II SA/GL 587/06
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWSA w Gliwicach uchylił decyzje ARiMR dotyczące płatności na zalesienie, uznając, że organ nieprawidłowo odmówił przyznania środków na ogrodzenie, mimo że zostało ono wykonane, a organy przekroczyły terminy postępowania.
Skarżący K.S. domagał się przyznania płatności na zalesienie gruntów rolnych, w tym środków na ogrodzenie. Organy ARiMR odmówiły przyznania płatności za ogrodzenie, argumentując, że nie zostało ono wykonane w terminie. Skarżący podnosił, że opóźnienie wynikało z winy organów i że ogrodzenie zostało wykonane. WSA w Gliwicach uchylił decyzje organów, uznając, że nieprawidłowo zinterpretowano przepisy dotyczące wykonania zalesienia i ogrodzenia, a także naruszono terminy postępowania.
Sprawa dotyczyła skargi K.S. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego ARiMR w C. odmawiającą przyznania płatności na zalesienie gruntów rolnych, w tym środków na ogrodzenie. Skarżący złożył wniosek o przyznanie płatności, a organ pierwszej instancji stwierdził spełnienie warunków. Jednakże, podczas kontroli stwierdzono brak ogrodzenia, które miało być wykonane do 30 czerwca. Skarżący tłumaczył opóźnienie brakiem środków i obiecał wykonanie ogrodzenia w sierpniu. Organy ARiMR odmówiły przyznania płatności za ogrodzenie, powołując się na brak jego wykonania w terminie, mimo że zalesienie zostało wykonane. WSA w Gliwicach uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji. Sąd uznał, że organy błędnie zinterpretowały przepisy, nieprawidłowo oceniły wykonanie zalesienia i ogrodzenia, a także naruszyły terminy postępowania. Sąd podkreślił, że wykonanie ogrodzenia nie było warunkiem koniecznym do uznania wykonania zalesienia, a płatności powinny być przyznane po wykonaniu inwestycji, z możliwością zwrotu w przypadku negatywnych wyników kontroli.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Nie, wykonanie ogrodzenia nie jest warunkiem koniecznym do przyznania płatności na zalesienie, jeśli zalesienie zostało wykonane zgodnie z planem i przepisami.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że przepisy rozporządzenia nie uzależniają przyznania płatności od wykonania ogrodzenia w terminie, a jedynie od wykonania zalesienia. Ogrodzenie stanowi odrębny element, a jego wykonanie po terminie nie powinno skutkować odmową przyznania płatności, jeśli zostało wykonane przed wydaniem decyzji.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylono_decyzję
Przepisy (17)
Główne
rozporządzenie art. 10 § ust. 2
Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 11 sierpnia 2004 roku w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na zalesianie gruntów rolnych objętych planem rozwoju obszarów wiejskich
p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a) i c)
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Pomocnicze
rozporządzenie art. 7 § ust. 4
Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 11 sierpnia 2004 roku w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na zalesianie gruntów rolnych objętych planem rozwoju obszarów wiejskich
k.p.a. art. 107 § § 4
Kodeks postępowania administracyjnego
u.w.o.w. art. 5 § ust. 2
Ustawa z dnia 28 listopada 2003 roku o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich ze środków pochodzących z Sekcji Gwarancji Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej
p.u.s.a. art. 1
Ustawa z dnia 25 lipca 2002 roku – Prawo o ustroju sądów administracyjnych
p.s.a. art. 200
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Rozporządzenie Rady (WE) Nr 1257/1999
Rozporządzenie Rady (WE) Nr 1257/1999 z dnia 17 maja 1999 roku w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich z Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej (EFOGR) oraz zmieniające i uchylające niektóre rozporządzenia
u.w.o.w. art. 1 § ust. 1
Ustawa z dnia 28 listopada 2003 roku o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich ze środków pochodzących z Sekcji Gwarancji Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej
k.p.a. art. 7
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 9
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 77
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 105
Kodeks postępowania administracyjnego
rozporządzenie art. 8 § ust. 1
Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 11 sierpnia 2004 roku w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na zalesianie gruntów rolnych objętych planem rozwoju obszarów wiejskich
rozporządzenie art. 9 § ust. 2
Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 11 sierpnia 2004 roku w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na zalesianie gruntów rolnych objętych planem rozwoju obszarów wiejskich
rozporządzenie art. 13 § ust. 2
Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 11 sierpnia 2004 roku w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na zalesianie gruntów rolnych objętych planem rozwoju obszarów wiejskich
rozporządzenie art. 4 § ust. 1 pkt 1
Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 11 sierpnia 2004 roku w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na zalesianie gruntów rolnych objętych planem rozwoju obszarów wiejskich
Argumenty
Skuteczne argumenty
Organy ARiMR nieprawidłowo zinterpretowały przepisy dotyczące wykonania zalesienia i ogrodzenia. Wykonanie ogrodzenia nie było warunkiem koniecznym do przyznania płatności na zalesienie. Organy ARiMR naruszyły terminy postępowania określone w rozporządzeniu. Organ nie miał możliwości wydania decyzji 'częściowej' odmawiającej przyznania płatności za ogrodzenie. Kontrola wykorzystania przyznanych płatności powinna być przeprowadzana po ich udzieleniu.
Odrzucone argumenty
Organy ARiMR argumentowały, że płatności są przyznawane po wykonanej inwestycji lub stanowią rekompensatę poniesionych kosztów, czego w zakresie ogrodzenia nie można było stwierdzić. Organ odwoławczy twierdził, że stanowisko nadleśniczego nie jest dla niego wiążące. Organ odwoławczy wskazał, że późniejsza data wykonania inwestycji może wynikać z innych uwarunkowań, ale nie jest wiążąca dla ARiMR.
Godne uwagi sformułowania
nie sposób zresztą podzielić takiej argumentacji, która prowadzi do wniosku, że skarżący składając w dniu 20 maja [...] roku oświadczenie o wykonaniu zalesienia miałby oświadczyć również o wykonaniu ogrodzenia. nie można jednak w tym miejscu podzielić stanowiska organu odwoławczego, że stanowisko nadleśniczego nie jest dla niego wiążące. organ nie ma możliwości wydania decyzji 'częściowej'. nie bez znaczenia jest również zarzut skarżącego dotyczący nie dochowania przez organy ARiMR terminów wynikających z rozporządzenia. przepisy dyscyplinują z jednej strony tych producentów, z drugiej zaś nakładają na organy obowiązek szybkiego działania, a nie dotrzymanie tego obowiązku w konsekwencji może spowodować utratę zaufania do organów administrujących środkami pomocowymi i zniechęcić producentów do podejmowania działań rozwojowych, a tym samym przynieść odwrotny skutek do tego, jaki zakładają przepisy unijne.
Skład orzekający
Łucja Franiczek
przewodniczący
Iwona Bogucka
członek
Rafał Wolnik
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących płatności na zalesienie, terminów postępowania administracyjnego w sprawach o dotacje, oraz relacji między wykonaniem zalesienia a ogrodzenia."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznych przepisów rozporządzenia z 2004 roku, które mogły ulec zmianie. Konieczność analizy stanu faktycznego w każdej indywidualnej sprawie.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje, jak organy administracji mogą błędnie interpretować przepisy, prowadząc do krzywdzących decyzji dla obywateli, a także podkreśla znaczenie terminowości w postępowaniu administracyjnym.
“Czy brak ogrodzenia przekreśla unijne dotacje na zalesienie? Sąd administracyjny wyjaśnia.”
Sektor
rolnictwo
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII SA/Gl 587/06 - Wyrok WSA w Gliwicach Data orzeczenia 2007-04-04 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2006-07-06 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach Sędziowie Iwona Bogucka Łucja Franiczek /przewodniczący/ Rafał Wolnik /sprawozdawca/ Symbol z opisem 6160 Ochrona gruntów rolnych i leśnych Skarżony organ Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa Treść wyniku Uchylono decyzję I i II instancji Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Łucja Franiczek Sędziowie Sędzia WSA Iwona Bogucka Sędzia WSA Rafał Wolnik (spr.) Protokolant sekretarz sądowy Beata Malcharek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 marca 2007 r. sprawy ze skargi K. S. na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w C. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie przyznania płatności na zalesienie gruntów rolnych 1) uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w M. z dnia [...] r. nr [...], 2) zasądza od Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w C. na rzecz skarżącego kwotę [...] zł ([...] złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania. Uzasadnienie Wnioskiem z dnia [...] roku skarżący K. S. zwrócił się do Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (ARiMR) w M. o przyznanie płatności na zalesianie gruntów rolnych na rok [...]. Postanowieniem z dnia [...] roku, wydanym na podstawie § 7 ust. 4 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 11 sierpnia 2004 roku w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na zalesianie gruntów rolnych objętych planem rozwoju obszarów wiejskich (Dz.U. Nr 187, poz. 1929 z późn. zm.), zwanego dalej rozporządzeniem, Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w M. stwierdził, że wnioskodawca spełnił niezbędne warunki do przyznania pomocy finansowej na zalesianie gruntów rolnych. W postanowieniu tym organ zawarł również pouczenie, o którym mowa w § 7 ust. 5 rozporządzenia. W dniu 20 maja [...] roku skarżący złożył w Biurze Powiatowym ARiMR oświadczenie o wykonaniu zalesienia zgodnie z planem, dołączając do tego oświadczenia zaświadczenie właściwego nadleśniczego. W dniu 4 sierpnia [...]roku organ pierwszej instancji przeprowadził kontrolę w terenie. Jak wynika z treści protokołu z czynności kontrolnych wnioskowany do zalesienia teren miał być zgodnie z planem zalesienia ogrodzony do dnia 30 czerwca [...] roku, tymczasem na dzień kontroli ogrodzenie to nie zostało wykonane. Skarżący oświadczył do tego protokołu, że po złożeniu w dniu 20 maja [...] roku oświadczenia o wykonaniu zalesienia miał nadzieję, że decyzja wydana zostanie w ciągu 30 dni, co pozwoliłoby mu na wykonanie ogrodzenia w terminie przewidzianym w planie. Nie posiadał bowiem wystarczających środków finansowych. Poinformował, że ma zakupiony materiał na budowę ogrodzenia i że wykona je w sierpniu. Decyzją z dnia [...] roku Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w M. przyznał skarżącemu płatności z tytułu wsparcia na zalesienie w wysokości [...] złotych płatne jednorazowo, premii pielęgnacyjnej w wysokości [...] złotych płatnej rocznie przez okres 5 lat oraz premii zalesieniowej w wysokości [...] płatnej rocznie przez okres 20 lat. Jako materialnoprawną podstawę wydania decyzji organ wskazał art. 5 ust. 2 ustawy z dnia 28 listopada 2003 roku o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich ze środków pochodzących z Sekcji Gwarancji Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej (Dz.U. Nr 229, poz. 2273 z późn. zm.) oraz § 10 ust. 2 rozporządzenia. Organ odstąpił od uzasadnienia decyzji powołując się przy tym na art. 107 § 4 Kodeksu postępowania administracyjnego (kpa). W odwołaniu od tej decyzji skarżący wskazał, iż nie uwzględnia ona zryczałtowanej płatności za poniesione koszty ogrodzenia uprawy leśnej w wysokości [...] złotych. Wskazał, że przyczyną opóźnienia w realizacji ogrodzenia było niedotrzymanie przez organ terminów załatwienia sprawy, wynikających z rozporządzenia. Oświadczył ponadto, że ogrodzenie wykonał do dnia 10 sierpnia [...] roku. Powołując się