II SA/GL 455/23

Wojewódzki Sąd Administracyjny w GliwicachGliwice2023-05-19
NSAnieruchomościŚredniawsa
nieruchomościSkarb PaństwaKOWRprzekazanie gruntówsprzedaż nieruchomościsąd administracyjnywłaściwość sądupostępowanie cywilne

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach odrzucił skargę na czynność KOWR dotyczącą przekazania gruntów, uznając sprawę za należącą do właściwości sądu powszechnego.

Skarżący wniósł skargę na czynność Krajowego Ośrodka Wsparcia Rolnictwa (KOWR) w sprawie nieodpłatnego przekazania gruntów Skarbu Państwa oraz ogłoszenia wykazu nieruchomości przeznaczonych do sprzedaży. Sąd administracyjny, badając dopuszczalność skargi, stwierdził, że czynność ta, będąca umową cywilnoprawną, nie mieści się w katalogu spraw podlegających kontroli sądowoadministracyjnej. W związku z tym, Sąd odrzucił skargę, wskazując na właściwość sądu powszechnego do rozstrzygania tego typu sporów.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach rozpoznał skargę B. P. na czynność Krajowego Ośrodka Wsparcia Rolnictwa (KOWR) Oddziału Terenowego w C. dotyczącą nieodpłatnego przekazania gruntów Skarbu Państwa na cele inwestycji infrastrukturalnych oraz przeznaczenia innych działek do sprzedaży. Skarżąca kwestionowała również działania KOWR w zakresie przekazania nieruchomości wchodzących w skład Zasobu Własności Skarbu Państwa. KOWR wniósł o umorzenie lub oddalenie skargi, argumentując, że przekazanie gruntów odbyło się zgodnie z przepisami ustawy o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa, w tym po uzyskaniu stosownych zgód. Sąd administracyjny, zgodnie z art. 3 § 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, badał dopuszczalność skargi. Stwierdził, że zaskarżona czynność, polegająca na przekazaniu gruntów w drodze umowy cywilnoprawnej, nie należy do właściwości sądów administracyjnych, które kontrolują działalność administracji publicznej w zakresie aktów i czynności wymienionych w ustawie. W ocenie Sądu, wszelkie spory związane z takim przekazywaniem gruntów powinny być rozstrzygane przez sądy powszechne. Na tej podstawie, Sąd odrzucił skargę na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 i § 3 p.p.s.a.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, taka czynność nie mieści się w katalogu spraw podlegających kontroli sądowoadministracyjnej.

Uzasadnienie

Czynność przekazania gruntów Skarbu Państwa w drodze umowy cywilnoprawnej nie jest aktem lub czynnością z zakresu administracji publicznej w rozumieniu art. 3 § 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, a spory z nią związane należą do właściwości sądów powszechnych.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odrzucono_skargę

Przepisy (4)

Główne

p.p.s.a. art. 3 § 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Określa zakres kontroli działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne, wskazując na rodzaje aktów i czynności podlegających kontroli.

p.p.s.a. art. 58 § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Określa podstawę do odrzucenia skargi, w tym w przypadku, gdy sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego.

Pomocnicze

u.g.n.r.S.P. art. 24 § 5c

Ustawa o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa

Reguluje możliwość nieodpłatnego przekazania przez KOWR nieruchomości wchodzących w skład Zasobu na własność jednostki samorządu terytorialnego.

u.g.n.r.S.P. art. 24 § 5

Ustawa o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa

Wskazuje, że przekazanie nieruchomości następuje w drodze umowy.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Czynność KOWR polegająca na przekazaniu gruntów w drodze umowy cywilnoprawnej nie jest objęta kognicją sądu administracyjnego.

Godne uwagi sformułowania

nie mieści się w katalogu spraw należących do właściwości sądu administracyjnego nie mieści się w katalogu aktów i czynności mogących stanowić przedmiot postępowania sądowoadministracyjnego przekazanie na własność gruntów ... następuje w drodze umowy, która nie może zostać zawarta w formie innej jak tylko umowa cywilno-prawna wszelkie spory (roszczenia) związane z uregulowanym w ww. przepisie przekazywaniem gruntów na własność wskazonym podmiotom mogą być rozstrzygane wyłącznie w drodze postępowania przed sądem powszechnym

Skład orzekający

Grzegorz Dobrowolski

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ustalenie właściwości sądu administracyjnego w sprawach dotyczących umów cywilnoprawnych związanych z nieruchomościami Skarbu Państwa."

Ograniczenia: Dotyczy konkretnego typu czynności KOWR i interpretacji przepisów Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa dotyczy kwestii proceduralnej, a konkretnie właściwości sądu, co jest istotne dla prawników procesowych, ale mniej interesujące dla szerszej publiczności.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Gl 455/23 - Postanowienie WSA w Gliwicach
Data orzeczenia
2023-05-19
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2023-03-24
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Sędziowie
Grzegorz Dobrowolski /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6163 Gospodarowanie nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa
Hasła tematyczne
Odrzucenie skargi
Skarżony organ
Inne
Treść wyniku
Odrzucono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2023 poz 259
art. 58 par. 1 pkt 6
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie: Przewodniczący sędzia WSA Grzegorz Dobrowolski po rozpoznaniu w dniu 19 maja 2023 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi B. P. na czynność Krajowego Ośrodka Wsparcia Rolnictwa Oddziału Terenowego w C. w przedmiocie nieodpłatnego przekazania gruntów na własność i ogłoszenia wykazu nieruchomości przeznaczonych do sprzedaży p o s t a n a w i a odrzucić skargę.
Uzasadnienie
Pismem z dnia 23 lutego 2023 r. B. P. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach skargę na działania Krajowego Ośrodka Wsparcia Rolnictwa Oddziału Terenowego w C. (dalej: KOWR) w zakresie przekazania nieruchomości wchodzącej w skład Zasobu Własności Skarbu Państwa na cele inwestycji infrastrukturalnych położonych w obrębie P., oznaczonych działkami: 1 pow. 0,2475 ha, 2 pow. 0,9884 ha przekazanej w trybie art. 24 ust. 5c ustawy
o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa; w zakresie przeznaczenia
na wniosek K. S.A. w K. do sprzedaży działek nr 3, 4, 5, 6, 7, 8 o łącznej powierzchni 11,1195 ha oraz działek nr 9, 10 oraz w zakresie przeznaczenia do sprzedaży działek
nr 11, 12, 13, 14, 15, 16, 17 po wygaśnięciu umowy dzierżawy, tj. po 31 października 2022 r.
W odpowiedzi na skargę KOWR wniósł o umorzenie postępowania, ewentualnie oddalenie skargi oraz zasądzenie od skarżącej na rzecz organu kosztów postępowania sądowego według norm przepisanych. Uzasadniając swoje stanowisko, wyjaśnił również, że zgodnie z art. 24 ust. 5c ustawy o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa nieruchomości wchodzące w skład Zasobu, zajęte pod drogi gminne, powiatowe i wojewódzkie, grunty faktycznie wykorzystywane jako drogi oraz grunty przeznaczone na te cele w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego, a w przypadku braku miejscowego planu w studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy KOWR może, w drodze umowy, nieodpłatnie przekazać na własność jednostce samorządu terytorialnego. Ponadto organ ten może również, po uprzednim uzyskaniu zgody ministra właściwego do spraw rozwoju wsi, przekazać nieodpłatnie na własność w drodze umowy nieruchomości wchodzące w skład Zasobu. Wskazał, że zgodę taką uzyskał, przy czym nie była to zgoda do wszystkich wnioskowanych terenów. W konsekwencji takiego działania należy przyjąć, iż możliwość i poprawność zbycia przez KOWR nieruchomości było badane również na szczeblu ministerialnym. Tym samym w ocenie organu nie wydaje się być zatem możliwe dopuszczenie zarówno przez aparat państwowy jak i KOWR do naruszenia przepisów o Krajowym Ośrodku Wsparcia Rolnictwa, a w szczególności zadań i obowiązków w nich opisanych.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Na wstępie wyjaśnienia wymaga, że w przypadku wniesienia skargi, sąd administracyjny w pierwszej kolejności bada jej dopuszczalność ustalając, czy mieści się w katalogu spraw należących do właściwości sądu administracyjnego.
Zgodnie z treścią art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r., poz. 259), dalej w skrócie p.p.s.a., kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na:
1) decyzje administracyjne;
2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty;
3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które przysługuje zażalenie;
4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2018 r. poz. 2096 oraz z 2019 r. poz. 60, 730, 1133 i 2196), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2019 r. poz. 900, z późn. zm.3), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz.U. 2019 r. poz. 768, 730, 1520, 1556 i 2200), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw;
4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających;
5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej;
6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;
7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego;
8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a;
9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw.
Sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach (art. 3 § 3 p.p.s.a.).
Odnosząc treść cytowanego art. 3 p.p.s.a. do przedmiotu skargi wniesionej do tutejszego Sądu należy wskazać, że kwestionowana czynność nie mieści się w katalogu spraw, na które może zostać wniesiona skarga do sądu administracyjnego.
Przedmiotowa skarga została wniesiona na czynność Krajowego Ośrodka Wsparcia Rolnictwa Oddziału Terenowego w C. w sprawie nieodpłatnego przekazania gruntów na własność i ogłoszenia wykazu nieruchomości przeznaczonych do sprzedaży. Należy zauważyć, że z treści wyżej przywołanego art. 3 § 2 p.p.s.a. wynika, iż przedmiotem kontroli sądowoadministracyjnej mogą być tylko akty i czynności (a także bezczynność)
z zakresu administracji publicznej, dotyczące praw i obowiązków, mających swoje źródło w przepisach prawa administracyjnego. Nie ulega wątpliwości, że zaskarżona czynność nie mieści się w katalogu aktów i czynności mogących stanowić przedmiot postępowania sądowoadministracyjnego. Nie ulega wątpliwości, że przekazanie na własność gruntów wchodzących w skład Zasobu Własności Rolnej Skarbu Państwa świetle art. 24 ust. 5 ustawy z dnia 19 października 1991 r. o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa następuje w drodze umowy, która nie może zostać zawarta w formie innej jak tylko umowa cywilno-prawna. W ocenie Sądu, z uwagi na zakres kompetencji sądów administracyjnych, wszelkie spory (roszczenia) związane z uregulowanym w ww. przepisie przekazywaniem gruntów na własność wskazanym podmiotom mogą być rozstrzygane wyłącznie w drodze postępowania przed sądem powszechnym.
W tym stanie rzeczy Sąd, działając na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 i § 3 p.p.s.a., odrzucił skargę.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI