II SA/Gl 546/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła skargi K. i E. W. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Bielsku-Białej, które utrzymało w mocy postanowienie Burmistrza W. o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie rozgraniczenia nieruchomości. Organy administracji argumentowały, że rozgraniczenie zostało już dokonane ostateczną decyzją z 2009 r., która, mimo stwierdzenia jej wydania z naruszeniem prawa w postępowaniu wznowieniowym, nadal pozostaje w obrocie prawnym. Skarżący zarzucili naruszenie przepisów Kodeksu cywilnego i Prawa geodezyjnego i kartograficznego, wskazując, że granice stały się sporne z uwagi na zmianę stanu faktycznego po wydaniu decyzji z 2009 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach uznał skargę za zasadną. Sąd podkreślił, że odmowa wszczęcia postępowania na podstawie art. 61a § 1 k.p.a. jest możliwa tylko w przypadkach oczywistych, a nie gdy istnieją wątpliwości. W ocenie Sądu, organy obu instancji błędnie zignorowały fakt, że decyzja z 2009 r. została stwierdzona jako wadliwa, a także nie uwzględniły nowych okoliczności podniesionych przez skarżących, w tym informacji z postępowania sądowego dotyczącego innej nieruchomości. Sąd zwrócił uwagę na niekompletność akt sprawy, brakującą decyzję z 2017 r. stwierdzającą naruszenie prawa oraz decyzję z 2019 r. wspominaną w innym orzeczeniu. W konsekwencji, Sąd uchylił zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie organu pierwszej instancji, nakazując organom ponowne rozpatrzenie sprawy z uwzględnieniem wszystkich okoliczności, w tym wadliwości wcześniejszej decyzji i ewentualnych skutków prawnych.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przepisów dotyczących odmowy wszczęcia postępowania administracyjnego w sprawach rozgraniczenia nieruchomości, zwłaszcza w kontekście wadliwych decyzji i nowych okoliczności faktycznych.
Dotyczy specyficznej sytuacji, w której ostateczna decyzja rozgraniczeniowa została stwierdzona jako wadliwa, a organ odmawia wszczęcia nowego postępowania.
Zagadnienia prawne (3)
Czy ostateczna decyzja rozgraniczeniowa, stwierdzona jako wydana z naruszeniem prawa, wyklucza możliwość wszczęcia nowego postępowania w sprawie rozgraniczenia nieruchomości, zwłaszcza w obliczu zmiany stanu faktycznego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, ostateczna decyzja rozgraniczeniowa, nawet jeśli została stwierdzona jako wydana z naruszeniem prawa, nie wyklucza możliwości wszczęcia nowego postępowania w sprawie rozgraniczenia, jeśli istnieją wątpliwości co do stanu prawnego lub faktycznego, lub gdy pojawiły się nowe okoliczności.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że organy błędnie odmówiły wszczęcia postępowania, opierając się wyłącznie na istnieniu wadliwej decyzji w obrocie prawnym. Odmowa wszczęcia postępowania jest instytucją wykluczającą postępowanie wyjaśniające i może być zastosowana tylko w przypadkach oczywistych. W sytuacji, gdy istnieją wątpliwości co do stanu prawnego lub faktycznego, lub gdy pojawiły się nowe okoliczności (np. zmiana stanu faktycznego, informacje z innego postępowania), organ powinien wszcząć postępowanie i je wyjaśnić.
Czy sąd administracyjny może rozpoznać sprawę w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym, mimo wniosku strony o rozpoznanie na rozprawie, gdy przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym?
Odpowiedź sądu
Tak, sąd administracyjny może rozpoznać sprawę w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym, jeśli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, lub postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty. Jest to niezależne od woli stron.
Uzasadnienie
Sąd powołał się na art. 119 pkt 3 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, który dopuszcza rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym w określonych sytuacjach, niezależnie od wniosku strony. Dyskrecjonalnym uprawnieniem sądu jest ocena, czy sprawę rozpoznać w trybie uproszczonym, czy na rozprawie.
Czy sąd administracyjny powinien przeprowadzić dowód uzupełniający z akt sprawy cywilnej, jeśli nie jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości w kontekście oceny prawidłowości zastosowania prawa materialnego przez organy?
Odpowiedź sądu
Nie, sąd administracyjny nie ma obowiązku przeprowadzania dowodów uzupełniających z akt innej sprawy, jeśli nie jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania. Celem postępowania dowodowego przed sądem administracyjnym jest ocena prawidłowości ustaleń organów, a nie ponowne ustalanie stanu faktycznego.
Uzasadnienie
Sąd powołał się na art. 106 § 3 P.p.s.a. i orzecznictwo NSA, wskazując, że dopuszczenie nowego dowodu jest uprawnieniem sądu, a postępowanie dowodowe przed sądem administracyjnym nie zmierza do rozpatrzenia sprawy od nowa. Wnioskowany dowód z akt sprawy cywilnej nie miał wpływu na rozstrzygnięcie na obecnym etapie.
Przepisy (11)
Główne
k.p.a. art. 61a § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Gdy żądanie zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub z innych uzasadnionych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte, organ administracji publicznej wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania. Przepis ten dotyczy okoliczności oczywistych, a nie sytuacji wymagających ustaleń faktycznych lub prawnych.
p.p.s.a. art. 135
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd administracyjny orzeka w zakresie, w jakim zaskarżono.
p.p.s.a. art. 145 § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd uwzględniając skargę uchyla zaskarżony akt.
Pomocnicze
k.p.a. art. 145 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Dotyczy wznowienia postępowania zakończonego decyzją ostateczną.
k.p.a. art. 146 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Dotyczy terminów do wznowienia postępowania.
p.p.s.a. art. 119 § 3
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Umożliwia rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym, gdy przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym.
p.p.s.a. art. 200
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Dotyczy orzekania o kosztach postępowania.
k.c. art. 152
Kodeks cywilny
Dotyczy ustalania granic nieruchomości.
p.g.k. art. 29 § 1
Ustawa z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne
Dotyczy postępowania rozgraniczeniowego.
p.g.k. art. 29 § 2
Ustawa z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne
Dotyczy postępowania rozgraniczeniowego.
p.g.k. art. 29 § 3
Ustawa z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne
Dotyczy postępowania rozgraniczeniowego.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Organy błędnie odmówiły wszczęcia postępowania, ignorując wadę prawną decyzji z 2009 r. i nowe okoliczności. • Ostateczna decyzja obarczona wadą prawną nie wyklucza ponownego postępowania rozgraniczeniowego, zwłaszcza gdy pojawiły się nowe fakty. • Niekompletność akt sprawy uniemożliwiła prawidłową ocenę rozstrzygnięć organów.
Odrzucone argumenty
Organy administracji utrzymywały, że ostateczna decyzja rozgraniczeniowa z 2009 r., mimo stwierdzenia jej wadliwości, nadal wyklucza możliwość prowadzenia nowego postępowania w tej sprawie.
Godne uwagi sformułowania
Odmowa wszczęcia postępowania jest instytucją wykluczającą przeprowadzenie jakiegokolwiek postępowania wyjaśniającego. • Albo bowiem, już na pierwszy rzut oka organ widzi, że zachodzą okoliczności wykluczające prowadzenie postępowania, albo dostrzega konieczność ich zbadania, a wówczas nie może odmówić jego wszczęcia – tertium non datur. • Stanowisko organów obu instancji jest w sposób oczywisty błędne, gdyż oparte zostało na nieuprawnionym przekonaniu, iż pozostawanie w obrocie prawnym ostatecznej decyzji o rozgraniczeniu nieruchomości wyklucza prowadzenie jakiegokolwiek postępowania w tym przedmiocie, niezależnie od istniejących okoliczności.
Skład orzekający
Rafał Wolnik
przewodniczący sprawozdawca
Beata Kalaga-Gajewska
członek
Artur Żurawik
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących odmowy wszczęcia postępowania administracyjnego w sprawach rozgraniczenia nieruchomości, zwłaszcza w kontekście wadliwych decyzji i nowych okoliczności faktycznych."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, w której ostateczna decyzja rozgraniczeniowa została stwierdzona jako wadliwa, a organ odmawia wszczęcia nowego postępowania.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje, jak sądy administracyjne korygują błędy organów, które zbyt pochopnie odmawiają wszczęcia postępowania, ignorując wadliwość wcześniejszych decyzji i nowe fakty. Jest to przykład walki o sprawiedliwość w kwestiach majątkowych.
“Wadliwa decyzja sprzed lat nie zamyka drogi do rozgraniczenia nieruchomości – WSA uchyla odmowę wszczęcia postępowania.”
Dane finansowe
WPS: 597 PLN
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.