II SA/Gl 1673/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny w GliwicachGliwice2022-02-28
NSAbudowlaneŚredniawsa
prawo budowlanenadzór budowlanyprzewody kominowewentylacjastan techniczny budynkubezpieczeństwo użytkowaniawspólnota mieszkaniowawady budowlanedecyzja administracyjna

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach oddalił skargę właścicielki lokalu na decyzję nakazującą Wspólnocie Mieszkaniowej usunięcie nieprawidłowości w przewodach kominowych, uznając, że stan techniczny budynku zagraża bezpieczeństwu.

Skarżąca, właścicielka lokalu w budynku wielorodzinnym, zaskarżyła decyzję nakazującą Wspólnocie Mieszkaniowej usunięcie wad technicznych przewodów kominowych, argumentując m.in. naruszenie procedury i brak wyjaśnienia zagrożeń. Sąd administracyjny oddalił skargę, stwierdzając, że postępowanie było zgodne z prawem, a nałożone nakazy miały na celu ochronę życia i zdrowia ludzi, zgodnie z przepisami Prawa budowlanego.

Sprawa dotyczyła skargi M.K., właścicielki lokalu w budynku wielorodzinnym, na decyzję nakazującą Wspólnocie Mieszkaniowej usunięcie nieprawidłowości w przewodach kominowych, takich jak udrożnienie, uszczelnienie, wymiana drzwiczek czy podłączenie wentylacji. Skarżąca zarzucała organom naruszenie przepisów postępowania, w tym niewyczerpujące zebranie materiału dowodowego i brak wyjaśnienia zagrożeń dla zdrowia i życia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach oddalił skargę, uznając, że postępowanie było prawidłowe, a nałożone nakazy były uzasadnione przepisami Prawa budowlanego (art. 66 ust. 1) oraz rozporządzeń dotyczących warunków technicznych użytkowania budynków. Sąd podkreślił, że stan techniczny przewodów kominowych niezgodny z przepisami stanowi zagrożenie dla życia i zdrowia, a postępowanie w trybie art. 66 p.b. miało na celu eliminację tych zagrożeń, niezależnie od innych kwestii proceduralnych podnoszonych przez skarżącą.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, sąd uznał, że postępowanie było zgodne z prawem, a nałożone nakazy były uzasadnione stanem technicznym budynku i przepisami prawa, mającymi na celu ochronę życia i zdrowia.

Uzasadnienie

Sąd stwierdził, że stan techniczny przewodów kominowych niezgodny z przepisami stanowi zagrożenie dla życia i zdrowia, co uzasadnia zastosowanie art. 66 ust. 1 Prawa budowlanego. Organy przeprowadziły prawidłowe postępowanie dowodowe, opierając się na opiniach uprawnionych osób, a zarzuty skarżącej stanowiły jedynie polemikę.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (8)

Główne

p.b. art. 66 § ust. 1 pkt 1 i 3

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Organ nadzoru budowlanego nakazuje usunięcie nieprawidłowości, gdy obiekt budowlany jest w nieodpowiednim stanie technicznym lub może zagrażać życiu lub zdrowiu ludzi.

p.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd oddala skargę jako nieuzasadnioną, jeśli nie stwierdzi naruszenia prawa materialnego ani procedury.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 134 § ust. 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd rozstrzyga w granicach sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi.

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

Organ obowiązany do podejmowania wszelkich niezbędnych kroków w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i prawnego sprawy.

k.p.a. art. 77 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Organ obowiązany do wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego.

k.p.a. art. 10 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Organ obowiązany zapewnić stronom czynny udział w każdym stadium postępowania.

Rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 16 sierpnia 1999 r. w sprawie warunków technicznych użytkowania budynków mieszkalnych art. 23

Wymaga zapewnienia pełnej drożności i szczelności przewodów wentylacyjnych oraz utrzymania pełnego wymaganego przekroju kratek.

w.t. art. 140 § ust. 1 i 2

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie

Przewody kominowe powinny mieć wymiary, sposób prowadzenia i wysokość stwarzające potrzebny ciąg, być szczelne i spełniać wymagania Polskich Norm.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Stan techniczny przewodów kominowych niezgodny z przepisami stanowi zagrożenie dla życia i zdrowia, co uzasadnia zastosowanie art. 66 ust. 1 Prawa budowlanego. Organy nadzoru budowlanego przeprowadziły prawidłowe postępowanie dowodowe, opierając się na opiniach uprawnionych osób. Zarzuty skarżącej dotyczące naruszeń procedury nie miały istotnego wpływu na wynik sprawy.

Odrzucone argumenty

Niewyjaśnienie okoliczności sprawy i niewyczerpujące zebranie materiału dowodowego. Naruszenie zasady równości wobec prawa i pogłębiania zaufania do organów państwa. Brak poinformowania strony o okolicznościach istotnych dla rozstrzygnięcia. Uniemożliwienie stronie udziału w czynnościach kontrolnych. Nieprzeprowadzenie dowodu z wyjaśnień strony. Błędna ocena całokształtu materiału dowodowego. Niezastosowanie art. 136 k.p.a. i nieuzupełnienie materiału dowodowego. Utrzymanie w mocy decyzji organu I instancji bez przeprowadzenia uzupełniającego postępowania dowodowego.

Godne uwagi sformułowania

Sąd rozpoznaje sprawę rozstrzygniętą zaskarżonym aktem z punktu widzenia kryterium legalności, to jest zgodności z prawem całego toku postępowania administracyjnego i prawidłowości zastosowania prawa materialnego. Właściciel lokalu (członek wspólnoty) może wykazać swój indywidualny interes prawny w sprawach niedotyczących nieruchomości wspólnej. Tylko w sprawach dotyczących nieruchomości wspólnej interes właściciela lokalu, jako członka wspólnoty mieszkaniowej, jest chroniony przez wspólnotę mieszkaniową, działającą poprzez zarząd. Skoro postępowanie prowadzone było w trybie art. 66 p.b., to ocena organu i Sądu może dotyczyć wyłącznie tych okoliczności, które są relewantne z punktu widzenia wskazanej regulacji. Nawet jeśli rzeczoznawca w protokole i opinii datowanych na [...] r. wprost nie wypowiedział się o zagrożeniach, to wskazywał wyraźnie na zaobserwowane wady. Stanowisko zawarte w skardze stanowi więc jedynie polemikę strony niezadowolonej z argumentacją organu, która to polemika nie może być podstawą do uwzględnienia zarzutów.

Skład orzekający

Artur Żurawik

przewodniczący sprawozdawca

Aneta Majowska

członek

Renata Siudyka

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Uzasadnienie stosowania art. 66 Prawa budowlanego w przypadkach wad technicznych budynków zagrażających bezpieczeństwu, nawet jeśli skarżący kwestionuje procedurę. Potwierdzenie, że interes prawny właściciela lokalu w sprawach dotyczących nieruchomości wspólnej jest chroniony przez wspólnotę."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji wad technicznych przewodów kominowych i nie stanowi przełomu w wykładni prawa budowlanego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje typowy konflikt między indywidualnym właścicielem lokalu a wspólnotą mieszkaniową w kontekście utrzymania stanu technicznego budynku, pokazując rolę nadzoru budowlanego w zapewnieniu bezpieczeństwa.

