II SA/Gl 1795/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła skargi D. T. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Bielsku-Białej, która utrzymała w mocy decyzję Burmistrza Miasta C. o ustaleniu nienależnie pobranego zasiłku pielęgnacyjnego za okres od 1 lutego 2021 r. do 30 kwietnia 2023 r. w kwocie 5827,68 zł. Organy administracji wskazały, że skarżący, mimo otrzymania decyzji z 13 maja 2020 r. informującej o przyznaniu zasiłku do dnia wydania nowego orzeczenia o stopniu niepełnosprawności, nie poinformował o wydanym w [...] r. orzeczeniu o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności. W konsekwencji, pobierany zasiłek stał się świadczeniem nienależnym. Skarżący zarzucał naruszenie przepisów KPA, w tym zasady przekonywania oraz brak wyjaśnienia wszystkich istotnych okoliczności, a także niezastosowanie art. 25 i art. 30 ustawy o świadczeniach rodzinnych. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach oddalił skargę, uznając, że skarżący został prawidłowo pouczony o obowiązku poinformowania organu o zmianie sytuacji faktycznej, a pobrany zasiłek był nienależny, ponieważ po wydaniu orzeczenia o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności nie spełniał już kryteriów do jego otrzymania (świadczenie przysługuje osobom ze znacznym stopniem niepełnosprawności lub po 75. roku życia). Sąd podkreślił, że sentencja decyzji z 13 maja 2020 r. stanowiła wystarczające pouczenie.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaPotwierdzenie prawidłowości pouczenia o obowiązku informowania organu o zmianie stopnia niepełnosprawności i konsekwencjach pobierania świadczeń po ustaniu uprawnień, a także interpretacja przesłanek uznania świadczenia za nienależnie pobrane.
Dotyczy specyficznej sytuacji zmiany stopnia niepełnosprawności i powiązania z zasiłkiem pielęgnacyjnym, z uwzględnieniem przepisów przejściowych związanych z COVID-19.
Zagadnienia prawne (3)
Czy skarżący został prawidłowo pouczony o obowiązku poinformowania organu o zmianie stopnia niepełnosprawności, która skutkuje ustaniem prawa do zasiłku pielęgnacyjnego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, skarżący został prawidłowo pouczony o obowiązku poinformowania organu o zmianie sytuacji, zarówno we wniosku o przyznanie świadczenia, jak i w decyzji zmieniającej przyznane prawo z dnia 13 maja 2020 r., której sentencja stanowiła wystarczające pouczenie.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że treść decyzji z dnia 13 maja 2020 r. oraz treść wniosku o przyznanie zasiłku jednoznacznie informowały skarżącego o obowiązku powiadomienia organu o otrzymaniu nowego orzeczenia o stopniu niepełnosprawności, a także o tym, że zasiłek przysługuje do dnia wydania takiego orzeczenia.
Czy pobrany zasiłek pielęgnacyjny był świadczeniem nienależnie pobranym w rozumieniu art. 30 ust. 2 pkt 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, zasiłek pielęgnacyjny był nienależnie pobrany, ponieważ został wypłacony mimo zaistnienia okoliczności powodujących ustanie prawa do świadczenia (wydanie orzeczenia o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności, które nie uprawniało do zasiłku), a skarżący był o tym pouczony.
Uzasadnienie
Po wydaniu orzeczenia o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności, skarżący przestał spełniać wymogi do otrzymania zasiłku pielęgnacyjnego, który przysługuje osobom ze znacznym stopniem niepełnosprawności lub po 75. roku życia. Fakt ten, w połączeniu z wcześniejszym pouczeniem, skutkował uznaniem świadczenia za nienależnie pobrane.
Czy organy administracji naruszyły przepisy KPA, w szczególności art. 7, 77 § 1, 80 i 7a, poprzez nieprawidłowe ustalenie stanu faktycznego lub nierozstrzygnięcie wątpliwości na korzyść strony?
Odpowiedź sądu
Nie, zarzuty naruszenia przepisów KPA nie zasługują na uwzględnienie.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że stan faktyczny sprawy był czytelny i nie budził wątpliwości. Organy prawidłowo zastosowały przepisy prawa materialnego, a wątpliwości interpretacyjne, na które powoływał się skarżący, w ocenie sądu nie występowały.
Przepisy (16)
Główne
u.ś.r. art. 16
Ustawa o świadczeniach rodzinnych
u.ś.r. art. 25 § 1
Ustawa o świadczeniach rodzinnych
u.ś.r. art. 30 § 1
Ustawa o świadczeniach rodzinnych
u.ś.r. art. 30 § 2
Ustawa o świadczeniach rodzinnych
Za nienależnie pobrane świadczenia rodzinne uważa się m.in. świadczenia wypłacone mimo zaistnienia okoliczności powodujących ustanie prawa do świadczeń, jeżeli osoba pobierająca te świadczenia była pouczona o braku prawa do ich pobierania.
Pomocnicze
k.p.a. art. 104
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 138 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 7
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 77 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 80
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 7a
Kodeks postępowania administracyjnego
p.p.s.a. art. 134
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 145 § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 151
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.u.s.a. art. 1
Ustawa Prawo o ustroju sądów administracyjnych
p.u.s.a. art. 2
Ustawa Prawo o ustroju sądów administracyjnych
ustawa COVID-19 art. 15h § 2
Ustawa o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych
Argumenty
Skuteczne argumenty
Skarżący został prawidłowo pouczony o obowiązku poinformowania organu o zmianie stopnia niepełnosprawności. • Pobrany zasiłek pielęgnacyjny był świadczeniem nienależnie pobranym, ponieważ skarżący nie spełniał już kryteriów do jego otrzymania po wydaniu nowego orzeczenia o niepełnosprawności. • Sentencja decyzji z dnia 13 maja 2020 r. stanowiła wystarczające pouczenie o obowiązku informowania organu.
Odrzucone argumenty
Naruszenie art. 11 KPA (zasada przekonywania) poprzez brak wskazania, którym dowodom organ przyznał moc dowodową. • Naruszenie art. 7, 77 § 1, 80 KPA poprzez niewyjaśnienie wszystkich istotnych okoliczności sprawy. • Brak przesłanek z art. 30 ustawy o świadczeniach rodzinnych z powodu braku prawidłowego pouczenia o obowiązku informowania organu. • Naruszenie art. 25 ust. 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych poprzez jego niezastosowanie. • Organy nie rozważyły kwestii złej wiary strony. • Organy nie rozstrzygnęły na korzyść strony wątpliwości wynikających z interpretacji przepisów.
Godne uwagi sformułowania
Uznanie świadczenia za nienależnie pobrane ma charakter obiektywny. • Sentencja decyzji z dnia 13 maja 2020 r. jest czytelna i jednoznaczna. • Skarżący został w sposób prawidłowy pouczony o obowiązku poinformowania organu przyznającego mu przedmiotowy zasiłek o otrzymaniu nowego orzeczenia o stopniu niepełnosprawności. • Zamieszczenie w sentencji decyzji organu administracji informacji o tym, do którego dnia lub też do jakiej okoliczności przyznane świadczenie przysługuje jest formą pouczenia, która przybiera postać pouczenia pełnego.
Skład orzekający
Wojciech Gapiński
przewodniczący
Aneta Majowska
członek
Stanisław Nitecki
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Potwierdzenie prawidłowości pouczenia o obowiązku informowania organu o zmianie stopnia niepełnosprawności i konsekwencjach pobierania świadczeń po ustaniu uprawnień, a także interpretacja przesłanek uznania świadczenia za nienależnie pobrane."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji zmiany stopnia niepełnosprawności i powiązania z zasiłkiem pielęgnacyjnym, z uwzględnieniem przepisów przejściowych związanych z COVID-19.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa ilustruje ważne zasady dotyczące obowiązków informacyjnych stron w postępowaniu administracyjnym i konsekwencji ich niedopełnienia, co jest istotne dla prawników i osób korzystających ze świadczeń.
“Czy wiedziałeś, że brak poinformowania o zmianie niepełnosprawności może oznaczać zwrot zasiłku? Sąd wyjaśnia.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.