II SA/Gl 1918/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach rozpoznał sprawę ze sprzeciwu K. K. od decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach, która uchyliła decyzję Burmistrza Miasta C. nakazującą przywrócenie poprzedniego sposobu zagospodarowania działki. Burmistrz pierwotnie nakazał K. K. usunięcie przedmiotów związanych z działalnością polegającą na przetwarzaniu odpadów, uznając, że obecny sposób użytkowania nieruchomości jest sprzeczny z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego z 2019 r. Plan ten dopuszczał zabudowę mieszkaniową jednorodzinną i usługową, wyłączając m.in. transport i gospodarkę magazynową. Burmistrz ustalił, że na nieruchomości prowadzona jest działalność w zakresie przetwarzania odpadów tworzyw sztucznych, a zmiany zagospodarowania nastąpiły od 2015 r. Skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego, kwestionując ustalenia dotyczące daty rozpoczęcia działalności i jej charakteru. Samorządowe Kolegium Odwoławcze, uchylając decyzję Burmistrza na podstawie art. 138 § 2 k.p.a., wskazało na niewystarczający materiał dowodowy i konieczność uzupełnienia postępowania wyjaśniającego, zwłaszcza w zakresie ustalenia daty zmiany sposobu zagospodarowania terenu i jego zgodności z planem miejscowym. Kolegium podkreśliło, że zmiana zagospodarowania terenu w sposób niezgodny z planem miejscowym może być stwierdzona tylko w przypadku dokonania tej zmiany po wejściu w życie planu. Skarżąca wniosła sprzeciw od decyzji Kolegium, argumentując, że dane z CEIDG wskazują na prowadzenie działalności gospodarczej od 2018 r., co wyklucza zastosowanie art. 59 ust. 3 pkt 2 u.p.z.p. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił sprzeciw, uznając, że Kolegium prawidłowo zastosowało art. 138 § 2 k.p.a. Sąd podkreślił, że ocena istnienia przesłanek do wydania decyzji kasacyjnej opiera się na analizie przepisów prawa materialnego i konieczności przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego. Wskazał, że dane z CEIDG mają charakter deklaratoryjny i mogą być wzruszone, a ustalenie faktycznego sposobu zagospodarowania terenu wymaga szerszego postępowania dowodowego niż tylko analiza rejestru. Sąd uznał, że Kolegium zasadnie uchyliło decyzję organu pierwszej instancji ze względu na istotne braki w materiale dowodowym.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja przepisów dotyczących przywrócenia poprzedniego sposobu zagospodarowania terenu niezgodnie z planem miejscowym, zastosowanie art. 138 § 2 k.p.a. przez organ odwoławczy oraz znaczenie danych z CEIDG w postępowaniu administracyjnym.
Sprawa dotyczy specyficznego stanu faktycznego i procedury sprzeciwu od decyzji kasacyjnej, co może ograniczać jej bezpośrednie zastosowanie w innych kontekstach.
Zagadnienia prawne (3)
Czy organ odwoławczy prawidłowo zastosował art. 138 § 2 k.p.a. uchylając decyzję organu pierwszej instancji i przekazując sprawę do ponownego rozpatrzenia z powodu niewystarczającego materiału dowodowego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, organ odwoławczy prawidłowo zastosował art. 138 § 2 k.p.a., ponieważ organ pierwszej instancji nie wyjaśnił kluczowych okoliczności sprawy, co uniemożliwiło rozstrzygnięcie zgodnie z zasadą dwuinstancyjności.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że Kolegium prawidłowo zastosowało art. 138 § 2 k.p.a., gdyż organ pierwszej instancji nie ustalił wystarczająco stanu faktycznego, w szczególności daty i charakteru zmiany sposobu zagospodarowania terenu, co miało istotny wpływ na rozstrzygnięcie. Konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy był na tyle szeroki, że wymagał uzupełnienia postępowania dowodowego, które nie mogło być przeprowadzone przez organ odwoławczy bez naruszenia zasady dwuinstancyjności.
Jakie znaczenie dla ustalenia zmiany sposobu zagospodarowania terenu mają wpisy do Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej (CEIDG)?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Wpisy do CEIDG mają charakter deklaratoryjny i rodzą jedynie wzruszalne domniemanie faktyczne prowadzenia zgłoszonej działalności, nie są wystarczające do samodzielnego ustalenia zmiany sposobu zagospodarowania terenu.
Uzasadnienie
Sąd wyjaśnił, że zapisy w CEIDG są deklaratoryjne i mogą być obalone w toku postępowania administracyjnego. Nie można ograniczać postępowania dowodowego tylko do tego jednego środka, zwłaszcza gdy istnieją wątpliwości co do faktycznego wpływu działalności na zagospodarowanie terenu.
Czy przepis art. 59 ust. 3 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (u.p.z.p.) znajduje zastosowanie do zmian zagospodarowania terenu, które nastąpiły przed wejściem w życie nowelizacji wprowadzającej art. 35a u.p.z.p.?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, przepis art. 59 ust. 3 u.p.z.p. w brzmieniu właściwym dla rozpoznawanej sprawy (z uwzględnieniem zmian dokonanych z dniem 24 września 2023 r.) znajduje zastosowanie, a nie przepis art. 35a u.p.z.p., który nie odnosi się do stanów faktycznych zaistniałych przed jego wejściem w życie.
Uzasadnienie
Sąd podzielił stanowisko organu odwoławczego, że w sprawie zastosowanie znajdzie znowelizowany przepis art. 59 ust. 3 u.p.z.p., a nie nowy przepis art. 35a u.p.z.p., który nie odnosi się do stanów faktycznych sprzed jego wejścia w życie.
Przepisy (12)
Główne
u.p.z.p. art. 59 § 3 pkt 2
Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
W przypadku zmiany zagospodarowania terenu niezgodnie z planem miejscowym, organ może nakazać przywrócenie poprzedniego sposobu zagospodarowania. Kluczowe jest ustalenie daty zmiany i zgodności z planem.
u.p.z.p. art. 59 § ust. 3 pkt 2
Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
Nakaz przywrócenia poprzedniego sposobu zagospodarowania nieruchomości.
Pomocnicze
k.p.a. art. 104
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 138 § § 2
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Organ odwoławczy może uchylić decyzję organu pierwszej instancji i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia, gdy decyzja została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie.
p.p.s.a. art. 3 § § 2a
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sądy administracyjne orzekają w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 k.p.a.
p.p.s.a. art. 64e
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Rozpoznając sprzeciw od decyzji, sąd ocenia jedynie istnienie przesłanek do wydania decyzji, o której mowa w art. 138 § 2 k.p.a.
p.p.s.a. art. 151a § § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
W przypadku nieuwzględnienia sprzeciwu od decyzji, sąd oddala sprzeciw.
p.b. art. 30 § ust. 1b
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane
u.p.z.p. art. 59 § ust. 2
Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
Wymogu uzyskania decyzji o warunkach zabudowy nie stosuje się do tymczasowej, jednorazowej zmiany zagospodarowania terenu, trwającej do roku.
u.p.z.p. art. 59 § ust. 2a
Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
Decyzji o warunkach zabudowy nie wymaga zmiana zagospodarowania terenu dotycząca niektórych obiektów budowlanych.
u.p.z.p. art. 35a
Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
W przypadku zmiany zagospodarowania terenu w sposób sprzeczny z obowiązującym planem miejscowym, organ może zakazać zagospodarowania terenu w sposób sprzeczny z planem.
u.o. art. 3 § ust. 1 pkt 6
Ustawa z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach
Argumenty
Skuteczne argumenty
Organ odwoławczy prawidłowo zastosował art. 138 § 2 k.p.a. z uwagi na istotne braki w materiale dowodowym organu pierwszej instancji. • Ustalenie faktycznego sposobu zagospodarowania terenu wymaga szerszego postępowania dowodowego niż tylko analiza danych z CEIDG. • Zmiana zagospodarowania terenu w sposób niezgodny z planem miejscowym może być stwierdzona tylko w przypadku dokonania tej zmiany po wejściu w życie planu.
Odrzucone argumenty
Organ odwoławczy mógł samodzielnie ustalić stan faktyczny na podstawie danych z CEIDG i rozstrzygnąć sprawę co do istoty, uchylając decyzję organu pierwszej instancji i umarzając postępowanie. • Dane z CEIDG jednoznacznie wskazują na prowadzenie działalności gospodarczej od daty wykluczającej zastosowanie art. 59 ust. 3 pkt 2 u.p.z.p.
Godne uwagi sformułowania
konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie • zapisy w CEIDG należy traktować jako swoistą deklarację (zgłoszenie) zamierzonej przez osobę fizyczną działalności • domniemanie to jest wzruszalne co oznacza, że można je obalić w toku postępowania administracyjnego
Skład orzekający
Agnieszka Kręcisz-Sarna
przewodniczący sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących przywrócenia poprzedniego sposobu zagospodarowania terenu niezgodnie z planem miejscowym, zastosowanie art. 138 § 2 k.p.a. przez organ odwoławczy oraz znaczenie danych z CEIDG w postępowaniu administracyjnym."
Ograniczenia: Sprawa dotyczy specyficznego stanu faktycznego i procedury sprzeciwu od decyzji kasacyjnej, co może ograniczać jej bezpośrednie zastosowanie w innych kontekstach.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa jest interesująca dla prawników zajmujących się prawem administracyjnym i nieruchomościami ze względu na interpretację przepisów dotyczących zmiany sposobu zagospodarowania terenu i procedury administracyjnej.
“Kiedy można nakazać przywrócenie poprzedniego sposobu zagospodarowania działki? Sąd wyjaśnia kluczowe zasady.”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.