Wspólnota Mieszkaniowa musi naprawić kominy: Sąd potwierdza zagrożenie dla mieszkańców.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Gl 1673/21 - Wyrok WSA w Gliwicach
Data orzeczenia
2022-02-28
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2021-12-27
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Sędziowie
Aneta Majowska
Artur Żurawik /przewodniczący sprawozdawca/
Renata Siudyka
Symbol z opisem
6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne
Budowlane prawo
Sygn. powiązane
II OZ 447/22 - Postanowienie NSA z 2022-08-24
Skarżony organ
Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2021 poz 2351
art. 66 ust. 1 pkt 1 i 3
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - t.j.
Dz.U. 2022 poz 329
art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi  - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Artur Żurawik (spr.), Sędziowie Asesor WSA Aneta Majowska, Sędzia WSA Renata Siudyka, Protokolant specjalista Beata Bieroń, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 lutego 2022 r. sprawy ze skargi M.K. na decyzję Śląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Katowicach z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie doprowadzenia obiektu do należytego stanu technicznego oddala skargę.
Uzasadnienie
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla miasta G. (dalej PINB) decyzją Nr [...] z [...] r., działając m. in. na podstawie art. 66 ust. 1 pkt 1 i 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (j.t. Dz. U. z 2021 r., poz. 2351 ze zm., dalej: p.b.) oraz powołując się na rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (j.t. Dz. U. z 2019 r., poz. 1065 ze zm., dalej: rozporządzenie, w.t.), nakazał Wspólnocie Mieszkaniowej przy ul. [...] w G., jako właścicielowi budynku mieszkalnego przy ul. [...] w G. (dz. nr 1, obr. ewid. Z.), na podstawie protokołu kontroli wykonanie czynności polegających na:
1) udrożnieniu przewodu kominowego numer A2,
2) uszczelnieniu występujących nieszczelności międzykanałowych pomiędzy przegrodami kominowymi A1, A2, A3, i A4,
3) wymienieniu drzwiczek otworów wycierowych (w piwnicy),
4) podłączeniu wentylacji kuchni do przewodu kominowego A3 w lokalu numer [...],
5) zamurowaniu kratki wentylacyjnej przewodu kominowego A1 w pokoju lokalu numer [...],
6) zamurowaniu kratki wentylacyjnej przewodu kominowego A1 w pralni, osadzeniu kratki wentylacyjnej w przewodzie kominowym A4 w pralni, wyłączeniu z użytkowania kuchni węglowej w mieszkaniu nr [...], poprzez odłączenie rury zapiecowej od przewodu kominowego A2 i zamurowaniu otworu, w terminie do 30 listopada 2021 r.
W uzasadnieniu organ wskazał m. in., że nieruchomość jw. jest własnością Wspólnoty Mieszkaniowej przy ul. [...] w G. M. K. jest właścicielką lokalu nr [...], właścicielami lokalu nr [...] są G. i K. Z., a lokal nr [...] jest własnością Gminy G. Lokale mieszkalne nr [...], [...] i [...] usytuowane są w jednym pionie mieszkań i posiadają jeden wspólny czterokanałowy komin. Właściciele lokalu nr [...] uzyskali decyzję o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia na przebudowę wewnętrznej instalacji gazowej w celu podłączenia kotła gazowego c.o. i c.w. wraz z dobudową dwóch przewodów kominowych i wykonaniem wewnętrznej instalacji c.o. dla potrzeb mieszkania nr [...]. Protokół z dnia [...] r. wskazywał szereg nieprawidłowości w istniejących przewodach kominowych. Jednocześnie organ stwierdził, że niewłaściwa wentylacja łazienki w lokalu mieszkalnym nr [...] związana jest z wykonaniem jej niezgodnie z przepisami techniczno-budowlanymi. Wentylacja łazienki odbywa się poprzez kratkę wentylacyjną podłączoną do przewodu wentylacyjnego A1 rurą typu Spiro, poprowadzoną poziomo, pod sufitem przedpokoju (nad drzwiami wejściowymi do lokalu nr [...]). Dokonana przez M. K. "w końcówce lat 70." adaptacja części kuchni na łazienkę oraz wykonanie wentylacji tego pomieszczenia niezgodnie z przepisami techniczno-budowlanymi, najprawdopodobniej spowodowało zaburzenia przepływu powietrza w pomieszczeniu łazienki. Zgodnie z §23 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 16 sierpnia 1999 r. w sprawie warunków technicznych użytkowania budynków mieszkalnych (Dz. U. z 1999 r., Nr 74, poz. 836 ze zm.) w okresie użytkowania instalacji i urządzeń wentylacyjnych należy zapewniać m. in. pełną drożność i szczelność przewodów i urządzeń oraz utrzymanie pełnego wymaganego przekroju kratek wentylacyjnych. Organ był więc zobowiązany do wydania decyzji nakazującej usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości.
Odwołanie od powyższej decyzji wniosła M. K. (dalej: strona, skarżąca), zaskarżając ją w całości. Zarzuciła m. in. naruszenie: art. 7 k.p.a. w zw. z art. 77 § 1 k.p.a., poprzez niewyjaśnienie okoliczności sprawy, niewyczerpujące zebranie i błędne rozpatrzenie całości materiału dowodowego, przez co wydano decyzję, która narusza słuszny interes obywateli; art. 8 k.p.a., poprzez nieprzyczynienie się przez organ do starannego i zgodnego z przepisami prawa prowadzenia postępowania mającego zagwarantować równość wobec prawa; podważenie zasady pogłębiania zaufania obywatela do organów państwa; art. 9 k.p.a., poprzez niezrealizowanie powinności poinformowania w sposób szczegółowy o tym, od jakich okoliczności zależy rozstrzygnięcie sprawy i jakie dowody powinny być przedstawione przez stronę, aby zostało wydane rozstrzygnięcie o treści żądanej we wniosku inicjującym postępowanie; art. 10 § 1 k.p.a., poprzez uniemożliwienie udziału w czynnościach kontrolnych z dnia [...] roku; art. 75 § 1 k.p.a., poprzez nieprzeprowadzenie (pominięcie) dowodu z jej wyjaśnień, na okoliczność zarzutów stawianych we wniosku inicjującym postępowanie administracyjne. Strona wskazała, że po remoncie lokali nr [...] i [...] czuła swąd spalin gazowych. Jej mieszkanie jest ogrzewane tylko i wyłącznie za pomocą energii elektrycznej.
Decyzją z dnia [...] r., nr [...], Śląski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego (WINB) utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.
W uzasadnieniu wskazano m.in., że organ I instancji przeprowadził prawidłowe i wyczerpujące postępowanie dowodowe. PINB wykonał szereg czynności kontrolnych, w wyniku których stwierdził nieprawidłowości w funkcjonowaniu przewodów kominowych w budynku mieszkalnym jw. Organ I instancji oparł swoje rozstrzygnięcie na opinii kominiarskiej, uzupełnionej następnie protokołem, a także opinii technicznej, sporządzonymi przez osobę posiadającą uprawnienia budowlane. Dokumenty te zawierają opis poszczególnych elementów budynku poddanych oględzinom, z załączoną dokumentacją fotograficzną, obrazującą stan techniczny badanych elementów. Ponadto precyzyjnie wskazują zaistniałe nieprawidłowości oraz zawierają wskazanie, jakie prace należy wykonać, by doprowadzić przewody kominowe do stanu należytego. Użytkowanie obiektu budowlanego, w którym stan techniczny przewodów kominowych nie odpowiada warunkom określonym w przepisach techniczno-budowlanych, może prowadzić do powstania stanu zagrożenia bezpieczeństwa zdrowia lub życia. PINB prawidłowo ustalił zakres nieprawidłowości w przedmiotowym budynku, przeprowadzając wyczerpujące postępowanie dowodowe, a także prawidłowo zastosował tryb postępowania wynikający z art. 66 p.b.
Powyższa decyzja została zaskarżona przez pełnomocnika skarżącej w całości. Zarzucono naruszenie przepisów postępowania, mogące mieć istotny wpływ na wynik sprawy, w postaci naruszenia:
1) art. 7, art. 77 § 1, 107 § 3 k.p.a., poprzez niepodjęcie wszelkich niezbędnych kroków, niezebranie i nierozpatrzenie materiału dowodowego i w szczególności:
- niewyjaśnienie jaką moc dowodową i wiarygodność mają karty mieszkań z przeglądów kominiarskich od roku 2011 do 2018, w zakresie wentylacji lokalu nr [...];
- dlaczego istnieją rozbieżności w dokonywanej przez biegłego mgr inż. A. F. ocenie zagrożenia zdrowia lub życia ludzkiego w zakresie pieca węglowego w kuchni lokalu nr [...];
- pominięcie, że opinie biegłego mgr inż. A. F. są niejasne, zawierają sprzeczne między sobą wnioski i nie wskazują sprecyzowanej podstawy prawnej ich zastosowania;
2) art. 10 § 1 k.p.a. w zw. z art. 79 k.p.a. i art. 81 k.p.a., poprzez pozbawienie Skarżącej uczestnictwa na każdym etapie postępowania, w szczególności niezawiadomienie o terminie przeprowadzenia czynności kontrolnych z [...] r. i uniemożliwienie udziału w tych czynnościach i wypowiedzenia się co do okoliczności dowodowej oraz zgłoszenia uwag w protokole;
3) art. 80 k.p.a., poprzez dokonanie przez Organ błędnej oceny całokształtu materiału dowodowego;
4) art. 136 k.p.a., poprzez jego niezastosowanie i nieuzupełnienie materiału dowodowego przez WINB w zakresie, jakie zmiany budowlano-techniczne przeprowadzono w lokalu nr [...];
5) art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., poprzez utrzymanie w mocy decyzji organu I instancji, podczas gdy obowiązkiem organu było przeprowadzenie uzupełniającego postępowania dowodowego.
W oparciu o powyższe zarzuty skarżąca wniosła o uchylenie w całości decyzji organu II instancji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji i zasądzenie zwrotu kosztów postępowania.
W uzasadnieniu podano m. in., że w ocenie Skarżącej działanie sąsiadów wpłynęło na pozbawienie pomieszczeń jej mieszkania wentylacji. Jednocześnie, w świetle jej wiedzy, nastąpiło podłączenie piecyka gazowego do nowoprzebitego otworu i użycie go jako spalinowego dla mieszkania nr [...]. Działanie takie sprawiło, że nastąpiła dewastacja przewodu wentylacyjnego w budynku, co miało przełożenie na stworzenie zagrożenia dla życia i zdrowia lokatorów budynku. Skarżąca od 1995 r. ogrzewa swoje mieszkanie energią elektryczną, a jej niepokój wzbudził w marcu 2018 r. swąd spalin gazowych. Ze zdjęć wykonanych w trakcie oględzin wynika, że komin czterokanałowy znajduje się w pokoju mieszkania nr [...]. Ponadto, na nagraniach kamerą wykonanych w przewodzie wentylacyjnym widać nowo wybity otwór z zainstalowaną kratką i widoczne za nią przewody od kotła gazowego C.O., którego spaliny na skutek odwrotnego osadzenia wtłaczano wentylatorem do jej łazienki. Ponadto widać przesłonięty przewód dymowy, do którego podłączony jest piec węglowy w kuchni mieszkania nr [...]. Fakty te nie zostały uwzględnione, ani wyjaśnione w decyzji nr [...]. Ze strony 4 decyzji PINB wynika, że: "w przedstawionej dokumentacji nie stwierdzono możliwości wystąpienia zagrożenia życia lub zdrowia ludzkiego, bezpieczeństwa mienia lub środowiska. Wykazane zostały nieprawidłowości, które mogą zostać usunięte w sposób doraźny oraz takie których usunięcie wymaga dobudowania nowych przewodów kominowych." W niniejszej sprawie została wydana kolejna opinia techniczna mgr. inż. A. F. w zakresie wentylacji grawitacyjnej lokali mieszkalnych budynku wielorodzinnego jw. Z jej treści wynika, że pomieszczenie kuchni wyposażone jest w kuchenkę gazową z piekarnikiem elektrycznym, okap kuchenny z wylotem, wyprowadzonym przez ścianę zewnętrzną, kuchnię węglową włączoną do komina w sposób niezgodny z przepisami i zagrażający zdrowiu i życiu mieszkańców budynku - murowany przewód kominowy został połączony z sufitem poziomą rurą stalową o dł. ok 160 cm z wytworzonym przewodem pionowym w ścianie murowanej, oddzielającej przedpokój od kuchni. W ocenie Skarżącej organy nie wyjaśniły, skąd w sporządzanych opiniach przez tę samą osobę jest tyle rozbieżności i to w kwestiach fundamentalnych, takich jak ocena wpływu kuchni węglowej na zdrowie i życie mieszkańców. Organy rozpoznające sprawę nie zauważyły także, że ww. biegły nie odniósł się w treści swoich opinii do tego, dlaczego w lokalach nr [...] i [...] nie zastosowano wymaganych nawiewników powietrza, a co za tym idzie, dlaczego nie spełniono wymagań norm w zakresie wentylacji. Roboty u skarżącej były nadzorowane przez inspektora nadzoru z ramienia PFRON, który bez żadnych zastrzeżeń dokonał odbioru końcowego prac. Kopie projektu budowlanego przebudowy wewnętrznej instalacji gazowej dotyczące lokalu nr [...] są nieczytelne, a protokół z czynności kontrolnych składa się wyłącznie ze stwierdzenia zgodności robót.
W odpowiedzi na skargę organ II instancji wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko przedstawione w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
W myśl art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (j.t. Dz. U. z 2021 r., poz. 137) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m. in. przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym zgodnie z § 2 tegoż artykułu kontrola, o której mowa, jest sprawowana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd rozpoznaje sprawę rozstrzygniętą zaskarżonym aktem z punktu widzenia kryterium legalności, to jest zgodności z prawem całego toku postępowania administracyjnego i prawidłowości zastosowania prawa materialnego. Nadto zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2022 roku, poz. 329 ze zm. – dalej p.p.s.a.) sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz wskazaną podstawą prawną.
W wyniku analizy akt sprawy Sąd stwierdził, że skarga nie jest uzasadniona. Zaskarżone rozstrzygnięcie nie narusza bowiem ani prawa materialnego, ani też organ odwoławczy nie naruszył reguł procedury administracyjnej w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, bądź skutkującym wznowieniem tego postępowania. Tymczasem, zgodnie z art. 145 § 1 p.p.s.a., dopiero stwierdzenie tego rodzaju naruszenia prawa uzasadnia uwzględnienie skargi.
W pierwszej kolejności wskazać należy, że właściciel lokalu (członek wspólnoty) może wykazać swój indywidualny interes prawny w sprawach niedotyczących nieruchomości wspólnej. Tylko w sprawach dotyczących nieruchomości wspólnej interes właściciela lokalu, jako członka wspólnoty mieszkaniowej, jest chroniony przez wspólnotę mieszkaniową, działającą poprzez zarząd (postanowienie NSA z 9 grudnia 2021 r., sygn. II OSK 2585/21). Zatem, choć decyzja organu I instancji kieruje nakazy wobec Wspólnoty Mieszkaniowej, to jednak obejmują one w pewnym zakresie mieszkanie, które – jak ustalił organ – jest własnością skarżącej. Stąd posiada ona w ww. zakresie interes prawny w zaskarżeniu orzeczenia.
Postępowanie prowadzone było w trybie art. 66 ust. 1 p.b. Zgodnie z nim w przypadku stwierdzenia, że obiekt budowlany:
1) może zagrażać życiu lub zdrowiu ludzi, bezpieczeństwu mienia bądź środowiska albo
2) jest użytkowany w sposób zagrażający życiu lub zdrowiu ludzi, bezpieczeństwu mienia lub środowisku, albo
3) jest w nieodpowiednim stanie technicznym, albo
4) powoduje swym wyglądem oszpecenie otoczenia
- organ nadzoru budowlanego nakazuje, w drodze decyzji, usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości, określając termin wykonania tego obowiązku.
Przepis ten ma związek z art. 61 p.b: właściciel lub zarządca obiektu budowlanego jest obowiązany:
1) utrzymywać i użytkować obiekt zgodnie z zasadami, o których mowa w art. 5 ust. 2;
2) zapewnić, dochowując należytej staranności, bezpieczne użytkowanie obiektu w razie wystąpienia czynników zewnętrznych odziaływujących na obiekt, związanych z działaniem człowieka lub sił natury (...).
Należy zatem wyraźnie pokreślić, że skoro postępowanie prowadzone było w trybie art. 66 p.b., to ocena organu i Sądu może dotyczyć wyłącznie tych okoliczności, które są relewantne z punktu widzenia wskazanej regulacji. Z kolei inne zagadnienia, np. związane z prowadzeniem robót przy instalacji gazowej i kominowej w lokalu nr [...] w oparciu o pozwolenie budowlane i w zakresie ewentualnych istotnych odstępstw od wydanej decyzji, wykraczają poza zakres niniejszej sprawy. Wyjaśnianiu takich okoliczności służy bowiem inny tryb postępowania (por. art. 50 i 51 p.b.).
Nie budzi wątpliwości, że nałożone nakazy, służące udrożnieniu przewodu kominowego, uszczelnieniu występujących nieszczelności międzykanałowych pomiędzy przegrodami kominowymi, czy służące zapewnieniu niezbędnej wentylacji, mają znaczenie dla ochrony życia lub zdrowia ludzi, w związku z występującymi tu zagrożeniami. W samej skardze podkreśla się wyraźnie, że nieprawidłowości miały przełożenie "(...) na stworzenie zagrożenia dla życia i zdrowia lokatorów Wspólnoty Mieszkaniowej" (s. 2).
Przywołać należy §23 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 16 sierpnia 1999 r. w sprawie warunków technicznych użytkowania budynków mieszkalnych. Przepis ten mówi, że w okresie użytkowania instalacji i urządzeń, o których mowa w § 22 ust. 1, należy zapewniać: 1) pełną drożność i szczelność przewodów i urządzeń, 2) utrzymanie pełnego wymaganego przekroju kratek wentylacyjnych, 3) realizację wymaganych robót konserwacyjnych i remontowych, 4) realizację zaleceń pokontrolnych wydawanych przez upoważnione organy kontroli i nadzoru, 5) w razie uzasadnionej potrzeby - kontrolę stanu technicznego instalacji i urządzeń wentylacyjnych. Regulacja ta musi być odczytywana w kontekście §2 tego rozporządzenia, zgodnie z którym rozporządzenie określa warunki mające zapewnić m. in. utrzymanie stanu technicznego budynku na poziomie zapewniającym bezpieczeństwo ludzi i mienia w okresie jego użytkowania oraz ochronę zdrowia i życia ludzi w pomieszczeniach budynku. Zatem odstępstwa od istotnych wymagań rozporządzenia dotyczących bezpieczeństwa co do zasady świadczą o wystąpieniu stanu zagrożenia dla ww. wartości.
Podobne wnioski należy wyciągnąć w zakresie wymaganej sprawności przewodów kominowych. W świetle §140 rozporządzenia z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie przewody (kanały) kominowe w budynku: wentylacyjne, spalinowe i dymowe, prowadzone w ścianach budynku, w obudowach, trwale połączonych z konstrukcją lub stanowiące konstrukcje samodzielne, powinny mieć wymiary przekroju, sposób prowadzenia i wysokość, stwarzające potrzebny ciąg, zapewniający wymaganą przepustowość, oraz spełniające wymagania określone w Polskich Normach dotyczących wymagań technicznych dla przewodów kominowych oraz projektowania kominów (ust. 1). Przewody kominowe powinny być szczelne i spełniać warunki określone w § 266 (ust. 2).
Już te okoliczności, a nie przywołane ustalenia decyzji organów I i II instancji, które budziły wątpliwości skarżącej w zarzucie 1 skargi, świadczą o występującym stanie zagrożenia, który powinien zostać możliwie szybko usunięty, także w interesie samej skarżącej i dla jej bezpieczeństwa. Rzeczoznawca wyraźnie wskazał, jakie wady posiada budynek w świetle wymogów technicznych i prawnych oraz w jaki sposób należy doprowadzić go do należytego stanu. Zatem, to sam fakt niespełnienia wymogów technicznych w tych przypadkach powoduje stan zagrożenia dla życia lub zdrowia ludzi, istotny dla treści art. 66 ust. 1 p.b., a nie to, czy fakt zagrożenia został wyraźnie wyartykułowany przez rzeczoznawcę w każdym ze sporządzonych przez siebie dokumentów.
Nawet jeśli rzeczoznawca w protokole i opinii datowanych na [...] r. wprost nie wypowiedział się o zagrożeniach, to wskazywał wyraźnie na zaobserwowane wady. W opinii technicznej z [...] r. o istniejących zagrożeniach dla bezpieczeństwa wypowiedział się wprost.
Organy przeprowadziły prawidłowe postępowanie dowodowe. PINB wykonał bądź zlecił szereg czynności kontrolnych, w wyniku których stwierdził nieprawidłowości w budynku mieszkalnym jw. Organy oparły swoje rozstrzygnięcia m. in. na opiniach, które zostały sporządzone przez osobę posiadającą uprawnienia budowlane. Wskazują one na zaistniałe nieprawidłowości oraz zawierają zalecenia, jakie prace należy wykonać, by doprowadzić ww. elementy obiektu do stanu należytego.
Poszczególne dokumenty zawierają m. in. opis elementów budynku poddanych oględzinom, z załączoną dokumentacją fotograficzną, obrazującą stan techniczny.
Organy wyraźnie i prawidłowo zaznaczyły, że użytkowanie obiektu budowlanego, w którym stan techniczny przewodów kominowych nie odpowiada warunkom określonym w przepisach techniczno-budowlanych, prowadzi do powstania stanu zagrożenia bezpieczeństwa zdrowia lub życia. Prawidłowo zastosowano tryb postępowania wynikający z art. 66 p.b.
Nie można czynić zatem organowi zarzutu, że w okolicznościach sprawy wziął pod uwagę dowody dla strony niekorzystne. W świetle art. 75 §1 k.p.a. jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem. W szczególności dowodem mogą być dokumenty, zeznania świadków, opinie biegłych oraz oględziny. Zatem nie ma żadnych racjonalnych powodów, by uwzględniać jedynie te dowody, które – zdaniem strony – powinny być uwzględnione, mnożąc ponad miarę ich ilość, zgodnie z jej żądaniem. Organ przedstawił na te okoliczności konkretne argumenty, poparte konkretnymi dokumentami. Stanowisko zawarte w skardze stanowi więc jedynie polemikę strony niezadowolonej z argumentacją organu, która to polemika nie może być podstawą do uwzględnienia zarzutów.
Organ oparł się na dowodach i ustaleniach osób wyspecjalizowanych, zawierających niezbędną argumentację, natomiast ani skarżąca, ani jej pełnomocnik, nie wykazały, by miały tego rodzaju wiedzę fachową. Nie przedłożyły również żadnej opinii rzeczoznawcy, która wskazywałaby, że ustalenia organów są wadliwe.
Z kolei art. 10 § 1 k.p.a. ocenić należy z punktu widzenia uniemożliwienia stronie podjęcia konkretnie wskazanej czynności procesowej oraz wpływu tego uchybienia na wynik sprawy (wyrok NSA z 13 grudnia 2021 r., sygn. II GSK 636/21). Żadnego takiego uchybienia Sąd nie stwierdził, jako że rozstrzygnięcie odpowiada prawu. Materiał dowodowy był wystarczający, by wydać rozstrzygnięcie o wyżej przywołanej treści.
Postępowania prowadzone przez organy nadzoru budowlanego są prowadzone z urzędu, nawet jeśli został złożony wniosek inicjujący, bowiem organ ma obowiązek zapewnić, by obiekt budowlany został doprowadzony do stanu odpowiadającego prawu, a nie żądaniom strony.
Nie doszło zatem do naruszenia art. 7, 77 §1, 79, 80, 81, 107 §1 i 3, 136, 138 §1 pkt 1 k.p.a., §23 rozporządzenia z dnia 16 sierpnia 1999 r. w sprawie warunków technicznych użytkowania budynków mieszkalnych, § 140 w.t., art. 66 p.b., ani też innych przepisów uzasadniających uwzględnienie skargi.
Z powyższych względów skarga nie mogła odnieść skutku i jako nieuzasadniona podlegała oddaleniu na podstawie art. 151 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Powołane wyżej orzecznictwo sądowo-administracyjne dostępne jest w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, pod adresem internetowym http://orzeczenia.nsa.gov.pl.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI