II SA/GL 490/04

II SA/Gl 490/04 - Wyrok WSA w Gliwicach
Data orzeczenia
2005-12-12
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2004-08-09
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Sędziowie
Bonifacy Bronkowski /sprawozdawca/
Elżbieta Kaznowska
Ewa Krawczyk /przewodniczący/
Symbol z opisem
6016 Ochrona przeciwpożarowa
Skarżony organ
Komendant Państwowej Straży Pożarnej
Treść wyniku
Oddalono skargę
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Ewa Krawczyk, Sędziowie NSA Bonifacy Bronkowski (spr.), WSA Elżbieta Kaznowska, Protokolant st ref. Magdalena Jankowska, po rozpoznaniu w dniu 05 grudnia 2005 r. przy udziale Prokuratora Prokuratury Apelacyjnej Anny Podsiadło na rozprawie sprawy ze skargi M. Spółdzielni Mieszkaniowej w M. na decyzję Ś. Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej w K. z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie ochrony przeciwpożarowej oddala skargę
Uzasadnienie
Decyzją z dnia [...] roku nr [...] Komendant Miejski Państwowej Straży Pożarnej w M., działając na podstawie art. 26 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 24 sierpnia 1991 roku o Państwowej Straży Pożarnej (tj. Dz. U. z 2002 r. Nr 147, poz. 1230 z późn. zm., zwanej dalej ustawą o Państwowej Straży Pożarnej) oraz art. 4 ustawy z dnia 24 sierpnia 1991 r. o ochronie przeciwpożarowej (tj. Dz. U. z 2002 r. Nr 147, poz. 1229 z późn. zm.), nakazał M. Spółdzielni Mieszkaniowej w M. wykonanie w budynku przy ul. [...] obowiązków polegających na:
1. przestrzeganiu zakazu wykonywania czynności, które mogą spowodować pożar, jego rozprzestrzenianie się, utrudnienie prowadzenia działania ratowniczego lub ewakuacji, a w szczególności:
a) użytkowania instalacji i urządzeń niesprawnych technicznie lub w sposób niezgodny z przeznaczeniem albo warunkami określonymi przez producenta,
b) składowania materiałów palnych na drogach komunikacji ogólnej służących ewakuacji lub umieszczania przedmiotów na tych drogach w sposób zmniejszający ich szerokość albo wysokość poniżej wymaganej wartości,
c) uniemożliwianie lub ograniczanie dostępu do balkoników usytuowanych po obu stronach korytarzy umożliwiających dostęp ekip ratowniczych w razie pożaru lub innego niebezpieczeństwa.
Jako podstawę prawną tego obowiązku wskazał § 4 ust.1, pkt 2 oraz pkt 14 litera e rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 16 czerwca 2003 roku w sprawie ochrony przeciwpożarowej budynków innych obiektów budowlanych i terenów (Dz. U. z 2003 r. Nr 121, poz. 1138, zwanego dalej rozporządzeniem MSWiA z dnia 16.06.2003 r.).
2. Wyposażeniu budynku w punkty poboru wody do celów przeciwpożarowych, z zasilaniem zapewnionym przez co najmniej [...] godziny, w postaci zaworów hydrantowych [...] umieszczonych w pionach nawodnionych, na wszystkich kondygnacjach budynku. Zawory hydrantowe powinny spełniać wymagania Polskich Norm dotyczących tych urządzeń . Jako podstawę prawną tego obowiązku wskazał § 14 ust. 1 pkt 3, § 14 ust. 3 oraz § 15 ust. 3 rozporządzenia MSWiA z dnia 16 czerwca 2003 r.
3. Zapewnieniu aby ciśnienie na zaworze hydrantowym [...] położonym najniekorzystniej ze względu na wysokość i opory hydrauliczne, dla wydajności [...] dm3/s, wynosiło nie mniej niż [...] MPa (zgodnie z § 18 ust. 3 rozporządzenia MSWiA z dnia 16.06.2003 r.).
4. Zapewnieniu aby instalacja wodociągowa przeciwpożarowa była zasilana z zewnętrznej sieci wodociągowej lub ze zbiorników o odpowiednim zapasie wody do celów przeciwpożarowych, bezpośrednio albo za pomocą pompowni przeciwpożarowej – zgodnie z warunkami określonymi w rozporządzeniu Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 16 czerwca 2003 r. w sprawie przeciwpożarowego zaopatrzenia w wodę oraz dróg pożarowych (Nr 121, poz. 1139) oraz zgodnie z § 20 ust. 1 rozporządzenia MSWiA z dnia 16.06.2003 r.
5. Zapewnieniu aby do zasilania w wodę instalacji wodociągowej przeciwpożarowej w budynku istniał dodatkowy zapas wody zgromadzony w jednym lub kilku zbiornikach zlokalizowanych na kondygnacji podziemnej, pierwszej kondygnacji nadziemnej lub na najwyższej kondygnacji nadziemnej, o łącznej pojemności nie mniejszej niż [...] m3 (zgodnie z § 20 ust. 2 i 4 rozporządzenia MSWiA z dnia 16.06.2003 r.).
6. Zapewnieniu aby droga pożarowa do budynku spełniała warunki techniczne określone w przepisach oraz by była utrzymywana w stanie umożliwiającym wykorzystanie drogi przez pojazdy jednostek ochrony przeciwpożarowej, zgodnie z warunkami określonymi w przepisach dotyczących przeciwpożarowego zaopatrzenia w wodę oraz dróg pożarowych, a w szczególności:
a) umożliwiała dojazd o każdej porze roku pojazdom jednostki ochrony przeciwpożarowej do budynku,
b) najmniejszy promień zewnętrznego łuku drogi pożarowej powinien wynosić co najmniej [...] m,
c) dopuszczalny nacisk na oś powinien wynosić co najmniej [...] kN (kiloniutonów),
d) pomiędzy drogą i ścianą budynku nie występowały stałe elementy zagospodarowania terenu o wysokości przekraczającej [...] m lub drzewa – zgodnie z § 11 ust. 1 pkt 2, § 11 ust. 2 i 7, § 12 ust. 3 rozporządzenia MSWiA z dnia 16 czerwca 2003 r. w sprawie przeciwpożarowego zaopatrzenia w wodę oraz dróg pożarowych i terenów w związku z § 5 rozporządzenia MSWiA z dnia 16 czerwca 2003 roku.
Określono też w decyzji terminy realizacji tych obowiązków.
Wskazał również organ orzekający, że w przypadkach szczególnie uzasadnionych lokalnymi uwarunkowaniami, w uzgodnieniu z właściwym miejscowo komendantem wojewódzkim Państwowej Straży Pożarnej, dopuszcza się stosowanie rozwiązań zamiennych, w stosunku do wymienionych w punktach 2, 3, 4 i 5 decyzji, jeżeli zapewnią one niepogorszenie warunków ochrony przeciwpożarowej obiektu, na podstawie § 42 rozporządzenia z dnia 16 czerwca 2003 roku. Podał także, że w szczególnie uzasadnionych przypadkach, gdy spełnienie wymagań dotyczących drogi pożarowej do obiektu budowlanego jest niemożliwe ze względu na lokalne uwarunkowania, dopuszcza się stosowanie rozwiązań zamiennych, w stosunku do wymienionych w punkcie 6 decyzji, uzgodnionych z właściwym miejscowo komendantem wojewódzkim Państwowej Straży Pożarnej, które zapewnią niepogorszenie warunków ochrony przeciwpożarowej tego obiektu na podstawie § 12 ust. 4 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 16 czerwca 2003 roku w sprawie przeciwpożarowego zaopatrzenia w wodę oraz dróg pożarowych i terenów.
W uzasadnieniu decyzji organ I instancji powołując się na wynik czynności kontrolno-rozpoznawczych w objętym decyzją budynku, jako budynku mieszkalnym wysokim, wielorodzinnym oraz na treść przedstawionych przez M. Spółdzielnię Mieszkaniową protokołów dotyczących przeglądów instalacji gazowej w budynku przy ul. [...] z [...] r. stwierdził, że instalacje gazowe w części lokali lokatorskich są nieszczelne. Lokatorów zobowiązano do naprawy urządzeń, a po ich naprawie ponowiono badania i przeglądy. W części lokali mieszkalnych instalacje gazowe uszczelniono, natomiast część pozostałych mieszkań posiada nadal nieszczelną instalację – w lokalach tych nie przeprowadzono udokumentowanych badań i przeglądów potwierdzających ich sprawność. W takim stanie rzeczy nie ma zdaniem organu orzekającego dowodów na to, iż wszystkie instalacje i urządzenia w budynku są sprawne technicznie. W tablicy rozdzielczej prądu elektrycznego stwierdzono "drutowane" bezpieczniki. Niesprawne technicznie instalacje zagrażają porażeniem prądem elektrycznym, a także mogą być przyczyną powstania pożaru na skutek przesilenia instalacji lub iskrzącego styku. Przeprowadzone czynności wykazały też, iż instalacje suchych pionów, są niesprawne. Nasady tłoczne są o przekroju Ø [...], zamiast Ø [...], nie zabudowano wymaganych instalacji odwadniających oraz zaworów zwrotnych, odwadniających i odpowietrzających oraz stwierdzono uszkodzoną uszczelkę gumową na nasadzie tłocznej. W takim stanie instalacje te nie mogą być wykorzystane przez straż pożarną w czasie pożarów lub innego niebezpieczeństwa, gdyż są niesprawne technicznie.
Stwierdził też organ orzekający, że dojazd do budynku spełnia wymagania dla drogi pożarowej, z wyłączeniem wymaganej długości promienia łuku drogi, jednakże brak jest informacji dotyczącej odporności drogi na nacisk a parkowane na niej samochody od strony budynku, mogą przyczynić się do utrudniania dojazdu jednostkom Straży Pożarnej oraz prowadzenia akcji ratowniczo-gaśniczych.
Zdaniem organu I instancji realizacja obowiązków wymienionych w decyzji, a także prowadzenie na bieżąco badań instalacji i urządzeń technicznych będących na wyposażeniu budynku, wyeliminuje istniejące nieprawidłowości i poprawi w istotny sposób bezpieczeństwo mieszkańców oraz osób przebywających w tym budynku.
W odwołaniu od tej decyzji M. Spółdzielnia Mieszkaniowa zakwestionowała zasadność nałożonych na nią obowiązków sprecyzowanych w pkt 2, 3, 4, 5, 6 tej decyzji, wnosząc o ich uchylenie lub zmianę. Uzasadniając to żądanie podała, że budynek mieszkalny przy ul. [...] w M. został oddany do użytku w [...] r. Został on wykonany zgodnie z rozporządzeniem Ministra Budownictwa i Przemysłu Materiałów Budowlanych z dnia 29 czerwca 1966 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać obiekty budowlane budownictwa powszechnego (Dz. Bud. Nr 10, poz. 44 z 1966 r.). Poprzednio obowiązujące przepisy przeciwpożarowe, w tym [...] "Ochrona przeciwpożarowa budynków. Suche piony", dopuszczały do stosowania w budynkach mieszkalnych o wysokości 15-55 m, instalacji suchych pionów. Zdaniem Spółdzielni wykonanie wewnętrznej instalacji wodociągowej przeciwpożarowej, ze zbiornikiem o pojemności nie mniejszej niż [...] m3 wody jest nierealne, a tym bardziej w terminie podanym w decyzji. Zwróciła odwołująca się uwagę, iż obecnie obowiązujące przepisy przeciwpożarowe dopuszczają możliwość realizacji budynków do 9 kondygnacji bez wyposażenia ich w jakiekolwiek instalacje przeciwpożarowe. Zakłada się więc, że straż pożarna w sposób bezpieczny i normatywny może podejmować działania ratownicze przy użyciu sprzętu gaśniczego będącego na jej podstawowym wyposażeniu, do 9 kondygnacji. Budowa specjalnej instalacji z przeciwpożarowym zbiornikiem wody tylko do dwóch kondygnacji (do 9 kondygnacji nie musi być hydrantów – zaworów hydrantowych), gdyż budynek posiada tylko 11 kondygnacji – jest zatem ekonomicznie nieuzasadnione. Wobec tego Spółdzielnia wniosła o rozważenie możliwości pozostawienia suchego pionu i o wyrażenie zgody na likwidację zaworów hydrantowych na kondygnacji od I-IX a pozostawienie ich na X i XI kondygnacji.
Zdaniem odwołującej się droga pożarowa doprowadzona do budynku spełnia podstawowe wymogi dla drogi pożarowej, niezrozumiały jest więc zapis dotyczący nacisku na oś, jeżeli jest to droga, którą mogą się poruszać samochody ciężarowe. Zwrócono też uwagę, że zgodnie z § 11 ust. 5 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 16 czerwca 2003 r. w sprawie przeciwpożarowego zaopatrzenia w wodę oraz dróg pożarowych, wymagania ust. 2 tego przepisu nie obowiązują, jeżeli są spełnione inne warunki. Wniosła więc Spółdzielnia o jednoznaczne sprecyzowanie zaleceń dotyczących drogi pożarowej. Zwróciła uwagę, iż przy budynkach występują inne rozwiązania np.: podjazdy w kształcie litery T, które umożliwiają manewrowanie samochodami straży pożarnej. Stwierdzono nadto, że Spółdzielnia zdaje sobie sprawę, iż w przypadkach parkowania samochodów na drodze pożarowej dojazd do budynków może być utrudniony, a w dniach targowych czasami niemożliwy, jednak na powyższe nie ma większego wpływu. Wniosła o pomoc w egzekwowaniu zakazów parkowania.
Po rozpoznaniu tego odwołania Ś. Komendant Wojewódzki Państwowej Straży Pożarnej w K. zaskarżoną decyzją z dnia [...] r. nr [...], z powołaniem się na treść art. 138 § 1 kpa oraz art. 27 ustawy o Państwowej Straży Pożarnej uchylił decyzję organu I instancji w części dotyczącej nałożenia obowiązków określonych w jej punktach 4, 6a, 6d. Uchylił ją również w części dotyczącej obowiązku z pkt 5 w zakresie określenia łącznej pojemności zbiorników wody do zasilania instalacji i w tym względzie określił łączną pojemność tych zbiorników na [...] m3. W pozostałym zakresie decyzję organu I instancji utrzymał w mocy. Uzasadniając to rozstrzygnięcie stwierdził, że w protokole ustaleń z kontroli przeprowadzonej przez przedstawicieli KMPSP w M. w dniu [...] roku dokonano niezbędnej charakterystyki budynku mieszkalnego przy ulicy [...] w M. Ten dokument po zakończeniu kontroli został podpisany bez zastrzeżeń przez przedstawicieli MSM. W analizowanym protokole dokładnie opisano nieprawidłowości w stanie przestrzegania przepisów przeciwpożarowych. Między innymi stwierdzono, że kontrolowany obiekt nie jest wyposażony w zawory [...] umieszczone na nawodnionych pionach hydrantowych. Co prawda w analizowanym budynku zastosowano suche piony, ale w w/w protokole precyzyjnie i jednoznacznie wykazano brak sprawności technicznej tej instalacji. Dokonując ponownej analizy materiału dowodowego uznał organ odwoławczy, że obowiązki numer 2 i 3 decyzji organu I instancji są prawidłowo sformułowane i oparte na właściwych podstawach prawnych. Uchylił natomiast organ odwoławczy obowiązek określony w punkcie czwartym zaskarżonej decyzji. Jego zdaniem aktualnie obowiązujące zapisy § 20 ust. 1 i 2 rozporządzenia MSWiA z dnia 16.06.2003 r. nie dopuszczają bowiem w budynkach wysokich możliwości zasilania instalacji wodociągowej przeciwpożarowej z zewnętrznej sieci wodociągowej. Z podobnych względów dokonano też korekty zapisów w punkcie piątym kwestionowanej decyzji, dopuszczając zgodnie z treścią § 20 ust. 3 tego samego przepisu zmniejszenie pojemności zbiorników do [...] m3. Z charakterystyki budynku sporządzonej w protokole wynika bowiem, że wysokość budynku nie przekracza [...] metrów i nie zawiera on strefy pożarowej o powierzchni przekraczającej [...] m2 zakwalifikowanej do kategorii zagrożenia ludzi innej niż
ZL IV.
Organ odwoławczy nie podzielił stanowiska Spółdzielni co do sposobu interpretowania wymagań przepisów przeciwpożarowych w zakresie zapewnienia niezbędnego zaopatrzenia wodnego. Wymaganie określone w § 15 ust. 3 w/w rozporządzenia MSWiA w sprawie ochrony przeciwpożarowej budynków, innych obiektów budowlanych i terenów, odnosi się bowiem jego zdaniem również do istniejących wysokich budynków mieszkalnych. Instalacja wodociągowa przeciwpożarowa powinna być nawodniona i zasilana ze zbiornika o pojemności co najmniej [...] m3, bezpośrednio albo za pomocą pompowni przeciwpożarowej.
Zdaniem tego organu Spółdzielnia nie może powoływać się też skutecznie na brak środków finansowych na realizację nałożonych obowiązków.
Odnosząc się do wniosku o rozważenie możliwości pozostawienia suchego pionu i wyrażenie zgody na likwidację zaworów hydrantowych na kondygnacjach od pierwszej do dziewiątej organ II instancji stwierdził, że w oparciu o postanowienia § 42 rozporządzenia MSWiA z dnia 16.06.2003 r. w przypadkach szczególnie uzasadnionych lokalnymi uwarunkowaniami, w uzgodnieniu z właściwym miejscowo komendantem wojewódzkim PSP, dopuszcza się stosowanie rozwiązań zamiennych, w stosunku do wymienionych w § 15 tego rozporządzenia, jeżeli zapewnią one niepogorszenie warunków ochrony przeciwpożarowej obiektu. Pozostawienie niesprawnej instalacji suchych pionów, dodatkowo jeszcze pozbawionej zaworów hydrantowych na dziewięciu kondygnacjach analizowanego budynku, absolutnie nie spełnia zdaniem tego organu kryteriów przyjętych w aktualnie obowiązujących przepisach. Z tego względu nie jest możliwe uwzględnienie takiego wniosku Spółdzielni, ponieważ doszłoby do pogorszenia warunków ochrony przeciwpożarowej budynku mieszkalnego przy ulicy [...] w M. Dalej Ś. Komendant Wojewódzki PSP stwierdził, że obowiązek zapewnienia dojazdów pożarowych do wysokich budynków mieszkalnych w praktyce zawarty jest w przepisach od kilkudziesięciu lat. Spełnienie tego wymagania przez właścicieli takich budynków jest bardzo istotne dla warunków prowadzenia akcji ratowniczo-gaśniczych, zwłaszcza w sytuacji gdy od wielu lat statystyki pożarowe wykazują stosunkowo dużą ilość pożarów w tej grupie obiektów. Wymagania wynikające z w/w rozporządzenia MSWiA z dnia 16.06.2003 r. w sprawie przeciwpożarowego zaopatrzenia w wodę oraz dróg przeciwpożarowych i terenów (zwanego dalej rozporządzeniem w sprawie przeciwpożarowego zaopatrzenia w wodę oraz dróg pożarowych) dotyczą zdaniem organu odwoławczego obiektów nowoprojektowanych jak i istniejących nawet od wielu lat, niezależnie od tego, czy były spełnione odpowiednie wymagania na etapie ich przekazania do użytkowania, czy też nie. Podkreślił też organ odwoławczy, że wymagania te zostały poddane istotnej modyfikacji w stosunku do wcześniejszych warunków i pozwalają obecnie na stosowanie znacznie bardziej elastycznych rozwiązań, czego przykładem może być możliwość zapewnienia dojazdu tylko jako dostępu do okien klatki schodowej.
Zdaniem organu II instancji, wskazany w szóstym punkcie kwestionowanej decyzji stosunkowo szeroki zakres realizacji zadań związanych z koniecznością zapewnienia drogi pożarowej, nie znajduje odzwierciedlenia w protokole ustaleń z kontroli. Dokonana korekta pozwala na jednoznaczne sprecyzowanie obowiązków, które obecnie powinny zostać wykonane przez MSM. Inne, sugerowane w tym względzie w odwołaniu zmiany, nie są już zdaniem organu odwoławczego zasadne, a to w sytuacji gdy:
- w protokole z kontroli stwierdzono brak zapisu dotyczącego określenia dopuszczalnego nacisku na oś, a w odwołaniu ograniczono się tylko do podania informacji o wykorzystywaniu tej drogi przez samochody ciężarowe, co nie jest wystarczającym argumentem do uchylenia obowiązku sprecyzowanego w pkt 6c decyzji organu I instancji,
- w protokole z kontroli oraz w treści odwołania nie wykazano spełnienia warunków, o których mowa w § 11 ust. 5 w/w rozporządzenia MSWiA w sprawie przeciwpożarowego zaopatrzenia w wodę i dróg pożarowych (to jest wyposażenia klatek schodowych w oznakowane okna przeznaczone dla ekip ratowniczych),
- szkic zamieszczony w protokole, podpisanym bez zastrzeżeń przez przedstawicieli MSM, nie potwierdza występowania podjazdu w kształcie litery T, który umożliwia manewrowanie pojazdami jednostek ochrony przeciwpożarowej przy budynku, usytuowanym w M. przy ulicy [...].
Podkreślił też organ orzekający, że M. Spółdzielnia Mieszkaniowa może korzystać z trybu stosowania rozwiązań zamiennych. W przypadku przedłożenia odpowiednich propozycji takich rozwiązań i uzyskania ich akceptacji przez organy PSP, zrealizowanie takich rozwiązań będzie uznane za wykonanie kwestionowanej decyzji.
W skardze do sądu administracyjnego M. Spółdzielnia Mieszkaniowa zarzuciła, iż omówiona wyżej decyzja Ś. Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej w K. z dnia [...] r. została wydana z naruszeniem treści § 15 ust. 2 i § 42 rozporządzenia MSWiA z dnia 16.06.2003 r., jak i z naruszeniem innych powołanych w tej decyzji przepisów. W uzasadnieniu skargi podtrzymała stanowisko, iż nierealne jest spełnienie wymogu zasilania instalacji wodociągowej ze zbiornika o pojemności [...] m3 zlokalizowanego na kondygnacji podziemnej, pierwszej lub najwyższej nadziemnej, a to z tego względu, że kondygnacje te są już zagospodarowane przez lokatorów. Zdaniem Spółdzielni nie jest możliwe zastosowanie w tym względzie rozwiązań zamiennych, gdyż § 42 rozporządzenia MSWiA z dnia 16.06.2003 r. nie znajduje do takiego przypadku zastosowania. Podkreślono, że wykonane dojazdy pożarowe do budynku występują od czasu oddania go do eksploatacji. Zdaniem odwołującej się brak jest też podstaw prawnych wymagania od Spółdzielni egzekwowania zakazu parkowania na drodze pożarowej. Egzekwowanie takiego zakazu należy bowiem do organów Policji i Straży Miejskiej. Zarzuciła też skarżąca, że każda droga publiczna z nawierzchnią asfaltową spełnia wymóg nacisku na oś [...] KN i dlatego taki zapis w zaskarżonej decyzji jest niezrozumiały.
W konsekwencji M. Spółdzielnia Mieszkaniowa wniosła o zmianę decyzji odwoławczej lub o jej uchylenie w zaskarżonym zakresie.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasowe stanowisko i w ogólnym zakresie jego uzasadnienie. Dodatkowo powołał się na stanowisko Komendy Głównej Państwowej Straży Pożarnej zawarte w piśmie tej Komendy z dnia [...] r. (którego kserokopię dołączono do odpowiedzi na skargę), dopuszczające rozwiązania zamienne stosownie do treści § 42 rozporządzenia MSWiA z dnia 16.06.2003 r. również odnośnie obowiązków wynikających z § 20 tego rozporządzenia.
Na rozprawie sądowej z dnia 5 grudnia 2005 r. pełnomocnik skarżącej Spółdzielni na pytanie Sądu oświadczył, że przedmiotem zaskarżenia są obowiązki określone
w pkt 5 oraz 6 b i c decyzji organu I instancji.
Biorący udział w rozprawie sądowej Prokurator Prokuratury Apelacyjnej w K. wniósł o oddalenie skargi stojąc na stanowisku, że nałożone na skarżącą obowiązki znajdują uzasadnienie w obowiązujących przepisach prawa.
Zainteresowany P.R. w piśmie procesowym z dnia [...] r. zakwestionował stanowisko skarżącej Spółdzielni, akcentując znaczenie zapewnienia bezpieczeństwa pożarowego dla użytkowników budynków mieszkalnych przy ul. [...] w M.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie albowiem brak jest zdaniem Sądu dostatecznych podstaw do przyjęcia, że została ona wydana z naruszeniem obowiązującego prawa, a tylko pod tym względem podlega ona kontroli sądowej zgodnie z treścią art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269).
W szczególności za nietrafne należy uznać te zarzuty skarżącej, które są związane z zakresem czasowym stosowania przepisów o ochronie przeciwpożarowej budynków, a to w sytuacji gdy skarżąca podkreśliła, iż dojazdy pożarowe do budynku istnieją od oddania budynku do eksploatacji. Przepisy te, a w szczególności rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 16 czerwca 2003 roku w sprawie ochrony przeciwpożarowej budynków, innych obiektów budowlanych i terenów oraz rozporządzenie tego Ministra z dnia 16 czerwca 2003 r. w sprawie przeciwpożarowego zaopatrzenia w wodę i dróg pożarowych, mają bowiem zastosowanie zarówno do budynków, które powstały po wejściu w życie tych przepisów, jak i do budynków wcześniej zrealizowanych. Wynika to wprost z treści § 40 rozporządzenia MSWiA z dnia 16.06.2003 r., który określa sytuacje, kiedy określone przepisy nie znajdą zastosowania, względnie mają być stosowane w ograniczonym zakresie. A contrario należy więc przyjąć, że w pozostałych sytuacjach, nie wymienionych w tym przepisie, rozporządzenie należy stosować także do obiektów wzniesionych przed dniem jego wejścia w życie. Żadnego ograniczenia co do przedmiotu zastosowania, z uwagi na czasokres wzniesienia obiektów budowlanych, nie zawiera natomiast drugie z w/w rozporządzeń.
Podkreślenia wymaga także okoliczność, iż na skutek odwołania skarżącej zmieniona została decyzja organu pierwszej instancji. Zmiana ta nie tylko spowodowana była wadliwością decyzji organu pierwszej instancji, ale także znacznie złagodziła zakres nałożonych na skarżącą obowiązków, ograniczając je do minimalnych wymogów stawianych przez przepisy.
Rozstrzygnięcie objęte pkt 5 decyzji organu I instancji znajduje swoją podstawę w treści § 20 rozporządzenia MSWiA z dnia 16.06.2003 r. Organ odwoławczy przyjął przy tym najbardziej korzystne dla skarżącej rozwiązanie, przewidziane w ust. 3 tego przepisu, poprzez nakazanie zasilania instalacją ze zbiornika o pojemności co najmniej [...] m3 tj. najmniejszej, określonej w tym przepisie.
Nie można także podzielić argumentu skarżącej odnośnie "nierealności" wykonania decyzji w tym zakresie. O niewykonalności decyzji mowa może być tylko wtedy, jeżeli z obiektywnych przesłanek faktycznych i prawnych nie jest możliwe jej wykonanie. Wskazane przez skarżącą przyczyny (m.in. istnienie komórek lokatorskich) do takich przesłanek nie należą. Jest sprawą orgnaizacyjno-techniczną znalezienie takiego rozwiązania, które pozwoli wygospodarować miejsce na kondygnacji podziemnej w celu realizacji nałożonego obowiązku. Nie zostało przy tym wykazane aby wszystkie pomieszczenia w kondygnacji piwnicznej były wykorzystywane w sposób uniemożliwiający ich przeznaczenie na cele związane z zabezpieczeniem ochrony przeciwpożarowej budynku. Na taką też okoliczność wskazuje w swoim piśmie procesowym (karta [...] akt sądowych) uczestnik postępowania P. R. Nie zostało także wykazane, że Spółdzielnia nie ma możliwości w ramach przysługujących jej uprawnień, opróżnienia i wygospodarowania części budynku w kondygnacji piwnic na zbiorniki na wodę. Należy nadto zwrócić uwagę na możliwość zastosowania treści § 20 ust. 4 rozporządzenia MSWiA z dnia 16.06.2003 r., tj. zapewnienia dodatkowego zapasu wody ze wspólnego zbiornika dla grupy budynków. Należy też podnieść, jakkolwiek okoliczność ta nie mogła mieć istotnego wpływu na treść orzeczenia Sądu, że Spółdzielnia może się starać o uzyskanie zgody na rozwiązania zamienne, co również w odniesieniu do obowiązku określonego w pkt 5 zostało zaakcentowane zarówno w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji jak i w odpowiedzi na skargę. Skoro orzeczenie w przedmiocie takiego zamiennego rozwiązania nie zostało dotychczas w rozpatrywanej sprawie wydane, to Sąd nie ma podstaw do jednoznacznego wypowiedzenia się co do dopuszczalności takiego rozwiązania. Należy jednak zwrócić uwagę, że ostatecznie będzie o tym decydował organ odwoławczy, który powołując się na stanowisko Komendy Głównej PSP dopuścił taką możliwość. Z możliwości takiej skarżąca Spółdzielnia powinna zatem skorzystać. Organy orzekające powinny zdawać sobie też sprawę, że w praktyce administracyjna egzekucja nałożonego w tym względzie obowiązku może budzić wątpliwości, gdyby dla powstania zbiornika z wodą, musiały być przeprowadzone roboty budowlane wymagające pozwolenia na budowę.
Co do obowiązków wynikających z pkt 6 b i c decyzji organu I instancji, to o ich zgodności z prawem przesądza treść § 5 rozporządzenia MSWiA z dnia 16.06.2003 r. w zw. z § 11 ust. 7 i § 12 ust. 1 rozporządzenia MSWiA z dnia 16.06.
2003 r. w sprawie przeciwpożarowego zaopatrzenia w wodę oraz dróg pożarowych. Jeżeli faktycznie, jak twierdzi skarżąca Spółdzielnia, dopuszczalny nacisk istniejącej drogi pożarowej wynosi co najmniej [...] KN (kiloniutonów), to spełnienie obowiązku wynikającego z treści pkt 6c decyzji organu I instancji będzie polegało na potwierdzeniu tego stanowiska, chociażby projektem budowlanym dla tej drogi (w którym nacisk ten powinien być określony), względnie stosowną ekspertyzą techniczną.
W świetle powyższych wywodów Sąd doszedł do przekonania, że w zakwestionowanym skargą zakresie zaskarżona decyzja nie narusza obowiązującego prawa.
Jako nieuzasadniona skarga podlegała zatem oddaleniu na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).
SW