II SA/GL 747/22

Wojewódzki Sąd Administracyjny w GliwicachGliwice2022-09-23
NSAbudowlaneWysokawsa
inwestycje drogowespecustawa drogowaprawo budowlanenieruchomościograniczenie w korzystaniu z nieruchomościpostępowanie administracyjneprawo własnościWSAdecyzja administracyjna

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach oddalił skargę na decyzję zezwalającą na realizację inwestycji drogowej, podkreślając związany charakter decyzji i ograniczone kompetencje organów w tym trybie.

Skarga dotyczyła decyzji zezwalającej na realizację inwestycji drogowej, którą skarżący uznał za naruszającą jego interesy jako współwłaściciela nieruchomości. Zarzuty obejmowały naruszenie procedury administracyjnej, brak możliwości wypowiedzenia się co do dowodów oraz nieproporcjonalną ingerencję w prawa własności. Sąd administracyjny oddalił skargę, wskazując, że tryb specustawy drogowej ma na celu ułatwienie realizacji inwestycji, a organy nie mają kompetencji do oceny racjonalności czy słuszności proponowanych rozwiązań, ani do badania alternatywnych przebiegów dróg.

Skarżący D. K. zaskarżył decyzję Wojewody Śląskiego zezwalającą na realizację inwestycji drogowej, zarzucając naruszenie przepisów postępowania administracyjnego (m.in. brak doręczenia zawiadomienia o wszczęciu postępowania) oraz przepisów prawa materialnego, w tym Konstytucji RP, poprzez nadmierną ingerencję w jego prawa własnościowe jako współwłaściciela nieruchomości. Kwestionował również sposób realizacji inwestycji, twierdząc, że uniemożliwi mu dojazd do części nieruchomości. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach oddalił skargę. Sąd podkreślił, że postępowanie w trybie specustawy drogowej ma charakter związany, a organy administracji nie posiadają kompetencji do badania racjonalności czy słuszności proponowanych przez inwestora rozwiązań projektowych ani do wyznaczania alternatywnych przebiegów dróg. Rolą organu jest jedynie sprawdzenie kompletności wniosku i zgodności z prawem. Sąd odniósł się również do zarzutu naruszenia procedury, stwierdzając, że zawiadomienie o wszczęciu postępowania zostało prawidłowo doręczone w trybie zastępczym. W konsekwencji, sąd uznał, że organy prawidłowo zastosowały przepisy prawa materialnego i procesowego, a skarga nie zasługiwała na uwzględnienie.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, organ wydający decyzję w trybie specustawy drogowej nie posiada kompetencji do wyznaczania i korygowania trasy inwestycji, ani do zmiany proponowanych rozwiązań co do jej przebiegu. Niedopuszczalna jest również ocena racjonalności czy słuszności koncepcji przedstawionej przez inwestora.

Uzasadnienie

Specustawa drogowa ma na celu ułatwienie realizacji inwestycji, a decyzja jest związana. Inwestor wybiera najkorzystniejsze rozwiązania, a organ sprawdza jedynie kompletność wniosku i zgodność z prawem.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (21)

Główne

specustawa drogowa art. 11a § ust. 1

Ustawa z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych

specustawa drogowa art. 11f § ust. 1

Ustawa z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych

specustawa drogowa art. 12

Ustawa z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych

p.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 134 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 133

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 106 § § 3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 106 § § 4

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

k.p.a. art. 10 § § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 77 § § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 107

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 108

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 2

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego

P.b. art. 35 § ust. 1

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane

P.b. art. 20 § ust. 2

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane

Konstytucja RP art. 8

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja RP art. 20

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja RP art. 21

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja RP art. 31 § ust. 3

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja RP art. 64 § ust. 1 i 3

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 1 § § 1 i § 2

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 roku Prawo o ustroju sądów administracyjnych

Argumenty

Skuteczne argumenty

Specustawa drogowa ma na celu ułatwienie realizacji inwestycji, a organy nie mają kompetencji do oceny racjonalności czy słuszności rozwiązań projektowych. Organ sprawdza jedynie kompletność wniosku i zgodność z prawem. Zawiadomienie o wszczęciu postępowania zostało prawidłowo doręczone w trybie zastępczym. Zakres badania projektu budowlanego przez organ ogranicza się do projektu zagospodarowania działki.

Odrzucone argumenty

Naruszenie zasad postępowania administracyjnego, w tym brak doręczenia zawiadomienia o wszczęciu postępowania. Nienależyte wyjaśnienie okoliczności sprawy i nadmierna ingerencja w uprawnienia właścicielskie. Możliwość zrealizowania drogi w sposób nieobciążający nieruchomości skarżącego.

Godne uwagi sformułowania

Organ wydający decyzję o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej w trybie specustawy drogowej nie posiada kompetencji do wyznaczania i korygowania trasy inwestycji, czy też do zmiany proponowanych rozwiązań co do jej przebiegu. Niedopuszczalna jest również ocena racjonalności czy słuszności koncepcji przedstawionej przez inwestora, bowiem miałaby ona charakter pozaprawny. Decyzja o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej jest decyzją związaną. Sąd bierze ponadto pod uwagę fakty powszechnie znane (art. 106 § 4 p.p.s.a.), a także dowody uzupełniające z dokumentów, jednakże tylko w zakresie określonym w art. 106 § 3 p.p.s.a. Rozszerzająca interpretacja uprawnień organu, w zakresie kontroli projektu budowlanego dokonywanej na podstawie art. 35 ust. 1 p.b., oznaczałaby w istocie przywrócenie uchylonej zasady oceny materialnych rozwiązań projektu budowlanego przez organ (tj. uchylony art. 35 ust. 2 p.b.) i stanowiłaby naruszenie kardynalnej zasady związania organów administracji publicznej prawem.

Skład orzekający

Beata Kalaga-Gajewska

sprawozdawca

Edyta Kędzierska

członek

Grzegorz Dobrowolski

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja zakresu kompetencji organów administracji w postępowaniach o zezwolenie na realizację inwestycji drogowych w trybie specustawy drogowej oraz ograniczeń w badaniu projektu budowlanego."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznego trybu postępowania uregulowanego specustawą drogową.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnego aspektu prawa budowlanego i administracyjnego, jakim jest realizacja inwestycji drogowych, a także konfliktów między interesem publicznym a prywatną własnością. Wyjaśnia ograniczone kompetencje sądów i organów w tym trybie.

Specustawa drogowa: Czy sąd może zmienić przebieg planowanej drogi?

Sektor

transport

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Gl 747/22 - Wyrok WSA w Gliwicach
Data orzeczenia
2022-09-23
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2022-05-19
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Sędziowie
Beata Kalaga-Gajewska /sprawozdawca/
Edyta Kędzierska
Grzegorz Dobrowolski /przewodniczący/
Symbol z opisem
6019 Inne, o symbolu podstawowym 601
Hasła tematyczne
Budowlane prawo
Skarżony organ
Wojewoda
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2022 poz 329
art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi  - t.j.
Dz.U. 2020 poz 1363
art. 11a ust. 1, art. 11f, art. 12
Ustawa z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grzegorz Dobrowolski, Sędziowie Sędzia WSA Beata Kalaga-Gajewska (spr.), Sędzia WSA Edyta Kędzierska, po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 23 września 2022 r. sprawy ze skargi D. K. na decyzję Wojewody Śląskiego z dnia 25 marca 2022 r. nr IFXIII.7821.23.2019 w przedmiocie zezwolenia na realizację inwestycji drogowej oddala skargę.
Uzasadnienie
Prezydent Miasta B. w dniu 6 listopada 2019 r., działając na podstawie art. 11a ust. 1, art. 11f i art. 12 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych (obecnie j.t. Dz. U. z 2020 r. poz. 1363 z późn. zm., dalej w skrócie: "specustawa drogowa"), po rozpatrzeniu wniosku dyrektora Miejskiego Zarządu Dróg w B., działającego na podstawie pełnomocnictwa udzielonego przez Prezydenta Miasta B., udzielił zezwolenia na realizację inwestycji drogowej pod nazwą: "Rozbudowa ulicy [...] w B. - droga gminna [...] ". Jednocześnie określił linie rozgraniczające, zatwierdził podział nieruchomości wyznaczony liniami rozgraniczającymi teren, stwierdził nabycie z mocy prawa przez Gminę B. nieruchomości znajdujących się w liniach rozgraniczający teren, zatwierdził projekt budowlany, nadał decyzji rygor natychmiastowej wykonalności, ustalił obowiązek przebudowy sieci uzbrojenia terenu, przebudowy innych dróg publicznych i określił ograniczenia w korzystaniu z nieruchomości poza liniami rozgraniczającymi dla realizacji obowiązków oraz zezwolił na wykonanie tych obowiązków.
Od powyższej decyzji odwołanie wniósł D. K., który uznał, że organ I instancji naruszył zasady postępowania administracyjnego, w szczególności art. 10 § 1, art. 77 § 1, art. 107 i art. 108 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (obecnie t.j.: Dz. U. z 2022 r. poz. 2000, w skrócie: "k.p.a."), poprzez brak doręczenia zawiadomienia o wszczęciu postępowania (pismo z dnia 13 marca 2019 r.) i niezapewnieniu możliwości wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów, oraz naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. art. 11d ust. 5 specustawy drogowej. Jako współwłaściciel działek nr:[...] , [...] i [...] , położonych przy ulicy [...] w B. domagał się wstrzymania wykonania decyzji i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji bądź też umorzenia postępowania. Twierdził, że uzupełniające postępowanie dowodowe powinno wykazać, że dotychczasowa droga była wystarczająca do przejazdu dwóch samochodów i ich minięcia się na zakręcie. Stąd też organ I instancji rozpatrując sprawę kierował się wyłącznie interesem społecznym a nie stron postępowania. Nadto, uniemożliwi skarżącemu dojazd do części nieruchomości i pozbawi swobodnego do nich dostępu, poprzez przebudowę infrastruktury technicznej i zajęcie zadrzewionego gruntu.
Wojewoda Śląski decyzją z dnia 25 marca 2022 r., nr IFXIII.7821.23.2019, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. uchylił zaskarżoną decyzję w części (strona 1) w wersach 15 i 16 o treści "na rzecz Miejskiego Zarządu Dróg w B., ul.[...] , [...] B." i w to miejsce orzekł "na rzecz Prezydenta Miasta B. reprezentowanego przez pełnomocnika Pana W. W.", oraz uchylił część rozstrzygnięcia na stronie 5 poprzez uchylenie punktu IX, a w pozostałej części utrzymał w mocy decyzję organu I instancji z dnia 6 listopada 2019 r. W uzasadnieniu podał m. in., że złożony wniosek jest kompletny, a inwestor uzyskał niezbędne opinie, stąd też postępowanie administracyjne organu I instancji było co do zasady prawidłowe. Wydana decyzja wymagała jednak dokonania korekty merytoryczno-reformatoryjnej w opisanym powyżej zakresie. W treści decyzji organu I instancji prawidłowo wskazano nieruchomości podlegające ograniczeniu w korzystaniu, w związku z obowiązkiem przebudowy sieci uzbrojenia terenu, urządzeń wodnych oraz przebudowy innych dróg publicznych. Specustawa drogowa wprost wskazuje w art. 11f ust. 1 pkt 8 dla wykonania jakich obowiązków może zostać ustanowione ograniczenie w korzystaniu z nieruchomości, konieczne stało się zatem uchylenie nieprecyzyjnego, niezgodnego z tym przepisem zapisu decyzji oraz nadanie mu nowego brzmienia. Organ wskazał, że to inwestor we wniosku o wydanie decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej decyduje o przebiegu drogi i wskazuje rozwiązania projektowe. Odwołujący w dalszym ciągu posiada bezpośredni dostęp do drogi publicznej oraz otrzymał zawiadomienie o wszczęciu postępowania, które zostało doręczone dorosłemu domownikowi (bratu odwołującego), stąd też zarzut w tym zakresie nie zasługuje na uwzględnienie. Przepisy specustawy drogowej mają charakter szczególny w stosunku do przepisów k.p.a., a z brzmienia art. 11a specustawy drogowej wynika, iż w odniesieniu do dróg powiatowych i gminnych decyzję o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej, na wniosek właściwego zarządcy drogi, wydaje starosta.
Skargę na powyższą decyzję wniósł D. K. (dalej: "skarżący"), reprezentowany przez pełnomocnika. Zarzucił rozstrzygnięciu naruszenie art. 11d ust. 1 pkt 1 oraz art. 11f ust. 1 pkt 4 i ust. 5 specustawy drogowej w związku z art. 8, art. 20-21, art. 31 ust. 3 i art. 64 ust. 1 i 3 Konstytucji RP, poprzez naruszenie ochrony uzasadnionych interesów osób trzecich i nieproporcjonalne zmniejszenie użyteczności nieruchomości, których jest współwłaścicielem. Zdaniem skarżącego, nienależyte wyjaśnienie wszystkich okoliczności sprawy spowodowało błąd polegający na nadmiernej ingerencji w uprawnienia właścicielskie gwarantowane przywołanymi powyżej przepisami Konstytucji RP. W sprawie naruszono również art. 7, art. 10 § 1, art. 77 § 1, art. 107 § 2 i art. 108 k.p.a., poprzez brak doręczenia skarżącemu zawiadomienia o wszczęciu postępowania w sprawie (pismo z dnia 13 marca 2019 r.) i niezapewnieniu mu przez to możliwości wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów. Mając powyższe na uwadze wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i decyzji ją poprzedzającej organu I instancji jako wydanych z naruszeniem prawa oraz zwrot kosztów postępowania, wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, a także przeprowadzenie uzupełniającego postępowania dowodowego ze zdjęć pasa drogowego.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, bowiem działał na podstawie i w granicach prawa, a rozstrzygnięcie znajduje umocowanie w zgromadzonym materiale dowodowym.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje:
W myśl art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku Prawo o ustroju sądów administracyjnych (obecnie t.j.: Dz. U. z 2021 r. poz. 137) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m. in. przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym zgodnie z § 2 tegoż artykułu kontrola, o której mowa, jest sprawowana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Sąd rozpoznaje sprawę rozstrzygniętą zaskarżonym aktem z punktu widzenia kryterium legalności, to jest zgodności z prawem całego toku postępowania administracyjnego i prawidłowości zastosowania przepisów prawa materialnego. Nadto, zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (obecnie t.j.: Dz. U. z 2022 r. poz. 329, w skrócie: "p.p.s.a."), rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz wskazaną podstawą prawną.
W wyniku analizy akt sprawy Sąd stwierdził, że skarga nie jest uzasadniona, bowiem zaskarżona decyzja nie narusza prawa w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, bądź skutkującym wznowieniem tego postępowania.
Mając na uwadze zawarte w skardze wnioski dowodowe wyjaśnić należy, że sąd administracyjny orzeka na podstawie akt sprawy (art. 133 p.p.s.a.). Podstawą zatem orzekania jest materiał dowodowy zgromadzony przez organy administracji publicznej w toku całego postępowania.
Sąd bierze ponadto pod uwagę fakty powszechnie znane (art. 106 § 4 p.p.s.a.), a także dowody uzupełniające z dokumentów, jednakże tylko w zakresie określonym w art. 106 § 3 p.p.s.a. Przepis ten stanowi, że sąd może z urzędu lub na wniosek stron przeprowadzić dowody uzupełniające z dokumentów, jeżeli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie. W postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie może zatem być prowadzone postępowanie dowodowe z dokumentacji fotograficznej, zeznań stron, świadków i opinii biegłych. Z tego względu wniosek o przeprowadzenie dowodów zwarty w skardze nie mógł być uwzględniony.
Materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji stanowiły przepisy ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych (obecnie tekst jednolity: Dz. U. z 2022 r. poz. 176, zwanej dalej jak dotychczas: "specustawą drogową").
Zgodnie z art. 11a ust. 1 specustawy drogowej, wojewoda w odniesieniu do dróg krajowych i wojewódzkich albo wykonujący zadania zlecone z zakresu administracji rządowej starosta w odniesieniu do dróg powiatowych i gminnych, wydają decyzję o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej na wniosek właściwego zarządcy drogi. Elementy składowe tej decyzji określa art. 11f ust. 1 specustawy drogowej wskazując, że decyzja ta powinna zawierać m. in. wymagania dotyczące ochrony uzasadnionych interesów osób trzecich; zatwierdzenie podziału nieruchomości, podlegających wywłaszczeniu pod drogi; oznaczenie nieruchomości lub ich części, według katastru nieruchomości, które stają się własnością Skarbu Państwa lub właściwej jednostki samorządu terytorialnego; ustalenia dotyczące określenia obowiązku i terminów rozbiórki istniejących obiektów budowlanych nieprzewidzianych do dalszego użytkowania oraz tymczasowych obiektów budowlanych, obowiązku budowy lub przebudowy sieci uzbrojenia terenu, zatwierdzenie projektu budowlanego oraz określenia ograniczeń w korzystaniu z nieruchomości, w związku z realizacją obowiązków objętych decyzją. Dodatkowo, decyzją tą zatwierdza się podział nieruchomości, a linie rozgraniczające teren ustalone tą decyzją stanowią linie podziału nieruchomości.
Wskazać w tym miejscu należy, że decyzja wydana w oparciu o przepisy specustawy drogowej jest decyzją związaną i zgodnie z treścią art. 11e specustawy, zezwolenia na realizację inwestycji drogowej nie można uzależniać od spełnienia świadczeń lub warunków nieprzewidzianych obowiązującymi przepisami.
W ramach postępowania poprzedzającego wydanie tej decyzji organy orzekające badają jedynie kwestie formalnoprawne i kompletność wniosku o wydanie zezwolenia na realizację inwestycji drogowej. Przebieg projektowanej drogi nie podlega badaniu w tym postępowaniu. Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 13 września 2017 r., sygn. akt: II OSK 1705/17: "Organ wydający decyzję o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej w trybie specustawy drogowej nie posiada kompetencji do wyznaczania i korygowania trasy inwestycji, czy też do zmiany proponowanych rozwiązań co do jej przebiegu. Niedopuszczalna jest również ocena racjonalności czy słuszności koncepcji przedstawionej przez inwestora, bowiem miałaby ona charakter pozaprawny. O przebiegu drogi decyduje zarządca (wnioskodawca) i to on wybiera najbardziej korzystne rozwiązanie lokalizacyjne i techniczno - wykonawcze. Rolą orzekającego w sprawie organu jest sprawdzenie kompletności wniosku w świetle wymogów ustawowych oraz czy koncepcja składającego wniosek mieści się w granicach wyznaczonych przez prawo." (cytat).
Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 16 października 2012 r., K 4/10, OTK-A 2012/9/106, rozpoznając zagadnienie zgodności z Konstytucją RP zaskarżonych przepisów ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych stwierdził, że charakterystyczne dla całej ustawy o inwestycjach drogowych są przepisy służące ułatwieniu realizacji tego rodzaju inwestycji i przyspieszeniu postępowań. Decyzja o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej zawiera w sobie rozstrzygnięcia kilku różnych kwestii administracyjnoprawnych. Jakkolwiek w sprawach dotyczących zezwolenia na realizację inwestycji drogowej w ustawie nieuregulowanych stosuje się odpowiednio przepisy ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane, z wyjątkiem art. 28 ust. 2 (art. 11i ust. 1 specustawy drogowej), to jednak decyzja taka ma przedmiotowo szerszy charakter niż pozwolenie na budowę. Konsekwencją jej wydania jest nie tylko zatwierdzenie projektu budowlanego, ale i szereg innych skutków prawnych.
Wskazać również należy, że w świetle specustawy drogowej w sposób szczególny uregulowane zostało nie tylko postępowanie administracyjne, ale również postępowanie sądowoadministracyjne. I tak, np. wg jej art. 11g ust. 3 w postępowaniu przed organem odwoławczym oraz przed sądem administracyjnym nie można uchylić decyzji w całości ani stwierdzić jej nieważności, gdy wadą dotknięta jest tylko część decyzji dotycząca odcinka drogi, nieruchomości, działki. Ograniczenia w tym zakresie wprowadza także art. 31 specustawy drogowej.
Zgodnie z art. 11f ust. 1 specustawy drogowej (w brzmieniu na dzień wydawania rozstrzygnięcia) decyzja o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej zawiera w szczególności:
1) wymagania dotyczące powiązania drogi z innymi drogami publicznymi, z określeniem ich kategorii;
2) określenie linii rozgraniczających teren, w tym określenie granic pasów drogowych innych dróg publicznych w przypadku gdy wniosek, o którym mowa w art. 11d, zawiera określenie granic tych pasów;
3) warunki wynikające z potrzeb ochrony środowiska, ochrony zabytków i dóbr kultury współczesnej oraz potrzeb obronności państwa;
4) wymagania dotyczące ochrony uzasadnionych interesów osób trzecich;
5) zatwierdzenie podziału nieruchomości, o którym mowa w art. 12 ust. 1;
6) oznaczenie nieruchomości lub ich części, według katastru nieruchomości, które stają się własnością Skarbu Państwa lub właściwej jednostki samorządu terytorialnego;
7) zatwierdzenie projektu budowlanego;
8) w razie potrzeby inne ustalenia dotyczące:
a) określenia szczególnych warunków zabezpieczenia terenu budowy i prowadzenia robót budowlanych,
b) określenia obowiązku budowy i okresu użytkowania tymczasowych obiektów budowlanych,
c) określenia obowiązku i terminów rozbiórki istniejących obiektów budowlanych nieprzewidzianych do dalszego użytkowania oraz tymczasowych obiektów budowlanych,
d) określenia szczegółowych wymagań dotyczących nadzoru na budowie,
e) obowiązku budowy lub przebudowy sieci uzbrojenia terenu,
f) obowiązku budowy lub przebudowy urządzeń wodnych lub urządzeń melioracji wodnych szczegółowych,
g) obowiązku budowy lub przebudowy innych dróg publicznych,
h) obowiązku budowy lub przebudowy zjazdów,
i) określenia ograniczeń w korzystaniu z nieruchomości dla realizacji obowiązków, o których mowa w lit. b, c oraz e-h,
j) zezwolenia na wykonanie obowiązków, o których mowa w lit. b, c oraz e-h.
Wszystkie powyższe wywody wskazują, że specustawa drogowa ma na celu przede wszystkim ułatwienie realizacji takich inwestycji. NSA w wyroku z 3 września 2014 r., sygn. II OSK 1730/14, zwraca uwagę na związany charakter decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej, stąd organ nie może oceniać racjonalności, czy też słuszności przyjętych we wniosku rozwiązań projektowych, gdyż postępowanie w sprawie zezwolenia na realizację danej inwestycji drogowej toczy się na wniosek zarządcy drogi. To bowiem inwestor dokonuje wyboru najkorzystniejszych w jego ocenie rozwiązań odnoszących się do planowanego przez niego przedsięwzięcia drogowego. NSA wskazuje, że skutki z tym związane są rekompensowane w formie odszkodowania. Zawarty w art. 11f ust. 1 pkt 4 specustawy drogowej obowiązek uwzględnienia uzasadnionych interesów osób trzecich należy interpretować w taki oto sposób, że chodzi tu o interesy obiektywnie uzasadnione.
Przenosząc powyższe rozważania na grunt rozpatrywanej sprawy, za bezzasadne należy uznać podnoszone w skardze oraz poprzedzającym ją odwołaniu zarzuty, które dotyczą nieuwzględnienie uwag skarżącego, co do możliwości zrealizowania drogi w sposób nieobciążający jego nieruchomości. Jak już wskazano, ewentualny alternatywny przebieg projektowanej drogi, czy też alternatywne możliwości realizacji inwestycji w ogóle nie podlegają badaniu przez organy wydające decyzję w oparciu o przepisy specustawy. Związany charakter tej decyzji oraz brak w postępowaniu organów elementów uznaniowości powoduje, że w przypadku złożenia przez inwestora kompletnego wniosku i spełnienia przesłanek określonych w specustawie drogowej, organy orzekające mają obowiązek wydania pozytywnego rozstrzygnięcia, tj. udzielenia zezwolenia na inwestycję. Nie mogą one uzależniać wydania decyzji od jakichkolwiek innych świadczeń i warunków, które nie są przewidziane przepisami (por. art. 11e specustawy drogowej). Organy nie są umocowane do oceny wniosku z punktu widzenia jego słuszności, czy też racjonalności. Mogą dokonywać oceny wyłącznie w odniesieniu do legalności i kompletności wniosku (w tym zakresie por. wyrok WSA w Szczecinie z 28 lutego 2019 r. sygn. akt II SA/Sz 1253/18 oraz wyrok WSA w Białymstoku z 8 sierpnia 2019 r. sygn. akt II SA/Bk 216/19).
W rozpatrywanej sprawie wniosek i dołączona do niego dokumentacja spełniały wymagania przewidziane w przepisach specustawy drogowej, dołączono do nich także wymagane uzgodnienia. W sytuacji stwierdzenia kompletności wniosku organy nie miały możliwości wydania decyzji innej, niż wydanie zezwolenia na realizację inwestycji drogowej.
Mając na względzie zarzuty prezentowane przez skarżącego zarówno w skardze, jak i w odwołaniu należy podkreślić, że kwestie te nie podlegają badaniu na etapie postępowania w sprawie wydania decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej.
Zgodnie z treścią art. 11f ust. 1 pkt 7 specustawy drogowej, decyzja ta zawiera zatwierdzenie projektu budowlanego. W sprawach dotyczących zezwolenia na realizację inwestycji drogowej nieuregulowanych w niniejszej ustawie stosuje się odpowiednio przepisy ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane, z wyjątkiem art. 28 ust. 2 - to zatwierdzenie projektu budowlanego musi odbywać się w sposób i na zasadach przewidzianych w ustawie z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (obecnie tekst jednolity: Dz. U. z 2021 r. poz. 2351, w skrócie: "P.b."). Zgodnie z art. 35 ust. 1 P.b. przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę lub odrębnej decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego organ administracji architektoniczno-budowlanej sprawdza: 1) zgodność projektu budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i innymi aktami prawa miejscowego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu (...), a także wymaganiami ochrony środowiska, (...); 2) zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi; 3) kompletność projektu budowlanego i posiadanie wymaganych opinii, uzgodnień, pozwoleń i sprawdzeń oraz informacji dotyczącej bezpieczeństwa i ochrony zdrowia, o której mowa w art. 20 ust. 1 pkt 1b, oraz zaświadczenia, o którym mowa w art. 12 ust. 7; 4) wykonanie - w przypadku obowiązku sprawdzenia projektu, o którym mowa w art. 20 ust. 2, także sprawdzenie projektu - przez osobę posiadającą wymagane uprawnienia budowlane i legitymującą się aktualnym na dzień opracowania projektu - lub jego sprawdzenia - zaświadczeniem, o którym mowa w art. 12 ust. 7.
Z powyższego wynika, że zakres badania zgodności projektu budowlanego z przepisami techniczno-budowlanymi ogranicza się wyłącznie do części projektu, obejmującej projekt zagospodarowania działki lub terenu.
Sąd podziela pogląd wyrażony w wyroku WSA w Białymstoku z dnia 13 lutego 2020 r. sygn. akt: II SA/Bk 783/19, gdzie wskazano, że: "rozszerzająca interpretacja uprawnień organu, w zakresie kontroli projektu budowlanego dokonywanej na podstawie art. 35 ust. 1 p.b., oznaczałaby w istocie przywrócenie uchylonej zasady oceny materialnych rozwiązań projektu budowlanego przez organ (tj. uchylony art. 35 ust. 2 p.b.) i stanowiłaby naruszenie kardynalnej zasady związania organów administracji publicznej prawem. Sprawdzanie zgodności projektu budowlanego z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi, zostało więc ograniczone do projektu zagospodarowania działki (art. 35 ust. 1 pkt 2 p.b.).". W podobnym tonie wypowiadał się także Naczelny Sąd Administracyjny, wskazując m. in. w wyroku z dnia 28 czerwca 2019 r., sygn. akt: II OSK 911/19, iż: "obowiązkiem organu administracji rozpatrującego wniosek o wydanie pozwolenia na budowę jest zbadanie zgodności projektu budowlanego tylko z tymi przepisami techniczno-budowlanymi, które regulują kwestie związane z zagospodarowaniem działki lub terenu. Odpowiedzialność za zapewnienie zgodności projektu budowlanego z pozostałymi przepisami techniczno-budowlanymi spoczywa na autorze tego projektu.".
Bezspornie we wniosku o udzielenie zezwolenia na realizację inwestycji drogowej organowi nie są proponowane różne, alternatywne możliwości zrealizowania tej inwestycji. Jak już wskazano, to nie organ, ale inwestor dokonuje wyboru przebiegu pasa drogowego. W konsekwencji organy nie są uprawnione do ustalania ewentualnej możliwości alternatywnego poprowadzenia projektowanej drogi.
Odnosząc się do zarzutu skarżącego odnośnie naruszenia zasad postępowania administracyjnego i uniemożliwienia aktywnego udziału w postępowaniu przyjdzie zaznaczyć, że analiza akt administracyjnych dokonana przez Sąd wskazuje na otrzymanie przez skarżącego w trybie doręczenia zastępczego zawiadomienie o wszczęciu postępowania, które zostało doręczone dorosłemu domownikowi stąd też zarzut w tym zakresie nie zasługuje na uwzględnienie.
Sąd uznał, że organy administracji prawidłowo zastosowały przepisy prawa materialnego, a stosowne wyjaśnienia w zakresie zarzutów skarżącego zawarły w uzasadnieniu rozstrzygnięć wydanych w niniejszej sprawie.
Nie doszło zatem do naruszenia przepisów postępowania administracyjnego, zwłaszcza art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a., w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, jak również przepisów prawa materialnego, w tym specustawy drogowej, ani też innych przepisów uzasadniających uwzględnienie skargi.
W tym stanie rzeczy, skarga podlegała oddaleniu, na podstawie art. 151 p.p.s.a., o czym orzeczono w sentencji.
Powołane w wyroku orzeczenia sądów administracyjnych są dostępne w internetowej bazie orzeczeń NSA na stronie: http://orzeczenia.nsa.gov.pl.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI