II SA/Po 492/24

Wojewódzki Sąd Administracyjny w PoznaniuPoznań2024-10-30
NSAbudowlaneŚredniawsa
pozwolenie na budowęprojekt budowlanyprawo budowlanepostępowanie administracyjnekontrola sądowaWSAuchylenie decyzjiprzekazanie do ponownego rozpatrzenianaruszenie przepisów postępowaniaczynny udział strony

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu oddalił sprzeciw od decyzji Wojewody uchylającej pozwolenie na budowę i przekazującej sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji, uznając zasadność zastosowania art. 138 § 2 K.p.a.

Skarżący wniósł sprzeciw od decyzji Wojewody, która uchyliła decyzję Prezydenta Miasta o pozwoleniu na budowę i przekazała sprawę do ponownego rozpatrzenia. Skarżący zarzucił naruszenie art. 10 § 1 K.p.a. poprzez brak umożliwienia mu wypowiedzenia się co do zebranych dowodów. Sąd administracyjny rozpoznał jedynie legalność decyzji kasacyjnej Wojewody, oceniając, czy istniały przesłanki do zastosowania art. 138 § 2 K.p.a. Sąd uznał, że wadliwości dostrzeżone przez organ odwoławczy uzasadniały uchylenie decyzji organu pierwszej instancji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia, a zarzut naruszenia art. 10 § 1 K.p.a. nie był zasadny w kontekście dalszego postępowania przed organem pierwszej instancji.

Sprawa dotyczyła sprzeciwu wniesionego przez S. B. od decyzji Wojewody z dnia 5 lipca 2024 r., która uchyliła decyzję Prezydenta Miasta L. z dnia 15 marca 2024 r. zatwierdzającą projekt zagospodarowania terenu i udzielającą pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego wielorodzinnego. Wojewoda uznał, że decyzja organu pierwszej instancji została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy miał istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie, co uzasadniało zastosowanie art. 138 § 2 K.p.a. i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia. Skarżący zarzucił naruszenie art. 10 § 1 K.p.a., twierdząc, że nie umożliwiono mu czynnego udziału w postępowaniu przed wydaniem decyzji przez organ odwoławczy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu, rozpoznając sprzeciw, ocenił jedynie legalność decyzji kasacyjnej Wojewody. Sąd stwierdził, że wadliwości dostrzeżone przez organ odwoławczy uzasadniały zastosowanie art. 138 § 2 K.p.a., a naruszenia przepisów postępowania wymagały sanowania w postępowaniu przed organem pierwszej instancji. Sąd uznał również, że zarzut naruszenia art. 10 § 1 K.p.a. nie był zasadny, ponieważ strona nadal ma możliwość przedstawienia swojego stanowiska w toczącym się postępowaniu przed organem pierwszej instancji. W konsekwencji, sąd oddalił sprzeciw na podstawie art. 151a § 2 P.p.s.a.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, decyzja organu odwoławczego była legalna, ponieważ istniały przesłanki do zastosowania art. 138 § 2 K.p.a. z uwagi na naruszenie przepisów postępowania przez organ pierwszej instancji.

Uzasadnienie

Sąd administracyjny ocenił legalność decyzji kasacyjnej organu odwoławczego, stwierdzając, że wadliwości dostrzeżone przez Wojewodę uzasadniały uchylenie decyzji organu pierwszej instancji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odrzucono_skargę

Przepisy (6)

Główne

P.p.s.a. art. 3 § 2a

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sądy administracyjne orzekają także w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 K.p.a.

P.p.s.a. art. 151a § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

W przypadku uznania, że uchylenie decyzji organu pierwszej instancji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia nie wynika z przesłanek wskazanych w art. 138 § 2 K.p.a., sąd jest władny uwzględnić sprzeciw i uchylić decyzję w całości.

K.p.a. art. 138 § 2

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji, gdy decyzja została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie.

Pomocnicze

P.u.s.a. art. 1 § 1-2

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych

Sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem.

K.p.a. art. 10 § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Organy administracji publicznej obowiązane są zapewnić stronom czynny udział w każdym stadium postępowania, a przed wydaniem decyzji umożliwić im wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań.

K.p.a. art. 136 § 1-3

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Organ odwoławczy może przeprowadzić lub zlecić przeprowadzenie dodatkowego postępowania dowodowego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Naruszenie przepisów postępowania przez organ pierwszej instancji, które miało istotny wpływ na wynik rozstrzygnięcia, uzasadniające zastosowanie art. 138 § 2 K.p.a.

Odrzucone argumenty

Naruszenie art. 10 § 1 K.p.a. przez organ odwoławczy poprzez brak umożliwienia stronie wypowiedzenia się co do zebranych dowodów przed wydaniem decyzji kasacyjnej.

Godne uwagi sformułowania

Sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej; kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (legalności) Rozpoznając sprzeciw od decyzji Sąd ocenia jedynie istnienie przesłanek do wydania decyzji, o której mowa w art. 138 § 2 ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego Wadliwości dostrzeżone przez organ odwoławczy miały charakter "naruszenia przepisów postępowania" oraz "czy konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie" dla skuteczności zarzutu pozbawienia strony możliwości czynnego udziału w toczącym się postępowaniu administracyjnym koniecznym jest wykazanie, że zarzucane uchybienie uniemożliwiło stronie przeprowadzenie konkretnych czynności procesowych, a w następstwie realizację przysługujących jej praw i nie mogło być konwalidowane na późniejszych etapach tego postępowania, jak również, że naruszenie to miało istotny wpływ na wynik sprawy.

Skład orzekający

Robert Talaga

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja art. 138 § 2 K.p.a. w kontekście decyzji kasacyjnych organu odwoławczego oraz stosowanie art. 10 § 1 K.p.a. w postępowaniu odwoławczym."

Ograniczenia: Dotyczy specyfiki postępowania sądowoadministracyjnego w przedmiocie sprzeciwu od decyzji kasacyjnej.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego aspektu postępowania administracyjnego – możliwości czynnego udziału strony i zasadności decyzji kasacyjnych. Jest interesująca dla prawników procesualistów.

Czy organ odwoławczy może uchylić pozwolenie na budowę bez wysłuchania strony? WSA w Poznaniu wyjaśnia.

Sektor

budownictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Po 492/24 - Wyrok WSA w Poznaniu
Data orzeczenia
2024-10-30
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2024-07-23
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Sędziowie
Robert Talaga /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne
Budowlane prawo
Skarżony organ
Wojewoda
Treść wyniku
Oddalono sprzeciw od decyzji
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 1267
art. 1 § 1-2
Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j.)
Dz.U. 2024 poz 935
art. 3 § 2a, art. 151a § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Dz.U. 2024 poz 572
art. 10, art. 136 § 1-3, art. 138 § 2
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j.)
Sentencja
Dnia 30 października 2024 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Asesor sądowy WSA Robert Talaga (spr.) po rozpoznaniu w dniu 30 października 2024 roku na posiedzeniu niejawnym sprawy ze sprzeciwu S. B. od decyzji Wojewody z dnia 5 lipca 2024 r., nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu zagospodarowania terenu oraz projektu architektoniczno-budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę oddala sprzeciw
Uzasadnienie
Pismem z 18 lipca 2022 r. do Z. N. oraz K. N. złożyli wniosek o udzielenie pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego wielorodzinnego z częścią usługową i garażem wielostanowiskowym w parterze na działce budowlanej składającej się z działek o nr ewid. [...], [...], [...], [...], [...], [...] (arkusz mapy [...]) położonej w L. przy ul. [...]. Do wniosku dołączono m.in. oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, 3 egzemplarze projektu zagospodarowania terenu, 3 egzemplarze projektu architektoniczno-budowlanego oraz projekt rozbiórki budynku niemieszkalnego.
Zawiadomieniem z 1 lipca 2022 r. wszczął postępowanie administracyjne w przedmiotowej sprawie.
Postanowieniem z 11 sierpnia 2022 r., Prezydenta Miasta [...] nałożył na wnioskodawców obowiązek usunięcia nieprawidłowości stwierdzając, że:
- Projektowana inwestycja nie została uzgodniona pod względem ochrony konserwatorskiej z Miejskim Konserwatorem Zabytków. Obowiązek takiego uzgodnienia wynika z § 6 ust. 3 uchwały nr [...] Rady Miejskiej L. z dnia 23 stycznia 2020 r. w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego w rejonie ulic: [...], [...] i [...] w L.,
- Do projektu nie dołączono uzgodnienia pod względem ochrony archeologicznej z Wojewódzkim Konserwatorem Zabytków. Obowiązek, uzgodnienia wynika z § 6 ust. 4 ww. uchwały,
- Do projektu budowlanego nie dołączono opinii geotechnicznej, dokumentacji badań podłoża gruntowego i projektu geotechnicznego, o których mowa w § 7 pkt 1 i 2 rozporządzenia Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej w sprawie ustalania geotechnicznych warunków posadowienia obiektów budowlanych (Dz. U. z 2012. poz. 463),
- Mieszkanie zaprojektowane od strony północnej nie spełniają warunków - § 60 warunków technicznych, ze względu na brak odpowiedniego nasłonecznienia (przynajmniej jednego pokoju),
- W części rysunkowej projektu architektoniczno-budowlanego brakuje charakterystycznego przekroju ukazującego powiązanie z podłożem oraz przyległymi obiektami (§ 21 ust. 1 b rozporządzenia Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 11 września 2020 r. w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego (Dz. U. z 2021 r. poz. 2351 ze zm.).
Pismem z 16 września 2022 r. inwestorzy udzielili odpowiedzi na powyższe postanowienie, załączając uzupełnioną dokumentację.
Decyzją z 7 października 2022 r. nr [...] (znak: [...]) Prezydent Miasta L. zatwierdził projekt zagospodarowania działki i projekt architektoniczno-budowlany oraz udzielił Z. i K. N. pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego wielorodzinnego z częścią usługową i garażem wielostanowiskowym w parterze wraz z rozbiórką budynku niemieszkalnego na działce budowlanej składającej się z działek o nr ewid. [...], [...], [...], [...], [...], [...] (arkusz mapy [...] położonej w L. przy ul. [...].
Pismem z 3 listopada 2022 r. S. B. złożył odwołanie wskazując na niewłaściwe ustalenia faktyczne oraz prawne.
Decyzją z dnia 16 stycznia 2023 roku, nr [...], Wojewoda uchylił zaskarżoną decyzję w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji.
Decyzją z nr [...] z 30 maja 2023 r. (znak: [...]) Prezydenta Miasta L. zatwierdził projekt zagospodarowania działki i projekt architektoniczno-budowlany oraz udzielił pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego wielorodzinnego z częścią usługową i garażem wielostanowiskowym w parterze wraz z rozbiórką budynku niemieszkalnego na działce budowlanej składającej się z działek o nr ewid. [...], [...], [...], [...], [...], [...] (arkusz mapy [...] położonego w L. przy ul. [...].
Decyzją z 23 października 2023 r. (znak: [...]) Wojewoda uchylił powyższą decyzję Prezydenta Miasta L., a sprawę przekazał do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji.
Postanowieniem z 7 listopada 2023 r. (znak: [...].) Prezydenta Miasta L. zobowiązał do usunięcia nieprawidłowości w przedłożonej dokumentacji projektowej w terminie 30 dni od dnia otrzymania postanowienia.
Postanowieniem z 13 grudnia 2023 r. na skutek wniosku Z. N. i K. N., Prezydent Miasta L. przedłużył termin na uzupełnienie braków do 20 lutego 2023 r.
Postanowieniem z 14 grudnia 2023 r. (znak: [...]) Prezydent Miasta L. sprostował z urzędu oczywistą omyłkę zawartą w postanowieniu tego organu z 13 grudnia 2023 r. w zakresie pouczenia o prawie wniesienia zażalenia.
Dnia 10 stycznia 2024 r. K. N. odebrał dokumentację projektową w celu dokonania korekt. Jednocześnie, z uwagi na wniesiony sprzeciw na decyzję organu odwoławczego z 23 października 2023 r.,
Wyrokiem z 11 stycznia 2024 r. (sygn. akt II SA/Po [...]) Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu oddalił sprzeciw od decyzji Wojewody z 23 października 2023 r. (znak: [...]).
Pismem z 6 lutego 2024 r. inwestorzy przedłożyli uzupełnioną dokumentację projektową.
Zawiadomieniem z 7 lutego 2024 r. organ I instancji poinformował uczestników postępowania o prawie wynikającym z art. 10 § 1 k.p.a.
Pismem z 5 lutego 2024 r. S. B. zwrócił się z wnioskiem o zawieszenie postępowania na podstawie art. 97 § 1 pkt k.p.a. do czasu rozstrzygnięcie zagadnienia wstępnego przez sąd.
Decyzją z 15 marca 2024 r., nr [...] (znak: [...]) Prezydent Miasta L. zatwierdził projekt zagospodarowania działki i projekt architektoniczno-budowlany oraz udzielił pozwolenia na budowę obejmujące budowę budynku mieszkalnego wielorodzinnego z częścią usługową i garażem wielostanowiskowym w parterze wraz z rozbiórką budynku niemieszkalnego na działce budowlanej składającej się z działek o nr ewid. [...], [...], [...], [...], [...], [...] (arkusz mapy [...] położonego w L. przy ul. [...]. Od decyzji z 15 marca 2024 r. odwołanie wniósł S. B..
Pismem z 21 kwietnia 2024 roku S. B. wniósł odwołanie od decyzji zatwierdzającej projekt.
Pismem z 13 maja 2024 r. Wojewoda zobowiązał Prezydenta Miasta L. do przedłożenia całości akt sprawy prowadzonych przez organ I instancji.
Pismem z 20 maja 2024 r. inwestorzy odnieśli się do wniesionego odwołania stwierdzając, że nie zasługuje ono na uwzględnienie, przedkładając kserokopię aktu notarialnego z 12 lutego 2024 r. (Repertorium A numer [...]), a także decyzji Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z 8 marca 2024 r. (znak: [...]). Dnia 6 czerwca 2024 r. w siedzibie [...] Urzędu Wojewódzkiego w P. przybył K. N., któremu udostępniono akta sprawy, jednocześnie zanonimizował załączony do pisma z 20 maja 2024 r. akt notarialny.
Zawiadomieniem z 21 czerwca 2024 r. (znak: [...]) Wojewoda poinformował strony postępowania o przewidzianym terminie załatwienia sprawy.
Decyzją z 05 lipca 2024 roku, nr [...] Wojewoda uchylił decyzję Prezydenta Miasta L. z dnia 15 2024 roku, nr [...] w całości i przekazującą sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji.
W ocenie organu odwoławczego analiza akt sprawy wskazuje na naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik rozstrzygnięcia. W ocenie organu postepowanie wymaga przeprowadzenia dodatkowego postępowania dowodowego i wyjaśniającego, który przekracza ramy postępowania odwoławczego. Z tego powodu niemożliwym było skorzystanie, przez organ odwoławczy z dyspozycji art. 136 k.p.a. gdyż z uwagi na jego zakres byłoby nadmiernie utrudnione. Wyręczenie organu I instancji przez organ odwoławczy w przeprowadzeniu, w zasadzie w całości postępowania o wydanie pozwolenia na budowę, prowadziłoby do naruszenia zarówno przepisu art. 136 k.p.a., art. 138 § 2 k.p.a. jak i art. 15 k.p.a. Obowiązkiem organów administracji jest bowiem zapewnienie poddania danego postępowania dowodowego czy oceny dowodów, kontroli w ramach postępowania odwoławczego. Organ odwoławczy skorzystał z dyspozycji zdania drugiego art. 138 § 2 k.p.a., wskazując okoliczności, jakie należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy. Z tych powodów stwierdza w sprawie wystąpienie przesłanki art. 138 § 2 k.p.a. uzasadniającej uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. Organ odwoławczy wyraźnie zastrzegł, że odstąpił od procedury przewidzianej w art. 10 k.p.a., mając na uwadze rodzaj wydanej decyzji, a także ekonomikę postępowania odwoławczego.
Pismem z dnia 10 lipca 2024 roku S. B. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu sprzeciw od decyzji Wojewody z dnia 05 lipca 2024 roku, nr [...] uchylającej decyzję Prezydenta Miasta L. z dnia 15 marca 2024 roku, nr [...] w całości i przekazującą sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji. Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie przepisów prawa procesowego, tj. art. 10 § 1 ustawy z dnia 14.06.1960 r., Kodeks postępowania administracyjnego zgodnie z którym organy administracji publicznej obowiązane są zapewnić stronom czynny udział w każdym stadium postępowania, a przed wydaniem decyzji umożliwić im wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań. W efekcie wniósł o przekazanie skarżonej decyzji do ponownego rozpatrzenia, zasądzenie kosztów postępowania na rzecz skarżącego.
W uzasadnieniu sprzeciwu skarżący wskazał, że w odwołaniu złożył wniosek o przeprowadzenie dodatkowego postępowania w celu uzupełnienia dowodów i materiałów w sprawie oraz przeprowadzenia postępowanie wyjaśniającego w zakresie niezbędnym do rozstrzygnięcia sprawy. Wojewoda przeprowadził zawnioskowane postępowanie. Natomiast w niniejszej sprawie Organy administracji publicznej przed wydaniem skarżonej decyzji nie umożliwił wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań. W tej sytuacji złożenie niniejszego sprzeciwu jest zasadne i konieczne.
W odpowiedzi na sprzeciw organ odwoławczy wniósł o jego oddalenie i podtrzymał wcześniejsze stanowisko wskazując, że nie znalazł podstaw do zmiany rozstrzygnięcia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje.
Sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej; kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (legalności), jeżeli ustawy nie stanowią inaczej - art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. 2024 r, poz. 1267). Kierując się wspomnianym kryterium legalności, sąd administracyjny dokonuje oceny zgodności treści zaskarżonego aktu oraz procesu jego wydania z normami prawnymi ustrojowymi, proceduralnymi i materialnymi. Ocena ta jest dokonywana na podstawie akt sprawy oraz według stanu prawnego istniejącego w dniu wydania zaskarżonego aktu.
Zgodnie z art. 3 § 2a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. 2024, poz. 935; dalej w skrócie P.p.s.a.) sądy administracyjne orzekają także w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku - Kodeks postępowania administracyjnego.
Rozpoznając sprzeciw od decyzji Sąd ocenia jedynie istnienie przesłanek do wydania decyzji, o której mowa w art. 138 § 2 ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego (art. 64e P.p.s.a.). W tym trybie sąd administracyjny nie jest władny odnosić się do meritum sprawy, w tym zwłaszcza do istotnych w sprawie zagadnień materialnoprawnych. Kontrola legalności decyzji kasacyjnej organu odwoławczego sprowadza się do analizy przyczyn, dla których organ odwoławczy uznał za konieczne skorzystanie z możliwości przewidzianej w art. 138 § 2 ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego. W przypadku uznania, że uchylenie decyzji organu pierwszej instancji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia nie wynika z przesłanek wskazanych w powołanym powyżej przepisie, sąd jest władny uwzględnić sprzeciw i uchylić decyzję w całości (art. 151a §1 P.p.s.a.).
W niniejszym postępowaniu sądowoadministracyjnym rozpoznaniu i ocenie podlegało jedynie to, czy wadliwości dostrzeżone przez organ odwoławczy miały charakter "naruszenia przepisów postępowania" oraz "czy konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie".
Zgodnie z treścią art. 138 § 2 K.p.a. organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji, gdy decyzja ta została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. Przekazując sprawę, organ ten powinien wskazać, jakie okoliczności należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy. Organ odwoławczy może przeprowadzić na żądanie strony lub z urzędu dodatkowe postępowanie w celu uzupełnienia dowodów i materiałów w sprawie albo zlecić przeprowadzenie tego postępowania organowi, który wydał decyzję (art. 136 § 1 K.p.a.). Zgodnie z art. 136 § 2 K.p.a. jeżeli decyzja została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie, na zgodny wniosek wszystkich stron zawarty w odwołaniu, organ odwoławczy przeprowadza postępowanie wyjaśniające w zakresie niezbędnym do rozstrzygnięcia sprawy. Jeżeli przyczyni się to do przyspieszenia postępowania, organ odwoławczy może zlecić przeprowadzenie określonych czynności postępowania wyjaśniającego organowi, który wydał decyzję. Przepis § 2 stosuje się także w przypadku, gdy jedna ze stron zawarła w odwołaniu wniosek o przeprowadzenie przez organ odwoławczy postępowania wyjaśniającego w zakresie niezbędnym do rozstrzygnięcia sprawy, a pozostałe strony wyraziły na to zgodę w terminie czternastu dni od dnia doręczenia im zawiadomienia o wniesieniu odwołania, zawierającego wniosek o przeprowadzenie przez organ odwoławczy postępowania wyjaśniającego w zakresie niezbędnym do rozstrzygnięcia sprawy. Przepisy art. 136 § 2 i § 3 K.p.a. stanowią wyjątek od art. 138 § 2 K.p.a., który nakazuje organowi odwoławczemu uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji, gdy decyzja ta została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie (P. M. Przybysz [w:] Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz aktualizowany, LEX/el. 2022, art. 136).
W związku ze złożonym sprzeciwem należy przypomnieć, iż 4 lipca 2024 r. Wojewoda wydał, po rozpatrzeniu odwołania S. B. decyzję znak: [...], którą uchylił decyzję Prezydenta Miasta L. nr [...] z 15 marca 2024 r. (znak: [...]) zatwierdzającą projekt zagospodarowania działki i projekt architektoniczno-budowlany oraz udzielającą pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego wielorodzinnego z częścią usługową i garażem wielostanowiskowym w parterze wraz z rozbiórką budynku niemieszkalnego na działce budowlanej składającej się z działek o nr ewid. [...], [...], [...], [...], [...], [...] (arkusz mapy [...] położonego w L. przy ul. [...]. Jednocześnie sprawa została przekazana organowi I instancji do ponownego rozpatrzenia.
W ocenie Sądu analiza akt sprawy potwierdza stanowisko Wojewody, co do tego, że obowiązkiem organu I instancji było wyeliminowanie wszelkich niespójności, jakie mogą się w pojawić w sprawie przed wydaniem rozstrzygnięcia. Organ trafnie dostrzegł, że dowody zgromadzone w aktach sprawy potwierdzały stanowisko, że nienależycie dokonano ustaleń, a w konsekwencji przedwcześnie wydano decyzję, której rozstrzygnięcie było nieprecyzyjne. Wojewoda powołał w uzasadnieniu kwestionowanej decyzji okoliczności uzasadniające uchylenie decyzji Prezydenta Miasta L. z 13 marca 2024 r. (znak: [...]) zatwierdzającej projekt zagospodarowania działki i projekt architektoniczno-budowlany oraz udzielającej Z. i K. N. pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego wielorodzinnego z częścią usługową i garażem wielostanowiskowym w parterze wraz z rozbiórką budynku niemieszkalnego na działce budowlanej składającej się z działek o nr ewid. [...], [...], [...], [...], [...], [...] (arkusz mapy [...] położonej w L. przy ul. [...]. Ponadto Wojewoda wyjaśnił jakie czynności maja zostać przeprowadzone.
W ocenie Sądu zaistniały przesłanki do wydania decyzji kasacyjnej, o której mowa w art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r., poz. 572) - dalej "k.p.a.". Stwierdzić należy, że główną podstawą uchylenia decyzji pozwolenia na budowę w niniejszej sprawie jest konieczność ponownej analizy zgodności inwestycji z przepisami prawa przez organ I instancji, a prowadzenie postępowania wyjaśniającego we wskazanym zakresie wyłącznie przez organ odwoławczy stanowiłoby naruszenie zasady dwuinstancyjności postępowania administracyjnego.
W ocenie Sądu stwierdzone naruszenia przepisów postępowania przekładają się na konieczność prowadzenia postępowania przez organ I instancji w zakresie istotnym dla rozstrzygnięcia sprawy. Stwierdzone uchybienia o charakterze procesowym powinny zatem zostać sanowane w postępowanie przed organem I instancji. Podnoszone w sprzeciwie kwestie natomiast nie dotyczą działań mających na celu przeprowadzenie postępowania przez organ odwoławczy bez przekazywania sprawy do ponownego rozpoznania przez organ I instancji.
W ocenie Sądu w kwestii odstąpienia przez organ odwoławczy od procedury przewidzianej w art. 10 § 1 k.p.a. trafnie pozostaje stanowisko jakie wyraził organ odwoławczy. W tym względzie Sąd podziela stanowisko zawarte w uzasadnieniu do wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z 23 listopada 2023 r. (sygn. akt II OSK [...]), że "dla skuteczności zarzutu pozbawienia strony możliwości czynnego udziału w toczącym się postępowaniu administracyjnym koniecznym jest wykazanie, że zarzucane uchybienie uniemożliwiło stronie przeprowadzenie konkretnych czynności procesowych, a w następstwie realizację przysługujących jej praw i nie mogło być konwalidowane na późniejszych etapach tego postępowania, jak również, że naruszenie to miało istotny wpływ na wynik sprawy. To do strony stawiającej zarzut należy wykazanie istnienia związku przyczynowego między naruszeniem przepisów postępowania, a wynikiem sprawy strona powinna wykazać, że niezawiadomienie jej przed wydaniem decyzji o zebraniu materiału dowodowego i możliwości składania wniosków dowodowych uniemożliwiło jej dokonanie w danym postępowaniu konkretnej czynności procesowej. Naruszenie art. 10 § 1 k.p.a. ocenić należy z punktu widzenia uniemożliwienia stronie podjęcia konkretnie wskazanej czynności procesowej oraz wpływu tego uchybienia na wynik sprawy (wyroki NSA: z 11 maja 2023 r., II OSK 1631/20 z 6 maja 2016 r., II GSK 2905/14, z 18 maja 2006 r., II OSK 831/05, z 24 maja 2007 r., II GSK 4/07, z 23 listopada 2007 r., I OSK 1614/06; http://orzeczenia.nsa.gov.pl)."
W przedmiotowej sprawie należy zwrócić uwagę na rodzaj rozstrzygnięcia wydanego przez Wojewodę, które powoduje konieczność prowadzenia przez Prezydenta Miasta L. postępowania w przedmiotowej sprawie, w którym skarżący ma prawo zapoznania się z aktami sprawy, nawet bez wystosowania zawiadomienia na podstawie art. 10 § 1 k.p.a. Ponieważ postępowanie w sprawie nie zostało zakończone, strona zachowuje możliwość przedstawienia swojego stanowiska w postępowaniu przed organem pierwszej instancji.
W ocenie Sądu przyjąć należało, że organ odwoławczy prawidłowo skorzystał z kompetencji określonej w art. 138 § 2 K.p.a., a wydana decyzja spełnia kryteria określone przepisem art. 107 § 3 K.p.a.
Z powyższych względów, na podstawie art. 151a § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sprzeciw podlegał oddaleniu.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI