II SA/Gl 1574/20

II SA/Gl 1574/20 - Wyrok WSA w Gliwicach
Data orzeczenia
2021-06-17
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2020-12-21
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Sędziowie
Bonifacy Bronkowski /przewodniczący/
Renata Siudyka
Tomasz Dziuk /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6139 Inne o symbolu podstawowym 613
Hasła tematyczne
Środowiskowe uwarunkowania dla przedsięwzięcia
Sygn. powiązane
III OSK 7180/21 - Wyrok NSA z 2025-04-29
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2019 poz 2325
art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Dz.U. 2020 poz 283
art. 59 ust. 1 pkt 2, art. 71 ust. 2 pkt 1 i 2
Ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz  o ocenach oddziaływania na środowisko - t.j.
Dz.U. 2016 poz 71
§ 3 ust. 1 pkt 80
Rozpozradzenie Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Bonifacy Bronkowski, Sędziowie Asesor WSA Tomasz Dziuk (spr.),, Sędzia WSA Renata Siudyka, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 17 czerwca 2021 r. sprawy ze skargi Stowarzyszenia "A" na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Częstochowie z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań realizacji przedsięwzięcia oddala skargę.
Uzasadnienie
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Częstochowie, działając m.in. na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. oraz art.71 ust. 2 pkt 2, art. 75 ust. 1 pkt 4, art. 77 ust. 1 pkt 1 i pkt 2, art. 80 ust. 1 i 2, art. 82 ust. 1 pkt 1, pkt 4 i pkt 5, ust. 3, art. 85 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (t.j. Dz. U. z 2020 r. poz. 283 ze zm.), dalej zwanej "ustawą", po rozpatrzeniu odwołania "A" z siedzibą w K. utrzymało w mocy decyzję Wójta Gminy P. z dnia [...] r., określającą środowiskowe uwarunkowania realizacji przedsięwzięcia polegającego na przetwarzaniu odpadów na działce ewidencyjnej nr 1obr. D., położonej w D. .
Zaskarżona decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym i prawym:
Na wniosek A. G. (zwanego dalej "inwestorem"), prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą "B" , złożony w dniu [...] r., Wójt Gminy P. wszczął postępowanie w przedmiocie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach na realizację wskazanego powyżej przedsięwzięcia. Po podaniu, w drodze obwieszczenia z dnia 21 grudnia2018 r., do publicznej wiadomości informacji o przystąpieniu do przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko organ wystąpił do właściwych organów o wyrażenie opinii dotyczącej obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania planowanego przedsięwzięcia na środowisko.
Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w K. ("RDOŚ") pismem z dnia 11 stycznia 2019 r. wyraził opinię o braku konieczności przeprowadzenia takiej oceny.
Inne stanowisko zajął natomiast Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w K. (PPIS), wyrażając opinię o konieczności przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla planowanego przedsięwzięcia. Organ ten jednocześnie określił zakres raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko tj. że powinien być zgodny z art. 66 ust 1 ustawy. Z kolei Państwowe Gospodarstwo Wodne Wody Polskie Regionalny Zarząd Gospodarki Wodnej w P. ("[...]") w opinii z dnia 25 czerwca 2019 r. nie stwierdził potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko i jednocześnie wskazał na konieczność określenia w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach określonych warunków i wymagań na etapie realizacji i eksploatacji przedsięwzięcia.
Postanowieniem z dnia [...] r. organ I instancji nałożył na inwestora obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla planowanego przedsięwzięcia oraz określił zakres raportu. W związku z tym inwestor w dniu 6 kwietnia 2020 r. złożył organowi raport (dalej zwany "Raportem"). Z pkt. 1.1. tego raportu wynika, że inwestor zrezygnował ze zbierania odpadów, a planowane przedsięwzięcie polegać będzie tylko na przetwarzaniu odpadów. Działalność ta prowadzona będzie na działce nr 1, a teren wydzielonej części działki nr 2 o pow. 720 m2 zostanie zagospodarowany tylko jako biologicznie czynny.
Następnie organ I instancji uzyskał uzgodnienia i opinie właściwych organów:
- opinię sanitarną PPIS z dnia [...] r., w której organ ten określił warunki realizacji przedmiotowego przedsięwzięcia,
- postanowienie z dnia [...] r. wydane przez RDOŚ uzgadniające realizację przedsięwzięcia i określające jego warunki.
Natomiast Państwowe Gospodarstwo Wodne Wody Polskie Zarząd Zlewni w S. , do którego wystąpił organ I instancji o uzgodnienie poinformował o braku swojej właściwości rzeczowej oraz wskazując na art. 77 ust. 1 pkt 4 ustawy wyjaśnił, że według tego przepisu uzgodnienie następuje chyba, że właściwy organ wyraził wcześniej opinię, że nie zachodzi potrzeba przeprowadzania oceny oddziaływania na środowisko, a taką opinię wcześniej wyraził Dyrektor Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej Wód Polskich w P.
Decyzją z dnia [...] r. nr [...] Wójt Gminy P. określił środowiskowe uwarunkowania dla przedsięwzięcia polegającego na przetwarzaniu odpadów na działce nr ewid. 1 obręb D. .
Odwołanie od tej decyzji wniosło "A" z siedzibą w K. , które wcześniej, w toku postępowania przed organem I instancji pismem z dnia 29 stycznia 2020 r. wniosło o dopuszczenie i uczestnictwo tej organizacji na prawach strony na każdym etapie postępowania.
W odwołaniu stowarzyszenie zarzuciło rażąco niepełne, powierzchowne i niezgodne z obowiązującym prawem potraktowanie kwestii gospodarowania wodą w zakresie technologicznego jej wykorzystania oraz sposobu traktowania po jej zużyciu. Według strony odwołującej się woda zużyta w wyniku procesu technologicznego mycia odpadów zgodnie z obowiązującymi przepisami oraz na podstawie procedury ostrożności, wobec braku wiedzy co do rodzaju tych odpadów, oraz stopnia ich zabrudzenia winna być uznana za ściek przemysłowy.
Ponadto według strony odwołującej w decyzji brakuje obowiązku przedkładania bilansu ilości wody pobranej z wodociągu gminnego oraz ilości odprowadzanych lub przekazywanych do utylizacji ścieków bytowych lub przemysłowych. Brak także w decyzji nałożenia obowiązku monitorowania stanu fizyczno-chemicznego ścieków przekazywanych przez wymieniony w decyzji podmiot uprawnionym jednostkom – zwłaszcza wspólnej dla gmin P. i P. oczyszczalni ścieków w P. .
Odwołanie nie przyniosło jednak oczekiwanego przez stowarzyszenie rezultatu, gdyż zaskarżoną obecnie decyzją Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Częstochowie utrzymało w mocy decyzję organu I instancji.
W uzasadnieniu decyzji Kolegium przedstawiło najpierw przebieg dotychczasowego postępowania, ze szczególnym uwzględnieniem przebiegu procedury uzgodnień i opiniowania przez właściwe organy oraz wskazało istotę zarzutów podniesionych w odwołaniu od decyzji organu I instancji.
Kolegium przytoczyło także przepisy znajdujące zastosowanie w sprawie oraz dokonało ich omówienia. Zaakcentowało przy tym, że przedmiotowa sprawa została wszczęta w grudniu 2018 r. i nie została zakończona do dnia 24 września 2019 r. tj. do dnia wejścia w życie nowelizacji ustawy dokonanej na mocy ustawy z dnia 19 lipca 2019 r. o zmianie ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku (...) oraz niektórych innych ustawy (Dz. U. z 2019 r. poz. 1712). W konsekwencji w sprawie znajdują zastosowanie przepisy dotychczasowe.
Kolegium odnotowało także, że w dniu 11 października 2019 r. weszło w życie nowe rozporządzenie wykonawcze do ustawy tj. rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 10 września 2019 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz.U. z 2019 r. poz. 1839). Jednak na mocy przepisów przejściowych
stosuje się przepisy dotychczasowe tj. rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz.U. z 2016 r. poz. 71), zaś zgodnie z wnioskiem zakres planowanego przedsięwzięcia mieści się w § 3 ust. 1 pkt 80 tego rozporządzenia.
Kolegium stwierdziło, że organ I instancji w wydanej decyzji uwzględnił warunki realizacji przedsięwzięcia zawarte w postanowieniu RDOŚ, przenosząc do decyzji wprost wszystkie warunki realizacji inwestycji określone przez ten organ. Ponadto w postanowieniu uwzględnione zostały wszystkie warunki określone w opinii PPIS oraz w opinii PGWWP Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w P.. Dlatego też w ocenie organu odwoławczego, brak jest podstaw do postawienia zaskarżonej decyzji zarzutu naruszenia art. 82 ust. 1 pkt 1 lit. b) ustawy poprzez brak określenia istotnych warunków korzystania ze środowiska w trakcie realizacji i eksploatacji przedsięwzięcia, ze szczególnym uwzględnieniem konieczności ochrony cennych wartości przyrodniczych, zasobów naturalnych oraz ograniczenia uciążliwości dla terenów sąsiednich.
Odnosząc się do treści raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko Kolegium, cytując wybrane orzeczenia sądów administracyjnych, zaakcentowało szczególną moc dowodową raportu oraz to, że podważanie ustaleń raportu przez stronę postępowania może nastąpić, co do zasady, jedynie przez przedstawienie równie kompletnej analizy uwarunkowań przyrodniczych sporządzonej przez specjalistów dysponujących równie fachową wiedzą jak autorzy raportu, którego wnioski pozostawałyby w rażącej sprzeczności z wnioskami zawartymi w raporcie przedłożonym przez inwestora.
W powyższym kontekście Kolegium nie zgodziło się z zarzutami stowarzyszenia, dotyczącymi kwestii gospodarowania wodą w zakresie jej technologicznego wykorzystania oraz sposobu traktowania jej po użyciu. Według Kolegium zagadnienia oddziaływania planowanej inwestycji, w tym jej wpływu na gospodarkę wodno-ściekową oraz jakość wód, zostały poddane ocenie w raporcie, a ponadto szczegółowo wyjaśnione w procesie uzgodnień i opiniowania przez inne organy, które są wyspecjalizowane w dziedzinie ochrony środowiska w zakresie swoich właściwości.
Kolegium zwróciło uwagę, że oceniany raport zawiera analizę wariantowości planowanego przedsięwzięcia, a autor przedstawił wariant inwestorski i racjonalny wariant alternatywny, porównał je i przedstawił przekonujące uzasadnienie wybranego wariantu.
Według Kolegium raport w toku postępowania przed organem I instancji został poddany ocenie nie tylko pod kątem formalnym ale także pod kątem jego wartości merytorycznej, a czego wyrazem są także określone w pkt II decyzji warunki dotyczące etapu eksploatacji przedsięwzięcia (w tym w zakresie wody wykorzystywanej na potrzeby technologiczne), a także obowiązki określone w pkt III decyzji.
Zdaniem Kolegium organ I instancji przy wydaniu decyzji wziął pod uwagę wszystkie okoliczności wymagane przez art. 80 ust. 1 ustawy, a także dokonał prawidłowej oceny zgodności przedsięwzięcia z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego przyjętego uchwałą nr [...] Rady Gminy P. z dnia [...] r. To ostatnie znalazło wyraz nie tyle w treści decyzji, co w odpowiedzi na zapytanie PPIS. Natomiast Kolegium dokonało samodzielnej oceny zgodności lokalizacji przedmiotowego przedsięwzięcia z ustaleniami planu, co szczegółowo zostało opisane w uzasadnieniu decyzji tego organu, dochodząc samodzielnie do wniosku, że plan miejscowy dopuszcza lokalizację przedmiotowego przedsięwzięcia.
W konkluzji rozważań przeprowadzonych w uzasadnieniu decyzji Kolegium nie uznało zarzutu odwołania, wedle którego organ I instancji rażąco niepełnie, powierzchownie oraz niezgodnie z obowiązującym prawem potraktował kwestię gospodarowania wodą. Zarzuty i wątpliwości podnoszone przez stronę odwołującą nie zostały poparte kontrraportem sporządzonym przez specjalistów posiadających fachową wiedzę.
Stowarzyszenie wniosło skargę na powyższą decyzję, zaskarżając ją w całości. Decyzji zarzuciło niewyjaśnienie wszystkich okoliczności faktycznych sprawy, sprzeczność ustaleń dowodowych w sprawie. Ponadto zarzuciło, naruszenie przepisów prawa materialnego, a to: rozporządzenia Ministra Klimatu z dnia 2 stycznia 2020 r. w sprawie katalogu odpadów, pozycja 19 12 12, art. 16 pkt 61c i pkt 64 ustawy prawo wodne, art. 34 ust. 4 i art. 392 ust. 2 ustawy prawo wodne, § 8 rozporządzenia Ministra Budownictwa z dnia 14 lipca 2006 r. w sprawie sposobu realizacji obowiązków dostawców ścieków przemysłowych oraz warunków wprowadzania ścieków do urządzeń kanalizacyjnych – poprzez niezastosowanie wyżej wymienionych przepisów.
W uzasadnieniu skargi zaakcentowano, że ustalenie Raportu, według którego wielkość 10 m3 wody, czyli wg. strony skarżącej wielkość 8 wanien domowych, miałaby służyć w separatorze do czyszczenia 250 ton odpadów, są "nielogiczne i paradoksalne". Ponadto ustalenie to zostało oparte na niewiarygodnym wyliczeniu autora Raportu. Podczas gdy według strony skarżącej jedynym, wiarygodnym źródłem wiedzy o wielkości konsumpcji wody jest instrukcja obsługi lub inne dane techniczne pochodzące od producenta. Takiego zaś dowodu nie przeprowadzono w sprawie. Ponadto woda wraz z osadami po oczyszczeniu odpadów jest ściekiem przemysłowym w rozumieniu art. 16 ust. 1 pkt 64 ustawy prawo wodne. Inwestycja nie będzie posiadała przy tym własnej oczyszczalni oraz innych urządzeń kanalizacyjnych, a w decyzji brak jest ustaleń, czy ścieki z przyszłej inwestycji mogą być wprowadzane do kanalizacji innych podmiotów.
W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2021 r., poz. 137.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W ramach swej kognicji sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia prawa materialnego i przepisów postępowania. Stosownie do art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U z 2019 r., poz. 2325, t.j. ze zm. ) dalej p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi, oraz powołaną podstawą prawną.
Uwzględnienie skargi następuje w przypadkach naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a.), naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (art. 145 § 1 pkt 1 lit. b) p.p.s.a.), oraz innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a.). W przypadkach, gdy zachodzą przyczyny określone w art. 156 k.p.a. sąd stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.), jeżeli zachodzą przyczyny określone w innych przepisach, sąd stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa. Przedstawiona tutaj regulacja prawna nie pozostawia zatem wątpliwości co do tego, że zaskarżona decyzja lub postanowienie mogą ulec uchyleniu tylko wtedy, gdy organom administracji publicznej można postawić uzasadniony zarzut naruszenia prawa, czy to materialnego, czy to procesowego, jeżeli naruszenie to miało, bądź mogło mieć wpływ na wynik sprawy.
Przeprowadzona według powyższych kryteriów kontrola zaskarżonej decyzji Kolegium utrzymującej w mocy decyzję organu I instancji wykazała, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie. W świetle zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego brak jest bowiem, zdaniem Sądu, podstaw do przyjęcia, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem obowiązującego prawa, dającym podstawę do jej wzruszenia na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lub pkt 2 p.p.s.a.
Materialnoprawną podstawę wydanych w sprawie decyzji stanowi art. 71 ust. 2 pkt 1 i 2 ustawy. Zgodnie z tym przepisem uzyskanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach jest wymagane dla planowanych przedsięwzięć mogących zawsze lub potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko. Wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach następuje przed uzyskaniem decyzji o pozwoleniu na budowę, decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego, decyzji o pozwoleniu na wznowienie robót budowlanych oraz decyzji o pozwoleniu na zmianę sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części - wydawanych na podstawie ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane. Wynika to, z treści art. 72 ust. 1 pkt 1 ustawy. Decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach dołącza się do wniosku o wydanie pozwolenia na budowę (art. 72 ust. 3 ustawy). Zaakcentować w związku z tym należy, że decyzja środowiskowa nie przesądza jeszcze o przystąpieniu do realizacji przedsięwzięcia lecz jedynie otwiera inwestorowi drogę do ubiegania się o pozwolenie na budowę.
Niespornym jest w niniejszej sprawie, że zgodnie z § 3 ust. 1 pkt 80 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 09 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (t.j. Dz.U. z 2016 r. poz. 71) przedmiotowe przedsięwzięcie zalicza się do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko.
Zgodnie z art. 71 ust. 1 ustawy decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach określa te uwarunkowania dla realizacji konkretnego przedsięwzięcia. Nie jest to decyzja uznaniowa lecz jest, co do zasady, decyzją związaną. Właściwy organ jest bowiem zobowiązany do wydania takiej decyzji, w każdym przypadku, gdy zwróci się o to, w sposób prawem przewidziany, strona, za wyjątkiem przypadków enumeratywnie wymienionych w przepisach prawnych, stanowiących podstawę wydania decyzji negatywnej tj. odmawiającej określenia środowiskowych uwarunkowań. Oznacza to, że na gruncie ustawy zasadą jest wydanie decyzji określającej środowiskowe uwarunkowania realizacji przedsięwzięcia, natomiast wyjątkiem odmowa wydania takiej decyzji. Odmówić określenia środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia można jedynie wtedy, gdy:
- występuje niezgodność lokalizacji przedsięwzięcia z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (art. 80 ust. 2 ustawy);
- nastąpiła odmowa uzgodnienia warunków realizacji przedsięwzięcia przez organ uzgadniający (art. 77 ust. 1 ustawy);
- wnioskodawca nie wyraża zgody na realizację przedsięwzięcia w wariancie innymi, niż proponowany, a z oceny oddziaływania na środowisko wynika zasadność realizacji przedsięwzięcia w innym wariancie (art. 81 ust. 1 ustawy);
- z oceny odziaływania na środowisko wynika, że przedsięwzięcie może znacząco negatywnie oddziaływać na obszar Natura 2000, a za realizacją przedsięwzięcia przemawiają konieczne wymogi nadrzędnego interesu publicznego, w tym wymogi o charakterze społecznym lub gospodarczym i brak jest rozwiązań alternatywnych (art. 81 ust. 2 ustawy);
- jeżeli z oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko wynika, że może ono spowodować nieosiągnięcie celów środowiskowych zawartych w planie gospodarowania wodami na obszarze dorzecza (art. 81 ust. 13 ustawy);
Zgodnie z art. 59 ust. 1 pkt 2 ustawy przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko wymaga realizacja: planowanych przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko oraz planowanego przedsięwzięcia mogącego potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, jeżeli obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko został stwierdzony na podstawie art. 63 ust. 1 ustawy. Taka właśnie sytuacja ma miejsce w realiach rozpoznawanej sprawy, gdyż organ I instancji postanowieniem z dnia [...] r. stwierdził potrzebę przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla planowanego przedsięwzięcia i określił zakres raportu.
W rozpoznawanej sprawie Sąd nie stwierdził występowania żadnej z okoliczności, która w świetle przywołanych powyżej przepisów stanowić by mogła podstawę do odmowy wydania wnioskowanej przez inwestora decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Utrzymana w mocy przez Kolegium decyzja organu I instancji o środowiskowych uwarunkowaniach została wydana po przeprowadzeniu wymaganej oceny oddziaływania na środowisko, w toku której został sporządzony raport jej oddziaływania na środowisko.
W orzecznictwie sądów administracyjnych utrwalony jest pogląd, że raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko jest dokumentem prywatnym inwestora będącym dowodem w postępowaniu administracyjnym i podlegającym ocenie właściwego organu (wyrok NSA z dnia 18 marca 2009 r., sygn. II OSK 383/08, a także z dnia 23 lutego 2007 r., sygn. II OSK 363/06,). Tym samym raport nie jest opinią biegłego w rozumieniu art. 84 k.p.a., a jedynie ma status dokumentu prywatnego, będącego ekspertyzą rzeczoznawcy. Raport wchodzi w skład materiału dowodowego sprawy, jest dowodem z dokumentu i jak każdy inny dowód podlega regułom postępowania dowodowego, w tym swobodnej ocenie dowodów zgodnie z art. 80 k.p.a. Raport opracowywany jest na zlecenie podmiotu zainteresowanego realizacją przedsięwzięcia, ale oceniany przez organ administracji przeprowadzający ocenę oddziaływania na środowisko.
W kontekście dotychczasowych rozważań stwierdzić należy, że w ocenie Sądu organy obu instancji przeprowadziły postępowanie z zachowaniem wszystkich wymaganych prawem warunków; w szczególności z poszanowaniem zasad prowadzenia postępowania wyrażonych w k.p.a. Dokonały prawidłowego przytoczenia podstaw prawnych rozstrzygnięcia, prawidłowo ustaliły stan faktyczny w sprawie, a następnie właściwie dokonały subsumcji. Zebrany w sprawie materiał dowodowy był wystarczający do podjęcia rozstrzygnięć, a jego ocena została przeprowadzona w sposób rzetelny i całościowy.
Kluczowe znaczenie dla oceny kontrolowanej decyzji ma treść Raportu przedłożonego przez inwestora oraz to, czy organy poddały go wnikliwej analizie i ocenie. Według Sądu organy właściwie wywiązały się z obowiązków w tym zakresie. Znajdujący się w aktach sprawy Raport zawiera bowiem wszystkie niezbędne elementy, które zgodnie z art. 66 ustawy powinien zawierać każdy raport o oddziaływaniu na środowisko. Raport jest kompletny i spójny, nie budzi zastrzeżeń pod względem formalnym i merytorycznym.
Zastrzeżeń Sądu nie budzi również ocena przebiegu postępowania przed organami obu instancji. W toku postępowania uzyskano wymagane uzgodnienie i opinie innych organów, a ich wyniki zostały uwzględnione zgodnie z art. 80 ust. 1 ustawy. Inwestycja jest zgodna z obowiązującym miejscowym planem zagospodarowania, co wyczerpującej analizie poddało Kolegium, przedstawiając wynik tej analizy. Decyzja Kolegium zawiera wszystkie wymagane elementy, spełniając w tym zakresie wymogi, które z uwzględnieniem specyfiki zamierzonego przedsięwzięcia wynikają z art. 88 ustawy, respektując jednocześnie wymagania wynikające z art. 107 § 3 k.p.a.
Jednocześnie, zdaniem Sądu, żaden z zarzutów skargi nie zasługiwał na uwzględnienie.
Jak wynika z Raportu separator wodny oddziela metale kolorowe od m.in. tworzyw sztucznych. Jest wykorzystywany w procesie przetwarzania "osłon z kabli i tworzyw sztucznych metodą rozdrabniania", a zatem w procesie, który nie obejmuje już całych kabli, lecz jedynie osłony i tworzywa sztuczne, które pozostały po przeprowadzeniu procesu "przetwarzania kabli metodą nacinania" oraz po "przerobieniu" przez "odizolowywacz". W osłonach i tworzywach sztucznych w dalszym ciągu znajdują się metale kolorowe, które nie zostały oddzieloną metoda nacinania i jak przy wykorzystaniu "odizolowywacza". Nie są to zatem "czyste tworzywa" ani "czyste metale", gdyż są w dalszym ciągu ze sobą złączone.
Zgodnie z Raportem osłony i tworzywa sztuczne podlegają najpierw rozdrobnieniu w młynach rozdrabniających (2 szt). Dopiero potem trafiają do separatora, gdzie oddzielanie metali kolorowych od tworzyw odbywa się przy zastosowaniu systemu wodnego, podzielonego na kilka sekcji, wyposażonego w kilkanaście dysz promieniowych o zmiennej geometrii liniowej, w połączeniu z modelem maty separacyjnej, co daje gwarancję czystości odzyskanych surowców. Zaakcentowano przy tym, że nie ma potrzeby stałego dostępu do zewnętrznego źródła wody, gdyż urządzenie pracuje z wykorzystaniem tej, która jest już w zbiornikach (str. 20 Raportu).
Według Raportu na cele technologiczne do obsługi separatora będzie pobierana woda w ilości 10 m3 na miesiąc. Nie można zgodzić się z zarzutami skargi, że jest to ustalenie "nielogiczne i paradoksalne". Zarzuty te nie zostały bowiem poparte żadnym przeciwdowodem ze strony skarżącego stowarzyszenia, a kwestionowanie treści raportu takiego przeciwdowodu (kontrraportu) zasadniczo wymaga. Przede wszystkim jednak w zarzutach tych pominięto przywołaną powyżej istotę procesu, który odbywać się ma w separatorze. Z przedstawionego w Raporcie opisu procesu "przetwarzania osłon z kabli i tworzyw sztucznych metodą wodną" (str. 126 i 127 Raportu) wynika, że zadaniem separatora jest oddzielanie tworzyw od metali kolorowych, a nie mycie odpadów. Czystość odzyskanych surowców, o której mowa w Raporcie oznacza przede wszystkim to, że po zakończeniu procesu oddzielania metale kolorowe będą wolne od tworzyw, a tworzywa będą wolne do metali kolorowych. Nie można więc separatora utożsamiać z myjnią odpadów. Dlatego mylące jest przedstawione w skardze proste zestawienie 10 metrów sześciennych wody mającej być, według strony skarżącej, wykorzystaną do czyszczenia 250 ton odpadów. Woda w separatorze znajduje się w obiegu zamkniętym. Jej strumień za pomocą systemu dysz oddziela metal od tworzywa. Ma więc tutaj miejsce stały obieg tej samej wody. Obieg zamknięty pozwala bowiem na stałe wykorzystywanie tej wody w procesie oddzielania metalu kolorowego od tworzywa sztucznego, zwłaszcza, że woda będzie kierowana na oddzielane odpady za pomocą dysz, a nie wyłącznie poprzez zanurzenie odpadu w kąpieli wodnej (a to zdaje się sugerować strona skarżąca poprzez przeliczenie wielkość wody na ilość wypełnionych "wanien domowych", co jest rażącym uproszczeniem).
Ponadto do separatora ma trafiać nie całość kabli, lecz tylko pozostałe z nich osłony i tworzywa sztuczne, w których nadal znajdują metale kolorowe. Tymczasem wskazana w skardze wielkość 250 ton miesięcznie to kable przed zastosowaniem procesu "przetwarzania kabli metodą nacinania" oraz przed "przerobienieniem" przez "odizolowywacz". Zestawienie więc wielkości 10 m3 wody z 250 ton "odpadów" jest całkowicie nieuprawnione, a wręcz mylące, przez co nie może stanowić żadnego argumentu przemawiającego za zasadnością konstruowanego w tym zakresie zarzutu skargi.
Nie można zgodzić się także z zarzutem, że wskazana w Raporcie woda wraz z osadami po oczyszczeniu odpadów jest ściekiem przemysłowym w rozumieniu art. 16 ust 1 pkt 64 ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne (t.j. Dz.U. z 2021 r. poz. 624 ze zm.) Zarzut ten jest pochodną opisanego powyżej pominięcia istoty procesu, do którego wykorzystywany ma być separator i znajdująca się nim woda. Przede wszystkim jednak strona skarżąca nie wzięła pod uwagę, że elementem definicji "ścieków przemysłowych" jest ich odprowadzanie urządzeniami kanalizacyjnymi zakładu. Tymczasem zważywszy choćby na obieg zamknięty separatora nie będzie miało miejsca odprowadzanie zanieczyszczonej wody "urządzeniami kanalizacyjnymi zakładu". Ponadto jak wskazuje autor Raportu woda, pobierana w ilości 10 m3 na miesiąc będzie zużywana w procesie separacji, a zatem nie będzie wymagała odprowadzania (str. 109 Raportu).
Jak wskazano na str. 31 Raportu na etapie eksploatacji "nie przewiduje się wytwarzania ścieków przemysłowych". W ocenie Sądu brak podstaw do tego, aby twierdzenie to podważać. Z raportu wynika, że metale kolorowe oddzielone w separatorze od osłon i tworzyw sztucznych, określane mianem "przemiał (czysty metal)" będą transportowane na pole odkładcze w celu wysuszenia. Zatem konieczność uzupełnienia wody w separatorze, której wielkość wskazano na 10 m3 miesięcznie to efekt odparowywania w następstwie suszenia, a nie skutek odprowadzania zużytej wody do urządzeń kanalizacyjnych. W raporcie nie ma przy tym mowy o powstawaniu wód odciekowych. Nie wskazano bowiem, że na "polu odkładczym" przemiał będzie objęty procesem odcieku wody, lecz że będzie tam transportowany w celu "wysuszenia" przed załadunkiem do tzw. big-bagów. Brak przy tym podstaw do tego aby wbrew temu co wynika z Raportu przyjąć, że w związku w fazie eksploatacji przedsięwzięcia powstawać będą "wody odciekowe", o których mowa w art. 16 pkt 61c prawa wodnego, w definicji zawartej w tym przepisie mowa jest bowiem o "wodach odciekowych ze składowisk odpadów oraz obiektów unieszkodliwiania odpadów wydobywczych", co dotyczy innych sytuacji niż zamierzone przedsięwzięcie.
Ponadto w Raporcie (na str. 22) wskazano, że usuwany będzie powstający szlam (czyli inaczej osad), przy czym traktowany on będzie jako odpad. Taki zaś odpad zdaniem Sądu został zasadne zakwalifikowany jako odpad o kodzie 19 12 12. Powstające szlamy nie stanowią wód odciekowych, o których mowa w art. 16 pkt 61c prawa wodnego.
Usuwanie szlamów (piasku, kamieni) nie stanowi także szczególnego korzystania z wód, o którym mowa w art. 389 pkt 2 Prawa wodnego. Nie wymaga tym samym pozwolenia wodnoprawnego. Procesy, które mają zostać zastosowane w ramach planowanego przedsięwzięcia w ogóle nie zakładają powstawania wód odciekowych. Tym samym zaskarżona decyzja w żaden sposób nie narusza wskazanych w skardze przepisów prawa wodnego, przepisów ustawy z dnia 27 kwietni 2001 r. – Prawo ochrony środowiska, na odesłanie do którego zawiera wskazany w skardze, lecz nieznajdujący zastosowania art. 392 Prawa wodnego. To samo dotyczy przywołanego w skardze rozporządzenia Ministra Budownictwa w sprawie sposobu realizacji obowiązków dostawców ścieków przemysłowych oraz warunków wprowadzania ścieków do urządzeń kanalizacyjnych.
Skoro z raportu wynika, że przedmiotowe przedsięwzięcie w fazie eksploatacji nie będzie prowadzić do powstawania ścieków przemysłowych, to tym samym, wbrew oczekiwaniom strony skarżącej, organy nie miały podstaw do tego, aby zagadnienie odprowadzania takich ścieków uczynić przedmiotem dodatkowych ustaleń i rozważań.
W świetle dotychczasowych rozważań zarzuty skargi okazał się całkowicie bezzasadne. W istocie sprowadzały się one do stanowiska, że wbrew treści Raportu przedmiotowe przedsięwzięcie w fazie eksploatacji będzie skutkować powstawaniem ścieków przemysłowych. Stanowisko to nie zostało jednak poparte przekonującą argumentacją, przedstawione zaś przez stronę skarżącą argumenty zostały sformułowane w oderwaniu od tego, co wprost wynika z raportu, w szczególności z pominięciem istoty oraz zakresu procesu, który ma być realizowany w separatorze.
Skoro zatem Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach, nie będąc związany zarzutami skargi, w ramach sprawowanej kontroli nie stwierdził żadnych naruszeń prawa, które w świetle art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a. powodowałyby konieczność uchylenia kontrolowanej decyzji Wojewody, to skarga należało oddalić na podstawie art. 151 p.p.s.a.
Sprawę rozpoznano na posiedzeniu niejawnym w trybie przewidzianym w art. 15zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz.U. poz. 374, ze zm.).
Powołane wyżej orzecznictwo sądowo-administracyjne dostępne jest w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, pod adresem internetowym http://orzeczenia.nsa.gov.pl.