II SA/Gl 511/25

II SA/Gl 511/25 - Wyrok WSA w Gliwicach
Data orzeczenia
2025-07-08
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2025-04-14
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Sędziowie
Aneta Majowska
Rafał Wolnik /przewodniczący/
Renata Siudyka /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6019 Inne, o symbolu podstawowym 601
Hasła tematyczne
Budowlane prawo
Skarżony organ
Wojewoda
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2025 poz 418
art. 35
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Rafał Wolnik, Sędziowie Asesor WSA Aneta Majowska, Sędzia WSA Renata Siudyka (spr.), Protokolant Monika Rał, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 lipca 2025 r. sprawy ze skargi L. sp. z o. o. w B. na decyzję Wojewody Śląskiego z dnia 5 lutego 2025 r. nr IFXIV.7840.5.22.2024 w przedmiocie odmowy zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę oddala skargę.
Uzasadnienie
Decyzją z dnia 3 października 2024 r. nr [...] Starosta B. (organ I instancji), na podstawie art, 35 ust. 5 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (t.j. Dz. U. z 2024 r., poz. 725 z późn. zm.- dalej "p.b.") oraz na podstawie art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 572-dalej "k.p.a."), po rozpatrzeniu wniosku o pozwolenie na budowę, odmówił zatwierdzenia projektu zagospodarowania terenu oraz projektu architektoniczno-budowlanego oraz udzielenia spółce L. Sp. z o.o. w B. (spółka, skarżąca) pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego dwulokalowego w B. przy ul. [...] na działkach nr [...] i [...] .
W uzasadnieniu organ I instancji stwierdził, że na działkach inwestycyjnych nr [...] i [...] zlokalizowany jest obiekt w trakcie budowy. Inwestycja prowadzona była na podstawie decyzji z dnia 1 grudnia 1999 r. zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę jednorodzinnego budynku mieszkalnego w B. na parcelach nr [...] i [...] . W trakcie budowy wykonane zostały piwnice budynku mieszkalnego jednorodzinnego. Ustalono, że działki nr [...] i [...] zostały sprzedane i w dniu [...] r. w ewidencji gruntów zmieniono dane właściciela na spółkę.
Jednocześnie dnia 11 marca 2024 r. w ewidencji gruntów zamieszczono informacje, że dokonano podziału działek nr [...] i [...] i powstały działki nr [...] , [...] , [...] i [...] . Podziału dokonano na zlecenie obecnego właściciela działek nr [...] i [...] . W związku z przerwaniem przedmiotowej budowy na okres dłuższy niż trzy lata organ I instancji dnia 1 sierpnia 2024 r. decyzją stwierdził wygaśnięcie decyzji z dnia 1 grudnia 1999 r., a wskazana decyzja jest ostateczna.
Wnioskiem z dnia 5 sierpnia 2024 r. spółka wystąpiła o udzielenie pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego dwulokalowego w B. przy ul. [...] na działkach nr [...] i [...] . Odnosząc się do złożonego wniosku organ I instancji w dniu 9 sierpnia 2024 r. wydał postanowienie, którym nałożył na spółkę obowiązek usunięcia nieprawidłowości projektu zagospodarowania terenu i projektu architektoniczno-budowlanego złożonego wraz z wnioskiem. W dniach 30 sierpnia 2024 r. i 10 września 2024 r. pełnomocnik inwestora złożył dokumentację projektową zawierającą poprawki i korekty, jednakże organ I instancji uznał, że nie zostały usunięte wszystkie nieprawidłowości wskazane w postanowieniu. Dokumentacja projektowa nie została uzupełniona w zakresie pkt 1, 2 i 3a postanowienia.
Pełnomocnik spółki podtrzymał swoje stanowisko w zakresie trzech pierwszych punktów dokumentacji projektowej i wniósł o wydanie decyzji o pozwoleniu na budowę.
Organ I instancji ustalił, że działki inwestycyjne nr [...] i [...] położone są na terenie objętym miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego (m.p.z.p.) terenu położonego w rejonie ul. [...] , zatwierdzonym uchwałą nr [...] Rady Miejskiej w B. z dnia [...] r. i oznaczone są symbolem 11.MN - tereny zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej. Zauważył między innymi, że dopuszczalna jest lokalizacja wyłącznie jednego budynku zabudowy mieszkaniowej na jednej działce budowlanej, określone są wskaźniki takie jak intensywność zabudowy na działkach przewidzianych pod zabudowę na maksymalnie 0,5, a załącznik graficzny do planu wyznacza przebieg obowiązującej linii zabudowy.
Wyjaśnił, że w punkcie 1.13 lit. a) opisu do projektu zagospodarowania terenu wskazano, że zewnętrzne lico ściany istniejących piwnic znajduje się w odległości 2,41 m od obowiązującej linii zabudowy. Przywołał definicję obowiązującej linii zabudowy w m.p.z.p. (uchwała nr [...] Rady Miejskiej w B. z dnia [...] r.) i podał, że za obowiązującą linię zabudowy należy rozumieć linię ograniczającą obszar na zewnętrznej krawędzi której nakazuje się wznoszenie budynków oraz innych rodzajów budowli naziemnych, nie będące liniami przesyłowymi i sieciami uzbrojenia terenu. Zdaniem organu I instancji zarówno murek oporowy tworzący ukształtowanie terenu, jak i tarasy, podjazdy i chodniki stanowią urządzenia budowlane związane z budynkiem mieszkalnym umożliwiające użytkowanie tego obiektu. Nie podzielił stanowiska inwestora, że projektowany murek oporowy stanowi budowlę naziemną. Stwierdził, że obowiązująca linia zabudowy powinna wyznaczać lokalizację ściany frontowej projektowanego budynku. Z dokumentacji wynika, że projektowany budynek zlokalizowano w odległości 2,32 m od tej linii.
Zdaniem organu I instancji z przedstawionych rozwiązań projektowych jednoznacznie wynika, że projektuje się faktycznie pięć lokali mieszkalnych i jeden lokal usługowy, czyli projektowany budynek jest faktycznie budynkiem mieszkalno -usługowym, a nie budynkiem mieszkalnym jednorodzinnym, a zatem projektowany rodzaj obiektu jest niezgodny z m.p.z.p. Wskazał, że wziął pod uwagę hipotetyczną ilość możliwych do wyodrębnienia lokali mieszkalnych bez zmiany projektu. Zauważył dalej, że m.p.z.p. w promieniu co najmniej 800 m nie dopuszcza zabudowy wielorodzinnej. Organ I instancji stwierdził ponadto, że wnioskodawca nie jest osobą fizyczną lecz spółką prowadząca działalność deweloperską oraz ma możliwości prowadzenia działalności z zakresu handlu oraz wynajmu nieruchomości. W przeświadczeniu organu I instancji planowana jest budowa budynku mieszkalno - usługowego z przeznaczeniem na wynajem lokali.
Zauważył, że z zapisów § 5 ust. 2 pkt 8 obowiązującego m.p.z.p. wynika na jakim poziomie ustala się intensywność zabudowy na działkach przewidzianych pod zabudowę na maksymalnie 0,5. Z dokumentacji projektowej wynika, że projektowana intensywność zabudowy wynosi 0,4996. Do wskazanej intensywności zabudowy wliczono wyłącznie parter i piętro projektowanego budynku, natomiast z rysunków przekroju i rzutu fundamentów wynika, że budynek posiada już piwnice na całej kondygnacji. Wysokość istniejących piwnic w świetle wynosi 2,35 m. W piwnicach przewiduje się ocieplenie stropów nad parterem, zamurowanie otworów oraz wykonanie instalacji kanalizacji sanitarnej. Wobec powyższego organ I instancji nie dał wiary informacji zawartej w projekcie, że zostaną zamurowane także drzwi do piwnicy, a istniejące już piwnice zostaną wykorzystane jako skrzynia fundamentowa i nie będą użytkowane. Uznał, że takie rozwiązanie jest nielogiczne, nieuzasadnione techniczne ani ekonomicznie. W związku z powyższym zdaniem organu I instancji wskaźnik intensywności zabudowy także zostanie przekroczony.
Zaakcentował, że podczas dokonywania oceny dokumentacji budowlanej, kluczowe miały rozwiązania projektowe naruszające zapisy m.p.z.p. w zakresie niezgodności usytuowania budynku z obowiązującą linią zabudowy oraz wykonania budynku mieszkalno-usługowego na terenie zabudowy mieszkalnej jednorodzinnej. Wątpliwości organu I instancji budziła również intensywność zabudowy.
W związku z powyższym, organ I instancji odmówił zatwierdzenia projektu zagospodarowania terenu oraz projektu architektoniczno-budowlanego i udzielenia spółce pozwolenia na budowę przedmiotowego budynku.
W odwołaniu od decyzji organu I instancji skarżąca, reprezentowana przez pełnomocnika, zaskarżyła ją w całości oraz wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i orzeczenie co do istoty sprawy zgodnie z wnioskiem ewentualnie uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania organowi I instancji oraz przyznanie na rzecz skarżącej zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. W ocenie spółki zaskarżona decyzja jest wadliwa, zapadła z naruszeniem prawa, a organ I instancji dokonał twórczej i rozszerzającej wykładni zapisów m.p.z.p. oraz złożonego projektu budowlanego, przypisując projektantowi zamiary i motywy, które z treści projektu nie wynikają. Zdaniem skarżącej brak jest podstaw do stwierdzenia, że projektowany budynek usytuowano niezgodnie z linią zabudowy przewidzianą w obowiązującym m.p.z.p., a mur oporowy znajdujący się od frontu działki został zaprojektowany w obowiązującej linii zabudowy stanowiąc innego rodzaju budowlę naziemną zgodnie z zapisami m.p.z.p. Spółka skorzystała z możliwości uzupełnienia istniejącej zabudowy mieszkalnej jednorodzinnej o budowlę naziemną, tak aby nawiązać do wyznaczonej w m.p.z.p. obowiązującej linii zabudowy. W ocenie spółki twierdzenie organu I instancji, zgodnie z którym obowiązująca linia zabudowy w m.p.z.p., to linia wyznaczająca lico ściany frontowej budynku stanowi wykładnię rozszerzającą i niedopuszczalną ingerencję w nie budzące wątpliwości sformułowanie zawarte w m.p.z.p. Skarżąca stwierdziła, że pierwotne pozwolenie na budowę wygasło dopiero w dniu 1 sierpnia 2024 r., a uchwałodawca w roku 2008 r. nie miał wiedzy, czy prace na działkach nr [...] i [...] (numeracja przed podziałem) zostały definitywnie zakończone, czy tez nie. Ponadto skarżąca zauważyła, że sąsiednie budynki z tego obszaru i tak nie tworzą pierzei ulicy i nie są zlokalizowane w sposób uporządkowany.
Nie zgodziła się także z twierdzeniem, że w ramach przedmiotowej inwestycji projektuje się sześć samodzielnych lokali, gdyż stanowi to nadinterpretację wykraczającą poza zakres obowiązków organu administracji architektoniczno-budowlanej, o których mowa w art. 35 ust. 1 p.b. W ocenie skarżącej organ administracji architektoniczno-budowlanej w zaskarżonej decyzji zignorował prawnie zagwarantowany zakres uprawnień inwestora i projektanta jako uczestników procesu budowlanego.
Ponadto skarżąca stwierdziła, że nie wystąpi przekroczenie wskaźnika intensywności zabudowy wskazanego w m.p.z.p., gdyż istniejące piwnice nie zostaną przekształcone w pomieszczenia użytkowe, a ocena organu I instancji została dokonana w oderwaniu od rzeczywistego brzmienia projektu.
Wojewoda Śląski decyzją z dnia 5 lutego 2025 r. nr IFXIV.7840.5.22.2024, po rozpatrzeniu odwołania spółki, utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu przedstawił przebieg postępowania według chronologii zdarzeń. Wskazał, że podstawowym zagadnieniem niniejszego postępowania - wymagającym omówienia - jest brak zgodności projektowanej inwestycji z m.p.z.p., a konkretnie z § 2 ust. 3 pkt 8 tego aktu. Powyższy przepis stanowi, że przez obowiązującą linię zabudowy należy rozumieć "linię ograniczającą obszar na zewnętrznej krawędzi której nakazuje się wznoszenie budynków oraz innych rodzajów budowli naziemnych, nie będących liniami przesyłowymi i sieciami uzbrojenia terenu". Wskazał na pojęcie budowli w rozumieniu art. 3 pkt 3 p.b. Stwierdził, że w rozpatrywanym przypadku inwestor zamierza w obowiązującej linii zabudowy wybudować wyłącznie mur oporowy, pomijając wzniesienie w tej linii budynku, którego nakaz jest wyrażony w § 2 ust. 3 pkt 8 m.p.z.p.
Wojewoda wyjaśnił, że obowiązująca linia zabudowy wskazuje obligatoryjnie dla danej działki, gdzie powinna przebiegać frontowa ściana budynku. Zwrócił uwagę na regulację art. 1 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (t.j. Dz.U. z 2024, poz. 1130 ze zm. – dalej "u.p.z.p.), zgodnie z którym w planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym uwzględnia się zwłaszcza wymagania ładu przestrzennego, a zatem celem planowania i zagospodarowania przestrzennego jest zapewnienie ładu przestrzennego, co wyraża się w kształtowaniu zabudowy. Wojewoda wskazał na brzmienie § 4 ust. 2 m.p.z.p. i uznał, że nie do zaakceptowania jest sytuacja, w której w obowiązującej linii zabudowy usytuowany będzie wyłącznie niewielki mur oporowy o wymiarach ok. 6 m długości i wysokości max. ok. 0,5 m z pominięciem budynku, który to zaprojektowano w odsunięciu od tej linii o ponad 2 m w głąb działki inwestycyjnej. Budynki powstające zgodnie z obowiązują w m.p.z.p. linią zabudowy z pewnością będą tworzyć zabudowę, kształtując ład przestrzenny, natomiast zaprojektowany mur oporowy jest elementem zagospodarowania terenu, obiektem budowlanym konstrukcyjnie nie związanym z budynkiem, lecz związanym z komunikacją zewnętrzną. Wojewoda zgodził się z organem I instancji, że w obowiązującej linii zabudowy winno znajdować się lico ściany zaprojektowanego budynku mieszkalnego, co nie wyklucza realizacji także w tejże linii konstrukcji oporowej. Stwierdził, że wpływ na wybór określonego rozumienia danego przepisu ma intencja miejscowego uchwałodawcy, którego wolą jest kształtowanie ładu przestrzennego poprzez nakazanie usytuowania w obowiązującej linii zabudowy budynków (a nie możliwości sytuowania innych budowli z pominięciem budynków).
Wojewoda stwierdził dalej, że organ administracji architektoniczno-budowlanej nie może skutecznie wskazywać na to, czy zaprojektowany budynek jest budynkiem jednorodzinnym składającym się z jednego lokalu mieszkalnego i jednego lokalu użytkowego, czy też budynkiem mieszkalnym posiadającym pięć lokali mieszkalnych i jeden lokal użytkowy, ani negować projektowanego rozwiązania architektonicznego polegającego na wykorzystaniu istniejących piwnic jako skrzyni fundamentowej dla projektowanego budynku. Podkreślił, że w tych kwestiach organ związany jest założeniem projektanta.
Ostatecznie Wojewoda uznał, że projektowana inwestycja z uwagi na wyznaczenie obowiązującej linii zabudowy jest niezgodna z m.p.z.p., a zaskarżona decyzja organu I instancji jest zgodna z prawem.
W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach skarżąca w całości zaskarżyła decyzję Wojewody zarzucając jej naruszenie przepisów postępowania, a to art. 7 k.p.a., art. 8 k.p.a., art. 75 ust. 1 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a. oraz art. 80 k.p.a. oraz art. 107 § 3 k.p.a. oraz naruszenia przepisów prawa materialnego, a to § 2 ust. 3 pkt 8 Uchwały nr [...] Rady Miejskiej w B. z dnia [...]r. w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego terenu położonego w rejonie ul. [...] . Wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania organowi II instancji, zasądzenie na rzecz skarżącej zwrotu postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych i rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym. Zdaniem skarżącej organ nie wyjaśnił i nie rozpatrzył w sposób wyczerpujący materiału dowodowego i nie wziął pod uwagę wszystkich okoliczności mających istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy, a w szczególności pominął informacje wynikające z rysunku planu stanowiącego załącznik nr 1 do uchwały w sprawie m.p.z.p. i nie dokonał oceny zgodności projektowanej inwestycji jako całości funkcjonalnej. Ponadto nie odniósł się do wszystkich zarzutów skarżącej sformułowanych w treści odwołania. W ocenie skarżącej zaskarżona decyzja (za wyjątkiem zaaprobowania części zarzutów odwołania) jest wadliwa, zapadła z naruszeniem prawa i tym samym zasługuje na zaskarżenie w całości. Zarzuciła, że Wojewoda posłużył się wykładnią rozszerzającą m.p.z.p. wbrew zapisom § 2 ust. 3 pkt. 8 m.p.z.p., który stanowi ścisłą definicję obowiązującej linii zabudowy.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie. Podtrzymał dotychczas prezentowane stanowisko i argumentacje prawną.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2024 r. poz. 1267 z późn. zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Stosownie do art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935, dalej: p.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W ramach swej kognicji sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia prawa materialnego i przepisów postępowania administracyjnego, nie będąc przy tym związanym granicami skargi, stosownie do treści art. 134 § 1 p.p.s.a. Orzekanie, w myśl art. 135 p.p.s.a., następuje w granicach sprawy będącej przedmiotem kontrolowanego postępowania, w której został wydany zaskarżony akt lub czynność i odbywa się z uwzględnieniem wówczas obowiązujących przepisów prawa. Uwzględnienie skargi następuje w przypadkach naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a.), naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (art. 145 § 1 pkt 1 lit. b p.p.s.a.) oraz innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a.). Oznacza to, że sądy administracyjne nie orzekają merytorycznie, tj. nie wydają orzeczeń, co do istoty sprawy, lecz badają zgodność zaskarżonego aktu administracyjnego z obowiązującymi w dacie jego podjęcia przepisami prawa materialnego, określającymi prawa i obowiązki stron oraz przepisami procedury administracyjnej, normującymi zasady postępowania przed organami administracji publicznej.
W rozpoznawanej sprawie Sąd nie stwierdził naruszeń, które uzasadniałyby wyeliminowanie z obrotu prawnego zaskarżonej decyzji i utrzymanej nią w mocy decyzji organu I instancji.
Przedmiotem kontroli Sądu w niniejszej sprawie jest decyzja Wojewody Śląskiego utrzymująca w mocy decyzję organu I instancji odmawiającej zatwierdzenia projektu zagospodarowania terenu oraz projektu architektoniczno-budowlanego oraz udzielenia skarżącej pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego dwulokalowego w B. położonego na przedmiotowych działkach.
Materialnoprawną podstawę decyzji stanowiły przepisy ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (aktualnie t.j. Dz. U. z 2025 r. poz. 418 – dalej "p.b.").
Na wstępie wyjaśnić należy, że pozwolenie na budowę może być wydane wyłącznie temu, kto spełnia warunki określone w art. 32 ust. 4 p.b. Zgodnie zaś z art. 35 ust. 1 p.b. przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę lub odrębnej decyzji o zatwierdzeniu projektu zagospodarowania działki lub terenu oraz projektu architektoniczno-budowlanego organ administracji architektoniczno-budowlanej sprawdza między innymi zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu oraz projektu architektoniczno-budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i innymi aktami prawa miejscowego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu (ust. 1 pkt a ).
Stosownie do art. 35 ust. 3 p.b. w razie stwierdzenia nieprawidłowości w zakresie określonym w ust. 1 organ administracji architektoniczno-budowlanej nakłada postanowieniem obowiązek usunięcia wskazanych nieprawidłowości, określając termin ich usunięcia.
Na podstawie art. 35 ust. 4 p.b. w razie spełnienia wymagań określonych w ust. 1 oraz w art. 32 ust. 4, organ administracji architektoniczno-budowlanej nie może odmówić wydania decyzji o pozwoleniu na budowę.
Zgodnie natomiast z art. 35 ust. 5 p.b. organ administracji architektoniczno-budowlanej wydaje decyzję o odmowie zatwierdzenia projektu zagospodarowania działki lub terenu oraz projektu architektoniczno-budowlanego i wydania decyzji o pozwoleniu na budowę:
1) w przypadku niewykonania, w wyznaczonym terminie, postanowienia, o którym mowa w ust. 3;
2) w przypadku wykonywania robót budowlanych przed uzyskaniem decyzji o pozwoleniu na budowę;
3) jeżeli na terenie, którego dotyczy projekt zagospodarowania działki lub terenu, znajduje się obiekt budowlany, w stosunku do którego wydano ostateczną decyzję o nakazie rozbiórki.
Z przytoczonych powyżej przepisów wynika, że decyzja w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i projektu zagospodarowania terenu oraz udzielenia pozwolenia na budowę jest decyzją związaną. Oznacza to, że jeżeli przedłożona przez inwestora dokumentacja spełnia wymogi określone w art. 32 ust. 4 i art. 35 ust. 1 p.b. organ administracji architektoniczno-budowlanej obowiązany jest wydać decyzję o pozwoleniu na budowę.
Postanowieniem z dnia 9 sierpnia 2024 r. organ I instancji nałożył na skarżącą obowiązek usunięcia nieprawidłowości stwierdzonych we wniosku, a dotyczących między innymi usytuowania budynku (pkt 1), funkcji budynku (pkt 2) oraz braku danych dotyczących powierzchni całkowitej projektowanego lokalu użytkowego w dokumentacji projektowej (pkt 3a). Dokumentacja projektowa nie została uzupełniona w zakresie pkt 1, 2 i 3a postanowienia, a pełnomocnik skarżącej wniósł o wydanie decyzji o pozwoleniu na budowę bez dotrzymania terminu wskazanego w postanowieniu.
Na terenie planowanej inwestycji obowiązuje uchwała nr [...] Rady Miejskiej w B. z dnia [...] r. w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego terenu położonego w rejonie ul. [...] . Integralna część planu stanowią tekst uchwały, załącznik graficzny nr 1 oraz załącznik nr 2 mówiący o sposobie realizacji inwestycji zapisanych w planie. W § 2 ust. 3 uchwały znajduje się słowniczek, który określa jak należy rozumieć poszczególne zapisy m.p.z.p. Natomiast § 4 uchwały dotyczy szczegółowych ustaleń różnych zagadnień. W § 4 ust. 2 uchwały "Ustalenia dotyczące zasad ochrony i kształtowania ładu przestrzennego oraz parametrów i wskaźników kształtowania zabudowy oraz zagospodarowania terenu w pkt 1 wskazano:
1) w zakresie lokalizowania zabudowy ustala się:
a) lokalizowanie budynków w odległościach od linii rozgraniczających zgodnie
z rysunkiem planu;
b) lokalizowanie budynków zgodnie z rodzajami linii zabudowy przedstawionymi na rysunku planu (linie zabudowy : obowiązujące, nieprzekraczalne);
c) na działkach, na których występuje obowiązująca linia zabudowy, nakaz
lokalizowania jedynie pierwszego rzędu zabudowy zgodnie z jej przebiegiem, przy czym za pierwszy rząd zabudowy nie uznaje się budynków garażowych i gospodarczych (pozostałe budynki, w tym garażowe i gospodarcze należy lokalizować na obszarze ograniczonym liniami zabudowy)
d) zachowanie budynków zlokalizowanych niezgodnie z liniami zabudowy przedstawionymi na rysunku planu, z możliwością ich modernizacji i zabudowy; e) lokalizowanie ogrodzeń w liniach rozgraniczających dróg istniejących i projektowanych.
Istotą sporu w niniejszej sprawie jest kwestia zgodności projektowanej inwestycji z m.p.z.p., a konkretnie z § 2 ust. 3 pkt 8 tego aktu. Powyższy przepis stanowi, że przez obowiązującą linię zabudowy należy rozumieć linię ograniczającą obszar na zewnętrznej krawędzi której nakazuje się wznoszenie budynków oraz innych rodzajów budowli naziemnych, nie będących liniami przesyłowymi i sieciami uzbrojenia terenu. W związku z zarzutami skarżącej odnoszącej się do linii zabudowy całej ul. [...] przypomnieć należy, że przedmiotem kontroli jest inwestycja projektowana na dwóch działkach o nr [...] i [...] .
Skarżąca zamierza w obowiązującej linii zabudowy wybudować wyłącznie mur oporowy jako rodzaj budowli naziemnej. Zdaniem organów projektowany murek, nie jest budowlą naziemną lecz urządzeniem naziemnym.
Z art. 3 pkt 3 p.b. wynika, że budowla to każdy obiekt budowlany niebędący budynkiem lub obiektem małej architektury, jak: obiekty liniowe, lotniska, mosty, wiadukty, estakady, tunele, przepusty, sieci techniczne, wolno stojące maszty antenowe, wolno stojące trwale związane z gruntem tablice reklamowe i urządzenia reklamowe, budowle ziemne, obronne (fortyfikacje), ochronne, hydrotechniczne, zbiorniki, wolno stojące instalacje przemysłowe lub urządzenia techniczne, oczyszczalnie ścieków, składowiska odpadów, stacje uzdatniania wody, konstrukcje oporowe, nadziemne i podziemne przejścia dla pieszych, sieci uzbrojenia terenu, budowle sportowe, cmentarze, pomniki, a także części budowlane urządzeń technicznych (kotłów, pieców przemysłowych, elektrowni jądrowych, elektrowni wiatrowych, morskich turbin wiatrowych i innych urządzeń) oraz fundamenty pod maszyny i urządzenia, jako odrębne pod względem technicznym części przedmiotów składających się na całość użytkową. Przechodząc do ostatniej z definicji, tj. urządzenia budowlanego - należy przez to rozumieć urządzenia techniczne związane z obiektem budowlanym, zapewniające możliwość użytkowania obiektu zgodnie z jego przeznaczeniem, jak przyłącza i urządzenia instalacyjne, w tym służące oczyszczaniu lub gromadzeniu ścieków, a także przejazdy, ogrodzenia, place postojowe i place pod śmietniki (art. 3 pkt 9 p.b.). Analiza powyższych przepisów pozwala na stwierdzenie, że urządzenie budowlane w świetle przepisów prawa budowlanego jest odrębną od budowli kategorią obiektów. Z punktu widzenia prawa budowlanego obiekt budowlany należy kwalifikować przede wszystkim ze względu na jego przeznaczenie, czyli funkcję jaką ma pełnić. Nie ma przy tym znaczenia, że strona może traktować sporny obiekt w odmienny sposób, próbując mu przypisać inną funkcję niż ta rzeczywiście pełniona.
Biorąc pod uwagę, że p.b. nie zawiera definicji muru oporowego (konstrukcji oporowej), w orzecznictwie sądowym przyjmuje się, że przez mur oporowy (ścianę oporową) rozumieć należy samodzielną budowlę (konstrukcję) powstrzymującą poziome parcie gruntu pochodzące od nasypu przez nią podtrzymywanego. Może być wykonany z żelbetu, betonu, cegieł, pustaków, kamieni, gabionów lub bloków betonowych, ułożonych na zaprawie lub na sucho. Konstrukcje oporowe czy też mury oporowe mają przede wszystkim za zadanie zabezpieczanie terenu przed osuwaniem się gruntu, z terenu położonego wyżej, podczas gdy ogrodzenia oddzielają od siebie części terenu (por. wyroki Wojewódzkich Sądów Administracyjnych: w Gorzowie Wlkp. z dnia 2 kwietnia 2015 r., sygn. akt II SA/Gd 53/15; w Łodzi z dnia 6 grudnia 2017 r., sygn. akt II SA/Łd 758/17; w Krakowie z dnia 7 lutego 2017 r., sygn. akt II SA/Kr 1407/16). Jeżeli dominującą funkcją konstrukcji jest zabezpieczanie przed osuwaniem się ziemi, na co może wskazywać również charakter użytych do jej wzniesienia materiałów zapewniających stabilność - należy uznać, że stanowi ona mur oporowy.
W ocenie Sądu, analiza projektu zagospodarowania działki oraz m.p.z.p., pozwala na uznanie, że dominującą funkcją spornej konstrukcji nie jest zabezpieczenie przed osuwaniem się mas ziemi. Projektowany w obowiązującej linii zabudowy niewielki mur o wymiarach ok. 6 m długości i wysokości max. około 0,5 m, jak słusznie zauważyły organu obu instancji, nie spełnia funkcji muru oporowego. Trafne jest zatem stanowisko organów co do kwalifikacji wybudowanego obiektu jako zapewniającego możliwość użytkowania budynku zgodnie z jego przeznaczeniem. Zatem słusznie organy planowana inwestycja nie spełnia przesłanki określonej w § 2 ust. 3 pkt 8 m.p.z.p.
Reasumując, Sąd uznał, że organy nie naruszyły zasad postępowania obowiązujących w postępowaniu administracyjnym. Wszechstronne wyjaśniły sprawę, a wydane decyzje uwzględniają porządek prawny i nie naruszają uzasadnionego interesu skarżącej. W sprawie nie doszło do naruszenia prawa, a organy orzekające prawidłowo zastosowały obowiązujące przepisy Prawa budowlanego.
Wobec tego, na podstawie art. 151 p.p.s.a. Sąd skargę oddalił.
Końcowo Sąd wskazuje, że orzeczenia sądów administracyjnych cytowane w treści niniejszego uzasadnienia, dostępne są w Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych pod adresem https://orzeczenia.nsa.gov.pl.