na § 13 ust. 2 rozporządzenia stwierdził, że kontrola mogła być przeprowadzona po wydaniu decyzji i wypłacie wsparcia w pełnej wysokości i dopiero wówczas, gdyby stwierdzono brak ogrodzenia wsparcie w tej części podlegałoby zwrotowi. Zarzucił ponadto błędne zastosowanie art. 107 § 4 kpa, gdyż jego wniosek nie został uwzględniony w całości. Decyzją z dnia [...] roku Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR w C., działając jako organ odwoławczy, uchylił decyzję organu pierwszej instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania przez ten organ. W motywach tego rozstrzygnięcia organ odwoławczy wskazał, iż brak było podstaw do odstąpienia od sporządzenia uzasadnienia decyzji w trybie art. 107 § 4 kpa. Jednocześnie organ odwoławczy podzielił stanowisko organu pierwszej instancji co do meritum. Rozpoznając sprawę ponownie organ pierwszej instancji w dniu [...] roku wydał decyzję zawierającą identyczne rozstrzygnięcie, jak decyzja z dnia [...] roku. W uzasadnieniu wskazano na przebieg postępowania oraz na treść uzasadnienia decyzji organu odwoławczego z dnia [...] roku. W szczególności podkreślono, że przyznane wsparcie nie obejmuje kosztów ogrodzenia, gdyż w trakcie przeprowadzonej w dniu 4 sierpnia [...] roku kontroli ogrodzenie to nie było wykonane. W swoim kolejnym odwołaniu skarżący ponownie wniósł o uchylenie decyzji i wydanie nowej z uwzględnieniem zryczałtowanej płatności za ogrodzenie. Powtórzył swoje argumenty zawarte w poprzednim odwołaniu oraz stwierdził, że w dacie wydawania zarówno tej, jak i poprzedniej decyzji ogrodzenie już istniało, albowiem wykonane zostało w sierpniu [...] roku. Rozpoznając to odwołanie zaskarżoną w niniejszym postępowaniu decyzją Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR w C. utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu stwierdzono, że zasadą jest, iż płatności są przyznawane po wykonanej inwestycji lub mają stanowić rekompensatę poniesionych na poczet inwestycji kosztów, czego w zakresie ogrodzenia uprawy leśnej skarżącego nie można było stwierdzić. Wskazano, że w dniu 20 maja [...] roku skarżący poinformował o ukończeniu prac zalesieniowych a faktycznie w dacie tej nie wykonał jeszcze wymaganego ogrodzenia. W tych okolicznościach w ocenie organu odwoławczego decyzja organu pierwszej instancji jest prawidłowa i zgodna z obowiązującymi przepisami prawa i wytycznymi wiążącymi ARiMR. Wytycznych tych jednak nie wskazano. Dodatkowo organ odwoławczy przyznał, że decyzje nie zostały wydane w terminach przewidzianych w rozporządzeniu. O niemożności wydania decyzji w terminie organ informował skarżącego, wskazując jednocześnie na przyczyny takiej sytuacji. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach skarżący podtrzymał swoje wcześniejsze argumenty. W szczególności wskazał na znaczne opóźnienie w wydaniu decyzji. Stwierdził, że określone w rozporządzeniu terminy są wiążące zarówno producentów rolnych, jak i ARiMR. Powołał się na plan zalesienia, zgodnie z którym, jako zalecany termin sadzenia wskazana była data 6 maja [...] roku, a termin wykonania ogrodzenia określony został na 30 czerwca [...] roku. Plan ten w zakresie nasadzenia drzew został wykonany, a oświadczenie złożone zostało w dniu 20 maja [...] roku, gdyż zgodnie z treścią rozporządzenia ostateczny termin do złożenia tego oświadczenia upływał z dniem 31 maja [...] roku. W terminie tym nie musiało być wykonane ogrodzenie, co powoduje, że oświadczenie odpowiadało prawdzie. Nie złożenie oświadczenia w terminie do 31 maja [...] roku skutkowałoby utratą w całości wnioskowanego wsparcia. Zakwestionował stwierdzenie zawarte w zaskarżonej decyzji, że nie można stwierdzić wykonania ogrodzenia, gdyż w dacie jej wydania ogrodzenie to zostało wykonane, o czym informował organy w odwołaniu od decyzji z dnia [...] roku, przedkładając dokumenty potwierdzające tę okoliczność. Stwierdził ponadto, że brak wsparcia w części dotyczącej wykonanego ogrodzenia stanowi naruszenie powołanej przez organ odwoławczy zasady, w myśl której płatności mają stanowić rekompensatę poniesionych na poczet inwestycji wydatków. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje stanowisko prezentowane w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Dodatkowo organ wskazał, że wskazana inna data wykonania inwestycji w planie zalesienia, późniejsza niż 31 maja może wynikać z innych uwarunkowań i czynników znanych nadleśnictwu jednak nie jest wiążąca dla ARiMR. Wychodząc jednak naprzeciw oczekiwaniom wnioskodawców w sytuacjach powodujących przekroczenie tego terminu stosowane są aneksy do planów zalesień pozwalające przedłużyć okres inwestycji. W przedmiotowej sprawie tak się jednak nie stało z uwagi na brak zainteresowania takim rozwiązaniem ze strony skarżącego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie. W pierwszej kolejności należy wskazać, że zgodnie z przepisem art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Kontrolowana w niniejszej sprawie decyzja, jak również poprzedzająca ją decyzja organu pierwszej instancji nie są w ocenie składu orzekającego zgodne z prawem, albowiem wydane zostały z naruszeniem przepisów prawa materialnego, a także przepisów postępowania, a naruszenie to w ocenie Sadu mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Jak wynika z akt sprawy skarżący spełnił warunki do udzielenia płatności na zalesianie, o których mowa w § 3 rozporządzenia. Potwierdzeniem tego faktu było wydanie przez organ pierwszej instancji postanowienia w trybie § 7 ust. 4 rozporządzenia. Zgodnie z § 8 ust. 1 rozporządzenia obowiązkiem skarżącego po otrzymaniu tego postanowienia było wykonanie zalesienia w terminie określonym w planie zalesienia, jednakże nie później niż w okresie sadzenia przypadającym na wiosnę roku następującego po roku, w którym postanowienie to zostało wydana. Dalej w ust. 2 przepis ten stanowi, w jaki sposób producent rolny wykonuje zalesienie. Z kolei § 9 ust. 2 rozporządzenia nakłada na producenta rolnego obowiązek złożenia w terminie nie później niż do 31 maja roku, w którym zalesienie wykonano wiosną, oświadczenia o wykonaniu zalesienia zgodnie z planem zalesienia, do którego winne zostać dołączone zaświadczenie nadleśniczego potwierdzające ten fakt. Z powołanych przepisów nie wynika, że warunkiem koniecznym do uznania wykonania zalesienia jest również wykonanie ogrodzenia. Nie sposób zresztą podzielić takiej argumentacji, która prowadzi do wniosku, że skarżący składając w dniu 20 maja [...] roku oświadczenie o wykonaniu zalesienia miałby oświadczyć również o wykonaniu ogrodzenia. Potwierdzeniem bowiem zgodności wykonanego zalesienia z planem zalesienia nie jest samo oświadczenie lecz urzędowy dokument wydany przez właściwy organ administracji leśnej – w tym przypadku przez nadleśniczego. Dokument taki został przez skarżącego dołączony do oświadczenia, a jest nim zaświadczenie Nadleśniczego Nadleśnictwa U. z dnia [...] roku, Nr [...]. Nadmienić przyjdzie, że ten sam nadleśniczy był organem, który sporządził plan zalesienia (§ 5 ust. 1 rozporządzenia), co tym bardziej czyni go kompetentnym do stwierdzenia wykonania planu. Stwierdzić przyjdzie, że we wskazanej procedurze wydawania zaświadczenia przez nadleśniczego ocenie podlega wykonanie zalesienia w sposób określony w § 8 rozporządzenia. Oznacza to w ocenie Sądu, że wykonanie ogrodzenia nie było przesłanką warunkującą wykonanie zalesienia zgodnie z planem. Za przyjęciem powyższego przemawia również okoliczność, że organ pierwszej instancji rozpoznając wniosek o przyznanie płatności i wydając postanowienie o spełnieniu warunków do przyznania tej płatności nie wniósł żadnych zastrzeżeń co do planowanego terminu wykonania ogrodzenia pomimo, iż był to termin późniejszy aniżeli 31 maja. Organ odwoławczy przyznaje zresztą w odpowiedzi na skargę, że późniejsza data może wynikać z innych warunków i czynników. Nie można jednak w tym miejscu podzielić stanowiska organu odwoławczego, że stanowisko nadleśniczego nie jest dla niego wiążące. Przepisy rozporządzenia do wyłącznej właściwości nadleśniczego zaliczają tak sporządzenie planu zalesienia, jak i wydanie zaświadczenia o jego wykonaniu. Powyższe rozważania były konieczne, aby rozstrzygnąć kwestię, czy organy były uprawnione do wydania decyzji, która nie w pełni uwzględniała wniosek