lub projektu architektoniczno-budowlanego lub innych warunków pozwolenia na budowę stanowi odstąpienie w zakresie [...] charakterystycznych parametrów obiektu budowlanego dotyczących [...] wysokości, długości lub szerokości w zakresie przekraczającym 2%". Jak wynika z wyliczeń dokonanych przez organy administracji odstępstwa występujące w budynku będącym przedmiotem postępowania przekraczają tę wielkość. Tym samym zarzut skargi oznaczony cyfrą 3 Sąd uznaje za nieuzasadniony.
Stwierdzenie istotnych odstępstw od zatwierdzonego projektu budowlanego zobowiązuje organ nadzoru budowlanego do wszczęcia procedury, o której mowa w art. 51 ustawy. W jej wyniku, co do zasady zapada jedno z rozstrzygnięć przewidzianych w ust. 1 tego artykułu. W analizowanym przypadku, gdyż doszło do istotnych odstępstw od zatwierdzonego projektu budowlanego, organ rozstrzygnął o nakazaniu sporządzenia projektu architektoniczno-budowlanego zamiennego uwzględniającego zmiany wynikające z dotychczas wykonanych robót budowlanych oraz o obowiązku wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem.
W rozstrzyganej sprawie występują dwa rodzaje odstępstw. Pierwsze, dotyczy zmiany szerokości i długości bryły budynku. Tu organy uznały, w ocenie Sądu w sposób zupełnie uprawniony, iż wystarczające będzie sporządzenie projektu budowlanego zamiennego. Po sporządzeniu tego ostatniego okaże się, czy postępowanie naprawcze zakończy się w stosunku do skarżącej pozytywnie.
Inaczej zupełnie sprawa przedstawia się w odniesieniu do wysokości budynku i kąta nachylenia połaci dachowych. Te dwie wielkości są ze sobą ściśle związane. Zwiększenie wysokości budynku (w kalenicy) automatycznie spowoduje zwiększenie kąta nachylenia połaci. Zatwierdzony w sprawie projekt budowlany dokładnie regulował tę kwestę. Znaczące obniżenie budynku automatycznie spowodowało zmniejszenie wspomnianego kąta.
Sąd nie zgadza się z wykładnią § 6 ust. 1 pkt 4 ppkt a uchwały nr [...] Rady Gminy J. w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego sołectwa P. w gminie J. z dnia [...] r. dokonaną przez pełnomocnik skarżącej. Przepis powyższy wskazuje, że podstawową formą dachu nowo realizowanej zabudowy dla budynków mieszkalnych, mieszkalno- pensjonatowych, letniskowych, mieszkalno-usługowych, usługowych, usługowo- produkcyjnych, administracyjnych, nieuciążliwej działalności gospodarczej oraz obiektów wypoczynku, sportu i turystyki, są dachy dwuspadowe lub wielospadowe o jednakowym nachyleniu głównej połaci 35°-50°, z wysuniętymi okapami, z możliwością realizacji lukarn, facjat, świetlików, okien dachowych, zadaszeń nad wejściem, naczółków itp., z dopuszczeniem dachów płaskich, jako tarasów o powierzchni nie większej niż 20% powierzchni rzutu poziomego budynku. Użyte w tym określenie "podstawowa forma dachu" nie oznacza dowolności w ustaleniu tego parametru, czy też charakteru "życzeniowego", jak wskazano w skardze. W ocenie składu orzekającego wskazany parametr (w zakresie kąta nachylenia połaci) jest obowiązujący. Nie wyklucza to jednak szczególnych sytuacji, gdy organ administracji architektoniczno-budowlanej odstąpi od tego parametru. Jednakże nie będzie tego mógł w żadnym przypadku czynić wedle swojego uznania. A w rozpatrywanej sprawie do takiego "odstąpienia" nie doszło.
Skoro więc istotne odstępstwo w tym zakresie nie mogło zostać "naprawione" w postępowaniu legalizacyjnym, konieczne było nakazanie przebudowy w taki sposób aby przedsięwzięcie odpowiadało warunkom wynikającym z zatwierdzonego projektu budowlanego.
Odnosząc się do ostatniego zarzutu skargi (naruszenia art. 42 ust. 1 w zw. z art. 12 ust. 1 pkt. 3 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne) Sąd wskazuje, że przepis powyższy odnosi się do osób sprawujących samodzielne funkcje w geodezji i kartografii. W rozpatrywanej sprawie pomiarów dokonywał podmiot uprawniony, posiadający wiedzę specjalistyczną. Jednocześnie nie wykazano, aby dokonane w sprawie pomiary miały być obarczone błędem.
Z tych względów na podstawie art. 151 orzeczono jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI