II SA/GL 233/25
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła odmowy wydania zaświadczenia potwierdzającego przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości na podstawie ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. Skarżący, właściciel lokalu mieszkalnego, ubiegał się o potwierdzenie przekształcenia gruntu, na którym znajduje się budynek. Organ pierwszej instancji odmówił, opierając się na informacjach wskazujących, że budynek miał funkcję usługową, a nie mieszkalną, na dzień 1 stycznia 2019 r. Wojewoda Śląski utrzymał w mocy postanowienie organu pierwszej instancji, uznając, że brak było dowodów na mieszkalny charakter zabudowy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach uchylił zaskarżone postanowienie. Sąd wskazał na istotne naruszenia proceduralne, w tym brak kompletnych akt sprawy w momencie wydawania postanowienia przez organ odwoławczy oraz niewystarczające ustalenie stanu faktycznego. Podkreślono, że organ odwoławczy nie dokonał własnych ustaleń faktycznych ani nie odniósł się w sposób merytoryczny do zarzutów zażalenia, ograniczając się do aprobaty stanowiska organu pierwszej instancji. Sąd zwrócił uwagę na konieczność weryfikacji danych z ewidencji gruntów i budynków oraz kartoteki budynków, a także na obowiązek organu odwoławczego do samodzielnego rozpatrzenia sprawy.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaUstalenie stanu faktycznego w postępowaniu o wydanie zaświadczenia, obowiązki organu odwoławczego w postępowaniu dwuinstancyjnym, znaczenie kompletności akt sprawy.
Dotyczy specyficznej sytuacji przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości zabudowanych na cele mieszkaniowe.
Zagadnienia prawne (3)
Czy organ administracji publicznej prawidłowo odmówił wydania zaświadczenia potwierdzającego przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w prawo własności, gdy nieruchomość była zabudowana budynkiem o funkcji usługowej, a nie mieszkalnej, na dzień 1 stycznia 2019 r.?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, organ odwoławczy nieprawidłowo utrzymał w mocy postanowienie organu pierwszej instancji odmawiające wydania zaświadczenia.
Uzasadnienie
Sąd uchylił zaskarżone postanowienie z powodu naruszeń proceduralnych, w tym braku kompletnych akt sprawy i niewystarczającego ustalenia stanu faktycznego, co uniemożliwiło prawidłową ocenę, czy nieruchomość była zabudowana na cele mieszkaniowe w rozumieniu ustawy.
Czy organ odwoławczy, rozpatrując zażalenie, jest zobowiązany do samodzielnego ustalenia stanu faktycznego i prawnego, czy może jedynie aprobować stanowisko organu pierwszej instancji?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Organ odwoławczy jest zobowiązany do samodzielnego rozpatrzenia sprawy i dokonania własnych ustaleń faktycznych, a nie tylko do weryfikacji decyzji organu pierwszej instancji.
Uzasadnienie
Sąd wskazał, że zasada dwuinstancyjności postępowania wymaga od organu odwoławczego samodzielnego ustalenia stanu faktycznego i przeprowadzenia oceny prawnej, a nie ograniczenia się do aprobaty ustaleń organu pierwszej instancji.
Czy brak kompletnych akt administracyjnych w momencie wydawania postanowienia przez organ odwoławczy stanowi naruszenie przepisów postępowania?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, brak kompletnych akt administracyjnych może stanowić naruszenie przepisów postępowania, jeśli uniemożliwia prawidłowe ustalenie stanu faktycznego i ocenę materiału dowodowego.
Uzasadnienie
Sąd podkreślił, że organ winien zadbać o dostęp do pełnych akt postępowania, a brak dokumentacji budzi uzasadnione wątpliwości co do nieuwzględnienia pełnej podstawy faktycznej, nawet jeśli czynności mają charakter uproszczony.
Przepisy (19)
Główne
ustawa o przekształceniu art. 1 § ust. 1, ust. 2
Ustawa o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego gruntów zabudowanych na cele mieszkaniowe w prawo własności tych gruntów
Przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w prawo własności następuje z mocy samej ustawy z dniem 1 stycznia 2019 r. dla gruntów zabudowanych na cele mieszkaniowe. Przez grunty zabudowane na cele mieszkaniowe należy rozumieć nieruchomości zabudowane wyłącznie budynkami mieszkalnymi jednorodzinnymi lub mieszkalnymi wielorodzinnymi, w których co najmniej połowę liczby lokali stanowią lokale mieszkalne, lub te budynki wraz z budynkami gospodarczymi, garażami itp. umożliwiającymi prawidłowe korzystanie z budynków mieszkalnych.
ustawa o przekształceniu art. 4 § ust. 1
Ustawa o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego gruntów zabudowanych na cele mieszkaniowe w prawo własności tych gruntów
Zaświadczenie potwierdzające przekształcenie prawa jest deklaratoryjne i konieczne do ujawnienia w księdze wieczystej oraz ewidencji gruntów i budynków prawa własności.
k.p.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c
Kodeks postępowania administracyjnego
Podstawa do uchylenia zaskarżonego postanowienia w przypadku stwierdzenia naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
k.p.a. art. 217 § § 2 pkt 2
Kodeks postępowania administracyjnego
Zaświadczenie wydaje się, jeżeli osoba ubiega się o zaświadczenie ze względu na swój interes prawny w urzędowym potwierdzeniu określonych faktów lub stanu prawnego.
k.p.a. art. 218 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Organ administracji publicznej obowiązany jest wydać zaświadczenie, gdy chodzi o potwierdzenie faktów albo stanu prawnego, wynikających z prowadzonej przez ten organ ewidencji, rejestrów bądź z innych danych znajdujących się w jego posiadaniu.
Pomocnicze
ustawa o przekształceniu art. 4a
Ustawa o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego gruntów zabudowanych na cele mieszkaniowe w prawo własności tych gruntów
k.p.a. art. 7
Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada prawdy obiektywnej i podejmowania wszelkich niezbędnych kroków do dokładnego ustalenia stanu faktycznego i prawnego sprawy.
k.p.a. art. 11
Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada przekonywania, wymagająca od organu wyjaśnienia podstaw faktycznych i prawnych rozstrzygnięcia.
k.p.a. art. 15
Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada dwuinstancyjności postępowania.
k.p.a. art. 77 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek zebrania i wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego.
k.p.a. art. 80
Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek oceny mocy dowodowej poszczególnych środków dowodowych.
k.p.a. art. 124 § § 2
Kodeks postępowania administracyjnego
Wymóg wyczerpującego uzasadnienia postanowienia.
k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Organ odwoławczy utrzymuje w mocy postanowienie organu pierwszej instancji.
k.p.a. art. 144
Kodeks postępowania administracyjnego
Organ odwoławczy może przeprowadzić postępowanie wyjaśniające.
k.p.a. art. 218 § § 2
Kodeks postępowania administracyjnego
Organ administracji publicznej, przed wydaniem zaświadczenia, może przeprowadzić w koniecznym zakresie postępowanie wyjaśniające.
p.u.s.a. art. 1 § § 1 i 2
Ustawa Prawo o ustroju sądów administracyjnych
Sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem.
p.p.s.a. art. 3 § § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Kontrola działalności administracji publicznej sprawowana przez sądy administracyjne.
p.p.s.a. art. 151
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Oddalenie skargi przez sąd.
p.p.s.a. art. 153
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Organ uwzględni wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w uzasadnieniu wyroku sądu.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Naruszenie art. 7, 77 § 1 i 80 k.p.a. poprzez brak prawidłowego ustalenia stanu faktycznego sprawy co do rzeczywistej funkcji budynku. • Naruszenie art. 11 i 124 § 2 k.p.a. poprzez zaniechanie podjęcia wyczerpującej analizy stanu faktycznego i prawnego. • Organ odwoławczy nie dokonał własnych ustaleń faktycznych i nie odniósł się do zarzutów zażalenia. • Organ odwoławczy orzekał mimo braku całości akt administracyjnych.
Godne uwagi sformułowania
zaświadczenie ma charakter deklaratoryjny • przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w prawo własności następuje z mocy samej ustawy • organ winien był zadbać o dostęp do pełnych akt postępowania • zasada dwuinstancyjności postępowania • organ odwoławczy pozostaje samodzielne dokonanie ustaleń faktycznych, a następnie przeprowadzenie oceny prawnej
Skład orzekający
Aneta Majowska
sprawozdawca
Artur Żurawik
członek
Grzegorz Dobrowolski
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Ustalenie stanu faktycznego w postępowaniu o wydanie zaświadczenia, obowiązki organu odwoławczego w postępowaniu dwuinstancyjnym, znaczenie kompletności akt sprawy."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości zabudowanych na cele mieszkaniowe.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnego prawa majątkowego (przekształcenie użytkowania wieczystego we własność) i pokazuje typowe problemy proceduralne w administracji, które mogą mieć wpływ na prawa obywateli.
“Błędy proceduralne organów administracji mogą uniemożliwić potwierdzenie prawa własności.”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.