II SA/GL 175/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w GliwicachGliwice2006-05-25
NSAbudowlaneWysokawsa
pozwolenie na budowęroboty budowlanewspólnota mieszkaniowanieruchomość wspólnawłaściciele lokalistrona postępowaniaprawo budowlanekpawsa

WSA w Gliwicach oddalił skargę właścicieli lokali na decyzję o umorzeniu postępowania odwoławczego w sprawie pozwolenia na budowę, uznając, że nie byli oni stroną postępowania, a jedynie wspólnota mieszkaniowa.

Wspólnota Mieszkaniowa wniosła o pozwolenie na wymianę okien i docieplenie budynku. Starosta wydał pozwolenie, ale właściciele lokali odwołali się, twierdząc, że nie byli zawiadomieni i że zmniejszenie okien narusza ich prawa. Wojewoda umorzył postępowanie odwoławcze, uznając, że odwołujący się nie są stronami postępowania, a jedynie wspólnota mieszkaniowa. WSA w Gliwicach oddalił skargę, potwierdzając, że właściciele lokali nie mieli statusu strony w postępowaniu dotyczącym części wspólnej nieruchomości.

Sprawa dotyczyła skargi H. D. na decyzję Wojewody umarzającą postępowanie odwoławcze w sprawie pozwolenia na budowę. Inwestor, Wspólnota Mieszkaniowa, wniosła o pozwolenie na wymianę okien i docieplenie budynku. Starosta wydał pozwolenie, jednak 15 właścicieli lokali wniosło odwołanie, podnosząc zarzuty dotyczące braku zawiadomienia, projektu budowlanego oraz naruszenia przepisów ustawy o własności lokali. Wojewoda umorzył postępowanie odwoławcze, stwierdzając, że zgodnie z Prawem budowlanym, stroną postępowania w sprawie pozwolenia na budowę dotyczącą części wspólnej nieruchomości jest inwestor (wspólnota mieszkaniowa), a nie indywidualni właściciele lokali. WSA w Gliwicach oddalił skargę, uznając, że zaskarżona decyzja, choć niedostatecznie uzasadniona, nie narusza prawa. Sąd podkreślił, że zarzuty skargi dotyczyły decyzji organu pierwszej instancji, która nie była przedmiotem merytorycznego rozpoznania przez organ odwoławczy. Sąd potwierdził, że właściciele lokali nie posiadali przymiotu strony w rozumieniu art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego, gdyż roboty budowlane dotyczyły części wspólnej nieruchomości, a interes prawny w tym zakresie przysługuje wspólnocie mieszkaniowej, reprezentowanej przez zarząd. Wobec powyższego, odwołanie zostało wniesione przez osoby niebędące stronami postępowania, co uzasadniało jego umorzenie.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, właściciele lokali nie są stronami postępowania w sprawie pozwolenia na budowę dotyczącą części wspólnej nieruchomości, jeśli roboty budowlane nie obejmują części budynku lub urządzeń służących wyłącznie ich użytkowaniu, ani nie znajdują się w obszarze oddziaływania tych robót.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że w przypadku robót budowlanych dotyczących części wspólnej nieruchomości, interes prawny przysługuje wspólnocie mieszkaniowej, która jest reprezentowana przez zarząd. Indywidualni właściciele lokali nie posiadają przymiotu strony w takim postępowaniu, chyba że roboty dotyczą również ich lokali lub urządzeń służących wyłącznie ich użytkowaniu.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odrzucono_skargę

Przepisy (19)

Główne

k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 3

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 105 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 28

Kodeks postępowania administracyjnego

P.b. art. 28 § ust. 2

Ustawa - Prawo budowlane

Pomocnicze

k.p.a. art. 104

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 200

Kodeks postępowania administracyjnego

P.b. art. 33 § ust. 1

Ustawa - Prawo budowlane

P.b. art. 34 § ust. 4

Ustawa - Prawo budowlane

P.b. art. 36

Ustawa - Prawo budowlane

P.b. art. 82 § ust. 2

Ustawa - Prawo budowlane

P.b. art. 82 § ust. 3

Ustawa - Prawo budowlane

P.b. art. 3 § pkt 20

Ustawa - Prawo budowlane

P.b. art. 3 § pkt 20

Ustawa - Prawo budowlane

u.w.l. art. 3 § ust. 2

Ustawa o własności lokali

u.w.l. art. 6

Ustawa o własności lokali

u.w.l. art. 21 § ust. 1

Ustawa o własności lokali

p.p.s.a. art. 134 § § 1

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 151

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

k.c. art. 104

Kodeks cywilny

Argumenty

Skuteczne argumenty

Właściciele lokali nie posiadają przymiotu strony w postępowaniu o pozwolenie na budowę dotyczącym części wspólnej nieruchomości.

Odrzucone argumenty

Zarzuty dotyczące wadliwości decyzji organu I instancji (np. brak zawiadomienia, nieprawidłowe umocowanie zarządcy).

Godne uwagi sformułowania

skarga nie zawiera żadnych zarzutów odnoszących się do podstawy wydania zaskarżonej decyzji tj. zastosowania przez organ odwoławczy treści art. 138 § 1 pkt 3 w zw. z art. 105 § 1 kpa i w zw. z art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego. Zarzuty te z uwagi na treść zaskarżonej decyzji nie mogły być zatem przedmiotem rozważań Sądu. Zasadnie przyjął bowiem organ II instancji, że odwołującym się właścicielom lokali w objętym postępowaniem budynku, będącym członkami Wspólnoty Mieszkaniowej, nie przysługiwał w rozpatrywanej sprawie przymiot strony postępowania w rozumieniu art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego i art. 28 kpa. Interes prawny w rozumieniu art. 28 kpa w odniesieniu do tej części nieruchomości przysługuje zatem Wspólnocie Mieszkaniowej a nie właścicielom poszczególnych lokali.

Skład orzekający

Bonifacy Bronkowski

przewodniczący-sprawozdawca

Elżbieta Kaznowska

członek

Barbara Brandys-Kmiecik

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalenie kręgu stron postępowania w sprawach dotyczących nieruchomości wspólnych, w szczególności w kontekście pozwoleń na budowę."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy roboty budowlane dotyczą wyłącznie części wspólnych nieruchomości, a właściciele lokali nie wykazują wpływu tych robót na ich lokale lub urządzenia służące wyłącznie ich użytkowaniu.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak ważne jest prawidłowe określenie stron postępowania administracyjnego, szczególnie w kontekście wspólnot mieszkaniowych. Może być ciekawa dla zarządców nieruchomości i prawników specjalizujących się w prawie budowlanym i nieruchomościach.

Kto jest stroną w budowie? Sąd rozstrzyga spór o pozwolenie na remont wspólnoty.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Gl 175/05 - Wyrok WSA w Gliwicach
Data orzeczenia
2006-05-25
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2005-03-07
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Sędziowie
Barbara Brandys-Kmiecik
Bonifacy Bronkowski /przewodniczący sprawozdawca/
Elżbieta Kaznowska
Symbol z opisem
6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Skarżony organ
Wojewoda
Treść wyniku
Oddalono skargę
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Bonifacy Bronkowski (spr.), Sędzia WSA Elżbieta Kaznowska, Asesor WSA Barbara Brandys-Kmiecik, Protokolant sekr. sąd. Elwira Massel, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 maja 2006 r. sprawy ze skargi H. D. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego w sprawie pozwolenia na budowę oddala skargę
Uzasadnienie
We wniosku z dnia [...] 2004 r. podpisanym przez T. P. jako zarządcę nieruchomości Wspólnota Mieszkaniowa w P. ul. A X-Y-Z wniosła o wydanie pozwolenia na wykonanie robót budowlanych obejmujących wymianę okien na klatkach schodowych ze zmniejszeniem ich wysokości i docieplenie budynków nr X-Y-Z przy ulicy A w P., na działce nr [...]. Do wniosku tego dołączono uchwałę nr [...] tej Wspólnoty Mieszkaniowej z dnia [...] r. o przyjęciu rocznego planu gospodarczego zarządu nieruchomością, obejmującego m.in. wykonanie tych prac budowlanych po wcześniejszym wykonaniu ich projektu i uzyskaniu pozwolenia.
Po rozpoznaniu tego wniosku Starosta P. decyzją z dnia [...] r. Nr [...], wydaną na podstawie art. 104 kpa oraz art. 28, art. 33 ust.1, art. 34 ust. 4, art. 36 i art. 82 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (Dz. U. z 2003 r. Nr 207, poz. 2016 ze zm., zwanej dalej Prawem budowlanym) zatwierdził projekt budowlany i udzielił Wspólnocie Mieszkaniowej budynków X-Y-Z przy ul. A w P. pozwolenia na budowę obejmującego "Wykonanie docieplenia i kolorystyki elewacji budynku mieszkalnego wielorodzinnego wraz z wymianą okien w klatkach schodowych przy ul. A X-Y-Z w P.". W uzasadnieniu decyzji stwierdził, że strony postępowania nie wniosły zastrzeżeń do projektowanych robót budowlanych. Powołał się też na decyzję Wójta Gminy P. z dnia [...] r. nr [...] o ustaleniu lokalizacji celu publicznego, przyjmując że dotyczy ona inwestycji objętej wydanym pozwoleniem na budowę. Odnośnie tego ostatniego stwierdzenia decyzja ta została sprostowana postanowieniem Starosty P. z dnia [...] r. Nr [...], w którym przyjęto, że dla objętej postępowaniem inwestycji zostało przeprowadzone postępowanie w sprawie jej zgodności z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego części terenu Miasta P., objętego uchwałą Nr [...] Rady Miejskiej w P. z dnia [...] r.
W odwołaniu od tej decyzji (nazwanym wnioskiem) wniesionym przez 15 osób – właścicieli lokali mieszkalnych w klatce nr Z objętego decyzją budynku, stwierdzili oni, iż nie wyrażają zgody na zmianę elewacji budynku polegającej na częściowym zamurowaniu okien w klatkach schodowych w trakcie ich wymiany. W uzasadnieniu odwołania stwierdzono, że właściciele poszczególnych lokali budynku nie byli zawiadomieni o wszczęciu postępowania i nie zapoznano ich z projektem budowlanym. Zmniejszenie powierzchni okien na klatkach schodowych o 30 % ograniczy na nich ilość światła dziennego i zmieni wygląd architektoniczny budynku. Nadto zarzucili odwołujący się, że pozwolenie na budowę zostało wydane z naruszeniem przepisów ustawy z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali (Dz. U. Nr 80 z 2000 r. poz. 903 ze zm., zwanej dalej ustawą o własności lokali).
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] r. Nr [...] Wojewoda [...] umorzył postępowanie odwoławcze w przedmiotowej sprawie z powołaniem się na treść art. 138 § 1 pkt 3 kpa i art. 82 ust. 3 Prawa budowlanego. W uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia stwierdził, że zgodnie z treścią art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego, stronami postępowania w sprawie pozwolenia na budowę są: inwestor oraz właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu. W sytuacji gdy budynek stanowi własność wspólnoty mieszkaniowej, to jest ona reprezentowana przez zarządcę. W rozpatrywanej sprawie na mocy uchwały nr[...] członków wspólnoty mieszkaniowej z dnia [...] r. zarząd jest wykonywany przez T. P., który do wystąpienia z wnioskiem o pozwolenie na budowę był umocowany uchwałą Nr [...] Wspólnoty Mieszkaniowej z dnia [...] r., która nie została zaskarżona przez członków wspólnoty do sądu powszechnego.
W konsekwencji organ odwoławczy przyjął, że stronami postępowania nie są w rozpatrywanej sprawie właściciele poszczególnych lokali mieszkalnych, a takim tytułem prawnym legitymują się autorzy odwołania. Postępowanie wszczęte wniesieniem tego odwołania jako bezprzedmiotowe należało zatem zdaniem Wojewody umorzyć (w zw. z art. 105 § 1 kpa).
W skardze do sądu administracyjnego H. D. (jedna z osób wnoszących wcześniej odwołanie) zarzucił, iż Wojewoda nie wziął pod uwagę, że pozwolenie na budowę "posiada uchybienia prawne". Błędnie powołano się w nim na decyzję Wójta Gminy P. z dnia [...] r. w sprawie ustalenia lokalizacji celu publicznego. Błędnie przyjęto również, że Uchwała Wspólnoty Mieszkaniowej nr [...] z dnia [...] r. udzieliła Zarządowi Wspólnoty lub Zarządcy pełnomocnictwa do złożenia wniosku o pozwolenie na budowę jako czynności przekraczającej zwykły zarząd. W konsekwencji podjęta w tym względzie przez zarządcę czynność była nieważna (zgodnie z treścią art. 104 kc). Podniósł również skarżący, że doszło do zmian w składzie zarządu wspólnoty oraz, iż uchwała nr [...] z dnia [...] r. zawierała liczne (wymienione bliżej w skardze) uchybienia.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasowe stanowisko oraz uzasadnienie zawarte w zaskarżonej decyzji. Dodatkowo stwierdził, że błędne powołanie się w decyzji organu I instancji na decyzję Wójta Gminy P. z dnia [...] r. zostało sprostowane postanowieniem organu I instancji z dnia [...] r.
W piśmie z dnia [...] 2006 r. H. D. wniósł o zasądzenie na jego rzecz kosztów postępowania.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie albowiem zaskarżona decyzja pomimo niedostatecznego uzasadnienia nie narusza obowiązującego prawa w stopniu przemawiającym za jej wyeliminowaniem z obrotu prawnego. Na wstępie należy stwierdzić, że skarga nie zawiera żadnych zarzutów odnoszących się do podstawy wydania zaskarżonej decyzji tj. zastosowania przez organ odwoławczy treści art. 138 § 1 pkt 3 w zw. z art. 105 § 1 kpa i w zw. z art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego. Wszystkie sformułowane w niej zarzuty są skierowane przeciwko decyzji organu I instancji, która ze względu na rozstrzygnięcie organu odwoławczego nie była przedmiotem merytorycznego rozpoznania organu odwoławczego (formalnie, bo w rzeczywistości organ odwoławczy zamieścił w uzasadnieniu swojej decyzji rozważania odnoszące się częściowo również do meritum wydanego pozwolenia na budowę). Zarzuty te z uwagi na treść zaskarżonej decyzji nie mogły być zatem przedmiotem rozważań Sądu. Z tego też względu Sąd nie mógł się do nich odnieść. Mógłby i powinien to uczynić gdyby zaskarżona decyzja została oparta na przesłankach materialnych a nie formalnych. W takiej zaś sytuacji Sąd nie był uprawniony do oceny zarzutów dotyczących m.in. prawidłowości umocowania zarządcy w osobie T. P., do występowania z wnioskiem o pozwolenie na budowę – w imieniu Wspólnoty Mieszkaniowej, co akcentowane jest w skardze. Z tego względu zarządy te nie mogły też mieć wpływu na ocenę legalności zaskarżonej decyzji.
Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji poza zarzutami i wnioskami skargi (nie będąc nimi związany – zgodnie z treścią art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., zwanej dalej ustawą p.p.s.a.) Sąd uznał, że odpowiada ona co do zasady obowiązującemu prawu. Zasadnie przyjął bowiem organ II instancji, że odwołującym się właścicielom lokali w objętym postępowaniem budynku, będącym członkami Wspólnoty Mieszkaniowej, nie przysługiwał w rozpatrywanej sprawie przymiot strony postępowania w rozumieniu art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego i art. 28 kpa. W świetle treści wniosku o pozwolenie na budowę oraz treści § 2 Statutu Wspólnoty Mieszkaniowej nieruchomości nr X-Y-Z przy ulicy A w P. (karta [...] akt sądowych) nie ulega bowiem wątpliwości, że objęte tym wnioskiem oraz pozwoleniem na budowę wydanym przez organ I instancji roboty budowlane dotyczyły części nieruchomości wspólnej w rozumieniu art. 3 ust. 2 ustawy o własności lokali. Interes prawny w rozumieniu art. 28 kpa w odniesieniu do tej części nieruchomości przysługuje zatem Wspólnocie Mieszkaniowej a nie właścicielom poszczególnych lokali. Zgodnie z art. 6 omawianej ustawy wspólnota mieszkaniowa może bowiem nabywać prawa i zaciągać zobowiązania, pozywać i być pozywana. Posiada zatem w odniesieniu do nieruchomości wspólnej zdolność procesową i sądową. Wspólnotę Mieszkaniową reprezentuje natomiast na zewnątrz zarząd, który kieruje też sprawami wspólnoty (zgodnie z treścią art. 21 ust. 1 ustawy o własności lokali). W konsekwencji zasadnie przyjął też organ odwoławczy, że odwołujący się nie byli stronami postępowania w rozumieniu art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego. Przymiot taki przysługiwałby im, gdyby roboty budowlane obejmowały również części budynku lub urządzenia służące wyłącznie do ich użytku, która to okoliczność nie była podnoszona i z akt sprawy (głównie w projektu budowlanego) nie wynika. Nie zostało też wykazane aby lokale stanowiące odrębną własność odwołujących się znajdowały się w obszarze oddziaływania (w rozumieniu art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego) objętych pozwoleniem na budowę robót budowlanych. Zarzuty odwołujących się nie dotyczyły bowiem wpływu tych robót na ich lokale a na sposób korzystania z nieruchomości wspólnej. W tych okolicznościach należało przyjąć, że odwołujący się występowali z powołaniem się na interes Wspólnoty Mieszkaniowej, ta zaś jak już stwierdzono mogła być reprezentowana jedynie przez Zarząd. Jeżeli nie działał on w sposób prawidłowy to odwołujący się mogli dochodzić swoich uprawnień w postępowaniu wewnętrznym, a ewentualnie dalej przed sądem powszechnym, stosownie do uregulowań zawartych w Rozdziale 4 ustawy o własności lokali.
W konsekwencji skoro odwołanie nie zostało wniesione przez strony postępowania, to postępowanie odwoławcze jako bezprzedmiotowe należało umorzyć (zobacz w tym względzie uchwałę NSA z 5 lipca 1999 r. sygn. akt OPS 16/98 – ONSA 1999, z. 4, poz. 119). Skoro takie właśnie orzeczenie zawiera zaskarżona decyzja, to skarga jako nieuzasadniona podlegała oddaleniu na podstawie art. 151 ustawy p.p.s.a. Wobec oddalenia skargi Sąd nie mógł też uwzględnić wniosku skarżącego o zasadzenie kosztów postępowania (w zw. z art. 200 ustawy p.p.s.a.).

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI