II SA/Gl 1686/21
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zarządzenie pokontrolne nakazujące spółce uzyskanie pozwolenia wodnoprawnego na odprowadzanie wód opadowych do studni chłonnej, uznając, że nie ustalono, czy odprowadzanie odbywało się przez system kanalizacji deszczowej.
Spółka z o.o. zaskarżyła zarządzenie pokontrolne Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej, które nakazywało jej uzyskanie pozwolenia wodnoprawnego na odprowadzanie wód opadowych do studni chłonnej. Spółka argumentowała, że studnia chłonna nie jest urządzeniem wodnym w rozumieniu prawa wodnego i że nie jest wymagane pozwolenie na taki sposób odprowadzania. Sąd uchylił zarządzenie, stwierdzając, że organ nie wykazał, iż odprowadzanie wód odbywało się za pośrednictwem systemu kanalizacji deszczowej, co jest warunkiem koniecznym do uznania tego za usługę wodną wymagającą pozwolenia.
Sprawa dotyczyła skargi spółki "A" Sp. z o.o. na zarządzenie pokontrolne Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej Wody Polskie w G. z dnia 29 października 2021 r. Zarządzenie to nakładało na spółkę obowiązek uzyskania pozwolenia wodnoprawnego na odprowadzanie wód opadowych i roztopowych do studni chłonnej, powołując się na przepisy Prawa wodnego. Spółka zarzuciła naruszenie przepisów proceduralnych i materialnych, wskazując m.in., że studnia chłonna nie jest urządzeniem wodnym, a odprowadzanie do niej wód opadowych nie stanowi usługi wodnej wymagającej pozwolenia. Podkreślono, że Starosta wcześniej zatwierdził budowę studni chłonnej bez wymogu pozwolenia wodnoprawnego. Organ administracji argumentował, że studnia chłonna jest urządzeniem wodnym, a odprowadzanie do niej wód opadowych stanowi usługę wodną. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach uchylił zaskarżone zarządzenie. Sąd uznał, że choć studnia chłonna może być uznana za urządzenie wodne, to do uznania odprowadzania wód opadowych za usługę wodną wymagającą pozwolenia, konieczne jest ustalenie, że odbywa się ono za pośrednictwem otwartego lub zamkniętego systemu kanalizacji deszczowej. Sąd stwierdził, że organ nie wykazał tej okoliczności, opierając się jedynie na ogólnikowym stwierdzeniu o odprowadzaniu wód do studni chłonnej. Ponadto, sąd zakwestionował możliwość wyznaczania przez organ terminu realizacji obowiązków pokontrolnych, wskazując, że przepis Prawa wodnego nie daje takiej podstawy, a jedynie termin powiadomienia o realizacji zaleceń. W konsekwencji, zarządzenie zostało uznane za wadliwe i uchylone, a spółce zasądzono zwrot kosztów postępowania.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Nie, jeśli odprowadzanie nie odbywa się za pośrednictwem otwartego lub zamkniętego systemu kanalizacji deszczowej.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że definicja usługi wodnej w Prawie wodnym (art. 35 ust. 3 pkt 7) wymaga, aby odprowadzanie wód opadowych do urządzeń wodnych odbywało się przez systemy kanalizacji deszczowej. Samo odprowadzanie do studni chłonnej, bez ustalenia takiego systemu, nie jest wystarczające do nałożenia obowiązku uzyskania pozwolenia.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylono_decyzję
Przepisy (12)
Główne
p.p.s.a. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
PrWod art. 341 § 1 pkt 1
Ustawa z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne
PrWod art. 389 § 1
Ustawa z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne
PrWod art. 35 § 3 pkt 7
Ustawa z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne
PrWod art. 16 § 65
Ustawa z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne
PrWod art. 341 § 2
Ustawa z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 134 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Konstytucja RP art. 7
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
p.p.s.a. art. 200
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 205 § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 209
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.u.s.a. art. 1 § 1
Ustawa z dnia 25 lipca 2002 roku – Prawo o ustroju sądów administracyjnych
Argumenty
Skuteczne argumenty
Odprowadzanie wód opadowych do studni chłonnej nie jest usługą wodną wymagającą pozwolenia, jeśli nie odbywa się przez system kanalizacji deszczowej. Organ nie wykazał, że odprowadzanie wód odbywało się za pośrednictwem systemu kanalizacji deszczowej. Art. 341 ust. 2 Prawa wodnego nie pozwala na wyznaczanie terminu realizacji obowiązków pokontrolnych, a jedynie terminu powiadomienia o ich realizacji.
Odrzucone argumenty
Studnia chłonna jest urządzeniem wodnym. Odprowadzanie wód opadowych do studni chłonnej jest usługą wodną wymagającą pozwolenia. Organ miał prawo wyznaczyć termin realizacji zaleceń pokontrolnych.
Godne uwagi sformułowania
nie wystarczy zatem ustalenie, że do studni chłonnej odprowadzane są wody opadowe lub roztopowe. nie można odmówić mu charakteru aktu z zakresu administracji publicznej o charakterze władczym Organy działają bowiem na podstawie i w granicach prawa (art. 7 Konstytucji RP). Obowiązuje tu jednocześnie zakaz domniemywania kompetencji oraz zakaz wykładni rozszerzającej kompetencje organów publicznych.
Skład orzekający
Elżbieta Kaznowska
przewodniczący
Tomasz Dziuk
sprawozdawca
Wojciech Gapiński
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów Prawa wodnego dotyczących obowiązku uzyskania pozwolenia wodnoprawnego na odprowadzanie wód opadowych do studni chłonnych oraz zakresu kompetencji organów w zakresie zarządzeń pokontrolnych."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji odprowadzania wód opadowych do studni chłonnej i interpretacji przepisów Prawa wodnego w kontekście systemów kanalizacji deszczowej.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy powszechnego problemu odprowadzania wód opadowych i interpretacji przepisów Prawa wodnego, co jest istotne dla wielu właścicieli nieruchomości i firm budowlanych.
“Pozwolenie wodnoprawne na studnię chłonną? Sąd wyjaśnia, kiedy jest potrzebne.”
Dane finansowe
WPS: 797 PLN
Sektor
budownictwo
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII SA/Gl 1686/21 - Wyrok WSA w Gliwicach Data orzeczenia 2022-04-29 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2021-12-30 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach Sędziowie Elżbieta Kaznowska /przewodniczący/ Tomasz Dziuk /sprawozdawca/ Wojciech Gapiński Symbol z opisem 6090 Budownictwo wodne, pozwolenie wodnoprawne Hasła tematyczne Wodne prawo Sygn. powiązane III OSK 2020/22 - Wyrok NSA z 2025-09-23 Skarżony organ Inne Treść wyniku Uchylono zaskarżony akt Powołane przepisy Dz.U. 2022 poz 329 art. 146 par. 1 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j. Dz.U. 2021 poz 624 art. 341 Ustawa z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne - t.j. Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Kaznowska, Sędziowie Asesor WSA Tomasz Dziuk (spr.),, Sędzia WSA Wojciech Gapiński, Protokolant sekretarz sądowy Barbara Urban, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 kwietnia 2022 r. sprawy ze skargi "A" Sp. z o. o. w R. na zarządzenie pokontrolne Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej Wody Polskie w G. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie pozwolenia wodnoprawnego 1) uchyla zaskarżone zarządzenie pokontrolne; 2) zasądza od Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej Wody Polskie w G. na rzecz skarżącej Spółki kwotę 797,00 (siedemset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Uzasadnienie Zarządzeniem pokontrolnym z dnia 29 października 2021 r. nr [...] Dyrektor Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w G. Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie, działając na podstawie art. 341 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne (t.j. Dz.U. z 2021 r. poz. 624 ze zm. ; dalej w skrócie: "PrWod") nałożył na "A" spółkę z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w R. (dalej zwaną "spółką" lub "skarżącą") zalecenie: 1. uregulowania stanu formalno-prawnego dotyczącego korzystania z usług wodnych polegających na odprowadzaniu wód opadowych i roztopowych do urządzenia wodnego (studni chłonnej) z terenu działki nr [...] obręb I. tj. wystąpienia z kompletnym wnioskiem do odpowiedniego organu o wydanie pozwolenia wodnoprawnego na usługi wodne, zgodnie z art. 389 pkt 1 w związku z art. 35 ust. 3 pkt 7 PrWod w terminie do dnia 30 kwietnia 2022 r., 2. pisemnego powiadomienia Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w G. o realizacji punktu 1 zarządzenia w terminie do 16 maja 2022 r. W uzasadnieniu wskazano na wyniki przeprowadzonej w dniu 5 października 2021 r. kontroli gospodarowania wodami, która wykazała, że skarżąca nie posiada pozwolenia wodnoprawnego na odprowadzanie wód opadowych i roztopowych do urządzenia wodnego w postaci studni chłonnej z terenu działki nr [...] obręb I. W związku z tym skarżąca powinna uregulować stan formalno-prawny, zgodnie z art. 389 pkt 1 w związku z art. 35 ust. 3 pkt 7 PrWod. Powyższe zarządzenie pokontrolne zostało zaskarżone w całości przez spółkę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach. W skardze zarzucono: 1. Naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy: art. 6, art. 7 w związku z art. 77 § 1 w związku z art. 80 k.p.a. poprzez niewyczerpujące rozpatrzenie sprawy i brak rozważenia wszystkich istotnych okoliczności sprawy, a także niepodjęcie wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, a w szczególności poprzez brak ustalenia, że na odprowadzanie wód opadowych i roztopowych do studni chłonnej nie jest wymagane uzyskanie pozwolenia wodnoprawnego, co potwierdził Starosta [...] wydając decyzję z dnia 3 września 2015 r. nr [...] zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia budowę, w tym budowę studni chłonnej do odprowadzania wód deszczowych; 2. Naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, a to: 1) art. 35 ust. 3 pkt 7 PrWod poprzez przyjęcie, że odprowadzanie wód deszczowych i roztopowych do studni chłonnej jest odprowadzaniem do wód lub do urządzeń wodnych; 2) art. 16 pkt 65 PrWod poprzez zastosowanie tego przepisu, podczas gdy studnia chłonna nie jest urządzeniem wodnym; 3) art. 389 pkt 1 PrWod poprzez błędne zastosowanie, gdyż odprowadzanie wód opadowych i deszczowych do ziemi za pomocą studni chłonnej nie jest usługą wodną; 4) art. 341 ust. 1 pkt 1 w zw. z ust. 2 PrWod poprzez nałożenie na skarżącą obowiązku realizacji zadań określonych w zaskarżonym zarządzeniu pokontrolnym w terminie do dnia 30 lipca 2021 r., podczas gdy w zarządzeniu pokontrolnym możliwe jest wyłącznie wyznaczenie terminu, w którym kontrolowany ma obowiązek powiadomienia organu o realizacji zaleceń wskazanych w zarządzeniu. W związku z podniesionymi zarzutami skarżąca spółka wniosła o: 1. uchylenie w całości zaskarżonego zarządzenia pokontrolnego - na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c p.p.s.a.; 2. zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych w tym opłaty skarbowej od pełnomocnictwa; 3. dopuszczenie dowodu w postaci decyzji Starosty [...] nr [...] z dnia 3 września 2015.r zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę w tym budowę studni chłonnej do odprowadzania wód deszczowych na potwierdzenie faktu, że nie jest wymagane pozwolenie wodnoprawne na odprowadzanie wód opadowych i roztopowych z dachu budynku do studni chłonnej. Uzasadniając skargę skarżąca spółka podniosła, że Starosta [...], wydając pozwolenie na budowę nie wymagał przedłożenia pozwolenia wodnoprawnego na odprowadzanie wód opadowych i roztopowych z powierzchni projektowanego budynku do projektowanej studni chłonnej. Ponadto studnia chłonna nie służy do kształtowania zasobów wodnych lub korzystania z nich, w związku z czym nie spełnia warunku z art. 16 pkt 65 PrWod koniecznego do uznania ją za urządzenie wodne. W przepisie tym studnie chłonne nie zostały wymienione wśród urządzeń wodnych. Opisany przez organ sposób zagospodarowania wód opadowych nie może być przy tym kwalifikowany jako usługa wodna (art. 35 ust. 3 pkt 7 PrWod), ponieważ wprowadzanie wód następuje do ziemi w miejscu ich wprowadzania, nie zaś do urządzenia wodnego, umożliwiającego ich dalszą migrację. Studnia chłonna służy, wprowadzaniu wód opadowych i roztopowych, ale nie jest ich odbiornikiem. Odbiornikiem w ww. przypadkach jest ziemia. Ponadto taki sposób zagospodarowania wód opadowych jest zwykłym korzystaniem z wód. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Wyjaśnił, że uwzględnił wskazaną przez skarżącą decyzję Starosty [...] nr [...] z dnia 3 września 2015 r., jednak czym innym jest konieczność uzyskania przez skarżącą pozwolenia wodnoprawnego na usługę wodną. Powołując się zaś na wyniki przeprowadzonych czynności kontrolnych wskazał, że wody opadowe i roztopowe odprowadzane są w pierwszej kolejności do studni chłonnej, kształtującej zasoby wodne, czyli w rozumieniu art. 16 pkt 65 PrWod "urządzenia wodnego", a następnie do ziemi. W związku z tym można uznać, że poprzez infiltrację wody opadowe migrują z urządzenia wodnego do wód podziemnych. Ponadto ustawodawca do zwykłego korzystania z wód zaliczył jedynie dwie czynności, a mianowicie pobór wód podziemnych lub wód powierzchniowych w ilości średniorocznie nieprzekraczającej 5 m3 na dobę oraz wprowadzanie ścieków do wód lub do ziemi w ilości nieprzekraczającej łącznie 5 m3 na dobę, przy czym obecnie wody opadowe i roztopowe nie są ściekami (art. 16 pkt 61 PrWod). Organ wskazał również, że art. 341 ust 2 PrWod nie zabrania wyznaczenia terminu, do którego należy zrealizować zalecenia pokontrolne. Uprawnienie organu do zakreślania zobowiązanemu terminu do wykonania zaleceń nie jest zaś kwestionowane w orzecznictwie sądów administracyjnych, co wynika z wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 9 marca 2021 r., sygn. II SA/Rz 1051/20. Nadto Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w wyroku z dnia 29 września 2020 r. sygn. II SA/Bk 419/20 wskazał, że termin taki należy odczytywać jako treść samego zalecenia. Na rozprawie w dniu 29 kwietnia 2022 r. pełnomocnik skarżącej podtrzymując skargę i zawartą w niej argumentację przywołał wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w sprawie sygn. III OSK 896/21 wskazując, że studnię chłonną trudno uznać za system kanalizacji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2021 r., poz. 137) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m. in. przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym zgodnie z § 2 tegoż artykułu kontrola, o której mowa, jest sprawowana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd rozpoznaje sprawę rozstrzygniętą zaskarżonym aktem z punktu widzenia kryterium legalności, to jest zgodności z prawem całego toku postępowania administracyjnego i prawidłowości zastosowania prawa materialnego. Nadto zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2022 roku, poz. 329 ze zm. – dalej "p.p.s.a.") sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz wskazaną podstawą prawną. Przeprowadzone w określonych wyżej ramach badanie zgodności z prawem zaskarżonego zarządzenia pokontrolnego wykazało, że jest ono dotknięte uchybieniami uzasadniającymi jego wzruszenie. Zaskarżone rozstrzygnięcie narusza bowiem przepisy postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, co w świetle art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. skutkuje jego uchyleniem. Kontrolowany akt administracyjny został wydany na podstawie art. 341 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne (obecnie: t.j. Dz.U. z 2021 r. poz. 2233 ze zm., dalej w skrócie jak dotychczas "PrWod"). Przepis ten stanowi, że na podstawie ustaleń kontroli, o której mowa w art. 335 ust. 1 PrWod, organ wykonujący kontrolę albo minister właściwy do spraw gospodarki wodnej mogą m. in. wydać kontrolowanemu zarządzenie pokontrolne. W ramach kontroli zaskarżonego rozstrzygnięcia nadzorczego w pierwszej kolejności odnieść należy się do charakteru prawnego tego aktu. W związku z tym wskazać należy, że choć zarządzenie pokontrolne wydane na podstawie art. 341 ust. 1 pkt 1 PrWod, nie stanowi decyzji administracyjnej, to jednak bez wątpienia nie można mu odmówić charakteru aktu z zakresu administracji publicznej o charakterze władczym, na który, na podstawie art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a., przysługuje skarga do sądu administracyjnego. Dodać przy tym należy, że w obecnym stanie prawnym skarga na taki akt nie wymaga już uprzedniego wezwania organu do usunięcia naruszenia prawa. Oceniając zgodność z prawem zarządzenia pokontrolnego, wydanego w oparciu o wskazaną powyżej podstawę prawną koniecznym jest wzięcie pod uwagę, czy wydający je organ prawidłowo zrekonstruował odnośną normę indywidualną (dotyczącą praw i obowiązków), czy zostało to poprzedzone prawidłowym ustaleniem stanu faktycznego, a także czy w świetle poczynionych ustaleń faktycznych trafnym było stwierdzenie niezgodności pomiędzy stanem rzeczywistym ze stanem, jaki powinien mieć miejsce w świetle adekwatnej normy prawnej oraz czy w związku z tym w zarządzeniu zalecono działania lub zaniechania, które ustaloną niezgodność w sposób zgodny z prawem będzie w stanie wyeliminować. Z kontrolowanego zarządzenia pokontrolnego wynika, że według organu skarżąca spółka korzysta z usług wodnych polegających na odprowadzaniu wód opadowych i roztopowych do urządzenia wodnego w postaci studni chłonnej. Takie korzystanie z usług wodnych wymaga, zdaniem organu, uzyskania pozwolenia wodno-prawnego. W związku z tym na adresata zarządzenia pokontrolnego nałożony został obowiązek "wystąpienia z kompletnym wnioskiem do odpowiedniego organu o wydanie pozwolenie wodnoprawnego na usługi wodne". Wymóg posiadania takiego pozwolenia wodnoprawnego organ wywodzi z art. 389 pkt 1 w związku z art. 35 ust. 3 pkt 7 PrWod. Zgodnie z art. 389 pkt 1 PrWod korzystanie z usług wodnych wymaga pozwolenia wodnoprawnego. W świetle zaś art. 35 ust. 3 pkt 7 PrWod usługą wodną jest odprowadzanie do wód lub do urządzeń wodnych - wód opadowych lub roztopowych, ujętych w otwarte lub zamknięte systemy kanalizacji deszczowej służące do odprowadzania opadów atmosferycznych albo w systemy kanalizacji zbiorczej w granicach administracyjnych miast. Z przepisów tych organ wywiódł, że skarżąca spółka powinna legitymować się pozwoleniem wodno-prawnym. Dodatkowo w odpowiedzi na skargę organ wskazał na definicję urządzenia wodnego zawartą w art. 16 pkt 65 PrWod, wskazując, że są to urządzenia lub budowle służące do kształtowania zasobów wodnych lub korzystania z tych zasobów. Wywiódł stąd organ, że studnia chłonna, której istnienie zostało ustalono w trakcie czynności kontrolnych przeprowadzonych na terenie nieruchomości należącej do skarżącej spółki, jest urządzeniem wodnym, a skoro odprowadzane są do niej wody opadowe i roztopowe, to oznacza konieczność legitymowania się przez skarżącą pozwoleniem wodnoprawnym na korzystanie z usług wodnych. Oceniając przedstawione powyżej stanowisko organu wskazać najpierw należy, że studnie chłonną zasadnie zakwalifikowano jako urządzenie wodne. Przywołany przez organ art. 16 pkt 65 PrWod zawiera wyliczenie urządzeń i budowli, które ustawodawca wprost zaliczył do kategorii urządzeń wodnych. W wyliczeniu tym nie zawarto wprost studni chłonnej. Jednak zastrzec od razu należy, że wyliczenie to nie ma charakteru zamkniętego katalogu. Jako podstawowe kryterium definicji urządzenia wodnego ustawodawca przyjął bowiem kryterium jego funkcji. Z części wstępnej pkt. 65 zamieszczonego w art. 16 PrWod wprost wynika, że funkcją tą jest kształtowanie zasobów wodnych lub korzystanie z tych zasobów. W realiach rozpoznawanej sprawy okolicznością bezsporną jest to, że wody trafiające do studni chłonnej w drodze infiltracji trafiają do wód podziemnych, a w ten właśnie sposób ma miejsce oddziaływanie na te wody. Działaniu temu nie sposób odmówić intencjonalnego charakteru, stąd takie zamierzone oddziaływanie mieści się w pojęciu kształtowania zasobów wodnych. Uznanie przedmiotowej studni chłonnej za urządzenie wodne nie jest jednak wystarczające do wywiedzenia, że po stronie skarżącej spółki ciążący obowiązek legitymowania się pozwoleniem wodnoprawnym. Należy bowiem zauważyć, że w art. 35 ust. 3 pkt 7 PrWod mowa jest o wodach (opadowych lub roztopowych) ujętych w otwarte lub zamknięte systemy kanalizacji deszczowej albo w systemy kanalizacji zbiorczej w granicach administracyjnych miast. Sąd w składzie orzekającym podziela i przyjmuje za własne stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażone w wyroku z dnia 25 stycznia 2022 r. sygn. III OSK 896/21, zgodnie z którym odprowadzanie wód opadowych lub roztopowych do wód lub do urządzeń wodnych stanowi usługę wodną tylko wtedy, gdy zachodzi przez otwarte lub zamknięte systemy kanalizacji deszczowej służące do odprowadzania opadów atmosferycznych albo przez systemy kanalizacji zbiorczej w granicach administracyjnych miast. Nie wystarczy zatem ustalenie, że do studni chłonnej odprowadzane są wody opadowe lub roztopowe. W realiach rozpoznawanej sprawy do skutecznego wywiedzenia obowiązku legitymowania się przez skarżącą spółkę pozwoleniem wodnoprawnym koniecznym było wcześniejsze ustalenie, że odprowadzanie wód opadowych lub roztopowych odbywa się za pośrednictwem systemu kanalizacji deszczowej (otwartej lub zamkniętej). Tymczasem ze znajdującego się w aktach sprawy protokołu kontroli wynika jedynie, że wody opadowe i roztopowe z połaci dachowych budynków oraz części terenu odprowadzane są do studni chłonnej. Nie wiadomo natomiast, czy odprowadzenie to odbywa się za pośrednictwem otwartych lub zamkniętych systemów kanalizacji deszczowej. Zauważyć także należy, że na gruncie PrWod nie został zdefiniowany ani "system kanalizacji otwartej", ani "system kanalizacji zamkniętej". W art. 35 ust. 3 pkt 7 PrWod ustawodawca wskazuje jedynie, że "otwarte lub zamknięte systemy kanalizacji deszczowej" ujmują wody opadowe lub roztopowe. Nie budzi przy tym wątpliwości to, że pojęcie "system kanalizacji otwartej lub zamkniętej" nie może być utożsamiane z pojęciem "systemu kanalizacji zbiorczej" zdefiniowanym w art. 16 pkt 59 PrWod. Wobec tego pojęcie "systemu kanalizacji otwartej lub zamkniętej" (deszczowej) należy definiować tak, jak jest ono rozumiane w języku potocznym. Sąd podziela i przyjmuje za własne stanowisko zaprezentowane w wyroku WSA w Bydgoszczy z 18 lutego 2020 r. (sygn. akt II SA/Bd 1172/19), że przez "otwarty lub zamknięty system kanalizacji" (otwarty lub zamknięty system kanalizacji deszczowej) rozumieć należy zbiór urządzeń wodnych takich, jak kanały, rowy, rury, kolektory, przeznaczonych do odprowadzania wód opadowych lub roztopowych. W przeciwieństwie do systemów kanalizacji zbiorczej systemy kanalizacji deszczowej powinny służyć wyłącznie odprowadzaniu wód opadowych lub roztopowych, a nie ścieków (M. Białek, D. Chojnacki, T. Grabarczyk, "Opłaty za usługi w nowym prawie wodnym", Warszawa 2018, C.H. Beck, s. 42 - wyrok WSA w Poznaniu z 30 stycznia 2019 r., sygn. akt IV SA/Po 1007/18). Warunkiem uznania urządzeń wodnych za urządzenia kanalizacji deszczowej bądź kanalizacji zbiorczej jest potwierdzenie, że zostały one wybudowane i oddane do użytku oraz że funkcjonują, realizując przypisaną im funkcję przechwytywania wód opadowych lub roztopowych i dalszego ich odprowadzania do wód. Stanowisko to znajduje potwierdzenie w poglądach wyrażanych w piśmiennictwie (M. Białek, D. Chojnacki, T. Grabarczyk, "Opłaty za usługi w nowym prawie wodnym", Warszawa 2018, C.H. Beck, s. 41). W realiach rozpoznawanej sprawy organ nie ustalił, że wody opadowe i roztopowe wskazane w zarządzeniu pokontrolnym ujęte zostały w system kanalizacji deszczowej rozumiany w powyższy sposób. Brak przy tym podstaw do tego, aby taką okoliczność domniemywać z tego, że w protokole pokontrolnym mowa jest ogólnikowo o odprowadzaniu wskazanych powyżej wód do studni chłonnej. W związku z tym poczynione w toku kontroli ustalenia nie dają w ocenie Sądu wystarczającej podstawy do przyjęcia, że na skarżącej spółce ciąży obowiązek dysponowania pozwoleniem wodnoprawnym. Wydanie zarządzenia pokontrolnego nie znajdującego oparcia w ustalonych przez organ okolicznościach faktycznych stanowi o naruszeniu art. 341 ust. 1 pkt 1 PrWod , co skutkować musiało uchyleniem zaskarżonego zarządzenia pokontrolnego w całości. W kontekście zarzutów skargi nie sposób także nie dostrzec, że kontrolowane zarządzenie obarczone jest także inną wadą. Zgodzić się należy ze skarżącą, że art. 341 ust. 2 PrWod nie daje podstaw do wyznaczenia terminu realizacji obowiązków nałożonych zarządzeniem pokontrolnym. Sąd podziela i przyjmuje za własne stanowisko tutejszego Sądu przedstawione w wyroku z dnia 16 lutego 2022 r. sygn. akt II SA/Gl 1051/21, wedle którego czym innym jest wyznaczenie terminu do powiadomienia organu o realizacji zaleceń, a czym innym jest wyznaczenie terminu pełnej realizacji poszczególnych obowiązków. Nie można w związku z tym zgodzić się ze stwierdzeniem organu, wyrażonym w odpowiedzi na skargę, wedle którego art. 341 ust. 2 PrWod nie zabrania wyznaczenia terminu, do którego należy zrealizować zalecenia pokontrolne", a więc organ mógł go wyznaczyć. Organy działają bowiem na podstawie i w granicach prawa (art. 7 Konstytucji RP). Obowiązuje tu jednocześnie zakaz domniemywania kompetencji oraz zakaz wykładni rozszerzającej kompetencje organów publicznych. Z zagadnieniem tym wiąże się również zakaz wyprowadzania kompetencji w drodze analogii. Jednocześnie, wystąpienie jakichkolwiek wątpliwości co do istnienia określonej kompetencji powinno być równoznaczne ze stwierdzeniem braku tej kompetencji. W stosunku do organów publicznych nie stosuje się bowiem zasady, zgodnie z którą to, co nie jest zakazane, jest dozwolone. Sąd nie podziela przywołanego w odpowiedzi na skargę wyroku Wojewódzkiego Sądu w Rzeszowie z 9 marca 2021 r., sygn. II SA/Rz 1051/20. W wyroku tym stwierdzono, że "Stosownie do treści art. 335 ust. 1 pkt 1 PrWod organ wykonujący kontrolę może wydać wobec kontrolowanego zarządzenie pokontrolne, w którym określi treść zaleceń oraz termin ich realizacji." Tymczasem treść art. 335 ust. 1 pkt 1 PrWod jest jednak inny i nie pozwala na wyciągnięcie takich wniosków, zatem Sąd w niniejszym składzie ich nie podziela. Odnosząc się zaś do kolejnych wyroków przywoływanych przez organ (WSA w Szczecinie z 11 lutego 2021 r., II SA/Sz 799/20; WSA w Białymstoku z 29 września 2020 r., II SA/BK 419/20) zauważyć należy, że sądy powoływały się m. in. na art. 190 ust. 13 PrWod (dotyczący legalizacji urządzeń wodnych), a ten wprost mówi o możliwości wyznaczenia przez organ terminu wykonania obowiązku dotyczącego likwidacji urządzenia wodnego. Jest to jednak sytuacja odmienna od rozpoznawanej sprawy. Mając na względzie dotychczasowe rozważania wobec naruszenia art. 341 ust. 1 pkt 2 PrWod oraz art. 7 Konstytucji RP Sąd na podstawie art. 146 § 1 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji o uchyleniu zaskarżonego aktu. O zwrocie kosztów postępowania, obejmujących wpis od skargi (300 zł) i koszty zastępstwa procesowego (480 zł) opłatę skarbową od pełnomocnictwa (17 zł), Sąd orzekł na podstawie art. 200, art. 205 § 2 i art. 209 p.p.s.a. Orzeczenia przywołane w treści niniejszego uzasadnienia dostępne są w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych na stronie: http://orzeczenia.nsa.gov.pl.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI