II SA/Gl 17/05

II SA/Gl 17/05 - Wyrok WSA w Gliwicach
Data orzeczenia
2006-02-16
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2005-01-10
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Sędziowie
Łucja Franiczek /przewodniczący/
Rafał Wolnik
Sławomir Wojciechowski /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
638  Sprawy egzekucji administracyjnej;  egzekucja obowiązków o charakterze niepieniężnym
Skarżony organ
Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
Oddalono skargę
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Łucja Franiczek, Sędziowie Sędzia WSA Sławomir Wojciechowski (spr.), Sędzia WSA Rafał Wolnik, Protokolant stażysta Ewa Pasiek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 lutego 2006 r. sprawy ze skargi "A" SA w K. na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym oddala skargę
Uzasadnienie
II SA/GL 17/05
U Z A S A D N I E N I E
Postanowieniem z dnia [...] r. Nr [...] wydanymi na podstawie art. 34 ust. 4 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. – Postępowanie egzekucyjne w administracji (t.j. Dz.U. z 2002 r., Nr 110, poz. 968 ze zm.) Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w W. orzekł o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu przez "A" S.A. do tytułu wykonawczego Nr [...] stosowanego w egzekucji obowiązków o charakterze niepieniężnym.
W uzasadnieniu postanowienia organ wskazał, iż tytułem wykonawczym Nr [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w W. nakazał dokonać usunięcia złego stanu technicznego stalowej konstrukcji nośnej "x" zlokalizowanej na terenie "B" Sp. z o.o.
"A" S.A. skierowała zarzut niewykonalności obowiązku przez zobowiązanego do [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K..
W uzasadnieniu zarzutu zobowiązana spółka podniosła, iż przedmiotowa "x" nie znajduje się w posiadaniu spółki. Została ona bowiem oddana w dzierżawę "B" Sp.z o.o. na podstawie umowy dzierżawy zawartej w dniu [...] 1998 r.
W dniu [...] 2000r zobowiązany złożył Spółce dzierżawiącej oświadczenie co do ustania stosunku dzierżawy i wezwał do zwrotu użytkowanych składników majątku, w tym przedmiotowej "x".
W dniu [...] 2004 r. zobowiązany złożył w Sądzie okręgowym w G. pozew, w którym domaga się zwrotu wydzierżawionego majątku. Sprawa toczy się pod sygnaturą [...].
W związku z powyższym obowiązek nałożony na zobowiązanego może być wykonany dopiero po odzyskaniu obiektu "x".
Obecnym adresatem obowiązku usunięcia nieprawidłowości w obiekcie "x" może być wyłącznie jego użytkownik , to jest "B" Sp. z o.o.
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w W., uzasadniając swe stanowisko podniósł następnie, iż na podstawie art. 33 § 4 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji zażalenie do Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego można złożyć tylko na postanowienie organu egzekucyjnego o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu.
W odniesieniu natomiast do kwestii adresata tytułu wykonawczego, organ nadzoru budowlanego wyjaśnił, że tytuł wykonawczy skierował do właściciela przedmiotowej "x" to jest do "A" S.A., a nie do dzierżawcy obiektu ponieważ organ egzekucyjny nie może wikłać się w spór pomiędzy wydzierżawiającym a dzierżawcą, powstałym na gruncie art. 697 Kodeksu cywilnego.
W związku z powyższym zgłoszony zarzut o niewykonalności obowiązku przez zobowiązanego jest niezasadny.
Na powyższe postanowienie "A" S.A. wniosła zażalenie.
Żaląca się wnosiła o merytoryczne rozpatrzenie sprawy, a w konsekwencji o umorzenie, względnie zawieszenie prowadzonego w stosunku do Spółki postępowania egzekucyjnego.
W uzasadnieniu zażalenia "A" S.A. podniosła, iż organ I instancji nie wyjaśnił wszystkich okoliczności sprawy. Zarzuty, zdaniem odwołującej się spółki, wniesione zostały do właściwego organu i faktycznie zostały rozpoznane, co wynika z uzasadnienia zaskarżonego postanowienia. Ponadto Spółka wskazała, iż uzasadnienie zaskarżonego postanowienia jest sprzeczne z jego sentencją.
Zobowiązany wskazał, iż nie jest w posiadaniu obiektu budowlanego w stosunku, do którego toczy się postępowanie. Zgodnie z treścią art. 61 Prawa budowlanego obowiązek utrzymania obiektu w prawidłowym stanie technicznym ciąży w równym stopniu na zarządcy obiektu budowlanego. Zarządcą tym w chwili obecnej jest dzierżawcą "x" "B" Sp. z o.o.
Zobowiązany bez "zwrotnego" objęcia w posiadanie przedmiotowej "x" , faktycznie nie jest w stanie wykonać nałożonego na niego obowiązku ani wyegzekwować jego wykonania od zarządcy "x".
Wniesione zarzuty natomiast nie miały na celu "wikłać" organu egzekucyjnego w spór pomiędzy dzierżawcą a wydzierżawiającym, a jedynie wykazać okoliczności, które niezależnie od woli zobowiązanego, uniemożliwiają wykonanie obowiązku zgodnie z jego treścią.
Postanowieniem z dnia [...] r., Nr [...] wydanym na podstawie art. 138 § 1 pkt 1, art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2000r., Nr 98, poz.1071 ze zm.) oraz na podstawie art. 18, art. 33 pkt 4, art. 34 § 4 i 5 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. – Postępowanie egzekucyjne w administracji (t.j. Dz.U. z 2002 r., Nr 110, poz. 968 ze zm.) [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie.
W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, iż postanowieniem z dnia [...] r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w W. nakazał "A" S.A. dokonać usunięcia nieprawidłowości w obiekcie "x" zlokalizowanej na terenie "B" Sp. z o.o. w postaci złego stanu technicznego stalowej konstrukcji nośnej.
Po przeanalizowaniu zebranego materiału dowodowego oraz zarzutów wniesionego zażalenia organ odwoławczy stwierdził, iż istnieje realne zagrożenie stateczności obiektu, co może spowodować katastrofę budowlaną. W myśl art. 61 Prawa budowlanego właściciel lub zarządca jest zobowiązany utrzymywać i użytkować obiekt zgodnie z zasadami, o których mowa w art. 5 ust. 2 powyższej ustawy. Za właściwe utrzymanie obiektów budowlanych należy uznać użytkowanie zgodne z przeznaczeniem i wymogami ochrony środowiska oraz utrzymywanie w należytym stanie technicznym i estetycznym. Przez sprawność techniczną należy rozumieć sprawność obiektu budowlanego lub jego części, nie posiadającego jakichkolwiek uszkodzeń, zwłaszcza takich, które mogą powodować niebezpieczeństwo przy użytkowaniu obiektu lub jego części.
W odniesieniu do zarzutu niewłaściwego określenia adresata zobowiązania organ odwoławczy stwierdził, że organy nadzoru budowlanego nie są właściwe do rozpatrywania postanowień wynikających z umów cywilnoprawnych. Rozstrzygnięcie w tej sprawie może zapaść jedynie na drodze postępowania cywilnego.
Tym bardziej, że strona skarżąca nie odwołała od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w W. z dnia [...] r., o obowiązku usunięcia zaistniałych nieprawidłowości.
Wobec powyższego organ odwoławczy utrzymał zaskarżone postanowienie w mocy.
Na powyższe postanowienie "A" S.A. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach.
W skardze zawarła wniosek o połączenie do wspólnego rozpoznania przedmiotowej sprawy ze sprawą wynikłą ze skargi na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...] r. Nr [...] jako sprawy opartej na analogicznym stanie prawym i faktycznym. Ponadto skarżąca spółka wniosła o uchylenie postanowienia, zasądzenie kosztów postępowania oraz o wstrzymanie wykonania czynności będących konsekwencją zaskarżonego postanowienia.
W uzasadnieniu skargi "A" S.A. podniosła, że zaskarżone postanowienie zostało wydane z naruszeniem przepisów art. 61 i 70 Prawa budowlanego, naruszeniem art. 33 pkt 5 prawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji oraz art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a.
Zdaniem strony skarżącej błędność zaskarżonego postanowienia jest wynikiem nie wyjaśnienia przez organ nadzoru budowlanego wszystkich istotnych okoliczności dla rozstrzygnięcia sprawy. Skarżąca spółka wskazała, iż nie jest w posiadaniu obiektu budowlanego w stosunku, do którego toczy się postępowanie. Zgodnie z treścią art. 61 Prawa budowlanego obowiązek utrzymania obiektu w prawidłowym stanie technicznym ciąży w równym stopniu na zarządcy obiektu budowlanego. Zarządcą tym w chwili obecnej jest dzierżawcą "x" jest "B" Sp. z o.o.
Strona skarżąca bez "zwrotnego" objęcia w posiadanie przedmiotowej "x" , faktycznie nie jest w stanie wykonać nałożonego na niego obowiązku ani wyegzekwować jego wykonania od zarządcy "x". Kierując sprawę odzyskania majątku w skład którego wchodzi przedmiotowa "x" oraz zawiadamiając organy ścigania o popełnieniu przestępstwa przez osoby kierujące "B" Sp. z o.o., wyczerpała prawne możliwości odzyskania władztwa nad majątkiem, którego remont jest oczekiwany przez organ nadzoru budowlanego.
W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. wniósł o oddalenie skargi.
Organ odwoławczy wskazał również, iż przedmiotowa skarga dotyczy postanowienia z dnia [...] r. Nr [...], które utrzymało w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w W. z dnia [...] r. Nr [...] o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu.
W uzasadnieniu swego stanowisko [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. podtrzymał argumentację wyrażoną w uzasadnieniu zaskarżonego postanowieniu.
Postanowieniem ogłoszonym w toku rozprawy Sąd oddalił wniosek skarżącego o połączenie sprawy niniejszej ze sprawą ze skargi na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...] r. Nr [...].
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie jest zasadna.
Zgodnie z treścią art. 1 § 1 ustawy z dnia 25.lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola wspomniana sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (§ 2). Sąd nie przejmuje sprawy administracyjnej do końcowego załatwienia, lecz ma jedynie ocenić działalność organu orzekającego.
Sąd administracyjny, uwzględniając skargę, uchyla decyzję w całości albo części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa, dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub też inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Jeżeli natomiast zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub innych przepisach - stwierdza nieważność decyzji w całości lub części. Stwierdzenie wydania decyzji z naruszeniem prawa wchodzi zaś w grę, o ile zachodzą przyczyny, określone w Kodeksie postępowania administracyjnego lub innych przepisach (art. 145 ustawy z dnia 30.sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270), zwanej w dalszej części rozważań p.p.s.a.). Po myśli art. 134 § 1 p.p.s.a. rozstrzygając daną sprawę, sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi, może zastosować przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach, prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia (art. 135 p.p.s.a.).
Rozpatrując skargę w tak zakreślonej kognicji oraz analizując dokumenty zawarte w aktach administracyjnych, Sąd nie dopatrzył się uchybień, które skutkować musiały uchyleniem zaskarżonego i poprzedzającego go postanowienia.
Rozważania w sprawie niniejszej należy rozpocząć od wskazania tytułu egzekucyjnego jakim jest decyzja Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w W. z dnia [...] roku Nr [...] mocą której nakazano "A" S.A. usunięcia złego stanu technicznego stalowej konstrukcji nośnej na obiekcie "x" zlokalizowanej na terenie "B" Sp. z o.o..
Decyzja ta, po ustatecznieniu się stała się podstawą do wystosowania upomnienia z dnia [...] 2003 roku do "A" S.A. do wykonania obowiązku nałożonego wyżej wymienioną decyzją w terminie 7 dni, a następnie po bezskutecznym upływie terminu do wystawienia tytułu wykonawczego z dnia [...] roku Nr [...].
Organ egzekucyjny nie bada w toku postępowania egzekucyjnego prawidłowości tytułu egzekucyjnego, gdyż nie jest do tego uprawniony.
Niezależnie od powyższego skarżący nigdy nie kwestionował tytułu egzekucyjnego.
W sprawie niniejszej właściwie po raz pierwszy skarżący sprecyzował swój zarzut w skardze na podstawie art. 33 pkt. 5 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Wcześniej odnosił swe zarzuty do podmiotu zobowiązanego z tytułu wykonawczego twierdząc, że powinna nim być "B" Sp. z o.o., jako faktyczny dzierżawca "x".
Twierdzenia skarżącego są w tym zakresie niespójne. Jeżeli przyjąć za prawdziwe twierdzenia skarżącego, że w dniu [...] 2000r złożył spółce dzierżawiącej - "B" Sp. z o.o.. oświadczenie co do ustania stosunku dzierżawy i wezwał do zwrotu użytkowanych składników majątku, w tym przedmiotowej "x", to w dacie wydania tytułu egzekucyjnego - decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w W. z dnia [...] roku Nr [...] jedynym zobowiązanym w tej decyzji mogła być "A" S.A..
Należy podzielić w tym zakresie wywody organu odwoławczego, który słusznie uznał, że w zaistniałej sytuacji organy nadzoru budowlanego nie są właściwe do rozpatrywania postanowień wynikających z umów cywilnoprawnych. Rozstrzygnięcie w tej sprawie może zapaść jedynie na drodze postępowania cywilnego.
Inne pojmowanie podmiotu zobowiązanego, również na gruncie art. 61 prawa budowlanego z 1994 roku prowadziłoby w praktyce do niemożności wydania decyzji administracyjnej i nieodwracalnych niekiedy skutków, np. w przypadku katastrof budowlanych.
Przepis art. 61 w brzmieniu : "Właściciel lub zarządca obiektu budowlanego jest obowiązany utrzymywać i użytkować obiekt zgodnie z zasadami, o których mowa w art. 5 ust. 2." , daje możliwość wyboru organowi podmiotu zobowiązanego, do którego kieruje decyzję administracyjną.
Na gruncie art. 61 ustawy prawo budowlane z 1994 roku nie można jednak zrównać zarządcy nieruchomości w rozumieniu tego przepisu z dzierżawcą danego obiektu.
Z całą pewnością dzierżawca zarządza nieruchomością na potrzeby wykonywanego władztwa dzierżawnego, lecz nie ma tych uprawnień, które są przypisane, właścicielowi lub zarządcy, jak stanowi powyższy przepis. Uprawnienia zarządcy nieruchomości wypływają z woli właściciela i mogą w swej treści być tożsame z uprawnieniami właścicielskimi, a nadto zarządca reprezentuje właściciela nieruchomości na zewnątrz względem organów i instytucji. Uprawnień takich nie posiada dzierżawca.
Z tych względów jest taka właśnie redakcja powołanego przepisu art. 61, aby tylko do tych dwóch kategorii osób ( podmiotów ) organ administracji mógł wydawać wiążące decyzje administracyjne.
Powyższe przemawia za tym, że ewentualny zarzut z art. 33 pkt. 4 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji jest niezasadny.
Odnosząc się do drugiego z podniesionych zarzutów na podstawie art. . 33 pkt. 5 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji to należy stwierdzić, iż w sprawie nie zachodzi niewykonalność obowiązku o charakterze niepieniężnym.
Przesłanką uznania decyzji za niewykonalną nie mogą być trudności w wyegzekwowaniu obowiązku nią nałożonego, wiążące się z niezadowoleniem adresatów decyzji lub innych osób ( podmiotów ) zainteresowanych utrzymaniem dotychczasowego stanu rzeczy albo uwarunkowane względami ekonomicznymi i finansowymi.
Z taką sytuacją mamy właśnie do czynienia w sprawie niniejszej, gdzie z oświadczenia pełnomocnika skarżącego złożonego w toku rozprawy wynika, że "B" Sp. z o.o. w dalszym ciągu czynnie użytkuje "x" , której dotyczy obowiązek wynikający z tytułu egzekucyjnego. Nadto skarżący – "A" S.A. jest powiązana kapitałowo z "B" Sp. z o.o. posiadając [...] % jej udziałów.
Z uwagi jednak na podnoszone przez skarżącego okoliczności, złożonego doniesienia do prokuratury o popełnieniu przestępstwa przez "B" Sp. z o.o. i wszczęcie procesu windykacyjnego, należy uznać, ze mamy do czynienia w sprawie jedynie z czasową niemożnością wykonania obowiązku wynikającego z tytułu egzekucyjnego. Obowiązek ten nie jest jednak nie wykonalny, czego domagał się skarżący na podstawie art. 33 pkt. 5 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Z tych też względów kolejny podnoszony przez skarżącego zarzut należy uznać za chybiony.
Na marginesie rozpoznawanej skargi należy zauważyć, że podmiot ( jego zarząd ) uniemożliwiający czasowo wykonanie obowiązku wynikającego z tytułu egzekucyjnego winien się liczyć z możliwością odpowiedzialności karnej jak i cywilnej odszkodowawczej w przypadku zaistnienia szkody, co ma szczególny wymiar w sytuacji katastrof budowlanych.
Reasumując powyższe stwierdzić należy, że zaskarżone postanowienie jest prawidłowe a przedstawiona przez organ w uzasadnieniu wykładnia przepisów prawa oraz przytoczona argumentacja zasługują na uwzględnienie. Wskazane w skardze uchybienia nie stanowią naruszenia prawa materialnego ani naruszenia przepisów postępowania, a już z pewnościq nie miały, ani nie mogły mieć wpływu na wynik sprawy - w rozumieniu art. 145 § 1 pkt. 1 p.p.s.a. Nie zachodzą, też kodeksowe przesłanki do stwierdzenia nieważności zaskarżonego postanowienia ( art. 145 § 1 pkt. 2. p.p.s.a.), ani teź kodeksowe lub wynikajace z innych przepisów przesłanki do stwierdzenia naruszenia prawa ( art. 145 § 1 pkt 3 p.p.s.a.).
Rozpoznając sprawę Sąd nie stwierdził więc naruszenie prawa materialnego, które miałoby wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub też innego naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogłoby ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Mając powyższe na uwadze i na podstawie powołanych przepisów skargę jako bezzasadną oddalono na podstawie art. 151 p.p.s.a.