skarżącego. Wskazać w tym miejscu przyjdzie na § 10 rozporządzenia. Zgodnie z postanowieniami tego przepisu organ pierwszej instancji ma możliwość albo wydania decyzji odmownej w przypadku, gdy producent rolny nie złoży w terminie oświadczenia, o którym mowa w § 9 (§ 10 ust. 1), albo przyznania płatności na zalesianie w przypadku terminowego złożenia tego oświadczenia (§ 10 ust. 2). W sprawie jest poza sporem, że skarżący złożył oświadczenie w terminie tj. przed 31 maja. Poza sporem pozostaje również, że spełnił warunki do uzyskania płatności. W takim stanie rzeczy organ winien był wydać decyzję, o której mowa w § 10 ust. 2 rozporządzenia i uwzględnić wniosek skarżącego w całości. Na marginesie przyjdzie wskazać, że gdyby nawet ustalenia organu co do terminowości wykonania ogrodzenia miały mieć znaczenie w sprawie, to organ winien był w tym zakresie wydać decyzję odmowną zgodnie z § 10 ust. 1 względnie umorzyć postępowanie w tej części w przypadkach określonych w art. 105 kpa. W świetle bowiem powołanego § 10 rozporządzenia organ nie ma możliwości wydania decyzji "częściowej". Słusznie zauważa skarżący, że kontrola wykorzystania przyznanych płatności dokonywana jest po ich udzieleniu. Wskazuje na to przepis § 13 rozporządzenia, z którego treści wynika, że negatywne wyniki kontroli rodzą po stronie producenta rolnego obowiązek zwrotu określonej części przyznanego wcześniej wsparcia. Oznacza to, że przyznanie takiego wsparcia winno nastąpić uprzednio w stosunku do czynności kontrolnych zmierzających do ustalenia prawidłowości wykorzystania przyznanych środków. Z kolei kontrola udzielenia pomocy, o której stanowi art. 7 ust. 1 ustawy z dnia 28 listopada 2003 roku ograniczona jest do badania zgodności z prawem i ustaleniami planu. Nie chodzi przy tym o plan zalesienia lecz o plan, o którym mowa w art. 2 tej ustawy tj. o plan rozwoju obszarów wiejskich. Nie bez znaczenia jest również zarzut skarżącego dotyczący nie dochowania przez organy ARiMR terminów wynikających z rozporządzenia. Określone w tym rozporządzeniu terminy są wiążące tak dla stron, jak i dla Agencji. Celowo zostały one uregulowane w sposób odmienny od wynikającego z ogólnych przepisów postępowania (art. 35 i nast. kpa). Wynika to z celu, któremu ma służyć pomoc finansowa na zalesianie – vide: art. 1 Rozporządzenia Rady (WE) Nr 1257/1999 z dnia 17 maja 1999 roku w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich z Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej (EFOGR) oraz zmieniające i uchylające niektóre rozporządzenia (Dz.U.UE.L. Nr 160, poz. 80 z późn. zm.) w związku z art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 28 listopada 2003 roku. Ściśle określone terminy służyć mają przede wszystkim zachęceniu producentów rolnych do działań mających służyć rozwojowi obszarów wiejskich w rozumieniu powołanych przepisów, w tym do zalesiania gruntów rolnych. Przepisy dyscyplinują z jednej strony tych producentów, z drugiej zaś nakładają na organy obowiązek szybkiego działania, a nie dotrzymanie tego obowiązku w konsekwencji może spowodować utratę zaufania do organów administrujących środkami pomocowymi i zniechęcić producentów do podejmowania działań rozwojowych, a tym samym przynieść odwrotny skutek do tego, jaki zakładają przepisy unijne. W rozpatrywanej sprawie konsekwencje niedochowania przez organ pierwszej instancji terminów, o których mowa w § 7 ust. 1 i 4 oraz w § 10 ust. 2 rozporządzenia skutkowały niekorzystnym dla skarżącego rozstrzygnięciem. Przyjmując bowiem, że terminy te zostałyby zachowane, to najpóźniej w drugiej połowie lipca [...] roku środki zostałyby skarżącemu wypłacone. Gdyby natomiast po wypłacie tych środków okazało się, że nie zostały one wykorzystane zgodnie z planem zalesienia, w szczególności, gdyby w wyniku przeprowadzonej po ich wypłacie kontroli ustalono, że nie zostało wykonane ogrodzenie, to w tej części byłby on zobowiązany do ich zwrotu zgodnie z § 13 ust. 2 rozporządzenia. Wskazać przyjdzie także na treść § 4 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia, który stanowi, iż wsparcie na zalesienie stanowi jednorazową, zryczałtowaną płatność za poniesione koszty zalesienia i ewentualnego ogrodzenia uprawy leśnej. Przepis ten wyraźnie rozdziela pojęcie "zalesienia" od pojęcia "ogrodzenia". Taki podział potwierdza, że termin wykonania zalesienia nie musi się pokrywać z terminem wykonania ogrodzenia. Idąc dalej termin wykonania ogrodzenia nie jest w przepisach rozporządzenia określony. Zatem należy dojść do wniosku, że niezależnie od rozważań przeprowadzonych na gruncie § 10 ust. 1 i 2 rozporządzenia, w przypadku wykonania zalesienia w terminie wynikającym z planu i przepisów rozporządzenia, przyznanie wnioskowanej płatności z tytułu wykonania ogrodzenia winno nastąpić w każdym wypadku, kiedy decyzja jest wydawana w czasie kiedy zostało ono już faktycznie wykonane. Ta okoliczność nie została wzięta pod uwagę przez organ mimo, iż skarżący złożył oświadczenie o wykonaniu ogrodzenia przed wydaniem decyzji bezpośrednio poprzedzającej zaskarżoną decyzję, co świadczy o niedostatecznym wyjaśnieniu stanu faktycznego i nie wyczerpującym zgromadzeniu materiału dowodowego (art. 7 i 77 kpa). Dodatkowo wskazać przyjdzie, że w postępowaniu o udzielenie pomocy finansowej na zalesienie gruntów rolnych zastosowanie znajdują przepisy postępowania administracyjnego z uwzględnieniem modyfikacji wynikających z rozporządzenia z dnia 11 sierpnia 2004 roku. Oznacza to w szczególności, że organy administracyjne orzekające w sprawie płatności zobowiązane są do przestrzegania zasad postępowania administracyjnego określonych w przepisach kpa. Zgodnie z art. 9 kpa organy administracji publicznej są obowiązane do należytego i wyczerpującego informowania stron o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania administracyjnego. Organy czuwają nad tym, aby strony i inne osoby uczestniczące w postępowaniu nie poniosły szkody z powodu nieznajomości prawa i w tym celu udzielają im niezbędnych wyjaśnień i wskazówek. Tymczasem, pomimo czynności przeprowadzonych z udziałem skarżącego organ nie poinformował go o możliwości sporządzenia aneksu do planu zalesienia pomimo, iż zgodnie z zajętym stanowiskiem w decyzjach miał świadomość jaki negatywny wpływ na prawa skarżącego będzie miał brak takiego aneksu. Przedstawione wyżej rozważania przemawiają zatem za koniecznością uchylenia zarówno zaskarżonej decyzji, jak i poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), zwanej dalej p.s.a. w związku z naruszeniem przez organy orzekające art. 7 ust. 1 ustawy z dnia 28 listopada 2003 roku o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich ze środków pochodzących z Sekcji Gwarancji Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej w związku z § 13 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 11 sierpnia 2004 roku w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na zalesianie gruntów rolnych objętych planem rozwoju obszarów wiejskich, § 10 ust. 1 i 2 tego rozporządzenia oraz art. 7, 9 i 77 Kodeksu postępowania administracyjnego, a naruszenie to w ocenie Sądu mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W kwestii wykonalności zaskarżonej decyzji na podstawie art. 152 p.s.a. nie orzeczono, a to z uwagi na charakter orzeczonego świadczenia. O kosztach postępowania Sąd orzekł na zasadzie art. 200 p.s.a., a na wysokość zasądzonych kosztów postępowania składa się uiszczony przez skarżącego wpis sądowy. Wskazówki co do dalszego toku postępowania wynikają wprost z naprowadzonych wyżej motywów. Podkreślić jednak przyjdzie, że z uwagi na brak rozstrzygnięcia w kontrolowanych decyzjach o odmowie przyznania części wsparcia z tytułu wykonania ogrodzenia, koniecznym stało się uchylenie tych decyzji w całości. W żadnej mierze nie oznacza to jednak, aby Sąd dopatrzył się nieprawidłowości w zakresie przyznanego tymi decyzjami wsparcia z tytułu zalesienia. W ponownym postępowaniu organ będzie zatem zobligowany do wydania decyzji z uwzględnieniem przyznanych już uchylonymi decyzjami płatności i uzupełni swoje rozstrzygnięcie w przedmiocie płatności za ogrodzenie. Postępowanie wyjaśniające i dowodowe winno być wobec tego uzupełnione wyłącznie o kwestie związane z wykonaniem ogrodzenia.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI