II SA/Gl 182/22

II SA/Gl 182/22 - Postanowienie WSA w Gliwicach
Data orzeczenia
2022-04-13
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2022-02-09
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Sędziowie
Rafał Wolnik /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Hasła tematyczne
Odrzucenie skargi
Sygn. powiązane
I OSK 1155/22 - Postanowienie NSA z 2022-08-31
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Odrzucono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2022 poz 329
art. 58 § 1 pkt 1 i art. 58 § 3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi  - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Rafał Wolnik, , , po rozpoznaniu w dniu 13 kwietnia 2022 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Miasta R. na akt Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie stwierdzenia właściwości miejscowej w sprawie ponoszenia wydatków na opiekę i wychowanie dzieci p o s t a n a w i a: 1. odrzucić skargę, 2. zwrócić stronie skarżącej kwotę 100,00 (sto) złotych tytułem uiszczonego wpisu sądowego od skargi.
Uzasadnienie
Pismem z dnia 5 stycznia 2022 r. Miasto R. (dalej: "strona skarżąca") wniosło do tut. Sądu skargę na akt Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach z dnia [...] r. w przedmiocie stwierdzenia właściwości miejscowej w sprawie ponoszenia wydatków na opiekę i wychowanie dzieci. W uzasadnieniu skargi strona skarżąca wskazała, że ma świadomość, iż w orzecznictwie sądów administracyjnych nie budzi wątpliwości pogląd o niedopuszczalności zaskarżenia postanowień rozstrzygających spór o właściwość pomiędzy organami administracji publicznej, skutkujący odrzuceniem skargi. Jednakże strona skarżąca poszukuje ochrony prawnej przed sądem, gdyż przedmiotowa sprawa dotyczy postępowania jednoinstancyjnego, w którym organ administracji publicznej wadliwie orzekł o kilkunastoletnim obowiązku ponoszenia przez stronę skarżącą wielosettysięcznych wydatków, a strona skarżąca nie została nawet zawiadomiona o prowadzeniu takiego postępowania. Zdaniem strony skarżącej takie działanie godzi w podstawowe zasady demokratycznego państwa prawnego. Stąd też strona skarżąca złożyła wniosek o rozważenie przedstawienia przez Sąd Trybunałowi Konstytucyjnemu pytania prawnego co do zgodności przepisu, na podstawie którego jednoinstancyjnie, bez zapewnienia jakichkolwiek gwarancji procesowych jednostce samorządu terytorialnego jako stronie, rozstrzygane są spory o właściwość pomiędzy powiatami i gminami co do ponoszenia wydatków na opiekę i wychowanie dzieci umieszczonych w pieczy zastępczej, tj. art. 191 ust. 16 ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej (obecnie: Dz. U. z 2022 r., poz. 447) z art. 78 Konstytucji RP.
Pismem z dnia 31 stycznia 2022 r. organ wniósł o odrzucenie skargi jako niedopuszczalnej.
Pismem z dnia 4 marca 2022 r. strona skarżąca podtrzymała stanowisko zaprezentowane w skardze.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje:
Skargę w niniejszej sprawie należało uznać za niedopuszczalną.
Kognicja sądów administracyjnych została wyznaczona w art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (obecnie: Dz. U. 2022 r., poz. 329), zwanej dalej p.p.s.a. W myśl tego przepisu kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na:
1) decyzje administracyjne;
2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty;
3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które przysługuje zażalenie;
4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2021 r. poz. 735, 1491 i 2052), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2021 r. poz. 1540, 1598, 2076 i 2105), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2021 r. poz. 422, z późn. zm.), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw;
4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających;
5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej;
6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;
7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego;
8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a;
9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw.
Skarga w niniejszej sprawie została wniesiona na akt Kolegium z dnia [...] r. w przedmiocie stwierdzenia właściwości miejscowej w sprawie ponoszenia wydatków na opiekę i wychowanie dzieci, wydany w oparciu o przepis art. 22 § 1 pkt 1 k.p.a. w zw. z art. 191 ust. 16 ustawy o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej. Zauważyć należy, że akty takie nie zostały objęte zakresem kontroli sądów administracyjnych. Są to czynności wewnętrzne organów administracji publicznej, wymykające się spod kontroli za pomocą środków zaskarżenia służących na drodze administracyjnej i na drodze sądowej. W związku z tym nie może być taki akt zaliczony do katalogu aktów wydawanych przez organy administracji publicznej, które mogą podlegać zaskarżeniu w ramach skargi do sądu administracyjnego. Kwestia ta nie budzi zresztą wątpliwości w orzecznictwie (por. m.in. postanowienia: WSA w Warszawie z dnia 31 lipca 2018 r., sygn. akt IV SA/Wa 2046/18; WSA w Poznaniu z dnia 10 kwietnia 2019 r., sygn. akt I SA/Po 237/19; WSA w Gliwicach z dnia 24 czerwca 2019 r., sygn. akt II SA/Gl 814/19; WSA w Olsztynie z dnia 28 czerwca 2019 r., sygn. akt II SA/Ol 441/19).
Zgodnie z art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a., jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego, sąd odrzuca skargę. W związku z powyższym Sąd, na mocy wskazanego przepisu i art. 58 § 3 p.p.s.a., orzekł jak w pkt 1 sentencji postanowienia. O zwrocie uiszczonego przez stronę skarżącą wpisu sądowego od skargi orzeczono w pkt 2 sentencji postanowienia na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a.
Odnosząc się natomiast do wniosku strony skarżącej o rozważenie przedstawienia Trybunałowi Konstytucyjnemu pytania prawnego, to przypomnieć przyjdzie, że stosownie do treści art. 193 Konstytucji RP, każdy sąd może przedstawić Trybunałowi Konstytucyjnemu pytanie prawne co do zgodności aktu normatywnego z Konstytucją, ratyfikowanymi umowami międzynarodowymi lub ustawą, jeżeli od odpowiedzi na pytanie prawne zależy rozstrzygnięcie sprawy toczącej się przed sądem. Z treści przytoczonego przepisu wynika, że wyłącznie wątpliwości sądu mogą uzasadniać przedstawienie pytania prawnego dotyczącego konstytucyjności aktu normatywnego. Warunkiem wystąpienia przez sąd z pytaniem prawnym do Trybunału Konstytucyjnego na podstawie przywołanego przepisu jest po pierwsze - wątpliwość powstała co do zgodności przepisu prawa z Konstytucją RP, ratyfikowanymi umowami międzynarodowymi lub ustawą, po drugie - by od odpowiedzi na to pytanie prawne zależało rozstrzygnięcie sprawy toczącej się przed sądem. Ocena konstytucyjności przepisu prawnego lub normy prawnej nie jest dopuszczalna, jeśli sądowi nie jest ona potrzebna do rozstrzygnięcia sprawy (por. np. wyrok NSA z dnia 30 listopada 2016 r., sygn. akt II GSK 1426/14, CBOS). W ocenie Sądu takie warunki w sprawie nie wystąpiły. Zaznaczyć jednak przyjdzie w tym miejscu, że stronie skarżącej, z udziałem jej organu stanowiącego, przysługuje samodzielnie inicjatywa do wystąpienia z wnioskiem o zbadanie konstytucyjności inkryminowanych przez nią przepisów (art. 191 ust. 1 pkt 3 Konstytucji RP).
Wskazać jeszcze wypadnie, że powołane wyżej orzeczenia sądów administracyjnych są dostępne w internetowej bazie orzeczeń NSA na stronie: http://orzeczenia.nsa.gov.pl