II SA/Gl 544/04
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWSA w Gliwicach oddalił skargę na decyzję odmawiającą zmiany odpłatnego przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności i zwrotu opłat, uznając, że przepisy o bezpłatnym przekształceniu nie miały zastosowania do ostatecznej decyzji wydanej przed ich wejściem w życie.
Skarżący K. K. domagał się zmiany decyzji Burmistrza z 2004 r. o odpłatnym przekształceniu prawa użytkowania wieczystego we własność oraz zwrotu uiszczonych opłat, powołując się na późniejsze przepisy wprowadzające bezpłatne przekształcenie. Organy administracji oraz WSA uznały, że ostateczna decyzja z 2004 r. nie podlega zmianie na podstawie nowych przepisów, ponieważ weszły one w życie po uprawomocnieniu się decyzji, a przepisy przejściowe stanowiły, że takie decyzje pozostają w mocy.
Sprawa dotyczyła skargi K. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, która utrzymała w mocy decyzję Burmistrza Miasta i Gminy Ż. odmawiającą zmiany wcześniejszej decyzji o odpłatnym przekształceniu prawa użytkowania wieczystego gruntu w prawo własności oraz odmowę zwrotu uiszczonych opłat. Skarżący powoływał się na wejście w życie przepisów o nieodpłatnym przekształceniu i domagał się zwrotu wpłaconej kwoty. Burmistrz początkowo odmówił zmiany decyzji, wskazując na brak podstaw prawnych. Po uchyleniu przez SKO do ponownego rozpatrzenia, Burmistrz ponownie odmówił, powołując się na art. 155 KPA i art. 2 ust. 2 ustawy o nabywaniu przez użytkowników wieczystych prawa własności nieruchomości, zgodnie z którym ostateczne decyzje o przekształceniu pozostają w mocy. SKO utrzymało tę decyzję w mocy, argumentując, że przepisy ustawy z 2001 r. nie stosują się do osób, które nie spełniały warunków w określonych datach, a ostateczne decyzje sprzed wejścia w życie ustawy pozostają w mocy. WSA w Gliwicach oddalił skargę, stwierdzając, że kontroli sądu podlega legalność zaskarżonej decyzji, a nie jej celowość. Sąd uznał, że pierwotna decyzja o odpłatnym przekształceniu była prawidłowa na gruncie ówczesnych przepisów, a późniejsze zmiany legislacyjne, w tym te wprowadzające bezpłatne przekształcenie, nie mogły być zastosowane do ostatecznej decyzji z 2004 r. ze względu na przepisy przejściowe.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, ostateczna decyzja o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności, wydana przed wejściem w życie przepisów o bezpłatnym przekształceniu, pozostaje w mocy i nie podlega zmianie na ich podstawie.
Uzasadnienie
Przepisy przejściowe ustawy o nabywaniu przez użytkowników wieczystych prawa własności nieruchomości stanowią, że decyzje o przekształceniu, które stały się ostateczne przed wejściem w życie tej ustawy, pozostają w mocy. Późniejsze zmiany legislacyjne wprowadzające bezpłatne przekształcenie nie mogą być stosowane do takich ostatecznych decyzji.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (12)
Główne
u.n.u.w. art. 2 § ust. 2
Ustawa z dnia 26 lipca 2001 r. o nabywaniu przez użytkowników wieczystych prawa własności nieruchomości
p.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Pomocnicze
u.p.u.w. art. 1 § ust. 2
Ustawa z dnia 4 września 1997 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego przysługującego osobom fizycznym w prawo własności
u.p.u.w. art. 2
Ustawa z dnia 4 września 1997 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego przysługującego osobom fizycznym w prawo własności
u.p.u.w. art. 4
Ustawa z dnia 4 września 1997 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego przysługującego osobom fizycznym w prawo własności
u.p.u.w. art. 4a
Ustawa z dnia 4 września 1997 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego przysługującego osobom fizycznym w prawo własności
u.n.u.w. art. 1 § ust. 1
Ustawa z dnia 26 lipca 2001 r. o nabywaniu przez użytkowników wieczystych prawa własności nieruchomości
k.p.a. art. 104
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 155
Kodeks postępowania administracyjnego
u.k.u.r. art. 17
Ustawa z dnia 11 kwietnia 2003 r. o kształtowaniu ustroju rolnego
p.u.s.a. art. 1 § ust. 2
Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych
dekret o Ziemiach Odzyskanych
Dekret z dnia 6 września 1951 r. o ochronie i uregulowaniu własności osadniczych gospodarstw chłopskich na obszarze Ziem Odzyskanych
Argumenty
Skuteczne argumenty
Ostateczna decyzja o odpłatnym przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności, wydana przed wejściem w życie przepisów o bezpłatnym przekształceniu, pozostaje w mocy i nie podlega zmianie na podstawie tych nowych przepisów (art. 2 ust. 2 ustawy z dnia 26 lipca 2001 r.). Przepisy wprowadzające bezpłatne przekształcenie nie mogły być zastosowane do skarżącego, ponieważ nie spełniał on warunków określonych w pierwotnym brzmieniu ustawy, w tym ograniczenia terytorialnego dotyczącego Ziem Odzyskanych.
Odrzucone argumenty
Skarżący argumentował, że nie nastąpiło skuteczne przekształcenie prawa wieczystego użytkowania w prawo własności, ponieważ Urząd Miasta i Gminy nie dopełnił obowiązku zgłoszenia zmiany do księgi wieczystej. Skarżący podnosił, że nie jest sprawiedliwe, aby jedne osoby ponosiły opłaty z tytułu przekształcenia, a inne nie.
Godne uwagi sformułowania
decyzje o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności, które stały się ostateczne przed wejściem w życie ustawy, pozostają w mocy.
Skład orzekający
Ewa Krawczyk
przewodniczący
Elżbieta Kaznowska
sprawozdawca
Włodzimierz Kubik
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów przejściowych dotyczących przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności, zwłaszcza w kontekście zmian legislacyjnych wprowadzających bezpłatne przekształcenie i ich stosowania do ostatecznych decyzji administracyjnych."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z przepisami obowiązującymi w określonym czasie i może nie mieć bezpośredniego zastosowania do spraw uregulowanych innymi przepisami lub w innych okolicznościach faktycznych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa ilustruje typowy problem interpretacji przepisów przejściowych i zmian legislacyjnych w prawie administracyjnym, co jest istotne dla praktyków. Pokazuje, jak ostateczność decyzji wpływa na możliwość jej zmiany.
“Ostateczna decyzja administracyjna – czy można ją zmienić po latach? Wyrok WSA w Gliwicach.”
Dane finansowe
WPS: 10 000 PLN
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII SA/Gl 544/04 - Wyrok WSA w Gliwicach Data orzeczenia 2005-12-19 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2004-09-03 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach Sędziowie Elżbieta Kaznowska /sprawozdawca/ Ewa Krawczyk /przewodniczący/ Włodzimierz Kubik Symbol z opisem 6074 Przekształcenie użytkowania wieczystego w prawo własności Skarżony organ Samorządowe Kolegium Odwoławcze Treść wyniku Oddalono skargę Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Ewa Krawczyk, Sędziowie WSA Elżbieta Kaznowska (spr.), WSA Włodzimierz Kubik, Protokolant ref. Ewa Jędrasik, po rozpoznaniu w dniu 09 grudnia 2005 r. na rozprawie sprawy ze skargi K. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. z dnia [...]r. Nr [...] w przedmiocie przekształcenia użytkowania wieczystego w prawo własności oddala skargę Uzasadnienie Rozpatrując pozytywnie wniosek K. K., decyzją z dnia [...]r. [...] Burmistrz Miasta i Gminy Ż. przekształcił prawo użytkowania wieczystego gruntu położonego w Ż. oznaczonego nr ew. [...] o powierzchni 0,0486 ha ujawnionego w Księdze wieczystej Kw [...], określając jednocześnie opłatę za przekształcenie. Przekształcenie nastąpiło na podstawie art. 1 ust. 2, art. 2, art. 4 i art. 4a ustawy z dnia 4 września 1997 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego przysługującego osobom fizycznym w prawo własności (t. jedn. z 1999 r. Nr 65, poz. 746). Pismem z dnia [...]r. K. K. zwrócił się z wnioskiem o zmianę powyższej decyzji, powołując się na fakt wejścia w życie przepisu o nieodpłatnym przekształceniu wieczystego użytkowania we własność zwracając się o zwrot wpłaconej kwoty z tytułu odpłatnego przekształcenia. Decyzją z dnia [...]r. Burmistrz Miasta i Gminy Ż. odmówił dokonania zmiany decyzji z dnia [...]r. w sprawie przekształcenia prawa wieczystego użytkowania gruntu, położonego w Ż., oznaczonego nr ew. [...] oraz odmówił zwrotu wpłaconej kwoty [...] zł z tytułu przekształcenia. W podstawie prawnej decyzji przywołał art. 2 ust. 2 ustawy z dnia 26 lipca 2001 r. o nabywaniu przez użytkowników wieczystych prawa własności nieruchomości (Dz. U. z 2001 r. Nr 113, poz. 1209 ze zm.) oraz art. 104 Kodeksu postępowania administracyjnego. W uzasadnieniu wyjaśnił, że decyzją z dnia [...]r. dokonał przekształcenia prawa wieczystego użytkowania wnioskowanej nieruchomości w prawo własności, określając opłatę z tego tytułu na podstawie operatu szacunkowego, którego wnioskujący nie zakwestionował. Wobec niezłożenia odwołania, decyzja ta uprawomocniła się w dniu [...]r. Zgodnie z ustawą z dnia [...]r. w brzmieniu nadanym jej przez ustawę z dnia 11 kwietnia 2003 r. o kształtowaniu ustroju rolnego, nie ma podstaw do jej zastosowania do postępowania zakończonego przed datą wejścia w życie powołanej ustawy (art. 17 ustawy o kształtowaniu ustroju rolnego). Wobec złożenia odwołania od tej decyzji, orzekające w sprawie Samorządowe Kolegium Odwoławcze w C., decyzją z dnia [...] r. uchyliło zaskarżoną decyzję do ponownego rozpatrzenia. W uzasadnieniu uznało, że zmiana decyzji, czego domaga się odwołujący, może nastąpić na podstawie art. 155 Kodeksu postępowania administracyjnego, a nie powołanego w podstawie prawnej rozpatrywanej decyzji art. 104 Kodeksu, co należy uznać za wadliwe. Musiało to skutkować uchyleniem zaskarżonej decyzji. Rozpatrując ponownie sprawę, Burmistrz Miasta i Gminy Ż., powołując w podstawie prawnej art. 2 ust. 2 ustawy z dnia 26 lipca 2001 r. o nabywaniu przez użytkowników wieczystych prawa własności nieruchomości oraz art. 155 Kodeksu postępowania administracyjnego, decyzją z dnia [...]r., odmówił zmiany swojej decyzji z dnia [...]r. w sprawie przekształcenia prawa wieczystego użytkowania gruntu w prawo własności oraz zwrotu wpłaconych z tego tytułu należności. W uzasadnieniu stwierdził wprawdzie, że na podstawie art. 155 Kodeksu postępowania administracyjnego można w każdym czasie za zgodą stron dokonać zmiany decyzji ostatecznej, ale tylko w przypadku, jeżeli przepisy szczególne nie sprzeciwiają się takiej zmianie. Sytuacja taka zachodzi w rozpatrywanej sprawie, gdyż zgodnie z zapisem art. 2 ust. 2 cytowanej ustawy, decyzje o przekształceniu prawa wieczystego użytkowania w prawo własności nieruchomości, które stały się ostateczne przed wejściem w życie tej ustawy pozostają w mocy. W odwołaniu K. K. nie zgadzając się z treścią decyzji, podniósł, że nie doszło do skutecznego przekształcenia prawa wieczystego użytkowania działki nr [...] w prawo własności, gdyż Urząd Miasta i Gminy nie dopełnił obowiązku zgłoszenia do Sądu zmiany prawa wieczystego użytkowania w prawo własności, a tym samym nadal pozostaje wieczystym użytkownikiem a nie właścicielem tej działki, zatem decyzja odmawiająca zwrotu wpłaconych rat za przekształcenie nie jest słuszna. Dodał, że organ pierwszej instancji działa na jego niekorzyść. Decyzją z dnia [...]r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w C., działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego, utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu stwierdziło, że art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 2001 r. o nabywaniu przez użytkowników wieczystych prawa własności nieruchomości (Dz. U. Nr 113, poz. 1209 ze zm.) wyraźnie stwierdził , że do osób, które spełniają warunki określone w art. 1 ust. 1 cytowanej ustawy (tzn. w dniu 26 maja 1990 r. oraz w dniu wejścia w życie niniejszej ustawy były wieczystymi użytkownikami) nie stosuje się przepisów ustawy z dnia 4 września 1997 r. Nadto wskazało, że zgodnie z zapisem art. 2 ust. 2 tej ustawy, decyzje o przekształceniu prawa wieczystego użytkowania w prawo własności, które stały się ostateczne przed dniem wejścia w życie tej ustawy, pozostają w mocy. Dlatego też organ pierwszej instancji prawidłowo uznał, że nie może nastąpić zmiana wskazywanej decyzji, na podstawie art. 155 Kodeksu postępowania administracyjnego. W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach K. K. wniósł o uchylenie powyższej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. Wskazał, że skoro nie nastąpiło dotąd przekształcenie prawa wieczystego użytkowania w prawo własności i nie zostało ono ujawnione w księdze wieczystej, nie ma podstaw do odmowy przekształcenia w sposób bez ponoszenia opłat z tego tytułu. Jego zdaniem, dlatego właśnie, decyzja Kolegium nie może się ostać w obrocie prawnym. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w C. wnosząc o oddalenie skargi, w całości podtrzymało swoją argumentację zaprezentowaną w zaskarżonej decyzji. Na rozprawie w dniu [...]r. skarżący podtrzymał skargę wskazując, że nie jest sprawiedliwe, by jedne osoby ponosiły opłaty z tytułu przekształcenia, a inne takich opłat nie ponosiły. Wojewódzki Sąd Administracyjny rozpatrując sprawę zważył, co następuje: Skarga w niniejszej sprawie nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż brak jest zdaniem Sądu podstaw do przyjęcia, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem obowiązującego prawa, a tylko pod tym względem podlega ona kontroli w postępowaniu sądowym zgodnie z treścią art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269). Dlatego też podnoszone w skardze argumenty nie mogły odnieść skutku. W rozpatrywanej sprawie, zgodnie z wnioskiem z dnia [...]r. Burmistrz Miasta i Gminy Ż. decyzją z dnia [...]r. dokonał przekształcenia prawa wieczystego użytkowania działki położonej w Ż. oznaczonej nr ew. [...] o powierzchni 0,0486 ha w prawo własności. Przekształcenie nastąpiło odpłatnie, zatem na podstawie operatu szacunkowego, w stosunku do którego wnioskujący nie złożył zastrzeżeń. Stąd też na jego podstawie organ określił opłatę za przekształcenie, dokonując podziału całej kwoty [...] zł na 10 lat. W dacie orzekania przez organ I instancji załatwienie wniosku czyli dokonanie przekształcenia możliwe było tylko na podstawie ustawy z dnia 4 września 1997 r. wprawdzie w dacie tej, czyli w dniu [...]r., obowiązywała już ustawa z dnia 26 lipca 2001 r., która weszła w życie w dniu 23 października 2001 r. i przewidywała inne, korzystniejsze zasady przekształcania prawa wieczystego użytkowania w prawo własności, jednakże ustawy tej nie można było zastosować w przypadku odwołującego się. Mianowicie, zgodnie z zapisem art. 1 ust. 1 tej ustawy, w brzmieniu obowiązującym w dacie orzekania, można ją stosować tylko do tych osób fizycznych, które były wieczystymi użytkownikami w dniu 26 maja 1990 r. oraz w dniu wejścia w życie tej ustawy nieruchomości położonych na obszarach Państwa Polskiego wymienionych w dekrecie z dnia 6 września 1951 r. o ochronie i uregulowaniu własności osadniczych gospodarstw chłopskich na obszarze Ziem Odzyskanych (Dz. U. Nr 46, poz. 340 z 1957 r. Nr 39, poz. 172 z 1969 r. Nr 13, poz. 95 i 1998 r. Nr 106, poz. 668). W przypadku odwołującego się nie został zatem spełniony warunek odnoszący się do miejsca położenia nieruchomości, a mianowicie na tzw. Ziemiach Odzyskanych, dlatego też ta ustawa nie mogła być podstawą przekształcenia prawa wieczystego użytkowania w prawa własności. Powoływana ustawa z 26 lipca 2001 r. zmieniona została art. 15 ustawy z dnia 11 kwietnia 1993 r. o kształtowaniu ustroju rolnego, a zmiana ta weszła w życie w dniu 15 lipca 2003 r. Zmiana ta polegała na wykreśleniu z tekstu art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 21 lipca 2001 r. owego ograniczenia terytorialnego odnoszącego się do Ziem Odzyskanych. Stąd też w dacie, kiedy skarżący złożył wniosek ([...]r.) o zmianę decyzji z dnia [...]r., obowiązywała ustawa, która przewidywała bezpłatne przekształcenie prawa wieczystego użytkowania w prawo własności. Jednakże nie mogła ona stać się podstawą zmiany wskazywanej decyzji, a to dlatego, że zgodnie z zapisem art. 2 ust. 2 tej ustawy decyzje o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności, które stały się ostateczne przed wejściem w życie ustawy, pozostają w mocy. Przypomnieć należy, że wnioskowana do zmiany decyzja z dnia [...]r. stała się ostateczna w dniu [...]r., a wymieniona powyżej ustawa w przedstawionym brzmieniu weszła w życie z dniem 15 lipca 2003 r. Dlatego też zgodnie z zacytowanymi powyżej przepisami nie mogła być ona zastosowana w rozpatrywanej sprawie i nie mogła stać się podstawa dla zmiany decyzji z [...] r. Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny nie dopatrzywszy się naruszenia prawa, stwierdził, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie i na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) oddalił skargę. SW
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI