II SA/Gl 624/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny w GliwicachGliwice2021-12-06
NSAbudowlaneWysokawsa
planowanie przestrzennestudium uwarunkowańuchwała rady gminyzagospodarowanie przestrzennezmiana przeznaczenia terenutereny leśnetereny rolnetereny zieleninaruszenie prawasądownictwo administracyjne

WSA w Gliwicach stwierdził naruszenie prawa w uchwale Rady Gminy M. dotyczącej studium uwarunkowań przestrzennych w części dotyczącej zmiany przeznaczenia działek na tereny leśne, jednocześnie umarzając postępowanie w innych częściach i oddalając skargę w pozostałym zakresie.

Sprawa dotyczyła skargi na uchwałę Rady Gminy M. w sprawie studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego. Po wcześniejszych postępowaniach i wyrokach NSA, WSA w Gliwicach rozpoznał sprawę ponownie. Sąd stwierdził naruszenie prawa w części dotyczącej zmiany przeznaczenia działek na tereny leśne, uznając brak podstaw w studium dla takiej zmiany i naruszenie przepisów ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. W pozostałych kwestiach, w tym dotyczących przekształcenia działek na cele rekreacyjne, sąd uznał brak naruszenia prawa. Postępowanie zostało umorzone w części dotyczącej działek, dla których nie wniesiono skargi lub cofnięto skargę, a także w odniesieniu do działek, które nie były przedmiotem zaskarżenia w poprzednich instancjach.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach rozpoznał skargę na uchwałę Rady Gminy M. dotyczącą studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego. Sprawa była wielokrotnie rozpoznawana przez sądy administracyjne, w tym Naczelny Sąd Administracyjny, który uchylił poprzedni wyrok WSA i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, wskazując na konieczność prawidłowego zidentyfikowania działek skarżących i oceny ich statusu urbanistycznego. Sąd I instancji, związany wykładnią NSA, stwierdził naruszenie prawa w części uchwały dotyczącej zmiany przeznaczenia niektórych działek z rolnych lub zieleni na tereny leśne. Uznano, że brak było podstaw w studium dla takiej zmiany, co naruszało art. 10 ust. 1 pkt 1 i 3 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. W odniesieniu do odmowy przekształcenia działek rolnych na rekreacyjne, sąd uznał, że do naruszenia prawa nie doszło, a gmina mogła dążyć do zachowania terenów rolnych. Postępowanie zostało umorzone w części dotyczącej działek, dla których nie wniesiono skargi inicjującej postępowanie sądowe, dla których cofnięto skargę, lub które nie były przedmiotem zaskarżenia w poprzednich instancjach. W pozostałym zakresie skargę oddalono, uznając, że nie doszło do naruszenia prawa.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Tak, stanowi naruszenie prawa, jeśli brak jest podstaw w studium dla takiej zmiany i narusza to przepisy ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że brak ukierunkowania w studium na zwiększenie terenów leśnych oraz brak podstaw dla zmiany przeznaczenia działek na zalesione bez możliwości zabudowy, narusza art. 10 ust. 1 pkt 1 i 3 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

stwierdzono_naruszenie_prawa

Przepisy (8)

Główne

u.p.z.p. art. 10 § 1

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

p.p.s.a. art. 147 § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

u.s.g. art. 94 § 1

Ustawa o samorządzie gminnym

u.s.g. art. 101 § 2a

Ustawa o samorządzie gminnym

p.p.s.a. art. 190

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 151

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 117 § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 117 § 3

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Brak podstaw w studium dla zmiany przeznaczenia działek na tereny leśne. Zmiana przeznaczenia działek narusza przepisy ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Orzekanie w odniesieniu do działek nieobjętych skargą stanowi wyjście poza granice sprawy.

Odrzucone argumenty

Uznanie wsi za obszar rekreacyjno-uzdrowiskowy uzasadnia przekształcenie działek na cele rekreacyjne. Gmina nie naruszyła przysługującego jej władztwa planistycznego, nie przeznaczając działek pod zabudowę.

Godne uwagi sformułowania

Sąd związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelnego Sąd Administracyjny. konieczne było prawidłowe zidentyfikowanie nieruchomości skarżących i w tym kontekście ocena ich statusu urbanistycznego wynikającego ze studium. brak jest podstaw dla zmiany przeznaczenia trenów, na których znajdują się działki drugiej grupy skarżących na tereny zalesione bez możliwości zabudowy. Uznanie, że wieś L. to obszar "rekreacyjno- uzdrowiskowy" nie oznacza, iż w świetle art. 10 ust. 1 upzp istnieje imperatyw przekształcania nieruchomości rolnych na przeznaczone pod zabudowę czy na działki letniskowe.

Skład orzekający

Edyta Kędzierska

sprawozdawca

Grzegorz Dobrowolski

przewodniczący

Renata Siudyka

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących planowania przestrzennego, w szczególności art. 10 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, w kontekście zmiany przeznaczenia terenów w studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji zmiany przeznaczenia gruntów na tereny leśne w kontekście studium uwarunkowań, a nie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa pokazuje złożoność postępowania administracyjnego i sądowego, wielokrotne rozpoznawanie tej samej kwestii oraz kluczowe znaczenie precyzyjnego określenia przedmiotu zaskarżenia i granic sprawy.

Sąd administracyjny rozstrzyga spór o przeznaczenie gruntów: las czy rekreacja?

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Gl 624/21 - Wyrok WSA w Gliwicach
Data orzeczenia
2021-12-06
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2021-05-25
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Sędziowie
Edyta Kędzierska /sprawozdawca/
Grzegorz Dobrowolski /przewodniczący/
Renata Siudyka
Symbol z opisem
6150 Miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego
6391 Skargi na uchwały rady gminy w przedmiocie ... (art. 100 i 101a ustawy o samorządzie gminnym)
Hasła tematyczne
Planowanie przestrzenne
Sygn. powiązane
II OSK 1136/22 - Wyrok NSA z 2025-01-28
Skarżony organ
Rada Gminy
Treść wyniku
Stwierdzono wydanie  uchwały z naruszeniem prawa
Powołane przepisy
Dz.U. 2021 poz 1372
art. 94  ust. 1
Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym - t.j.
Dz.U. 2019 poz 2325
art. 190, art. 161 § 1 pkt 1 i pkt 3 ,  art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Dz.U. 2021 poz 741
art. 10 ust. 1 pkt 1 i pkt 3
Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym -  t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grzegorz Dobrowolski, Sędziowie Sędzia WSA Edyta Kędzierska (spr.),, Sędzia WSA Renata Siudyka, Protokolant sekretarz sądowy Barbara Urban, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 grudnia 2021 r. sprawy ze skargi C. K., J. P., B. P., M. P., A. B., M. B., L. K. i M. K. na uchwałę Rady Gminy M. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego 1) stwierdza, że zaskarżona uchwała została wydana z naruszeniem prawa w części dotyczącej działek: M. P. nr ew. 1, 2, 3, C. K. nr ew. 4, C., M. i L. K. – następców prawnych W. K. nr ew. 5, A. B. nr ew. 6, 7, 8, 9, 10, 11, 12, B. P. nr ew. 13, 14, 15, 16; 2) umarza postępowanie w części dotyczącej działek: C. K. nr ew. 17, M. K. nr ew. 18, L. K. nr ew. 19, B. P. nr ew. 20 oraz umarza postępowanie w części dotyczącej działek nr ew. 21, 22, 23, 24, 25, 26, 27, 28, 29; 3) w pozostałym zakresie oddala skargę.
Uzasadnienie
Rada Gminy M. [...] r. podjęła uchwałę nr [...] w sprawie studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Gminy M. Skargę na tę uchwałę, wniosły dwie grupy skarżących:
1) B. F., J. F., A. R., K. R., J., G., A. P., M. R., Z. R., M. L., E. L., J. N., P. N., E. S., A. W., M. D., M. J., M. J., D. K., B. G., G. F., K. F., R. K., J. S. (dalej jako: I grupa skarżących), reprezentowani przez pełnomocnika – adwokata S. Ś. oraz
2) M. B., M. B., A. B., E. K., C. K., W. K., M. M., B. M., B. P., J. P. i M. P. (dalej: II grupa skarżących) w imieniu której skargę złożyła B. M. reprezentując ich na podstawie art. 101 ust. 2a ustawy o samorządzie gminnym.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach wyrokiem z 18 kwietnia 2016 r. sygn. akt II SA/GI 1417/14, oddalił skargę II grupy skarżących i odrzucił skargę I grupy skarżących.
Powyższy wyrok został uchylony na mocy wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z 26 lutego 2019 r. sygn. akt II OSK 65/17, a sprawa przekazana do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Gliwicach. Zdaniem NSA, Sąd I instancji nie rozpoznał skargi w zakresie zasadności przeznaczenia gruntów skarżących pod zalesienie w kontekście kierunków zagospodarowania przestrzennego Gminy opisanego w tomie II Studium. Nie rozstrzygnięto również kwestii dotyczących braku podstaw do przekształcenia części działek skarżących na działki rekreacyjne. W dalszej części uzasadnienia wskazano na brak odniesienia się do przekroczenia uprawnień w zakresie władztwa planistycznego gminy poprzez naruszenie art. 10 ust. 1 pkt 1 i 3 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym i podniesiono, że organ gminy nie dokonał analizy stanu faktycznego i przeznaczył działki skarżących pod zalesienie, jak również nie uwzględnił regulacji zamieszczonych w ustawie o lasach.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach rozpoznając sprawę ponownie, wyrokiem z 21 października 2019 r., sygn. akt: II SA/Gl 316/19 stwierdził, że zaskarżona uchwała w części dotyczącej działek: C. K. (1), M. K. (2), L. K. (3), B. P. (4,5), J. P. (14, 15, 19), M. P. (8, 9) oraz A. B. i M. B. (20, 23, 24, 25) – wszystkich należących do II grupy skarżących, wydana została z naruszeniem prawa, zaś w pozostałym zakresie oddalił skargę.
W uzasadnieniu wyroku, w zakresie skargi II grupy skarżących Sąd wskazał, że główną kwestią sporną była zasadność przeznaczenia gruntów skarżących pod zalesienie w kontekście kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy opisanego w tomie II Studium. Stosownie do postanowień Rozdziału II Studium zatytułowanego "Kierunki zmian w strukturze przestrzennej oraz w przeznaczeniu terenu" w pkt 6e stanowi się, że L. określone są jako "wieś rekreacyjno-uzdrowiskowa" - koncentrująca ośrodki świadczące specjalistyczne usługi powiązane z ochroną zdrowia i zdrowym trybem życia oraz obszary zabudowy letniskowej. W rozdziale IV Studium "Obszary i zasady ochrony środowiska i jego zasobów, ochrony przyrody, krajobrazu kulturowego" normującym zasady ochrony środowiska określa się, że Studium wskazuje na potrzebę zachowania w skali gminy charakterystycznego układu terenów zieleni. Jednocześnie w tym fragmencie przywołanego opracowania nie wskazuje się w żadnym miejscu na niezbędność powiększania obszarów leśnych na terenie gminy. Natomiast w rozdziale IX Studium "Kierunki i zasady kształtowania rolniczej i leśnej przestrzeni produkcyjnej" nie wspomina się o niezbędności zalesień dla celów produkcyjnych. Analiza tomu II Studium pozwala stwierdzić, że na terenie gminy M. nie ma ukierunkowania na zwiększanie ilości terenów leśnych, a tym samym brak jest podstaw dla zmiany przeznaczenia trenów, na których znajdują się działki drugiej grupy skarżących na tereny zalesione bez możliwości zabudowy. W konsekwencji podzielić należy zarzuty skarżących, że przedmiotowa uchwała narusza postanowienia art. 10 ust. 1 pkt 1 i 3 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, co wyczerpuje znamiona uwzględnienia skargi. Sąd wypowiedział się także w przedmiocie braku podstaw do przekształcenia części działek skarżących na działki rekreacyjne stwierdzając, że przedstawione wyżej rozważania odnoszące się do charakterystyki wsi L. znajdują odniesienie do omawianego problemu. Wieś ta uznana została za obszar "rekreacyjno- uzdrowiskowy", a zatem postanowienia Studium nie stoją na przeszkodzie w przekształceniu części działek na rekreacyjne, ponieważ będzie to zgodne z generalną linią rozwoju tej części Gminy. Analiza położenia działek należących do skarżących pozwala opowiedzieć się za stanowiskiem, że dysponują one nie tylko infrastrukturą, na co zwrócił uwagę Naczelny Sąd Administracyjny, ale także dostępem do drogi publicznej. Oznacza to zarazem, że odmowa przekształcenia spornych działek na letniskowe nie znajduje umocowania w stanie faktycznym i nie jest zgodna z treścią tekstową Studium. W konsekwencji Sąd uznał, że także i ten zarzut skarżących zasługuje na uwzględnienie, ponieważ zaskarżona uchwała w tej części narusza przywołany wyżej art. 10 ust. 1 pkt 3 upzp.
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniosła zarówno I jak i II grupa skarżących oraz organ gminy.
W skardze kasacyjnej II grupy skarżących podniesiono, że Sąd oddalił ich skargę w zakresie szeregu działek, które zmieniły przeznaczenie na leśne, a jednocześnie uwzględnił skargę w zakresie działek, które nie stanowiły przedmiotu zaskarżenia. Tym samym, zdaniem II grupy skarżących Sąd z jednej strony nie rozstrzygnął skargi, a z drugiej strony wykroczył poza granice sprawy stwierdzając wydanie uchwały z naruszeniem prawa w odniesieniu do działek, których przeznaczenie nie było przez skarżących kwestionowane. Wskazali m. in, że działki nr 2, 1, 10 i 3 w ogóle nie były przedmiotem skargi.
W skardze kasacyjnej organu wskazano, że wbrew stanowisku zaprezentowanemu w wyroku Sądu organ nie dopuścił się naruszenia art. 10 ust. 1 pkt 1 i 3 ustawy o planowaniu i zagospodarowanie przestrzennym i nie przekroczył przysługujących mu uprawnień w zakresie władztwa planistycznego. Dotyczy to zarówno podnoszonej w skardze II grupy skarżących kwestii zalesienia ich nieruchomości, powiązanego z niemożnością wykorzystania tych gruntów na cele rolne, co zdaniem organu nie ma miejsca, jak również kwestii przekształcenia części działek na działki letniskowe.
Wyrokiem z dnia 16 marca 2021 r., sygn. akt: II OSK 1907/20, Naczelny Sąd Administracyjny uchylił wyrok WSA w Gliwicach z dnia z 21 października 2019 r., sygn. akt: II SA/Gl 316/19 w części dotyczącej skarg C. K.; J. P., B. P.; M. P.; A. B.; M. B., L. K., M. K., C. K. - następców prawnych W. K., przekazując w tym zakresie sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Gliwicach, jednocześnie oddalając skargę kasacyjną I grupy skarżących.
W uzasadnieniu powyższego wyroku NSA wskazał przede wszystkim, że wymienione w skardze kasacyjnej II grupy skarżących działki zmieniły w Studium przeznaczenie na tereny oznaczone symbolem "L" - przeznaczone pod zalesienie. Ponadto w skardze kasacyjnej zasadnie zakwestionowano orzeczenie w odniesieniu do skarżących C. K., M. K., L. K. oraz B. P. co do działek nr 2, 1, 3 i 4, których przeznaczenia skarżący w ogóle nie kwestionowali. Stanowiło to zatem orzeczenie sądu I instancji wykraczające poza granice sprawy. NSA wskazał, że przeznaczenie części działek skarżących pod zalesienie stanowi przekroczenie granic władztwa planistycznego, skoro w Studium nie ma ukierunkowania na zwiększenie ilości terenów leśnych. Jednocześnie podniósł, że uznanie w Studium wsi za obszar rekreacyjno-uzdrowiskowy nie uzasadnia przekształcenia wszystkich działek na terenie wsi na działki rekreacyjne. Uznanie, że wieś L. to obszar "rekreacyjno- uzdrowiskowy" nie oznacza, iż w świetle art. 10 ust. 1 upzp istnieje imperatyw przekształcania nieruchomości rolnych na przeznaczone pod zabudowę czy na działki letniskowe. Ani analiza położenia działek należących do skarżących ani dostęp do infrastruktury technicznej i drogi publicznej nie oznacza nakazu przekształcenia spornych działek na letniskowe. W tym zakresie gmina nie naruszyła przysługującego jej władztwa planistycznego, nie przeznaczając działek pod zabudowę. Brak dopuszczenia przekształcenia nieruchomości rolnej na nieruchomość przeznaczoną pod zabudowę mieszkaniową czy rekreacyjną w żaden sposób nie stanowi pogorszenia sytuacji właścicieli nieruchomości rolnych. Gmina w ramach przysługującego jej władztwa planistycznego może dążyć do zachowania dotychczasowych terenów rolnych jako wyłączonych z zabudowy. NSA wskazał, że w odniesieniu do II grupy skarżących konieczne jest ponowne rozpatrzenie sprawy poprzez prawidłowe zidentyfikowanie działek skarżących i ocenę, które z nich zmieniły przeznaczenie z rolnych na pod zalesienie, ponieważ w tym zakresie ustalenia Studium naruszają prawo, natomiast w odniesieniu do odmowy zmiany przeznaczenia działek rolnych na działki rekreacyjne, do naruszenia prawa nie doszło.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Na podstawie art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2021 r., poz.137), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości w zakresie swojej właściwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym § 2 cytowanego przepisu stanowi, iż kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Ponadto zgodnie z art. 3 § 2 pkt 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm., zwanej dalej również P.p.s.a.), kontrola dokonywana przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż akty prawa miejscowego, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej.
Natomiast według art. 147 § 1 P.p.s.a., sąd uwzględniając skargę na uchwałę lub akt, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 5 i 6 tej ustawy, stwierdza nieważność tej uchwały lub aktu w całości lub w części albo stwierdza, że zostały wydane z naruszeniem prawa, jeżeli przepis szczególny wyłącza stwierdzenie ich nieważności.
Zgodnie z art. 94 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 134 r. o samorządzie gminnym (Dz.U. z 2021 r. poz. 1372), nie stwierdza się nieważności uchwały lub zarządzenia organu gminy po upływie jednego roku od dnia ich podjęcia, chyba że uchybiono obowiązkowi przedłożenia uchwały lub zarządzenia w terminie określonym w art. 90 ust. 1, albo jeżeli są one aktem prawa miejscowego. Przepis art. 94 ust. 2 tej ustawy określa, że jeżeli nie stwierdzono nieważności uchwały lub zarządzenia z powodu upływu terminu określonego w ust. 1, a istnieją przesłanki stwierdzenia nieważności, sąd administracyjny orzeka o ich niezgodności z prawem.
Podkreślenia wymagało, że sprawa niniejsza dwukrotnie była przedmiotem rozpoznania przez Naczelny Sąd Administracyjny, który wyrokiem z dnia 16 marca 2021 r. wydanym w sprawie o sygn. akt II OSK 1907/20 - w pkt 2 - uchylił wyrok WSA w Gliwicach z dnia 21 października 2019 r. w zakresie skargi C. K. J. P., B. P., M. P., A. B., M. B. oraz L. K., M. K., C. K. – następców prawnych W. K. i w tym zakresie przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Gliwicach.
Zgodnie zaś z art. 190 P.p.s.a., Sąd, któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny.
Aktualny na obecnym etapie postępowania, zakres rozpoznania sprawy został określony w pkt 2 cytowanego wyżej wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego, w którym uchylono wyrok WSA w Gliwicach z dnia 21 października 2019 r. w zakresie skargi wymienionych wyżej osób i w tym zakresie przekazano sprawę do ponownego rozpoznania sądowi I instancji. Wobec tego zakres rozpoznania sprawy jest wyznaczony zakresem skargi kasacyjnej, wniesionej przez skarżących wymienionych w pkt 2 wyroku NSA.
Według wskazań zawartych w tym wyroku, w przedmiotowej sprawie "konieczne było prawidłowe zidentyfikowanie nieruchomości skarżących i w tym kontekście ocena ich statusu urbanistycznego wynikającego ze studium". NSA podkreślił, że celem właściwego zidentyfikowania przedmiotu rozstrzygnięcia sąd I instancji powinien wezwać skarżących do jednoznacznego potwierdzenia numerów działek, w odniesieniu do których kwestionują ustalenia Studium.
W ramach wykonania powyższych wskazań, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zwrócił się do pełnomocnik skarżących do przedłożenia wykazu nieruchomości będących przedmiotem postępowania i zostało przez nią złożone pismo z dnia 13 września 2021r.
Spośród działek wymienionych w tym piśmie, zostały objęte zakresem rozpoznania sprawy przez sąd te działki, które były objęte skargą kasacyjną od wyroku WSA z dnia 21 października 2019 r., a w konsekwencji, których dotyczył wyrok NSA z dnia 16 marca 2021 r.
Podkreślenia wymagało, że zgodnie z wymienionym wyżej wyrokiem NSA "konieczne jest ponowne rozpatrzenie sprawy poprzez prawidłowe zidentyfikowanie działek skarżących i ocenę, które z nich zmieniły przeznaczenie z rolnych na pod zalesienie, ponieważ w tym zakresie ustalenia Studium naruszają prawo, natomiast w odniesieniu do odmowy przekształcenia działek rolnych na działki rekreacyjne do naruszenia prawa nie doszło".
W związku z przytoczonymi wskazaniami, sąd stwierdził, że zaskarżona uchwała została wydana z naruszeniem prawa w części dotyczącej działek : M. P. nr ew. 11, 14, 15, C. K. nr ew. 16, C., M. i L. K. – następców prawnych W. K. nr ew. 17, A. B. nr ew. 13, 18, 19, 20, 21, 22, 23, B. P. nr ew. 12, 24, 25, 26.
Według bowiem ustaleń dokonanych w sprawie, w przypadku tych działek zmienione zostało ich przeznaczenie w zaskarżonym studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego, w sposób, który został wskazany niżej. Z tego powodu doszło do naruszenia art. 10 ust. 1 pkt 1 i pkt 3 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. z 2021 r. poz. 741), co – zgodnie z art. 147 § 1 P.p.s.a. - stanowiło podstawę uwzględnienia skargi w tej części.
W planie zagospodarowania przestrzennego z 2008 r. przeznaczenie działek B. P. nr ew. 12, 24, zostało określone jako "tereny rolnicze", a działki nr 25 jako "tereny ciągów i powiązań ekologicznych/wód otwartych i ich obrzeży, łąk i pastwisk", zaś działki nr 26 w około 2/3 części jako "tereny rolnicze", a w około 1/3 jako "tereny lasów". W zaskarżonym studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego, nieruchomości te zmieniły przeznaczenie na "tereny lasów".
Przeznaczenie działek M. P. nr ew. 11, 14, 15, w planie zagospodarowania przestrzennego z 2008 r. zostało określone jako "tereny zieleni niskiej i wysokiej", a w zaskarżonej uchwale jako "tereny lasów".
Poprzednie przeznaczenie działki C. K. nr ew. 16, to "tereny ciągów i powiązań ekologicznych/wód otwartych i ich obrzeży, łąk i pastwisk", a przeznaczenie w kwestionowanym studium to "tereny lasów".
Natomiast przeznaczenie działki C., M. i L. K. – następców prawnych W. K. - nr ew. 17, w planie zagospodarowania przestrzennego z 2008 r. to "tereny lasów/przeznaczone do zalesienia", a w zaskarżonym studium "tereny zieleni urządzonej".
Poprzednie przeznaczenie działek A. B. nr ew. 13, 18, 19, 23 to "tereny ciągów i powiązań ekologicznych/wód otwartych i ich obrzeży, łąk i pastwisk", a w kwestionowanym studium "tereny lasów", zaś przeznaczenie działek nr ew. 20, 21, 22, w planie zagospodarowania z 2008 r. to "tereny zieleni niskiej i wysokiej", a w zaskarżonym studium " tereny lasów".
Uwzględnienie skargi dotyczyło zatem nie tylko tych działek, które zmieniły przeznaczenie określone jako "tereny rolnicze" na przeznaczenie oznaczone jako "tereny lasów", ale także tych nieruchomości, które w planie z 2008 r. miały przeznaczenie: "tereny ciągów i powiązań ekologicznych/wód otwartych i ich obrzeży, łąk i pastwisk" oraz "tereny zieleni niskiej i wysokiej" i ich przeznaczenie zostało w zaskarżonym studium zmienione na "tereny lasów". W tym zakresie sąd uwzględnił bowiem argumentację pełnomocnika skarżących, podniesioną na rozprawie, sprowadzającą się do tego, że przy poprzednim przeznaczeniu istniała możliwość wykorzystania również tych działek na cele rolne. Jednocześnie - pozostawienie dotychczasowego przeznaczenia tych działek, jako "terenów ciągów i powiązań ekologicznych/wód otwartych i ich obrzeży, łąk i pastwisk" oraz "terenów zieleni niskiej i wysokiej" – nie jest sprzeczne ze wskazanym przez pełnomocnika organu celem, jakiemu miały służyć zmiany przeznaczenia gruntów, czyli koniecznością utworzenia korytarza ekologicznego. Podobnie również uwzględnienie skargi w części dotyczącej działki nr ew. 17, która w planie zagospodarowania przestrzennego z 2008 r. była zakwalifikowana jako "tereny lasów/przeznaczone do zalesienia", a w zaskarżonym studium jako "tereny zieleni urządzonej", nie jest sprzeczne z potrzebą realizacji wskazanego wyżej celu o znaczeniu ekologicznym.
Natomiast umorzenie postępowania w części dotyczącej działek C. K. nr ew. 1, M. K. nr ew. 2, L. K. nr ew. 3, B. P. nr ew. 4, było konsekwencją tego, że co do tych działek nie wnieśli skargi inicjującej postępowanie sądowe, a więc – jak podniósł NSA w wyroku z dnia 16 marca 2021 r. – działki te zostały błędnie wymienione w wyroku WSA z dnia 21 października 2019 r. Z uwagi zatem na uchylenie tego wyroku w tej części i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania, postępowanie w tym zakresie należało umorzyć.
W kwestii umorzenia postępowania w zakresie działek nr ew. 17,18, co do których skargę kasacyjną od wyroku WSA z dnia 21 października 2019 r. wniosła A. B., wskazać należało, że wezwanie do usunięcia naruszenia prawa przez organ i skargę inicjującą postępowanie sądowe w zakresie tych działek wniosła B. M.. Skarga B. M. została odrzucona prawomocnym postanowieniem WSA w Gliwicach z dnia 18 stycznia 2016 r. W piśmie z dnia 29 listopada 2021 r. pełnomocnik skarżącej A. B. podtrzymała skargę w tym zakresie i wskazała, że nieruchomości te, umową darowizny z 2004 i 2005r. A. B. przekazała córce – B. B. , która aktem notarialnym z dnia 22 maja 2015r. własność w/w działek przeniosła na brata – M. B. . Pełnomocnik skarżącej nie wykazała zatem, że A. B. stała się ponownie właścicielką tych działek przed datą odrzucenia skargi B. M. . Ponadto z akt sprawy wynika, że nie zostało złożone oświadczenie dotyczące następstwa prawnego we wskazanym zakresie. Wobec tego, postępowanie toczące się w wyniku uwzględnienia przez NSA skargi kasacyjnej A. B. , należało umorzyć w tej części, w której dotyczyło dwóch wymienionych wyżej działek ( na marginesie -przeznaczenie tych działek w planie zagospodarowania przestrzennego z 2008 r. było określone jako "tereny lasów/przeznaczone do zalesienia", a w zaskarżonej uchwale jako "tereny lasów").
Natomiast umorzenie postępowania w części dotyczącej działek; nr ew. 27, i nr ew. 28 - wymienionych w skardze kasacyjnej M. P. oraz działki nr ew. 29, objętej skargą kasacyjną J. P., było wynikiem cofnięcia skargi przez pełnomocnika skarżących w piśmie z dnia 29 listopada 2021 r.
Umorzenie zaś postępowania co do działki nr ew. 30, objętej skargą kasacyjną M. P. oraz działki nr ew. 31, wymienionej w skardze kasacyjnej A. B. , wynika z cofnięcia skargi przez pełnomocnika na rozprawie w dniu 25 października 2021r., a umorzenie w części dotyczącej działki nr ew. 32 – objętej skargą kasacyjną M. P., jest konsekwencją cofnięcia skargi przez pełnomocnika na rozprawie w dniu 6 grudnia 2021 r.
Postępowanie dotyczące działki nr ew. 33, będącej własnością M. B. zostało umorzone w wyniku tego, że nie wniósł skargi kasacyjnej od wyroku WSA z dnia 21 października 2019 r., a zatem w konsekwencji uchylenia przez NSA tego wyroku w części dotyczącej wymienionego skarżącego i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania, postępowanie w tym zakresie należało umorzyć.
Ze wskazanych powodów, na podstawie art. 117 § 1 pkt 1 i pkt 3 P.p.s.a., postępowanie zostało umorzone w określonym wyżej zakresie.
Natomiast w pozostałej części, na podstawie art. 151 P.p.s.a. sąd skargę oddalił. Z uwagi na określony wyżej, aktualny na obecnym etapie postępowania zakres rozpoznania sprawy, dotyczyło to części skargi M. P. dotyczącej działki nr ew. 34. Przeznaczenie tej działki w planie zagospodarowania przestrzennego z 2008 r. było określone jako "tereny lasów/przeznaczone do zalesienia", a w zaskarżonej uchwale jako "tereny lasów". W związku z tym – przy uwzględnieniu oceny prawnej zawartej w cytowanym wyżej wyroku NSA – stwierdzić należało, że w tym zakresie nie doszło do naruszenia prawa, a zatem skarga nie zasługiwała na uwzględnienie.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI