II SA/Gl 429/05

II SA/Gl 429/05 - Wyrok WSA w Gliwicach
Data orzeczenia
2006-05-26
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2005-05-16
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Sędziowie
Bonifacy Bronkowski /przewodniczący/
Iwona Bogucka
Jolanta Rosińska /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6019 Inne, o symbolu podstawowym 601
Sygn. powiązane
II OZ 906/05 - Postanowienie NSA z 2005-10-27
Skarżony organ
Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
Oddalono skargę
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Bonifacy Bronkowski, Sędziowie WSA Iwona Bogucka, WSA /del./ Jolanta Rosińska (spr.), Protokolant sekr. sąd. Beata Malcharek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 maja 2006 r. sprawy ze skargi A. S. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego w sprawie legalności wykonanych robót budowlanych oddala skargę
Uzasadnienie
Pismem z dnia [...] 2004 r. A. S. zgłosił dokonanie przez Wspólnotę Mieszkaniową "X" w K. samowoli budowlanej polegającej na zniszczeniu pasa zieleni, posadzonych tam drzew i krzewów w celu przedłużenia drogi i stworzenia nowych miejsc parkingowych dla budynku mieszkalnego przy ulicy A nr Z.
Decyzją z dnia [...] roku nr [...] znak: [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowanego w K. na podstawie art. 105 K.p.a. umorzył postępowanie w sprawie samowolnego wykonania parkingu na terenie działki nr A przy ul. A w K..
W toku postępowania ustalono, że część działki nr A, wskazana przez skarżącego jako trawnik, oznaczona kolorem żółtym w załączniku graficznym, jest drogą wewnętrzną w zatwierdzonym projekcie budowlanym budynku mieszkalnego segm. "A" przy ulicy A nr Z. W trakcie przeprowadzonych w dniu [...] 2004 r. oględzin nie stwierdzono wykonania robót budowlanych objętych obowiązkiem uzyskania pozwolenia na budowę lub zgłoszeniem, tym samym ustalono, że brak jest przesłanek do uznania, iż doszło do samowoli budowlanej.
Od powyższej decyzji w dniu [...] roku A. S. wniósł odwołanie. W treść pisma zarzucił, iż nie poinformowano go o okolicznościach faktycznych i prawnych mających wpływ na przebieg postępowania i o przysługujących mu jako stronie prawach oraz nie zapewniono mu właściwego udziału w postępowaniu. Wskazał także , iż jego zdaniem decyzję wydano w oparciu o selektywnie wybrane dowody, bez wyjaśnienia podnoszonych przez niego okoliczności faktycznych i prawnych a także bez ustalenia organu reprezentującego wspólnotę mieszkaniową, sprawdzenia czy zarządca jest takim organem oraz czy członkowie wspólnoty są wieczystymi użytkownikami działki nr A.
W dalszej części pisma odwołujący zarzucił, iż nie uwzględniono zgłoszonych przez niego w pismach z dni [...] i [...] 2004 r. wniosków: o wstrzymanie robót, wydanie decyzji o zaprzestaniu samowoli budowlanej i przywrócenie poprzedniego charakteru i stanu działki, o wszczęcie postępowania w sprawie zniszczenia i wycięcia drzew oraz wymierzenie osobom odpowiedzialnym kar za naruszenie przepisów o ochronie środowiska, a także o zobowiązanie Wspólnoty Mieszkaniowej do przedłożenia uwierzytelnionych dokumentów potwierdzających jej zdolność do czynności prawnych i procesowych w szczególności: odpisu aktualnej umowy w formie aktu notarialnego, w oparciu o którą Wspólnota funkcjonuje wraz z koniecznymi wpisami w wymaganych rejestrach; uchwały o wyborze i powołaniu jej Zarządu, który jest uprawniony do składania w jej imieniu oświadczeń woli i reprezentuje wspólnotę na zewnątrz oraz wskazanie ewentualnych ograniczeń w tym zakresie; aktualnego wypisu z ksiąg wieczystych, z którego wynikał będzie tytuł prawny do gruntu, na którym Wspólnota zamierzała dokonać samowoli budowlanej; uchwały Zarządu Wspólnoty o zmianie przeznaczenia gruntu, na którym jest realizowana samowola budowlana; umowy zawartej pomiędzy Wspólnotą a Zarządcą, z której będzie wynikać umocowanie Zarządcy.
Po rozpatrzeniu powyższego odwołania, decyzją z dnia [...] roku [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. na podstawie art. 138 § 1 K.p.a. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
W uzasadnieniu swego rozstrzygnięcia organ II instancji wskazał, iż zarówno przeprowadzone oględziny wskazanego miejsca, jak i przedłożona dokumentacja fotograficzna nie potwierdziły zawartego we wniosku o wszczęcie postępowania stwierdzenia o dokonaniu samowoli budowlanej. Stwierdzono jedynie, że we wskazanym miejscu dokonano usunięcia części krawężników oraz ułożono betonowe płyty ażurowe.
Organ odwoławczy badając akta sprawy ustalił ponadto, że inwestor pismem z dnia [...] 1998 r. zgłosił właściwemu organowi administracji architektoniczno – budowlanej zakończenie robót budowanych wykonywanych na podstawie
pozwolenia na budowę, udzielonego decyzją nr [...] Prezydenta Miasta K. z dnia [...] r. znak: [...]. Organ ten potwierdził przyjęcie zgłoszenia pismem z dnia [...] r. znak: [...]. Powyższe fakty wskazują zdaniem organu, iż nie można również zarzucić inwestorowi, że użytkuje obiekt bez prawem wymaganego zgłoszenia zakończenia robót budowlanych.
W kwestii wycięcia drzew i żądań z tym związanych organ stwierdził, iż nie należy ona do kompetencji organu nadzoru budowlanego, który działa wyłącznie w oparciu o przepisy prawa budowlanego.
Zdaniem organu zarzuty podniesione przez skarżącego w imieniu wspólnoty (punkt 2),stanowią o przekroczeniu przez niego kompetencji, gdyż nie posiada pełnomocnictwa wspólnoty, uprawniającego do występowała w jej imieniu.
Odnosząc się do pozostałych zarzutów zawartych w pkt 1 i pkt 2 odwołania, organ stwierdził, iż nie mógł się do nich merytorycznie ustosunkować z uwagi na ich nieprecyzyjne sformułowanie oraz brak dodatkowych wyjaśnień.
W dniu [...] 2005 roku na powyższą decyzję A. S. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach. W treści pisma skarżący powielił zarzuty zawarte w odwołaniu od decyzji organu I instancji . W uzasadnieniu skargi stwierdził, iż zarzuty zawarte w skardze nie odbiegają od zawartych w odwołaniu od decyzji organu I instancji, gdyż zostały one przez organ odwoławczy zbagatelizowane, błędnie ocenione bądź całkowicie pominięte.
W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjne zważył, co następuje:
Skarga jest niezasadna.
W myśl art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych (...), przy czym – zgodnie z § 2 tego artykułu – kontrola ta jest sprawowana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Sąd rozpoznaje sprawę rozstrzygniętą w zaskarżonej decyzji ostatecznej lub w postanowieniu z punktu widzenia zgodności z prawem całego toku postępowania administracyjnego i zastosowania przepisów prawa materialnego właściwego na czas wydania decyzji lub postanowienia.
Uwzględnienie przez sąd administracyjny skargi i uchylenie zaskarżonej decyzji lub postanowienia, następuje wówczas, gdy sąd stwierdzi: naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy - art. 145 §1 pkt 1 lit. a) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.); naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (lit. b) albo inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy (lit. c).
Zgodnie z art. 134 § 1 ww. ustawy sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Bada więc zaskarżone orzeczenie pod kątem wszelkich naruszeń prawa, a nie tylko tych wskazanych w skardze. Stosownie do treści art. 133 § 1 powołanej ustawy Sąd rozstrzyga na podstawie akt sprawy.
Rozpatrując skargę w tak zakreślonej kognicji oraz analizując dokumenty zawarte w aktach administracyjnych, Sąd nie dopatrzył się uchybień, które skutkowałyby uchyleniem zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji.
Wobec faktu, iż w uzasadnieniu zaskarżonej i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji nie wyjaśniono przepisu prawnego stanowiącego podstawę prawną rozstrzygnięcia, tj. art. 105 § 1 K.p.a. rysuje się potrzeba analizy jego treści.
Stosownie do powołanego przepisu, gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe, organ administracji publicznej wydaje decyzję o umorzeniu postępowania. Stanowiąca podstawę takiego rozstrzygnięcia przesłanka bezprzedmiotowości nie została wprawdzie zdefiniowana przez ustawodawcę, jednakże w orzecznictwie sądowym przyjmuje się, iż występuje ona, gdy brak jest podstaw prawnych do merytorycznego rozstrzygnięcia danej sprawy w ogóle bądź nie było podstaw do jej rozpoznania w drodze postępowania administracyjnego. Z bezprzedmiotowością mamy do czynienia w szczególności wówczas, gdy strona rezygnuje z ubiegania się o rozstrzygnięcie określonej treści, gdy przyznanie określonego uprawnienia stało się zbędne lub gdy organ administracyjny stwierdzi oczywisty brak podstaw prawnych i faktycznych do merytorycznego rozpatrzenia sprawy, gdy sprawa, która miała być załatwiona w drodze decyzji, albo nie miała charakteru sprawy administracyjnej jeszcze przed datą wszczęcia postępowania, albo utraciła charakter sprawy administracyjnej w toku postępowania, przestała być regulowana przepisami dającymi podstawę do wydania decyzji administracyjnej (por. wyrok NSA z dnia 26 września 2001r., V SA 381/01 LEX nr 78917 czy wyrok NSA z dnia 13 lutego 2001r., I SA 2032/99, LEX nr 75519, wyrok NSA z dnia 21 stycznia 1999r., SA/Sz 1029/97,LEX nr 36139). Bezprzedmiotowość postępowania oznacza więc brak któregoś z elementów stosunku materialnoprawnego (podmiotu, przedmiotu, treści tego stosunku), skutkującego tym, iż nie można załatwić sprawy przez rozstrzygnięcie jej co do istoty (por. wyrok NSA z 24 kwietnia 2003r., III SA 2225/01, Biul.Skarb. 2003/6/25, wyrok NSA z dnia 9 września 2000r., IV SA 12/98, LEX nr 77609). Umorzenie postępowania administracyjnego jest orzeczeniem formalnym, kończącym postępowanie bez merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy.
Zdaniem składu orzekającego w niniejszej sprawie przedstawiona sytuacja faktyczna zobowiązywała organ administracji do umorzenia postępowania administracyjnego jako bezprzedmiotowego.
Należy wskazać, iż Sąd rozstrzyga sprawę oceniając stan faktyczny i prawny na dzień wydania zaskarżonej decyzji administracyjnej. Zaprezentowany stan prawny podlegał kognicji ustawy - Prawo budowlane z dnia 7 lipca 1994 roku (tekst jedn. Dz. U. z 2003 r. Nr 80, poz. 717 ze zm.), a podstawową kwestię stanowiło określenie przedmiotu sprawy.
Po myśli art. 3 pkt 6 wskazanej ustawy przez budowę należy rozumieć wykonywanie obiektu budowlanego w określonym miejscu, a także odbudowę, rozbudowę, nadbudowę obiektu budowlanego. Z kolei art. 3 pkt 7 ustawy stanowi, iż przez roboty budowlane należy rozumieć budowę, a także prace polegające na przebudowie, montażu, remoncie lub rozbiórce obiektu budowlanego;
Definicję obiektu budowlanego określa zaś art. 3 pkt 1 Prawa budowlanego. Według powołanego przepisu ilekroć w ustawie jest mowa o obiekcie budowlanym należy przez to rozumieć:
a) budynek wraz z instalacjami i urządzeniami technicznymi,
b) budowlę stanowiącą całość techniczno-użytkową wraz z instalacjami i urządzeniami,
c) obiekt małej architektury.
Badając kwestię przedmiotu postępowania organ I instancji ustalił, iż Wspólnota Mieszkaniowa dokonała usunięcia części krawężników z istniejącego trawnika, natomiast nie wybudowała parkingu, a jedynie projektuje ułożenie w tym miejscu betonowych płyt ażurowych. Nie stwierdzono zatem wykonania parkingu czy robót budowlanych, wymagających bądź pozwolenia budowlanego bądź zgłoszenia właściwemu organowi.
W tym zakresie, Sąd podzielił stanowisko organu, iż wykonanie na nieutwardzonym terenie wskazanych przez skarżącego prac polegających na usunięciu części krawężników i istniejącego w tym miejscu pasa zieleni nie można zakwalifikować jako budowy, a powstałego w ich wyniku terenu jako obiektu budowlanego w rozumieniu przepisów ustawy - Prawo budowlane z dnia 7 lipca 1994 roku obowiązującej w dacie wydania zaskarżonych decyzji.
Wobec powyższego, w niniejszej sprawie nie ma także zastosowania art. 41 powyższej ustawy, który dotyczy jedynie robót budowlanych związanych z rozpoczęciem budowy.
Na podstawie planu sytuacyjnego będącego częścią zatwierdzonego projektu budowlanego, który stanowił załącznik do pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego (segm "A") przy ul. B w K., udzielonego decyzją Prezydenta K. Nr [...] z dnia [...] r. organ I instancji prawidłowo uznał, iż przedmiotowy teren winien stanowić przedłużenie wewnętrznej drogi dojazdowej.
W sytuacji, gdy inwestor nie dokonał jeszcze żadnych prac mogących stanowić rozpoczęcie budowy w rozumieniu art. 41 ust. 1 i 2 ustawy - Prawo budowlane, twierdzenia skarżącego o dokonaniu samowoli budowlanej polegającej na budowie parkingu organ nadzoru budowlanego prawidłowo uznał za przedwczesne, a w konsekwencji postępowanie umorzył jako bezprzedmiotowe.
Odnośnie zarzutu skarżącego co do wadliwej reprezentacji Wspólnoty Mieszkaniowej jako strony toczącego się postępowania należało stwierdzić, że jest on całkowicie bezpodstawny.
Wspólnota Mieszkaniowa "X" w K. działa w oparciu o statut, który złożony został do akt sprawy, a zatwierdzony uchwałą Nr [...] Zebrania Wspólnoty Mieszkaniowej Właścicieli Lokali Mieszkalnych Budynku przy ul. A nr Z w K. z dnia [...] r. § [...] statutu stanowi, iż organami Wspólnoty są: Zebranie Przedstawicieli, Komisja Rewizyjna oraz Zarządca. Zgodnie natomiast z § [...] statutu członkowie Komisji Rewizyjnej są pełnomocnikami Wspólnoty Mieszkaniowej, którym powierza się m. innymi kompetencje do podpisywania uchwalonych treści umów o sprawowanie zarządu oraz udzielania Zarządcy pełnomocnictw do podejmowania czynności przekraczających zwykły zarząd, każdorazowo zgodnie z postanowieniami stosownej uchwały Zebrania Właścicieli.
W dniu [...] 2002 r. Wspólnota Mieszkaniowa reprezentowana przez Komisję Rewizyjną ( przy braku Zarządu) w osobach: J. K., W. K. oraz T. W. zawarła umowę o zarządzanie nieruchomością wspólną z firmą "Y" F. K. z siedzibą w K. przy ul. C, reprezentowaną przez [...]. F. K. – właściciela, zwanego Zarządcą. Zarządca ten informowany był o czynnościach podejmowanych w toku postępowania administracyjnego, w tym o terminie oględzin nieruchomości w dniu [...] 2004 r. oraz terminie rozprawy administracyjnej, która odbyła się w dniu [...] 2005 r.
Należy zgodzić się ze skarżącym, że organ I instancji wydał decyzję przed upływem terminu do złożenia wniosków, o którego udzielenie skarżący wnosił na rozprawie administracyjnej w dniu [...] 2005 r.
Na rozprawie przed Sądem skarżący oświadczył, że zamierzał złożyć wniosek o zobowiązanie Wspólnoty do przedłożenia wszelkich dokumentów dotyczących pozwolenia na budowę obiektów budowlanych oraz dokumentacji geodezyjnej zagospodarowania terenu.
W ocenie Sądu dokumenty te nie miały istotnego znaczenia dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy, która w postępowaniu administracyjnym mogła zakończyć się wyłącznie umorzeniem postępowania w oparciu o art. 105 § 1 K.p.a.
Z przytoczonych względów na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) Sąd orzekł jak w sentencji.