Orzeczenie · 2025-01-13

II SA/Gl 1521/24

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Miejsce
Gliwice
Data
2025-01-13
NSAbudowlaneWysokawsa
prawo budowlanenielegalne użytkowaniekara pieniężnapozwolenie na użytkowaniezgłoszenie zakończenia budowynowelizacja prawa budowlanegoprzedawnieniesamowola budowlanaWSA Gliwice

Sprawa dotyczyła skargi na postanowienie Śląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, które utrzymało w mocy karę pieniężną nałożoną przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego za użytkowanie budynku mieszkalnego bez wymaganego pozwolenia na użytkowanie lub zawiadomienia o zakończeniu budowy. Organy obu instancji zastosowały przepisy Prawa budowlanego w brzmieniu po nowelizacji z 2020 r., w tym art. 59i. Skarżący zarzucił naruszenie prawa materialnego, wskazując, że do jego przypadku, gdzie pozwolenie na budowę zostało wydane przed wejściem w życie ustawy nowelizującej, powinny mieć zastosowanie przepisy w brzmieniu dotychczasowym. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach przychylił się do tego zarzutu. Sąd stwierdził, że skoro pozwolenie na budowę zostało wydane przed 19 września 2020 r., to do oceny samowoli użytkowej należy stosować przepisy Prawa budowlanego obowiązujące do tej daty. W związku z tym, zastosowanie art. 59i Prawa budowlanego było bezzasadne. Sąd uchylił zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie organu I instancji. Ponadto, sąd wskazał, że organy powinny zbadać kwestię przedawnienia kary, stosując odpowiednio przepisy Ordynacji podatkowej, w szczególności art. 68 § 1, który określa trzyletni termin przedawnienia od końca roku, w którym powstał obowiązek podatkowy.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów przejściowych Prawa budowlanego po nowelizacji z 2020 r., stosowanie przepisów sprzed nowelizacji do pozwoleń wydanych wcześniej, kwestia przedawnienia kar pieniężnych w budownictwie.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy spraw, gdzie pozwolenie na budowę zostało wydane przed 19 września 2020 r. i wystąpiła samowola użytkowa.

Zagadnienia prawne (2)

Czy do nałożenia kary pieniężnej za nielegalne użytkowanie budynku, w przypadku gdy pozwolenie na budowę zostało wydane przed wejściem w życie nowelizacji Prawa budowlanego z 2020 r., należy stosować przepisy Prawa budowlanego w brzmieniu po nowelizacji, czy w brzmieniu dotychczasowym?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Należy stosować przepisy Prawa budowlanego w brzmieniu obowiązującym do dnia 19 września 2020 r.

Uzasadnienie

Przepis art. 59i Prawa budowlanego, wprowadzający karę za nielegalne użytkowanie, wszedł w życie 19 września 2020 r. Zgodnie z art. 27 ust. 1 pkt 2 ustawy nowelizującej, do zamierzeń budowlanych realizowanych na podstawie przepisów dotychczasowych, dla których przed dniem wejścia w życie ustawy wydano ostateczną decyzję o pozwoleniu na budowę, stosuje się przepisy Prawa budowlanego w brzmieniu dotychczasowym. Skoro pozwolenie na budowę zostało wydane przed tą datą, zastosowanie art. 59i było bezzasadne.

Czy w przypadku nałożenia kary pieniężnej z tytułu nielegalnego użytkowania obiektu budowlanego, stosuje się przepisy dotyczące przedawnienia zobowiązania podatkowego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, stosuje się odpowiednio przepisy Ordynacji podatkowej dotyczące przedawnienia, w tym art. 68 § 1.

Uzasadnienie

Kara z tytułu nielegalnego użytkowania obiektu budowlanego jest nakładana w drodze postanowienia i stosuje się do niej odpowiednio przepisy działu III Ordynacji podatkowej. Termin przedawnienia wynosi trzy lata od końca roku, w którym inwestor przystąpił do użytkowania obiektu z naruszeniem przepisów.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylono decyzję
Uchylono zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie organu I instancji. Nakazano organom ponowne rozpatrzenie sprawy z uwzględnieniem zastosowania przepisów Prawa budowlanego w brzmieniu obowiązującym do 19 września 2020 r. oraz zbadanie kwestii przedawnienia kary.

Przepisy (16)

Główne

u.z.p.b. art. 27 § ust. 1 pkt 2

Ustawa z dnia 13 lutego 2020 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw

Stanowi, że do zamierzeń budowlanych realizowanych na podstawie przepisów dotychczasowych, dla których przed dniem wejścia w życie ustawy wydano ostateczną decyzję o pozwoleniu na budowę, stosuje się przepisy Prawa budowlanego w brzmieniu dotychczasowym.

Pomocnicze

u.p.b. art. 57 § ust. 7

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Przepis w brzmieniu obowiązującym do dnia 19 września 2020 r. dotyczy wymierzenia kary z tytułu nielegalnego użytkowania obiektu budowlanego w przypadku stwierdzenia przystąpienia do jego użytkowania z naruszeniem art. 54 i 55.

u.p.b. art. 59i § ust. 1 i 4

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Przepis wprowadzony nowelizacją z 2020 r., stosowany do oceny samowoli użytkowej.

u.p.b. art. 54 § ust. 1

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Przepis dotyczący obowiązku uzyskania pozwolenia na użytkowanie lub dokonania zawiadomienia o zakończeniu budowy.

u.p.b. art. 55

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Przepis dotyczący obowiązku uzyskania pozwolenia na użytkowanie lub dokonania zawiadomienia o zakończeniu budowy.

u.z.p.b. art. 39

Ustawa z dnia 13 lutego 2020 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw

Określa datę wejścia w życie przepisów nowelizacji Prawa budowlanego (19 września 2020 r.).

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a)

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do uchylenia zaskarżonej decyzji lub postanowienia.

p.p.s.a. art. 134 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi.

p.p.s.a. art. 200

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do orzeczenia o kosztach postępowania.

p.p.s.a. art. 119 § pkt 3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do rozpoznania sprawy na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym.

p.p.s.a. art. 120

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do rozpoznania sprawy na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym.

p.p.s.a. art. 58 § § 1 pkt 6

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do odrzucenia skargi z przyczyn formalnych.

p.p.s.a. art. 179a

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do uchylenia postanowienia o odrzuceniu skargi.

o.p. art. 68 § § 1

Ustawa z dnia 11 marca 1997 r. Ordynacja podatkowa

Określa trzyletni termin przedawnienia prawa do wydania decyzji ustalającej zobowiązanie podatkowe.

o.p. art. 21 § § 1 pkt 2

Ustawa z dnia 11 marca 1997 r. Ordynacja podatkowa

Dotyczy zobowiązania podatkowego powstającego w wyniku działania organu.

rozp. MS ws. opłat art. 14 § ust. 1 pkt 1 lit. a)

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie

Podstawa do obliczenia wysokości opłaty za czynności adwokackie.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Zastosowanie przepisów Prawa budowlanego w brzmieniu po nowelizacji z 2020 r. do pozwolenia na budowę wydanego przed tą datą było błędne. • Do oceny samowoli użytkowej w tym przypadku należy stosować przepisy Prawa budowlanego obowiązujące przed 19 września 2020 r.

Godne uwagi sformułowania

przepisy Prawa budowlane stosuje się w brzmieniu dotychczasowym • kara pieniężna nałożona na skarżącego została prawidłowo zastosowana i obliczona • bez znaczenia, w kontekście prawidłowości nałożenia kary z tytułu nielegalnego użytkowania obiektu, pozostawał fakt dokonania przez skarżącego w późniejszym czasie skutecznego zawiadomienia o zakończeniu budowy • przeprowadzenie postępowania w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej z tytułu nielegalnego użytkowania przedmiotowego obiektu i wydanie postanowienia w oparciu o art. 59i Prawa budowlanego, stanowi naruszenie tego przepisu przez bezpodstawne jego zastosowanie • zastosowanie znajduje art. 57 ust. 7 Prawa budowlanego w brzmieniu obowiązującym do dnia 19 września 2020 r. • organ umorzy postępowanie w przedmiocie jej nałożenia

Skład orzekający

Rafał Wolnik

przewodniczący sprawozdawca

Beata Kalaga-Gajewska

sędzia

Aneta Majowska

asesor

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów przejściowych Prawa budowlanego po nowelizacji z 2020 r., stosowanie przepisów sprzed nowelizacji do pozwoleń wydanych wcześniej, kwestia przedawnienia kar pieniężnych w budownictwie."

Ograniczenia: Dotyczy spraw, gdzie pozwolenie na budowę zostało wydane przed 19 września 2020 r. i wystąpiła samowola użytkowa.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnej kwestii interpretacji przepisów przejściowych po dużej nowelizacji Prawa budowlanego, co ma bezpośrednie przełożenie na praktykę organów i inwestorów. Dodatkowo porusza temat przedawnienia kar.

Nowelizacja Prawa budowlanego nie zawsze oznacza nowe zasady – sąd uchyla karę za nielegalne użytkowanie budynku.

Dane finansowe

WPS: 10 000 PLN

Sektor

budownictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst