II SA/Gl 207/25
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach oddalił sprzeciw od decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego, które uchyliło decyzję nakładającą obowiązek ograniczenia emisji hałasu z klimatyzatorów z powodu wadliwie przeprowadzonych postępowań dowodowych przez organ pierwszej instancji.
Skarżąca wniosła sprzeciw od decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego, która uchyliła decyzję Prezydenta Miasta nakładającą na właściciela obowiązek ograniczenia emisji hałasu z urządzeń klimatyzacyjnych. Kolegium uznało, że organ pierwszej instancji naruszył przepisy postępowania, nie wyjaśniając wystarczająco stanu faktycznego, w tym stanu technicznego urządzeń i rzeczywistego poziomu hałasu. Sąd administracyjny, rozpoznając sprzeciw, ocenił jedynie prawidłowość zastosowania przez Kolegium art. 138 § 2 k.p.a. i uznał, że Kolegium prawidłowo uchyliło decyzję organu pierwszej instancji z powodu istotnych braków w postępowaniu dowodowym, które nie mogły być uzupełnione w postępowaniu odwoławczym.
Sprawa dotyczyła sprzeciwu wniesionego przez A. W. od decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach, która uchyliła w całości decyzję Prezydenta Miasta K. nakładającą na M. T. obowiązek ograniczenia emisji hałasu z urządzeń klimatyzacyjnych. Organ pierwszej instancji ustalił, że urządzenia te przekraczają dopuszczalne normy hałasu, mimo że w dniu pomiarów nie pracowały, a obliczenia wykonano metodą teoretyczną. Właściciel urządzeń kwestionował prawidłowość tych ustaleń. Samorządowe Kolegium Odwoławcze, działając na podstawie art. 138 § 2 k.p.a., uchyliło decyzję organu pierwszej instancji, wskazując na naruszenie przepisów postępowania (art. 7, 77 § 1, 80 k.p.a.) i konieczność uzupełnienia materiału dowodowego, w tym przeprowadzenia ponownych pomiarów hałasu w trakcie pracy urządzeń. Kolegium podkreśliło, że organ pierwszej instancji nie ustalił stanu technicznego urządzeń, nie wyjaśnił kwestii natężenia hałasu w zależności od warunków pracy i atmosferycznych, ani nie ocenił prawidłowo zebranego materiału dowodowego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach, rozpoznając sprzeciw od decyzji Kolegium, ocenił jedynie prawidłowość zastosowania przez organ odwoławczy art. 138 § 2 k.p.a. Sąd uznał, że Kolegium prawidłowo zastosowało ten przepis, ponieważ organ pierwszej instancji dopuścił się istotnych uchybień proceduralnych, które uniemożliwiły merytoryczne rozstrzygnięcie sprawy. Sąd podkreślił, że w postępowaniu prowadzonym z urzędu ciężar dowodu spoczywa na organie, a braki w postępowaniu dowodowym nie mogły być uzupełnione przez organ odwoławczy bez naruszenia zasady dwuinstancyjności. W związku z tym Sąd oddalił sprzeciw, podtrzymując decyzję Kolegium o przekazaniu sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Tak, organ odwoławczy prawidłowo zastosował art. 138 § 2 k.p.a., ponieważ organ pierwszej instancji dopuścił się istotnych uchybień proceduralnych, które uniemożliwiły merytoryczne rozstrzygnięcie sprawy, a braki te nie mogły być uzupełnione przez organ odwoławczy bez naruszenia zasady dwuinstancyjności.
Uzasadnienie
Sąd ocenił jedynie prawidłowość zastosowania przez organ odwoławczy art. 138 § 2 k.p.a. Stwierdzono, że organ pierwszej instancji nie przeprowadził wystarczającego postępowania dowodowego, nie ustalił stanu technicznego urządzeń klimatyzacyjnych ani rzeczywistego poziomu hałasu, co stanowiło naruszenie przepisów postępowania. Te braki miały istotny wpływ na rozstrzygnięcie i nie mogły być uzupełnione przez organ odwoławczy.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (25)
Główne
k.p.a. art. 138 § 2
Kodeks postępowania administracyjnego
p.p.s.a. art. 3 § 2a
Kodeks postępowania przed sądami administracyjnymi
p.o.ś. art. 363 § 1
Ustawa z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska
Pomocnicze
k.p.a. art. 104
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 107
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 7
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 77 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 80
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 136
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 151a § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 151a § 2
Kodeks postępowania administracyjnego
p.p.s.a. art. 64a
Kodeks postępowania przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 64e
Kodeks postępowania przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 151a § 1
Kodeks postępowania przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 64d § 1
Kodeks postępowania przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 64b § 3
Kodeks postępowania przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 151a § 2
Kodeks postępowania przed sądami administracyjnymi
p.o.ś. art. 363 § 2
Ustawa z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska
p.o.ś. art. 376 § 2
Ustawa z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska
p.o.ś. art. 378 § 1
Ustawa z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska
p.o.ś. art. 115a § 1
Ustawa z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska
p.o.ś. art. 364
Ustawa z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska
p.o.ś. art. 375
Ustawa z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska
Rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 14 czerwca 2007 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów hałasu w środowisku § Tabela 1, poz. 2a
Rozporządzenie Ministra Klimatu i Środowiska z 7 września 2021 r. w sprawie wymagań w zakresie prowadzenia pomiarów wielkości emisji § Załącznik nr 7
Argumenty
Skuteczne argumenty
Organ odwoławczy prawidłowo zastosował art. 138 § 2 k.p.a. z uwagi na istotne naruszenia przepisów postępowania przez organ pierwszej instancji. Braki w postępowaniu dowodowym organu pierwszej instancji (brak ustalenia stanu technicznego urządzeń, brak pomiarów hałasu w trakcie pracy) miały istotny wpływ na rozstrzygnięcie i nie mogły być uzupełnione przez organ odwoławczy.
Odrzucone argumenty
Argumenty skarżącej dotyczące stanu technicznego urządzeń i ich wpływu na sprawę, które nie były przedmiotem oceny sądu w postępowaniu sprzeciwowym.
Godne uwagi sformułowania
Sąd ocenia jedynie istnienie przesłanek do wydania decyzji, o której mowa w art. 138 § 2 k.p.a. Organ odwoławczy w sposób prawidłowy zastosował art. 138 § 2 k.p.a. Zaniedbania Organu I instancji w zgromadzeniu i ocenie materiału dowodowego nie mogły być usunięte w postępowaniu odwoławczym, gdyż godziłoby to w zasadę dwuinstancyjności. Ciężar dowodu spoczywa na organie, a nie na stronie, w postępowaniu prowadzonym z urzędu.
Skład orzekający
Agnieszka Kręcisz-Sarna
przewodniczący sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Prawidłowe stosowanie art. 138 § 2 k.p.a. przez organ odwoławczy w przypadku istotnych naruszeń proceduralnych przez organ pierwszej instancji, zwłaszcza w sprawach prowadzonych z urzędu, gdzie ciężar dowodu spoczywa na organie."
Ograniczenia: Dotyczy specyfiki postępowania w przedmiocie sprzeciwu od decyzji kasatoryjnej organu odwoławczego.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa ilustruje kluczowe zasady postępowania administracyjnego, w tym znaczenie prawidłowego przeprowadzenia dowodów i rolę zasady dwuinstancyjności. Jest to interesujące dla prawników procesualistów.
“WSA w Gliwicach: Jak błędy organu pierwszej instancji mogą doprowadzić do uchylenia decyzji i ponownego rozpatrzenia sprawy.”
Sektor
ochrona środowiska
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII SA/Gl 207/25 - Wyrok WSA w Gliwicach Data orzeczenia 2025-03-17 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2025-02-06 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach Sędziowie Agnieszka Kręcisz-Sarna /przewodniczący sprawozdawca/ Symbol z opisem 6139 Inne o symbolu podstawowym 613 Hasła tematyczne Ochrona środowiska Skarżony organ Samorządowe Kolegium Odwoławcze Treść wyniku Oddalono sprzeciw od decyzji Powołane przepisy Dz.U. 2024 poz 54 art. 115a, art. 363 Ustawa z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (t. j.) Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Asesor WSA Agnieszka Kręcisz - Sarna (spr.), po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 17 marca 2025 r. sprawy ze sprzeciwu A. W. od decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach z dnia 20 grudnia 2024 r. nr SKO.OS.41.9/851/2024/19452/KK w przedmiocie nałożenia obowiązku ograniczenia oddziaływania na środowisko i jego zagrożenia oddala sprzeciw. Uzasadnienie Zaskarżoną decyzją z 20 grudnia 2024 r., nr SKO.OS.41.9/851/2024/19452/KK Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Katowicach (dalej "Kolegium" lub "Organ odwoławczy") uchyliło w całości decyzję z 17 października 2024 r., nr [...] wydaną przez Prezydenta Miasta K. (dalej "Prezydent" lub "Organ I instancji") w przedmiocie nałożenia obowiązku ograniczenia oddziaływania na środowisko i jego zagrożenia oraz przekazało Prezydentowi sprawę do ponownego rozpatrzenia. Powyższa decyzja Kolegium zapadła w następującym stanie sprawy. Prezydent nałożył na M. T., właściciela urządzeń klimatyzacyjnych posadowionych na posesji przy ul. [...] K., na działkach nr [...] i [...], karta mapy 117, obręb [...], (dalej "Właściciel"), obowiązek ograniczenia w porze dnia i nocy oddziaływania na środowisko i jego zagrożenia emisji hałasu do środowiska z urządzeń klimatyzacyjnych, inwertorowych w liczbie 2 sztuki, trwale zawieszonych na wschodniej ścianie budynku mieszkalnego przy ul. [...] w K. (punkt I sentencji decyzji). Prezydent określił: zakres ograniczenia, do jakiego ma zostać przywrócone środowisko, zgodny z dopuszczalnymi poziomami hałasu w środowisku dla terenów zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej w porze dnia i porze nocy; czynności zmierzające do ograniczenia oddziaływania na środowisko; termin wykonania obowiązku (punkt II sentencji decyzji). Podstawę prawną decyzji stanowiły w szczególności przepisy art. 104 i art. 107 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (powołany tekst jednolity: Dz. U. z 2024 r. poz. 572; dalej "k.p.a.") oraz art. 363 ust. 1 pkt 1 i ust. 2, art. 376 pkt 2 i art. 378 ust. 1 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (powołany tekst jednolity: Dz. U. z 2024 r. poz. 54 z późn. zm.; dalej "p.o.ś."). W uzasadnieniu decyzji wskazano, że przeprowadzone postępowanie wyjaśniające oraz wykonana analiza akustyczna wykazała przekroczenie dopuszczalnego poziomu emisji hałasu do środowiska w porze dnia i w porze nocy, przy oddziaływaniu obu jednostek klimatyzacyjnych umieszczonych na ścianie wschodniej budynku mieszkalnego posadowionego na działkach nr [...] i [...] przy ul. [...] w K.. W przypadku pory nocy przekroczenie dopuszczalnych poziomów hałasu występuje również przy pracy jednego klimatyzatora. Właściciel ww. działek nie prowadzi działalności gospodarczej pod wskazanym adresem ul. [...] w K.. Dlatego też kwestię uciążliwości akustycznych urządzeń klimatyzacyjnych należało rozpatrzyć w oparciu o art. 363 ust. 1 p.o.ś., a nie art. 115a ust. 1 p.o.ś. Zgodnie z Mapą wrażliwości hałasowej obszarów Miasta K. z października 2023 r. działki na których zainstalowane zostały urządzenia klimatyzacyjne oraz posesja znajdująca się w bezpośrednim sąsiedztwie oddziaływania tych urządzeń oznaczone są symbolem MN (tereny zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej) w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego, przyjętym uchwałą Rady Miasta K. z dnia [...] r. nr [...] w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego [...] dzielnic miasta K.. Oznacza to, że dopuszczalne poziomy hałasu w środowisku na wymienionym wyżej terenie są określone w pozycjach 2a tabeli 1 Załącznika do rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 14 czerwca 2007 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów hałasu w środowisku (Dz. U. z 2014 r. poz. 112). Przeprowadzone 16 października 2023 r. w godzinach od 16.00 do 23.00 obserwacje i pomiary zostały opisane w sprawozdaniu z 26 października 2023 r. Na posesji przy ul. [...] stwierdzono dwie jednostki klimatyzacyjne, inwertorowe marki [...], przy czym jednostka nr [...] w odległości 11,3 m od punktu pomiarowego ustalonego na posesji przy ul. [...] około 3,2 m od granicy posesji nr [...], a jednostka nr [...] w odległości 12,4 m od punktu pomiarowego i około 3,2 m od granicy posesji nr [...] Mimo prawidłowego zawiadomienia stron postępowania o terminie przeprowadzenia pomiarów w ustalonych godzinach urządzenia klimatyzacyjne nie zostały włączone. W związku z tym wartości emisji hałasu do środowiska wyznaczono metodą obliczeniową zgodnie z normą PN ISO 9613-2 "Akustyka-Tłumienie dźwięku podczas propagacji w przestrzeni otwartej. Ogólna metoda obliczania". Postępowanie takie było właściwe i zgodne z treścią załącznika nr 7 do rozporządzenia Ministra Klimatu i Środowiska z 7 września 2021 r. w sprawie wymagań w zakresie prowadzenia pomiarów wielkości emisji (Dz. U. z 2023 r. poz. 1706). Punkt pomiarowy P1 posadowiono na posesji nr [...] w odległości 0,82 m od elewacji budynku, przy czym mikrofon ustawiono na wysokości 4,00 m w świetle okna, co jest zgodne z rozporządzeniem z 7 września 2021 r. Pomiar wykonano w porze dnia w godzinach od 14.00 do 15.00 i w porze nocy w godzinach od 22.00 do 23.00, przy czym ze względu na brak pracy urządzeń klimatyzacyjnych pomiary dotyczyły wyłącznie tła akustycznego. Wykonanymi pomiarami określono średnie tło akustyczne w porze dnia i nocy w następujących wartościach: w porze dnia – LAtśred = 44,1 [dB]; w porze nocy - LAtśred = 36,7 [dB]. Na podstawie danych literaturowych i zgodnie z normą PN-EN ISO 3746:2011 obliczono moc akustyczną źródła (77,9 dB), co jest zgodne z literą F załącznika nr 7 do rozporządzenia z 7 września 2021 r. Wykonane obliczenia wykazały, że przy pracy dwóch jednostek klimatyzacyjnych w sposób ciągły, poziom ciśnienia akustycznego przy budynku mieszkalnym na ul. [...] wynosi 50,3 dB, zarówno w porze dnia jak i w porze nocy. W przypadku pracy jednej jednostki poziom ciśnienia akustycznego w punkcie pomiarowym waha się w zakresie 46,9 – 47,7 dB, przy wartości przedziałów niepewności rozszerzonej, oszacowanej dla poziomu ufności 95% (+U95) na poziomie 3,0 dB. W związku z tym należy stwierdzić przekroczenie dopuszczalnych poziomów hałasu emitowanego do środowiska w porze dnia i w porze nocy, przy oddziaływaniu obu jednostek, a także w porze nocy przy pracy jednego klimatyzatora. W odwołaniu od decyzji Właściciel zarzucił przeprowadzenie postępowania w sposób nierzetelny, z naruszeniem zasad k.p.a. Właściciel wskazał, że nie jest użytkownikiem instalacji wentylacji mechanicznej i nie prowadzi na działkach nr [...] i [...] żadnej działalności gospodarczej. Z treści zawiadomienia o przeprowadzeniu pomiarów hałasu nie wynikało, że jest on zobowiązany do włączenia urządzeń klimatyzacyjnych. Sporne urządzenia to nie instalacja wentylacji mechanicznej, a urządzenia klimatyzacyjne wykorzystywane podczas upałów w miesiącach letnich. Pomimo woli współpracy Właściciel nie poczuwa się do konieczności uruchomienia urządzeń klimatyzacyjnych w godzinach od 14.00 do 23.00 w październiku, tj. ponoszenia kosztów zużycia energii elektrycznej, wychłodzenia domu, a następnie ponoszenia kosztów jego ponownego ogrzania. Właściciel podkreślił, że zarówno same obliczenia jak i założenia przyjęte do obliczeń są dla niego niezrozumiałe. Urządzenia klimatyzacyjne nie są używane w nocy, a w ciągu dnia niezwykle rzadko przez 8 godzin. Wynik obliczeń wskazuje na nieznaczne przekroczenia, które można uznać za margines błędu, zważywszy na wielość współczynników takich jak tło, ukształtowanie terenu, wiatr, wilgotność. Rzekome przekroczenie przy założeniu pracy dwóch urządzeń wynosi zaledwie 0,3 dB w porze dnia. Podczas pracy jednej jednostki przekroczenie nie występuje. W porze nocy natomiast wyniki obliczeń wskazują przekroczenie, przy czym instalacja klimatyzacyjna w porze nocy nie jest używana. Właściciel zwrócił także uwagę, że postępowanie prowadzone z art. 115a ust. 1 p.o.ś. zostało umorzone. W postępowaniu, które zakończyło się wydaniem zaskarżonej decyzji, dopuszczono dowody zebrane w umorzonym postępowaniu, w tym sprawozdanie obejmujące analizę akustyczną. Kolegium, po rozpatrzeniu odwołania, działając na podstawie art. 138 § 2 k.p.a. zaskarżoną obecnie decyzją uchyliło decyzję Organu I instancji w całości i przekazało temu organowi sprawę do ponownego rozpatrzenia. W uzasadnieniu decyzji Organ odwoławczy przedstawił chronologicznie przebieg postępowania administracyjnego oraz przywołał mające zastosowanie w sprawie regulacje prawne. W ocenie Organu odwoławczego sprawa nie została rozpatrzona w sposób wszechstronny i wyczerpujący, a zatem Organ I instancji naruszył art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. W sytuacji gdy Organ I instancji orzekł pomimo tego, że nie dysponował niezbędnymi dowodami i dowodów tych nie przeprowadził, to w istocie nie nastąpiło rozpoznanie merytoryczne sprawy w pierwszej instancji. Takiej wadliwości organ II instancji nie może konwalidować, poza przypadkami z art. 136 k.p.a., z uwagi na naruszenie zasady dwuinstancyjności postępowania administracyjnego. Kolegium stwierdziło, że w okolicznościach sprawy konieczne jest przeprowadzenie postępowania dowodowego w znacznym zakresie, a okoliczności wymagające wyjaśnienia mają kluczowe znaczenie dla jej rozstrzygnięcia. Nie może to nastąpić w uzupełniającym postępowaniu dowodowym z art. 136 k.p.a. Organ odwoławczy wskazał, że z treści sprawozdania z 26 października 2023 r. wynika, że w dniu wykonania pomiarów poziomu hałasu jednostki klimatyzacyjne nie pracowały, nie były uruchomione, a obliczenia mocy akustycznej źródła hałasu wykonano w oparciu o karty katalogowe. Kolegium nie kwestionuje metodyki przyjętej do wykonania pomiarów poziomu hałasu wskazuje jednakże, że w stanie faktycznym sprawy wyliczenia te należy uznać za przedwczesne, wobec nie ustalenia przez Organ I instancji istotnych dla sprawy kwestii. Organ I instancji nie przeprowadził czynności wyjaśniających na okoliczność stanu technicznego urządzeń. Z materiału dowodowego nie wynika jaki jest ich aktualny stan techniczny. Spełnianie norm hałasu przez urządzenie klimatyzacyjne leży po stronie producenta tych urządzeń. Jednakże niewłaściwie przeprowadzona instalacja, a także konserwacja elementów tego urządzenia może powodować przekroczenie fabrycznych ograniczeń hałasu. Nadto wyjaśnienia wymagana na jakiej podstawie w sporządzonym sprawozdaniu na potrzeby obliczeń założono, że poziom tła akustycznego jest wyższy aniżeli 10 dB. Przeanalizowania wymaga także wskazywana w odwołaniu kwestia, że instalacja klimatyzacyjna nie pracuje w nocy, natomiast w dzień niezwykle rzadko przez 8 godzin. Zauważenia wymaga, że ani z ustaleń Organu I instancji ani ze sprawozdania nie wynika czy natężenie hałasu jest zawsze jednakowe w trakcie pracy dwóch jednostek, czy hałas wzrasta wraz z intensywnością używania urządzeń oraz warunków atmosferycznych panujących w otoczeniu. W nawiązaniu do powyższych zarzutów Kolegium stwierdza, że koniecznym jest rozważenie przeprowadzenia dowodu uzupełniającego w postaci ponownych pomiarów hałasu generowanego z urządzeń klimatyzacyjnych w trakcie pracy tych urządzeń. Strona postępowania A. W. (dalej "Skarżąca") złożyła sprzeciw od decyzji Kolegium wskazując, że nie zgadza się z zawartym w niej rozstrzygnięciem. Skarżąca wskazała, że stan techniczny urządzeń nie ma znaczenia dla sprawy. Jeśli już przyjąć, że ma znaczenie to jest to argument na niekorzyść Właściciela urządzeń bowiem przekroczenia mogą być znacznie wyższe niż to wynika ze sprawozdania. Właściciel urządzeń podaje nieprawdziwe informacje na temat pracy tych urządzeń i ich stanu technicznego. Organ odwoławczy nie może kwestionować specjalistycznych pomiarów i przygotowania zawodowego eksperta, który je przeprowadził. Skarżąca wskazała, że poza hałasem od strony zachodniej nie do zniesienia są także dodatkowe immisje jak odór, gorące powietrze z pracy tych urządzeń. Kolegium w odpowiedzi na sprzeciw wniosło o jego oddalenie. Wnosząc o oddalenie sprzeciwu Kolegium podtrzymało swoje stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: Sprzeciw nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 3 § 2a w zw. z art. 64a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935 z późn. zm.; dalej "p.p.s.a."), sądy administracyjne orzekają w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 k.p.a. Stosownie do art. 64e p.p.s.a. rozpoznając sprzeciw od decyzji, sąd ocenia jedynie istnienie przesłanek do wydania decyzji, o której mowa w art. 138 § 2 k.p.a. Sąd, uwzględniając sprzeciw od decyzji uchyla decyzję w całości, jeżeli stwierdzi naruszenie art. 138 § 2 k.p.a. (art. 151a § 1 p.p.s.a.). Natomiast w przypadku nieuwzględnienia sprzeciwu od decyzji, sąd oddala sprzeciw (art. 151a § 2 p.p.s.a.). Sprzeciw został rozpoznany przez Sąd na posiedzeniu niejawnym stosownie do art. 64d § 1 p.p.s.a. Należy wyjaśnić, że sprzeciw służy wyłącznie do zbadania prawidłowości zastosowania przez organ odwoławczy ustawowych przesłanek uchylenia decyzji wydanej na podstawie art. 138 § 2 k.p.a. Sąd nie rozstrzyga zatem sprawy merytorycznie. Określony w art. 64e p.p.s.a. oraz art. 151a § 1 p.p.s.a. zakres rozpoznania sprawy nie obejmuje bowiem oceny decyzji administracyjnej w takim zakresie, w jakim przesądzałoby to o prawach podmiotów, które z uwagi na art. 64b § 3 p.p.s.a. nie mogą brać udziału w postępowaniu przed sądem administracyjnym (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego (dalej "NSA") z: 5 listopada 2019 r., II OSK 3238/19; 7 czerwca 2018 r., II OSK1319/18 - opubl. w internetowej bazie: orzeczenia.nsa.gov.pl, dalej "CBOSA"). Zgodnie z art. 138 § 2 k.p.a. organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji, gdy decyzja ta została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. Zatem przesłankami dopuszczalności uchylenia decyzji organu pierwszej instancji i przekazania temu organowi sprawy do ponownego rozpatrzenia są naruszenie przez organ pierwszej instancji przepisów postępowania oraz – stanowiące konsekwencję tego naruszenia – zaniechanie wyjaśnienia przez ten organ okoliczności faktycznych sprawy w stopniu mającym wpływ na jej rozstrzygnięcie. Wobec tego decyzja kasacyjna jest wydawana wówczas, gdy organ pierwszej instancji albo w ogóle nie przeprowadził postępowania wyjaśniającego albo przeprowadzone postępowanie wyjaśniające jest niewystarczające do prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy i jednocześnie brak jest podstaw do zastosowania przez organ odwoławczy przepisu art. 136 k.p.a., tj. przeprowadzenia przez organ odwoławczy dodatkowego postępowania dowodowego (por. wyrok NSA z 5 stycznia 2010 r., I OSK 943/09, opubl. w CBOSA). Zakres postępowania wyjaśniającego determinują przepisy stanowiące podstawę rozstrzygnięcia merytorycznego w sprawie. W świetle zatem art. 138 § 2 k.p.a. konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy, mający istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie, sąd powinien oceniać przez pryzmat przepisów prawa materialnego, które mogą mieć zastosowanie w danej sprawie (por. wyroki NSA z: 24 sierpnia 2021 r., II OSK 1484/21, 13 lutego 2019 r., II OSK 132/19; 26 listopada 2019 r., II OSK 3311/19 – opubl. w CBOSA). Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji według kryteriów określonych w art. 64e p.p.s.a. Sąd doszedł do przekonania, że Organ odwoławczy w sposób prawidłowy zastosował art. 138 § 2 k.p.a. Organ odwoławczy w zaskarżonej decyzji wskazał na naruszenie przez Prezydenta konkretnych przepisów prawa procesowego oraz wyliczył braki, jakie zawiera materiał dowodowy. Zdaniem Sądu wskazany w zaskarżonej decyzji konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na treść rozstrzygnięcia. Chodzi bowiem o okoliczności o charakterze zasadniczym dla prowadzonego postępowania, od których zależy jego wynik. Słusznie Organ odwoławczy przyjął, że zaniedbania Organu I instancji w zgromadzeniu i ocenie materiału dowodowego nie mogły być usunięte w postępowaniu odwoławczym, gdyż godziłoby to w zasadę dwuinstancyjności. Na podstawie art. 363 p.o.ś. wójt, burmistrz lub prezydent miasta jest uprawniony do nakazania, w drodze decyzji, osobie fizycznej, której działanie negatywnie oddziałuje na środowisko, wykonania w określonym czasie czynności zmierzających do ograniczenia negatywnego oddziaływania na środowisko i jego zagrożenia, bądź przywrócenia środowiska do stanu właściwego. Podstawą zastosowania przepisu art. 363 ust. 1 p.o.ś. są dwie okoliczności - negatywne oddziaływanie na środowisko oraz ustalenie osoby fizycznej, której działanie negatywnie oddziałuje na środowisko. Przepis art. 363 p.o.ś. nie definiuje co należy rozumieć poprzez działanie negatywnie oddziałujące na środowisko Jak podkreśla się w orzecznictwie zastosowanie art. 363 ust. 1 u.p.o.ś. ma miejsce wtedy, gdy doszło do przekroczenia dopuszczalnej ingerencji w stan środowiska naturalnego. Działalność polegająca na wywieraniu negatywnego wpływu na środowisko obejmuje bowiem takie działanie, które narusza obowiązujące standardy korzystania ze środowiska (por. wyrok NSA z 9 lutego 2021 r., III OSK 3138/21, opubl. w CBOSA). Ewentualne zastosowanie w stosunku do osoby fizycznej uprawnień wynikających z art. 363 p.o.ś. musi zostać poprzedzone nie budzącymi wątpliwości ustaleniami, że negatywne oddziaływanie na środowisko ma miejsce (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z 22 lutego 2018 r., sygn. akt II SA/Po 801/17, opubl. w CBOSA). Organ prowadzący postępowanie w oparciu o art. 363 p.o.ś. powinien zatem ustalić czy w konkretnym przypadku ma miejsce negatywne oddziaływanie na środowisko przez osobę fizyczną, na czym ono polega i jaka jest jego skala. Ustalenie skali negatywnego oddziaływania na środowisko ma bowiem znaczenie dla właściwości organów oraz rodzaju stosowanych środków prawnych. W szczególności jeżeli z przeprowadzonej oceny wynikałoby, że negatywne oddziaływanie osiągnęło znaczne rozmiary lub zagraża życiu lub zdrowiu ludzi, to organem właściwym do wydania stosownej decyzji będzie zgodnie z regułami wynikającymi z art. 364 p.o.ś. wojewódzki inspektor ochrony środowiska. Brak wyjaśnienia wskazanych okoliczności stanu faktycznego wywoła ten efekt, że nie wiadomo będzie, czy w konkretnym przypadku zastosowano właściwe środki odpowiedzialności administracyjnej (por. postanowienie NSA z 17 czerwca 2015 r., II OW 9/15, opubl. w CBOSA). Zdaniem Sądu decyzja Kolegium zawiera konkretne wskazania co do postępowania wyjaśniającego, jakie powinien przeprowadzić Organ I instancji oraz wskazuje, że organ ten nie ustalił w sposób wystarczający stanu faktycznego sprawy, dającego podstawę do wydania końcowego rozstrzygnięcia. Organ I instancji dopuścił jako dowód w sprawie m. in. sprawozdanie nr [...] z 26 października 2023 r. obejmujące analizę akustyczną pod kątem określenia oddziaływania urządzeń klimatyzacyjno-wentylacyjnych zamontowanych na budynku mieszkalnym, posadowionym na działce nr [...] przy ul. [...] w K.. Zauważyć przy tym należy, że dowód ten został przeprowadzony w ramach postępowania prowadzonego w oparciu o art. 115a ust. 2 p.o.ś., które zostało umorzone. Z uwagi na specyfikę postępowania z art. 363 p.o.ś., które może być zgodnie z art. 375 p.o.ś. wszczęte tylko z urzędu, dopuszczalne jest wykorzystanie w tym postępowaniu materiału dowodowego uzyskanego przed formalnym jego wszczęciem czy też w ramach innego postępowania administracyjnego. Jednakże sprawozdanie z 26 października 2023 r. jest środkiem dowodowym, który podlega ocenie organu jak każdy środek dowodowy. Organ I instancji nie przeprowadził oceny ww. dokumentu, ograniczając się do przytoczenia wyników pomiarów poziomu hałasu. Tymczasem jak słusznie zauważa Kolegium ze sprawozdania wynika, że w dniu wykonania pomiarów hałasu urządzenia klimatyzacyjne nie były uruchomione, a obliczenia mocy akustycznej źródła hałasu wykonano w oparciu o karty katalogowe. Organ I instancji nie wyjaśnił kwestii stanu technicznego ww. urządzeń. Stan techniczny wynikający z instalacji, użytkowania i utrzymywania urządzeń ma bezpośredni wpływ na spełnianie przez urządzenia norm hałasu. Ani ze sprawozdania ani z ustaleń Organu I instancji nie wynika, czy natężenie hałasu jest jednakowe w trakcie pracy urządzeń, czy zależy od warunków atmosferycznych i długości czasu pracy urządzeń. Z uwagi na fakt, że urządzenia w czasie wykonywania pomiarów nie pracowały w sposób odgórny przyjęto ich czas pracy w porze dnia i w porze nocnej. Ze sprawozdania nie wynika także dlaczego przyjęto taką a nie inną wartość poziomu tła akustycznego. W ocenie Sądu, Organ odwoławczy prawidłowo uznał, że niewyjaśnienie wskazanych wyżej okoliczności stanowi naruszenie przepisów postępowania (art. 7, art. 77 § 1, art. 80 k.p.a. w związku z art. 363 p.o.ś.), a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. Należy mieć na uwadze, że postępowanie w rozpoznawanej sprawie jest prowadzone z urzędu, a nie na wniosek strony. Oznacza to, że to na organie spoczywa główny ciężar ustalenia okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy. Wskazane przez Kolegium uchybienia skutkują tym, że Organ I instancji został zobowiązany do rozważania przeprowadzenia dowodu uzupełniającego w formie ponownych pomiarów hałasu generowanego przez urządzenia klimatyzacyjne w trakcie ich pracy. Przy czym w tym zakresie Organ I instancji powinien uwzględnić ogólne zasady obowiązujące w postępowaniu administracyjnym, w tym dotyczące przeprowadzania dowodów i zapewnienia stronie czynnego udziału w postępowaniu. Organ odwoławczy w ramach uzupełniającego postępowania dowodowego nie może natomiast gromadzić nowych dowodów, czynić nowych ustaleń faktycznych i je oceniać, jeżeli mają one istotny wpływ na wynik postępowania i ich rozważenie wymaga podjęcia przez organ odwoławczy szeregu czynności procesowych (por. wyrok NSA z 13 listopada 2020 r., II OSK 2688/20, opubl. w CBOSA). Strona zostałaby bowiem pozbawiona rozstrzygnięcia sprawy przez dwa różne organy administracji. Niewątpliwie zatem w rozpoznawanej sprawie zachodziły przesłanki z art. 138 § 2 k.p.a., które uprawniały Kolegium do wydania decyzji o charakterze kasatoryjnym. Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 151a § 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI