II SA/Gl 40/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzje organów nadzoru budowlanego dotyczące robót przy dachu, uznając, że organy nie wykazały w sposób wystarczający, czy prace te stanowiły przebudowę wymagającą zgłoszenia.
Sprawa dotyczyła robót budowlanych przy dachu budynku, które organy nadzoru budowlanego zakwalifikowały jako przebudowę wymagającą zgłoszenia. Skarżąca twierdziła, że były to jedynie prace remontowe. Sąd uchylił decyzje organów obu instancji, wskazując na brak wystarczającego wykazania przez organy zmiany parametrów technicznych lub użytkowych obiektu, co jest kluczowe dla uznania prac za przebudowę. Sąd nakazał organowi I instancji ponowne rozpatrzenie sprawy z uwzględnieniem tych kwestii, w tym weryfikacji, czy skarżąca nadal jest stroną postępowania.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach rozpoznał skargę G. S. na decyzję Śląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która utrzymała w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego nakazującą wykonanie określonych robót budowlanych przy dachu. Organy nadzoru budowlanego zakwalifikowały prace wykonane w 2017 r. jako przebudowę, wymagającą zgłoszenia, powołując się na zmianę parametrów technicznych oraz odporności przeciwpożarowej budynku. Skarżąca kwestionowała tę kwalifikację, twierdząc, że były to prace remontowe, mające na celu utrzymanie obiektu w odpowiednim stanie technicznym, bez zmiany jego parametrów. Podnosiła również zarzuty dotyczące błędów proceduralnych organów, w tym braku ustaleń faktycznych co do stanu budynku i jego granic, a także kwestii własności nieruchomości. Sąd uznał skargę za zasadną. Wskazał, że kluczowym elementem dla uznania robót za przebudowę jest zmiana parametrów użytkowych lub technicznych obiektu, czego organy nie wykazały w sposób wystarczający. Podkreślił, że organy nie wykazały jednoznacznie, czy doszło do takiej zmiany, a także błędnie powołały się na przepisy prawa budowlanego. Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, nakazując organowi I instancji ponowne rozpatrzenie sprawy z uwzględnieniem wskazanych uchybień, w tym weryfikacji, czy skarżąca nadal jest stroną postępowania, biorąc pod uwagę zmianę jej statusu właścicielskiego.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (4)
Odpowiedź sądu
Organy nadzoru budowlanego nie wykazały w sposób wystarczający, że doszło do zmiany parametrów użytkowych lub technicznych obiektu budowlanego, co jest kluczowe dla uznania robót za przebudowę.
Uzasadnienie
Sąd wskazał, że kluczowe dla kwalifikacji robót jako przebudowy jest zmiana parametrów użytkowych lub technicznych obiektu. Organy nie wykazały tej zmiany, a jedynie powoływały się na użycie nowych elementów konstrukcyjnych lub zmianę odporności przeciwpożarowej, nie wyjaśniając ich znaczenia dla parametrów obiektu. Skarżąca twierdziła, że prace były remontem, polegającym na zastąpieniu starych elementów nowymi o tych samych wymiarach i materiałach.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylono_decyzję
Przepisy (21)
Główne
u.p.b. art. 51 § ust. 1 pkt 2
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
Organ nadzoru budowlanego w drodze decyzji nakłada obowiązek wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem, określając termin ich wykonania.
p.p.s.a. art. 145 § par. 1 pkt 1 lit. c
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 135
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Pomocnicze
u.p.b. art. 3 § pkt 7a
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
Przez przebudowę należy rozumieć roboty budowlane, w wyniku których następuje zmiana parametrów użytkowych lub technicznych istniejącego obiektu budowlanego, z wyjątkiem charakterystycznych parametrów.
u.p.b. art. 29 § ust. 2 pkt 1b
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
Pozwolenia na budowę nie wymagało wykonywanie robót budowlanych polegających na przebudowie przegród zewnętrznych oraz elementów konstrukcyjnych budynków mieszkalnych jednorodzinnych, o ile nie prowadzi ona do zwiększenia dotychczasowego obszaru oddziaływania tych budynków (w brzmieniu obowiązującym w 2017 r.).
u.p.b. art. 30 § ust. 1 pkt 2b
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
Zgłoszenia organowi administracji architektoniczno-budowlanej wymagało m.in. wykonywanie robót budowlanych, o których mowa w art. 29 ust. 2 pkt 1b u.p.b. (organy błędnie powołały się na ten przepis).
u.p.b. art. 50 § ust. 1 pkt 1
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
Podstawa do zastosowania art. 51 u.p.b. - roboty budowlane wykonane bez wymaganego pozwolenia na budowę albo zgłoszenia.
u.p.b. art. 50 § ust. 1 pkt 2
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
Podstawa do zastosowania art. 51 u.p.b. - roboty budowlane w sposób mogący spowodować zagrożenie bezpieczeństwa ludzi lub mienia.
p.p.s.a. art. 200
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 205 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 1 i 2
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 7
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 7a
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 77 § § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 80
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 136
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 107 § § 3
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 11
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
rozporządzenie art. 235 § ust. 3
Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie
rozporządzenie art. 226 § pkt 1
Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie
rozporządzenie art. 217
Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie
Argumenty
Skuteczne argumenty
Organy nie wykazały, że prace przy dachu stanowiły przebudowę, a nie remont. Organy nie wykazały zmiany parametrów użytkowych lub technicznych obiektu budowlanego. Organy naruszyły przepisy k.p.a. dotyczące postępowania dowodowego i ustaleń faktycznych. Organy błędnie powołały się na przepisy prawa budowlanego dotyczące obowiązku zgłoszenia. Organ I instancji powinien zweryfikować, czy skarżąca nadal jest stroną postępowania po zmianie właściciela nieruchomości.
Godne uwagi sformułowania
kluczowym elementem dla kwalifikacji danych robót, jako przebudowy jest to, że prowadzą one do zmiana parametrów użytkowych lub technicznych istniejącego obiektu budowlanego organy nie wykazały, aby do takich następstw doszło organy naruszyły przepisy art. 7, art. 77 § 1, art. 107 § 3 i art. 11 k.p.a. w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy
Skład orzekający
Wojciech Gapiński
przewodniczący sprawozdawca
Grzegorz Dobrowolski
sędzia
Artur Żurawik
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia 'przebudowy' w kontekście robót budowlanych przy dachu, wymogi proceduralne organów nadzoru budowlanego, weryfikacja strony postępowania."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej i faktycznej, ale ogólne zasady interpretacji przepisów Prawa budowlanego i k.p.a. mają szersze zastosowanie.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy powszechnego problemu rozróżnienia między remontem a przebudową, co ma kluczowe znaczenie dla obowiązków zgłoszenia i pozwolenia na budowę. Uchybienia proceduralne organów również stanowią istotny element.
“Remont czy przebudowa dachu? Sąd wyjaśnia, kiedy organy nadzoru budowlanego przekraczają swoje kompetencje.”
Sektor
budownictwo
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII SA/Gl 40/24 - Wyrok WSA w Gliwicach Data orzeczenia 2024-05-24 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2024-01-11 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach Sędziowie Artur Żurawik Grzegorz Dobrowolski Wojciech Gapiński /przewodniczący sprawozdawca/ Symbol z opisem 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s Hasła tematyczne Budowlane prawo Skarżony organ Inspektor Nadzoru Budowlanego Treść wyniku Uchylono decyzję I i II instancji Powołane przepisy Dz.U. 2023 poz 682 art. 30 ust. 1 pkt 2b, art. 51 ust. 1, art. 3 pkt 6 Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t. j.) Dz.U. 2023 poz 1634 art. 135, art. 145 par. 1 pkt 1 lit. c Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j. Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Wojciech Gapiński (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Grzegorz Dobrowolski,, Sędzia WSA Artur Żurawik, Protokolant specjalista Anna Koenigshaus, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 maja 2024 r. sprawy ze skargi G. S. na decyzję Śląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Katowicach z dnia 17 listopada 2023 r. nr WINB-WOA.7721.261.2023.AS w przedmiocie wykonania określonych robót budowlanych 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w M. z dnia 9 czerwca 2023 r. nr [...]; 2. zasądza od Śląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Katowicach na rzecz strony skarżącej kwotę 500 (pięćset) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Uzasadnienie UZASADNIENIE Śląski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego (dalej – Wojewódzki Inspektor, organ odwoławczy) decyzją z dnia 17 listopada 2023 r. nr WINB-WOA.7721.261.2023.AS, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2023 r. poz. 775 z późn. zm. – dalej k.p.a.) oraz art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowalne (t.j. Dz.U. z 2023 r. poz. 682 z późn. zm. – dalej u.p.b.), po rozpoznaniu odwołania G. S. (dalej – Skarżąca, Inwestorka): 1) uchylił decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w M. (dalej – organ I instancji, Powiatowy Inspektor) nr [...] z dnia 9 czerwca 2023 r. znak [...] w zakresie terminu i w tym zakresie wyznaczył nowy termin wykonania obowiązku: do 31 maja 2024 r., 2) utrzymał w mocy decyzję organu I instancji w pozostałym zakresie. Przedmiotowa decyzja zapadła w następującym stanie faktycznym i prawnym. Pismem z dnia 11 sierpnia 2020 r. M. B. wniosła o przeprowadzenie kontroli legalności prac remontowych dachu na budynku mieszkalnym przy ul. [...] w Z. Po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego (w tym oględzin budynku), organ I instancji decyzją nr [...] z dnia 2 czerwca 2021 r. nakazał Skarżącej doprowadzenie wykonanych robót budowalnych – przebudowy dachu budynku zlokalizowanego na działce nr 1 w Z. przy ul. [...] - do stanu zgodnego z prawem poprzez wykonanie pasa z materiału niepalnego o szerokości 1 metra o klasie odporności ogniowej EI 60 równoległe do połaci dachu bezpośrednio pod pokryciem od strony ścian zlokalizowanych przy granicy z działką nr 2 i 3 w Z. oraz wykonanie przekrycia na tej szerokości nierozprzestrzeniającego ognia. Wskutek odwołania Skarżącej Wojewódzki Inspektor decyzją z dnia 20 września 2021 r. nr [...] uchylił decyzję organu I instancji i przekazał mu sprawę do ponownego rozpatrzenia. Organ odwoławczy w uznał, że nałożenie obowiązku było przedwczesne wobec braków dowodowych. Dlatego też nakazał ustalenie: inwestora prac, czasu wykonania prac i ich zakresu, a także czy inwestor posiada dokumentację budowlaną przeprowadzonych robót. Wskazał także na potrzebę rozszerzenia kręgu stron postępowania. Jednocześnie organ odwoławczy przychylił się do twierdzenia Powiatowego Inspektora o konieczności uwzględnienia przepisów dotyczących ognioodporności budynków. Po uzupełnieniu postępowania dowodowego, organ I instancji decyzją nr [...] z dnia 9 czerwca 2023 r. nałożył na Skarżącą obowiązek wykonania pasa z materiału niepalnego o szerokości 1 metra o klasie odporności ogniowej El 60 równolegle do połaci dachu bezpośrednio pod pokryciem od strony ścian zlokalizowanych przy granicy z działką nr 2 i nr 3 w Z. oraz wykonanie przekrycia na tej szerokości nierozprzestrzeniającego ognia, w terminie do dnia 20 grudnia 2023 r. W motywach decyzji Powiatowy Inspektor wskazał, że inwestorem prac przeprowadzonych w 2017 r. była Skarżąca. Podniósł ponadto, że na podstawie oględzin ustalił, że wspomniane roboty budowlane obejmowały wymianę konstrukcji dachu w całości, w tym belki kalenicowej ze słupami i podwaliną, murłat oraz krokwi wraz z pełnym deskowaniem i papą. Jego zdaniem, roboty obejmujące rozbiórkę konstrukcji dachu wraz z pokryciem i jej wykonanie należy uznać jako przebudowę obiektu budowlanego w rozumieniu art. 3 pkt 7a u.p.b. Uargumentowano to tym, że w wyniku przeprowadzonych robót budowlanych nastąpiła zmiana parametrów technicznych w postaci nowych elementów konstrukcyjnych drewnianych, bez zmiany charakterystycznych parametrów obiektu. Takie działania – jak stwierdził Powiatowy Inspektor – w myśl art. 30 ust. 1 pkt 2b w związku z art. 29 ust. 2 pkt 1b u.p.b. (w brzmieniu obowiązującym w 2017 r.) wymagały zgłoszenia, o którym mowa w art. 30 u.p.b. Z tego też względu zaistniały przesłanki do wdrożenia postępowania legalizacyjnego w trybie art. 50 – art. 51 u.p.b. Dokonując oceny zgodności z prawem wykonanych robót stwierdzono, że naruszają one § 235 ust. 3 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (t.j. Dz.U. z 2022 r. poz. 1225 z późn. zm. – dalej rozporządzenie). Otóż według organu I instancji, świadczy o tym brak ściany oddzielenia przeciwpożarowego wysuniętej powyżej połaci dachu na wysokość co najmniej 0,3 m (ogniomur). Ponadto dach wykonano z materiału rozprzestrzeniającego ogień (odeskowanie pełne z pokryciem papą). Dlatego też zasadnym było nałożenie na Skarżącą obowiązków określonych w sentencji decyzji. W odwołaniu z dnia 29 czerwca 2023 r. Inwestorka zanegowała decyzję Powiatowego Inspektora wnosząc o jej uchylenie i umorzenie postępowania. W uzasadnieniu odwołania akceptując ustalenia organu I instancji stwierdziła, że dowodzą one tego, że przeprowadzone prace były remontem, a nie przebudową. Mianowicie miały one na celu utrzymanie obiektu w odpowiednim stanie technicznym, by nie uległ on pogorszeniu z powodu eksploatacji, a także aby nie nastąpiło zniszczenie konstrukcji i poszycia dachu, w tym zalewanie pomieszczeń i ich stopniowa degradacja. Zaprzeczyła temu, aby doszło do zmiany parametrów technicznych budynku. Otóż dach wykonano z nowych elementów drewnianych, przy użyciu tych samych materiałów. Końcowo podniosła, że zastosowanie wspomnianego przez organ I instancji pasa o szerokości 1 m w zabudowie szeregowej - taki charakter ma zamieszkiwany przez nią budynek - nie odnosi się do każdego z budynków z osobna, tylko dotyczy pasa na granicy dwóch sąsiednich budynków. A więc pas ten solidarnie i sprawiedliwie powinien obejmować dwa sąsiadujące ze sobą budynki w jednakowej szerokości po 0,5 m. Zaznaczyła, że sąsiednie budynki też mają pokrycie dachu z papy. Wojewódzki Inspektor nie przychylając się do argumentacji odwołania, decyzją z dnia 17 listopada 2023 r. utrzymał w mocy decyzję organu I instancji z dnia 9 czerwca 2023 r., dokonując korekty jedynie z zakresie terminu wykonania obowiązków. W motywach decyzji wyrażono pogląd, że w świetle orzecznictwa sądów administracyjnych, organ I instancji poprawnie zakwalifikował wykonane prace jako przebudowę budynku mieszkalnego z uwagi na zmianę odporności przeciwpożarowej obiektu na działce nr 1 w Z. od strony ścian zlokalizowanych przy granicy z działkami o nr: 2 i 3. Podzielono również stanowisko Powiatowego Inspektora, co do obowiązku Inwestorki zgłoszenia robót budowalnych, których dotyczy postępowanie. Następnie Wojewódzki Inspektor przytoczył treść przepisów: § 226 pkt 1 i § 217 rozporządzenia. W tym kontekście organ odwoławczy przyjął, że dach nie spełnia wymogów przeciwpożarowych. Wynika to z faktu niewykonania ściany oddzielenia przeciwpożarowego wysuniętej powyżej połaci dachu na wysokość co najmniej 0,3 m (ogniomur). Ponadto dach wykonano z materiału rozprzestrzeniającego ogień (odeskowanie pełne z pokryciem papą). W tej sytuacji – zdaniem Wojewódzkiego Inspektora – zasadnie nałożono na Inwestorkę kwestionowane przez nią obowiązki. Końcowo wyjaśnił, że termin wykonania obowiązków był zbyt krótki, dlatego też wyznaczył jego koniec na dzień 31 maja 2024 r. W skardze z dnia 21 grudnia 2023 r., wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, Inwestorka zarzucił decyzji wydanej przez Wojewódzkiego Inspektora: 1) niewłaściwe zastosowanie art. 3 pkt 2, 7a i 8 u.p.b. polegające na przyjęciu, że opisany zakres robót wykracza poza pojęcie remontu i stanowi przebudowę, a także w zakresie ustalenia faktycznego stanu budynku, w tym m.in. usytuowania ścian budynku względem granic działki, określenia granic własności budynku, określenia klasy odporności pożarowej budynku; 2) naruszenie art. 7, art. 7a, art. 77 § 1, art. 80 i art. 136 k.p.a. poprzez wydanie decyzji bez rozpatrzenia całości materiału dowodowego oraz braku ustaleń faktycznych w zakresie stanu budynku, a także błędne przyjęcie, że budynek posiada ściany oddzielenia p.poż. oraz nieuwzględnienie, że pas materiału niepalnego dotyczy graniczących ze sobą budynków. Wobec tych zarzutów Skarżąca wniosła o stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji, a w przypadku nieuwzględnienia tego żądania o uchylenie decyzji obu instancji. Ponadto w skardze zawarto żądanie zasądzenia zwrotu kosztów postępowania sądowego według norm prawem przepisanych. W uzasadnieniu podkreślono, że organy błędnie zakwalifikowały wykonane prace jako przebudowę, podczas gdy w rzeczywistości był to remont. Skarżąca zwróciła uwagę, że zaistniała konieczność wykonania opisanych prac remontowych, ponieważ stan budynku zagrażał bezpieczeństwu mienia i osób, konstrukcja dachu, jak i jego poszycie było już znacznie zużyte i wymagało wymiany na nowe. Zasygnalizowano przy tym, że wymienione elementy więźby dachowej odpowiadają ich wcześniejszym wymiarom, a także ich usytuowaniu w budynku. Nie nastąpiła również zmiana żadnych charakterystycznych parametrów obiektu, w tym m.in. wysokości kalenicy, co nie jest kwestionowane przez pozostałe strony postępowania. Skarżąca podniosła także, że organ odwoławczy nie przeprowadził żadnych własnych ustaleń. Nie ustalono bowiem przebiegu ścian budynku, a także czy stanowią one ściany oddzielenia przeciwpożarowego odrębnych stref pożarowych. Nie wyjaśniono mianowicie, czy w sprawie mamy do czynienia z budynkiem, czy też jego częścią, w której znajduje się lokal mieszkalny. Zwrócono uwagę, że na granicy działek 3 i 2 nie ma ściany oddzielenia przeciwpożarowego, gdyż granica nieruchomości przebiega przez środek sieni. Z kolei na poddaszu ścianę stanowi przepierzenie z desek nieheblowanych i niekonserwowanych o grubości ok. 25 mm umocowanych do drewnianej belki stropowej i drewnianej krokwi. Skarżąca wskazała również, że organy w żaden sposób nie ustosunkowały się do tego z czego wykonane są ściany na nieruchomościach sąsiednich, a tym także do zmienionej geometrii i konstrukcji dachu na działce nr 2. W tym ostatnim przypadku wody odpadowe zostały przekierowane na działkę nr 1. Skarżąca wyraziła również pogląd, że w sprawie nie doszło do zmiany odporności pożarowej poszczególnych elementów budynku, gdyż konstrukcja drewniana została zastąpioną konstrukcją drewnianą, a pokrycie z papy zostało zastąpione pokryciem z papy. Konieczność dostosowania budynku do wymagań w zakresie ochrony przeciwpożarowej zachodziłaby w przypadku jego budowy lub przebudowy oraz przy zmianie sposobu użytkowania, co w przedmiotowej sytuacji nie miało miejsca. Podniesiono także, że zastosowanie pasa o szerokości 1 m w zabudowie szeregowej - taki charakter ma zamieszkiwany przez nią budynek - nie odnosi się do każdego z budynków z osobna, tylko dotyczy pasa na granicy dwóch sąsiednich budynków. A więc pas ten solidarnie i sprawiedliwie powinien obejmować dwa sąsiadujące ze sobą budynki w jednakowej szerokości po 0,5 m. Zaznaczyła, że sąsiednie budynki też mają pokrycie dachu z papy. Końcowo Skarżąca poinformowała, że od 15 lipca 2023 r. nie jest współwłaścicielką działki nr 1. Obecnie jedynym właścicielem wskazanej nieruchomości jest jej syn M. S. Postanowieniem z dnia 5 stycznia 2024 r. Wojewódzki Inspektor wstrzymał wykonanie zaskarżonej decyzji. Organ odwoławczy w odpowiedziach na skargi wniósł o ich oddalenie, podtrzymując swoje stanowisko oraz argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje. W wyniku przeprowadzenia kontroli zaskarżonej decyzji stwierdzić należało, że skarga zasługują na uwzględnienie. Przedmiotem kontroli sądowej jest decyzja Wojewódzkiego Inspektora z dnia 17 listopada 2023 r. dotycząca postępowania naprawczego skierowanego do robót budowlanych prowadzonych bez wymaganego zgłoszenia, o którym mowa w art. 30 u.p.b. Zdaniem organów, roboty dotyczyły przebudowy dachu, co nie zwiększyło zakresu oddziaływania budynku. Dlatego też w myśl art. 30 ust. 1 pkt 2b w związku z art. 29 ust. 2 pkt 1b u.p.b. (w brzmieniu obowiązującym w 2017 r.) wymagały one wspomnianego zgłoszenia. Zakwalifikowanie wykonanych robót jako przebudowy organ I instancji uargumentował zmianą parametrów technicznych, do których doprowadziło użycie nowych elementów konstrukcyjnych, bez zmiany charakterystycznych parametrów obiektu. Z kolei organ odwoławczy twierdzenie to umotywował zmianą odporności przeciwpożarowej budynku od strony ścian zlokalizowanych przy granicy z działkami nr 2 i 3. Podstawą nakazów o charakterze przeciwpożarowym są – według organów – przepisy § 226 pkt 1 i § 217 rozporządzenia. Odmiennego zdania jest Skarżąca, która stoi na stanowisku, że bezpodstawnym było kwalifikowanie przeprowadzonych prac jako przebudowy. W jej ocenie, prace przy dachu polegały na zastąpieniu starych elementów nowymi i pokryciu go nowym materiałem. W efekcie nie doszło do zmiany parametrów użytkowych, jak i technicznych dachu. Dlatego też – według Inwestorki – faktycznie był to remont dachu. Takie prace, jak zauważyła Skarżąca, nie wymagają zgłoszenia, a w dalszej kolejności nie wymagają dostosowania budynku do wymagań przeciwpożarowych. Inwestorka podniosła ponadto, że organ odwoławczy nie rozważył tego, czy na działkach 1 i 2 zlokalizowane są dwa budynki, czy też jeden z dwoma lokalami mieszkalnymi. Zasygnalizowała, że brak jest ściany oddzielenia przeciwpożarowego, gdyż granica przebiega przez środek sieni, a na poddaszu znajduje się ściana z desek. Skarżąca podkreśliła również, że od 15 lipca 2023 r. jedynym właścicielem działki nr 1 jest jej syn. Przystępując do rozważań wskazać przyjdzie, że w myśl art. 51 ust. 1 pkt 2 u.p.b. przed upływem 2 miesięcy od dnia wydania postanowienia, o którym mowa w art. 50 ust. 1 u.p.b. (wstrzymania robót budowlanych), organ nadzoru budowlanego w drodze decyzji nakłada obowiązek wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem, określając termin ich wykonania. Wydanie decyzji w tej materii jest kolejnym krokiem w procesie legalizacji wstrzymanych postanowieniem robót budowlanych, które wymagają pozwolenia na budowę lub zgłoszenia, ale które nie są budową w rozumieniu art. 3 pkt 6 u.p.b. Wyjaśnić należy, że art. 51 u.p.b. znajduje również zastosowanie do już zakończonych robót budowlanych. Mianowicie jego ust. 7 zobowiązuje właściwy organ nadzoru budowlanego do odpowiedniego stosowania art. 51 ust. 1 pkt 1 i 2 u.p.b., czyli odpowiedniego wydawania nakazów i nakładania obowiązków w nim określonych, jeżeli roboty budowlane, w przypadkach innych niż określone w art. 48 u.p.b., zostały już wykonane (zakończone) bez wymaganego pozwolenia na budowę albo zgłoszenia lub w sposób mogący spowodować zagrożenie bezpieczeństwa ludzi lub mienia, bądź zagrożenie środowiska, albo na podstawie nieprawidłowo dokonanego zgłoszenia, albo w sposób istotnie odbiegający od ustaleń i warunków określonych w pozwoleniu na budowę bądź w przepisach (zob. art. 50 ust. 1 u.p.b.). W powyższym przypadku, tj. zakończonych robót budowlanych, decyzji wydanej na podstawie art. 51 u.p.b. nie poprzedza postanowienie wstrzymujące prowadzenie robót budowlanych, a skoro tak, to jej wydanie nie jest ograniczone żadnym terminem (zob. R. Godlewski [w:] Prawo budowlane. Komentarz, red. D. Sypniewski, Warszawa 2022, art. 51). Podstawowym warunkiem nałożenia na inwestora (właściciela nieruchomości) obowiązku w postaci wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem jest to, by roboty te zostały wykonane w sposób, o którym mowa w art. 50 ust. 1 u.p.b. Oznacza, że organ musi wykazać, że roboty budowlane zostały wykonane: 1) bez wymaganej decyzji o pozwoleniu na budowę albo zgłoszenia lub, 2) w sposób mogący spowodować zagrożenie bezpieczeństwa ludzi lub mienia lub zagrożenia środowiska, lub 3) na podstawie zgłoszenia z naruszeniem art. 29 ust. 1 i 3 u.p.b., lub 4) w sposób istotnie odbiegający od ustaleń i warunków określonych w decyzji o pozwoleniu na budowę, projekcie zagospodarowania działki lub terenu, projekcie architektoniczno-budowlanym lub w przepisach. Organ I instancji, jak również Wojewódzki Inspektor, nie wskazali wprost w uzasadnieniach wydanych decyzji okoliczności opisanej w art. 50 ust. 1 u.p.b., która stanowiła podstawę dla zastosowania art. 51 ust. 1 pkt 2 u.p.b. Domniemywać należy, że jest to wykonanie robót budowlanych bez wymaganego ich zgłoszenia (art. 50 ust. 1 pkt 1 u.p.b.), jak również zagrożenie bezpieczeństwa ludzi i mienia (art. 50 ust. 1 pkt 2 u.p.b.). Jedynie zasygnalizować należy, iż Powiatowy Inspektor w podstawie prawnej wydanej decyzji wskazał na art. 50 ust. 1 pkt 4 u.p.b., co nie znalazło uzasadnienia w jej motywach pisemnych. Podstawą - wskazywaną przez organy - dla twierdzenia, że prace przy dachu wymagały zgłoszenia był art. 30 ust. 1 pkt 2b w związku art. 29 ust. 2 pkt 1b u.p.b. w brzmieniu obowiązującym w 2017 r., gdyż wtedy też miały być one wykonane. W myśl art. 29 ust. 2 pkt 1b u.p.b. pozwolenia na budowę nie wymagało wykonywanie robót budowlanych polegających na przebudowie przegród zewnętrznych oraz elementów konstrukcyjnych budynków mieszkalnych jednorodzinnych, o ile nie prowadzi ona do zwiększenia dotychczasowego obszaru oddziaływania tych budynków. Z kolei art. 30 ust. 1 pkt 2 u.p.b. stanowił, że zgłoszenia organowi administracji architektoniczno-budowlanej wymagało m.in. wykonywanie robót budowlanych, o których mowa w art. 29 ust. 2 pkt 1b u.p.b., a więc tych wskazanych wcześniej. Zasygnalizować jedynie należy, że organy błędnie w tym zakresie powoływały się na art. 30 ust. 1 pkt 2b u.p.b., który nie odnosi się do art. 29 ust. 2 pkt 1b u.p.b. Rozstrzygnięcia wymaga zagadnienie, czy przeprowadzone roboty budowlane dotyczące przegrody zewnętrznej, jaką niewątpliwie jest dach, stanowią o dokonaniu przebudowy w rozumieniu art. 3 pkt 7a u.p.b. Zgodnie z tym przepisem przez przebudowę należy rozumieć roboty budowlane, w wyniku których następuje zmiana parametrów użytkowych lub technicznych istniejącego obiektu budowlanego, z wyjątkiem charakterystycznych parametrów, jak: kubatura, powierzchnia zabudowy, wysokość, długość, szerokość bądź liczba kondygnacji. Oznacza to, że kluczowym elementem dla kwalifikacji danych robót, jako przebudowy jest to, że prowadzą one do zmiana parametrów użytkowych lub technicznych istniejącego obiektu budowlanego. Zaznaczyć należy, że parametrem użytkowym i technicznym są wszelkie wielkości, wyrażane w jednostkach miary, czy też wagi elementów użytkowych, takich jak dach, okna, schody, oraz technicznych, takich jak ciężar konstrukcji czy odporność przeciwpożarowa, które występują w przypadku danego obiektu budowlanego (zob. A. Despot-Mładanowicz [w:] Prawo budowlane. Komentarz aktualizowany, red. A. Plucińska-Filipowicz, M. Wierzbowski, LEX/el. 2023, art. 3). Tymczasem organy nie wykazały, aby do takich następstw doszło. Według oświadczeń złożonych przez Skarżącą oraz jej syna, drewniana konstrukcja dachu została zastąpiona nową wykonaną w ten sam sposób i z tego samego materiału. Innymi słowy, nowa konstrukcja jest odwzorowaniem tej starej. Oświadczenia takie złożono również odnośnie przekrycia dachu, które wykonano z termozgrzewalnej papy. Organy natomiast nie zanegowały wskazanego zakresu prac. W takim stanie rzeczy pod wątpliwość poddać należy, że doszło do zmiany parametrów użytkowych lub technicznych istniejącego obiektu budowlanego, a w konsekwencji, że prace polegały na przebudowie budynku. Pomiędzy organami brak jest również zgody co do tej kwestii. Podkreślić należy, że de facto żaden z organów nie wyraził jednoznacznego stanowiska w tym zakresie. Wydaje się, że Powiatowy Inspektor zmiany parametrów upatruje w użyciu nowych elementów konstrukcyjnych. Z kolei Wojewódzki Inspektor wystąpienie tych okoliczności wiąże ze zmianą odporności przeciwpożarowej budynku od strony ścian zlokalizowanych przy granicy z działkami nr 2 i 3. Jednak żaden organ nie wyjaśnił znaczenia wystąpienia tych okoliczności w odniesieniu do zmiany parametrów użytkowych lub technicznych obiektu budowlanego. Dlatego też organ I instancji w toku dalszego postępowania w sposób wyraźny wskaże jakie parametry uległy zmianie i w skutek jakich robót budowlanych. Jednocześnie Powiatowy Inspektor winien wyjaśnić wątpliwości podnoszone w skardze co do tego, czy w rozpatrywanej sprawie mamy do czynienia z samodzielnym budynkiem, czy też lokalem mieszkalnym i wpływ tych okoliczności na potencjalnie nałożone obowiązki. Rozważania tych zagadnień winny stosownie do wymagań art. 107 § 3 k.p.a. znaleźć swój wyraz w uzasadnieniu decyzji. Ponadto wobec informacji zawartej w skardze, iż z dniem 15 lipca 2023 r. Skarżąca utraciła status współwłaściciela działki nr 1, organ I instancji – stosowanie do art. 52 ust. 3 u.p.b. -zweryfikuje prawidłowość swojego stanowiska co do adresata decyzji nakładającej ewentualne obowiązki, tj. rozważy, czy Skarżąca nadal może być podmiotem zobowiązanym do wykonania przedmiotowych obowiązków. Mając na uwadze powyższe należy stwierdzić, że organy orzekające w niniejszej sprawie naruszyły przepisy art. 7, art. 77 § 1, art. 107 § 3 i art. 11 k.p.a. w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, co skutkować musiało uchyleniem zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w związku z art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2023 r. poz. 1634 z późn. zm. - dalej p.p.s.a.). O kosztach postępowania sądowego orzeczono na podstawie art. 200 i art. 205 § 1 p.p.s.a. zasądzając na rzecz Skarżącej uiszczony od skargi wpis w kwocie 500 zł.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI