II SA/Gl 1323/24

II SA/Gl 1323/24 - Wyrok WSA w Gliwicach
Data orzeczenia
2025-03-12
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2024-10-03
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Sędziowie
Agnieszka Kręcisz-Sarna
Artur Żurawik
Stanisław Nitecki /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne
Budowlane prawo
Sygn. powiązane
II OSK 1611/25 - Postanowienie NSA z 2025-08-07
Skarżony organ
Wojewoda
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 725
art. 28,  art. 33 ust. 1, art. 34 ust. 4 i art. 36
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t. j.)
Dz.U. 2024 poz 935
art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Stanisław Nitecki (spr.), Sędziowie Asesor WSA Agnieszka Kręcisz-Sarna,, Sędzia WSA Artur Żurawik, Protokolant Monika Rał, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 marca 2025 r. sprawy ze skargi W. K., G. K. na decyzję Wojewody Śląskiego z dnia 2 sierpnia 2024 r. nr IFXIV.7840.1.11.2024 w przedmiocie pozwolenia na budowę oddala skargę.
Uzasadnienie
Decyzją z 24 stycznia 2024 r., nr [...] wydaną na podstawie art. 28, art. 33 ust. 1, art. 34 ust. 4 i art. 36 ustawy z 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (aktualnie Dz. U. z 2024 r., poz. 725 ze zm.) Prezydent Miasta B. zatwierdził J. M. (dalej jako inwestor) projekt zagospodarowania działki oraz projekt architektoniczno-budowlany i udzielił mu pozwolenia na budowę trzech budynków handlowo-usługowych (dwóch dwukondygnacyjnych i jednego parterowego - sklepu); zbiornika przeciwpożarowego V=178 m3 (z funkcją zbiornika retencyjnego na wody opadowe) oraz parkingu dla samochodów osobowych na 48 stanowisk. Określił przy tym szczególne warunki zabezpieczenia budowy terenu i prowadzenia robót budowlanych. W uzasadnieniu tej decyzji wskazano, że wniosek w niniejszej sprawie został złożony 18 stycznia 2023 r. zaś w wyniku analizy dołączonej doń dokumentacji stwierdzono istnienie braków w zakresie jej kompletności oraz zgodności z art. 35 ust. 1 ustawy - Prawo budowlane, do usunięcia których inwestora wezwano postanowieniem z 24 stycznia 2023 r., a które zostały uzupełnione 24 marca 2023 r. W toku postępowania administracyjnego uwagi do projektu wnieśli: W. K. i G. K. (dalej jako strony lub skarżący), a także R. L. i B. L. oraz Wspólnota [...] reprezentowana przez zarządcę. Celem weryfikacji zasadności tych zarzutów postanowieniami: z 28 kwietnia oraz z 7 listopada 2023 r. zwrócono się do inwestora o przedłożenie dodatkowych materiałów wyjaśniających kwestie dotyczące sposobu odprowadzania wód opadowych ze zbiornika oraz zawierających analizę oddziaływania hałasu z planowanej inwestycji na tereny sąsiednie i analizę nasłonecznienia pomieszczeń mieszkalnych oraz zapewnienia ich naturalnego oświetlenia. Inwestor dokonał ostatecznego uzupełniania wniosku 8 stycznia 2024 r., jednak skarżący podtrzymali swoje wcześniejsze uwagi i zarzuty sprzeciwiając się planowanej zabudowie jako nadmiernie intensyfikującej istniejące zagospodarowanie terenu budynkami wielorodzinnymi i jednorodzinnymi oraz podnieśli kwestię zagrożenia zdrowia nadmiernym hałasem i zanieczyszczeniem powietrza. Odnosząc się do tych uwag i zastrzeżeń organ pierwszej instancji stwierdził, że nie są one zasadne i powołując się na uzupełnioną przez inwestora dokumentację stwierdził, że projektowana inwestycja mieści się w parametrach określonych w obowiązującym na objętym nią obszarze miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego (uchwała Rady Miejskiej w B. z [...], nr [...] - Dz. Urz. Woj. Śl. nr [...], poz. [...]). Plan ten dopuszcza bowiem w obrębie jednostki 124_M, U-1 (tereny zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej oraz zabudowy usługowej, w tym handel detaliczny, turystyka i gastronomia, oświata, zdrowie, sport, rekreacja i rzemiosło usługowe) zabudowę usługową realizowaną w budynkach o powierzchni użytkowej nie przekraczającej 600 m2, nie ograniczając liczby obiektów na działce parametrem liczbowym, lecz wprowadzając wskaźnik intensywności zabudowy nie przekraczający 1,2 (w niniejszym przypadku wynosi on 0,54); wielkość powierzchni biologicznie czynnej nie mniejszą niż 40 % (w niniejszym przypadku jest to 42,53 %, w tym dachy zielone); dopuszczalną wysokość budynków z dachami płaskimi wynoszącą 9 m (najwyższy projektowany budynek ma mieć 8,2 m) oraz dopuszczalną ilość kondygnacji wynoszącą 3 (planowane budynki posiadają maksymalnie 2 kondygnacje). Organ dodał, że zachowane zostały również wymogi wskazane w rozporządzeniu Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2022 r., poz. 1225). Zachowano bowiem odległości budynków od granic działki własnej przewidziane w § 12, a w miejscu zbliżenia budynku nr [...] do garażu na działce nr [...] na odległość mniejszą niż wynikająca z § 271 zastosowano ścianę oddzielenia przeciwpożarowego. Równocześnie analiza zacieniania oraz nasłonecznienia pomieszczeń mieszkalnych w budynkach sąsiednich na działkach nr [...] i [...] nie wykazała naruszenia § 60, zaś dostęp do naturalnego oświetlenia pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi w budynku na działce nr [...] spełnia wymogi określone w § 13. Nadto dodano, że wykonana na potrzeby niniejszego postępowania analiza hałasu generowanego przez wentylację mechaniczną oraz ruch samochodowy związany z użytkowaniem planowanej inwestycji nie wykazała naruszenia dopuszczalnego natężenia hałasu w porze dziennej, wynoszącego 50 dB dla zabudowy jednorodzinnej i 55 dB dla zabudowy wielorodzinnej (w porze nocne planowane obiekty nie będą funkcjonowały). W toku postępowania inwestor uzyskał też zgodę "A.", S.A. w B. jako administratora sieci wodociągowej i kanalizacyjnej na odprowadzenie wód opadowych z obiektów planowanej inwestycji (dachu i terenów utwardzonych) do kanału deszczowego w ciągu ul. [...], za pośrednictwem zbiornika retencyjnego połączonego funkcjonalnie ze zbiornikiem przeciwpożarowym.
Mając na względzie powołane wyżej okoliczności organ pierwszej instancji podniósł, że planowana inwestycja nie jest sprzeczna z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu, działka, na której ma powstać posiada dostęp do drogi publicznej istniejącym i projektowanym do przebudowy zjazdem z ul. [...] (zgodnie ze stosowna decyzją Prezydenta Miasta B. z 16 lutego 2023 r.). Zaznaczył również, że przedłożony projekt jest zgodny z przepisami odrębnymi i szczególnymi, w tym między innymi został uzgodniony pod względem wymagań higienicznych i zdrowotnych oraz z wymaganiami ochrony przeciwpożarowej oraz został opracowany i sprawdzony przez osoby posiadające stosowne uprawnienia budowlane, wpisane na listę członków właściwej izby samorządu zawodowego (co potwierdzono odpowiednimi zaświadczeniami). W rezultacie, wniosek inwestora spełnia wymogi formalne i materialne wynikające z ustawy - Prawo budowlane oraz z Kodeksu postępowania administracyjnego, a tym samym okoliczności sprawy uzasadniają wydanie pozytywnego rozstrzygnięcia.
Niezadowoleni z powyższej decyzji skarżący reprezentowani przez radcę prawnego wnieśli odwołanie do Wojewody Śląskiego domagając się uchylenia tego aktu oraz orzeczenia o odmowie zatwierdzenia projektów oraz udzielenia pozwolenia na budowę spornej inwestycji. Strony podniosły zarzut naruszenia prawa materialnego, a mianowicie: § 5 pkt 2 ppkt b miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, polegającego na braku spełnienia przez inwestora obowiązku ograniczenia uciążliwości wynikających ze sposobu zagospodarowania i użytkowania terenu, do granic nieruchomości, do której posiada on tytuł prawny, pomimo bezpośredniego wpływu nadmiernego hałasu i zanieczyszczenia powietrza przez projektowaną zabudowę handlowo-usługową na należącą do nich nieruchomość sąsiednią obejmującą działkę nr [...]; art. 5 pkt 1 ppkt c i e ustawy - Prawo budowlane, poprzez niespełnienie przez projektowany obiekt wymogów związanych z higieną, zdrowiem i środowiskiem, zapewnieniem ochrony przed hałasem, odpowiedniego usytuowania na działce oraz poszanowania w obszarze oddziaływania obiektu uzasadnionych interesów osób trzecich; art. 35 § 1 pkt a i b ustawy - Prawo budowlane, poprzez niesprawdzenie przed wydaniem decyzji, zgodności projektów spornej inwestycji z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego oraz z wymogami ochrony środowiska, które powinny zostać określone w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach realizacji przedsięwzięcia (w tym przede wszystkim związanymi z wpływem hałasu i zanieczyszczenia powietrza na należącą do nich nieruchomość). Nadto skarżący zarzucili naruszenie norm procesowych, a mianowicie art. 6, art. 7, art. 8 i art. 77 Kodeksu postępowania administracyjnego, polegające na braku przeprowadzenia należytego i wyczerpującego postępowania w zakresie zatwierdzenia projektów spornej inwestycji i udzielenia pozwolenia na budowę, w tym pominięcie ich wniosków o zbadanie, czy inwestycja ta jest zgodna z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego i wymaganiami ochrony środowiska w zakresie uciążliwości związanych z nadmiernym hałasem i zanieczyszczeniem powietrza względem blisko usytuowanych nieruchomości sąsiednich.
W uzasadnieniu strony podkreśliły, że kwestionowana decyzja narusza ich prawo do niezakłóconego korzystania z należącej do nich działki nr [...] bezpośrednio sąsiadującej z planowanym zamierzeniem i nie czyni zadość wymogom sformułowanym w art. 5 ustawy - Prawo budowlane oraz w wymienionym w tym przepisie załączniku nr I do rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) Nr 305/2011 z dnia 9 marca 2011 r. ustanawiającego zharmonizowane warunki wprowadzania do obrotu wyrobów budowlanych i uchylającego dyrektywę Rady 89/106/EWG (Dz. Urz. UE L 88 z 04.04.2011, str. 5 ze zm.). Wywiedli bowiem, że projektowany w jej zakresie budynek nr [...] usytuowany został w odległości 3,8 m od granicy ich działki czyli niemal w minimalnej odległości, a na odcinku tym zaprojektowano dojazd do wejść pomocniczych i bram towarowych. Na całej długości nieruchomości wzdłuż granicy z ich działką nie przewidziano żadnych nasadzeń roślin, a zatem teren ten pozostanie odsłonięty. Dodatkowo na długości 13 m wzdłuż tejże granicy, w odległości do niej wynoszącej zaledwie 2,3 m, od strony, gdzie mają oni ogród i przestrzeń przeznaczoną na wypoczynek, zaprojektowano drogę dojazdową do bram i miejsca parkingowe. Zdaniem skarżących organ pierwszej instancji nie wziął powyższych okoliczności pod uwagę, a dodatkowo nie zgromadził dowodów pozwalających na ustalenie, jaki wpływ na jakość powietrza będzie miała emisja spalin z samochodów osobowych i ciężarowych poruszających się po objętej inwestycją nieruchomości, w tym, czy nie będzie to stanowiło zagrożenia dla higieny, zdrowia i bezpieczeństwa sąsiadów oraz dla środowiska. Jakkolwiek przy tym w toku postępowania inwestor przedstawił analizę hałasu, to jednak nie wzięto w niej pod uwagę ich zastrzeżeń, w ramach których zwracali uwagę, że z parkingu będą korzystać także mieszkańcy pobliskich budynków wielorodzinnych, co spowoduje wzmożenie ruchu pojazdów, a tym samym poskutkuje zwiększeniem emisji hałasu jak i zanieczyszczeń.
Decyzją z 2 sierpnia 2024 r., nr IFXIV.7840.1.11.2024 Wojewoda Śląski utrzymał w mocy rozstrzygnięcie stanowiące przedmiot odwołania. W uzasadnieniu organ drugiej instancji wywiódł, że zarzuty podniesione w odwołaniu nie zasługują na uwzględnienie. Podkreślił bowiem, że wskazywany przez strony § 5 pkt 2 ppkt b obowiązującego na objętym sporną inwestycją terenie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego nakłada wprawdzie obowiązek ograniczenia uciążliwości wynikających ze sposobu zagospodarowania i użytkowania terenu do granic nieruchomości, do której inwestor posiada tytuł prawny, jednak jest to klauzula generalna i nie może stanowić samodzielnej podstawy do wydania decyzji o odmowie udzielenia pozwolenia na budowę w sytuacji, gdy projektowana inwestycja zachowuje parametry określone w rozporządzeniu Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych, jaki powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Gdyby przyjąć rozumienie tego przepisu tak jak chcą tego strony, niemożliwa byłaby jakakolwiek zabudowa na całym terenie objętym miejscowym planem, gdyż niemożliwa jest sytuacja, w której jakikolwiek dźwięk nie przekracza granic działki inwestycyjnej. W tym miejscu zaakcentowano, że inwestor przedstawił "sprawozdanie z pomiarów hałasu w środowisku", które potwierdza zachowanie norm akustycznych. Równocześnie zaznaczono, że na etapie postępowania administracyjnego w sprawie udzielenia pozwolenia na budowę organ sprawdza wyłącznie stan projektowany i nie jest możliwe zweryfikowanie, jakie będzie rzeczywiste oddziaływanie akustyczne planowanego zamierzenia, w tym, czy uciążliwości działki inwestycyjnej takie jak hałas będą przekraczać jej granice albo, czy przewidziane w projekcie normy akustyczne zostaną faktycznie przekroczone. Kwestia ewentualnego naruszenia tych norm po zrealizowaniu inwestycji będzie mogła natomiast stanowić w przyszłości podstawę podjęcia środków prawnych przewidzianych w art. 144 Kodeksu cywilnego lub być przedmiotem kontroli organów ochrony środowiska bądź organów nadzoru budowlanego. Zdaniem Wojewody, bezzasadne są także zarzuty dotyczące potencjalnego negatywnego wpływu planowanej inwestycji na zdrowie i życie skarżących oraz zakłócenia przez nią ich normalnego funkcjonowania. Twierdzenie to stanowi jedynie wyraz obawy skarżących nie mającej oparcia w żadnej normie materialnoprawnej i nie może stanowić podstawy do wydania decyzji odmownej zwłaszcza, że projektowane zamierzenie jest zgodne z obowiązującymi przepisami prawa. Jeśli bowiem przedłożony przez inwestora projekt budowlany spełnia wszystkie wymagania określone w ustawie - Prawo budowlane oraz w przepisach odrębnych, wówczas organ nie może odmówić wydania decyzji o udzieleniu pozwolenia na budowę. Z kolei subiektywne odczucia odnoszące się do ewentualnych - przyszłych i niepewnych - negatywnych następstw realizacji inwestycji nie mogą doprowadzić do odmiennego rozstrzygnięcia. W ocenie organu drugiej instancji nie jest możliwe uwzględnienie również zarzutu naruszenia art. art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. c i lit. d ustawy - Prawo budowlane. Są to bowiem przepisy ogólne tej ustawy, a tym samym mają znaczenie dla stosowania wykładni wszystkich przepisów o charakterze szczegółowym, związanych z przedmiotem regulacji tego aktu prawnego, zwłaszcza norm materialnoprawnych, zamieszczonych w jego następnych rozdziałach. Oznacza to, że przepisy art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. c i lit. d należy interpretować ściśle, posługując się kryterium "higieny, zdrowia i środowiska" "bezpieczeństwa użytkowania" wyłącznie w kontekście obowiązującego porządku prawnego, a w rezultacie celem stwierdzenia, że doszło do ich naruszenia konieczne jest wskazanie konkretnych przepisów prawa, którym przedstawiony do zatwierdzenia projekt inwestycji uchybia. W rozpoznanej sprawie sytuacja taka nie wystąpiła, gdyż skarżący nie wskazali konkretnej normy prawnomaterialnej, którą projektowana inwestycja narusza, w tym nie podali, jakie dopuszczalne parametry ma przekraczać. Zważywszy powyższe Wojewoda wywiódł, że podjęte w sprawie rozstrzygnięcie jest zasadne, gdyż przedstawiony przez inwestora projekt spełnia wszystkie wymogi przewidziane w obowiązującym prawie, co ustalono w wyniku prawidłowo przeprowadzonego postępowania, na podstawie dostatecznie wnikliwej analizy zgromadzonego materiału dowodowego.
Niezadowolone z tej decyzji strony reprezentowane przez radcę prawnego wniosły skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach domagając się uchylenia tego aktu oraz poprzedzającej go decyzji pierwszoinstancyjnej, a także zasądzenia od organu na ich rzecz kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm prawem przewidzianych. Skarżący podnieśli zarzuty naruszenia przepisów prawa procesowego zawartych w Kodeksie postępowania administracyjnego, a mianowicie: art. 138 § 1 pkt 1, poprzez utrzymanie w mocy decyzji organu pierwszej instancji w sytuacji, gdy w ogóle nie zbadano zarzutów szczegółowo opisanych w odwołaniu; art. 138 § 2, poprzez brak uchylenia decyzji organu pierwszej instancji pomimo istnienia ku temu przesłanek wobec braku wymaganych przepisami ustawy - Prawo budowlane dokumentów dotyczących uwarunkowań środowiskowych i ponownej oceny oddziaływania projektowanego obiektu na należącą do nich nieruchomość sąsiednią; art. 7 i art. 77 § 1, poprzez niedostateczne rozważenie i nieuwzględnienie istotnych dla sprawy okoliczności, a równocześnie wyciągnięcie z przeprowadzonych dowodów wniosków sprzecznych z zasadami logiki, co doprowadziło do błędnego ustalenia, że przedstawione przez inwestora projekty odpowiadają prawu w zakresie podstawowych wymogów określonych w załączniku nr I do rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) Nr 305/2011 z dnia 9 marca 2011 r., pomimo nieprzeprowadzenia postępowania w tym zakresie i braku dostarczenia przez inwestora decyzji o uwarunkowaniach środowiskowych. W tym zakresie dodali, że wbrew twierdzeniom organu odwoławczego wskazali przepis, który został naruszony, a mianowicie art. 5 ustawy - Prawo budowlane, a nadto zaznaczyli, że organ błędnie przyjął, jakoby potencjalny wpływy na zdrowie i bezpieczeństwo oraz zwiększony hałas nie mogły stanowić podstawy do zmiany decyzji. Równocześnie zarzucono naruszenie norm prawa materialnego, a to: § 5 pkt 2 ppkt b, §10 pkt 3 miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, poprzez nieuwzględnienie w zaskarżonej decyzji braku spełnienia przez inwestora obowiązku ograniczenia uciążliwości wynikających ze sposobu zagospodarowania i użytkowania terenu do granic nieruchomości, do której inwestor posiada tytuł prawny, wobec bezpośredniego wpływu nadmiernego hałasu i zanieczyszczenia powietrza przez projektowaną zabudowę na ich nieruchomość; art. 5 ust. 1 pkt 1 ppkt c i e, pkt 8 i 9 ustawy - Prawo budowlane, poprzez niespełnienie przez projektowany obiekt podstawowych wymagań wynikających z załącznika nr I do rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) Nr 305/2011 z dnia 9 marca 2011 r. oraz z rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, związanych z higieną, zdrowiem, środowiskiem, zapewnieniem ochrony przed hałasem, odpowiedniego usytuowania na działce budowlanej i poszanowania występujących w obszarze oddziaływania obiektu uzasadnionych interesów osób trzecich, wobec braku przedłożenia przez inwestora decyzji o uwarunkowaniach środowiskowych, nie powołania Komisji Ekologicznej, celem zbadania zgodności projektowanej inwestycji z przepisami prawa w zakresie ochrony środowiska co do emitowania hałasu i jakości powietrza; art. 32 ust. 1 pkt 2 i art. 35 ust. 1 pkt 1 ustawy - Prawo budowlane w związku z art. 71 ust. 2 pkt 2 ustawy z 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz ocenach oddziaływania na środowisko (aktualnie Dz. U. z 2024 r., poz. 1112) oraz § 3 ust. 2 pkt 3 rozporządzenia Rady Ministrów z 10 września 2019 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U., poz. 1839) albowiem w toku postępowania przez organem I instancji inwestor nie przedstawił wymaganej decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach; § 323 ust. 1, § 324 w związku z § 11 rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, poprzez jego niezastosowanie i w tych ramach brak ustalenia, czy planowane budynki i urządzenia z nimi związane są zaprojektowane w taki sposób, aby poziom hałasu, na który będą narażeni użytkownicy nieruchomości sąsiednich nie stanowił zagrożenia dla ich zdrowia, a także umożliwiał im pracę, odpoczynek i sen w zadowalających warunkach.
W uzasadnieniu skarżący zaakcentowali, że przedstawiona przez inwestora opinia nie pozwala na prawidłową ocenę emisji hałasu projektowanej zabudowy na nieruchomości sąsiednie, orzekające w sprawie organu nie dopełniły obowiązku wynikającego z art. 35 ust. 1 pkt 1 ppkt b ustawy - Prawo budowlane polegającego na sprawdzeniu zgodności przedłożonych przez inwestora projektów z decyzją o środowiskowych uwarunkowaniach i nawet nie wezwały go przedstawienie takiej decyzji. Nadto wskazali na znaczny rozmiar inwestycji obejmującej powierzchnię 37 ar, w tym parking ze stanowiskami dla 48 samochodów osobowych z wjazdem wzdłuż granicy z należącą do nich działką, co powoduje, że wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach było tu konieczne. Zaznaczyli również, że wypowiadające się w sprawie organy w ogóle nie zbadały wpływu, jaki będzie miała emisja spalin związanych z ruchem tych samochodów na ich zdrowie i bezpieczeństwo. Raz jeszcze przy tym zaakcentowali, że projektowane zamierzenie koliduje z postanowieniami rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) Nr 305/2011 z dnia 9 marca 2011 r., jako że niewątpliwie powoduje względem sąsiednich gruntów uciążliwości związane z nadmiernym hałasem i zanieczyszczeniem powietrza.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda Śląski wniósł o jej oddalenie nie znajdując podstaw do zmiany zajętego w sprawie stanowiska oraz podtrzymując argumentację z uzasadnienia swojej decyzji. Dodatkowo wskazał na bezzasadność zarzutu dotyczącego obowiązku uzyskania dla projektowanej inwestycji decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Podkreślił bowiem, że powołana przez stronę podstawa takiego obowiązku czyli § 3 ust. 2 pkt 3 rozporządzenia Rady Ministrów z 10 września 2019 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko stanowi jedynie, iż do przedsięwzięć mogących w sposób znaczny oddziaływać na środowisko zalicza się inwestycja nieosiągająca progów określonych w ust. 1, jeżeli po zsumowaniu parametrów charakteryzujących przedsięwzięcie z parametrami planowanego, realizowanego lub zrealizowanego przedsięwzięcia tego samego rodzaju znajdującego się na terenie jednego zakładu lub obiektu osiągną progi określone w ust. 1. Wskazany przepis dotyczy więc jedynie tego rodzaju inwestycji, które zostały wymienione w ust. 1 powołanego § 3, tymczasem strona nie podała, aby sporne zamierzenie należało do wyszczególnionych tam kategorii obiektów. W dalszej części odpowiedzi na skargę Wojewoda zakwestionował zarzut naruszenia § 323 ust. 1 i § 324 w związku z § 11 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. W tych ramach powołując się na stanowisko wyrażone w orzecznictwie sądowym wywiódł, że organ orzekający o pozwoleniu na budowę nie ma podstaw do podważenia zawartego w projekcie stwierdzenia uprawnionego architekta o zachowaniu norm hałasu (popartego ,dodatkowo "sprawozdaniem z pomiarów hałasu do środowiska", które zostało sporządzone przez wyspecjalizowaną firmę), zwłaszcza w sytuacji, gdy brak jest dowodów świadczących o potencjalnym niespełnieniu tych norm, a odmienne stanowisko skarżących nie zostało poparte takimi dowodami, lecz stanowi jedynie ich subiektywną opinię.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje.
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Na wstępie należy podnieść, że po myśli art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935 ze zm.) sądy administracyjne w zakresie swojej właściwości sprawują kontrolę działalności administracji publicznej stosując środki określone w ustawie. Zgodnie zaś z treścią art. 134 § 1 przywołanej ustawy, sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związanym zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Z brzmienia art. 145 § 1 powyższej ustawy wynika natomiast, że w przypadku, gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy lub naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź wreszcie inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, wówczas - w zależności od rodzaju naruszenia - uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, albo stwierdza ich nieważność bądź niezgodność z prawem. Zaskarżona decyzja lub postanowienie mogą zatem ulec uchyleniu wtedy, gdy organom administracji publicznej można postawić zarzut naruszenia prawa, czy to materialnego, czy też procesowego, jeżeli miało ono, bądź mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sąd nie może natomiast kierować się względami słuszności czy zasadami współżycia społecznego. W tym kontekście nie stwierdzono podstaw do uwzględnienia skargi. Sądowa kontrola legalności, przeprowadzona stosownie do wskazań zawartych w art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2024 r., poz. 1267) wykazała bowiem, że zaskarżony akt odpowiada wymogom prawa, gdyż nie narusza obowiązujących przepisów w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy.
Przedmiotem kontroli sądowej w rozpoznanej sprawie jest decyzja Wojewody Śląskiego z 2 sierpnia 2024 r. utrzymująca w mocy rozstrzygnięcie o zatwierdzeniu inwestorowi projektu zagospodarowania działki oraz projektu architektoniczno-budowlanego i udzieleniu mu pozwolenia na budowę trzech budynków handlowo-usługowych, zbiornika przeciwpożarowego (z funkcją zbiornika retencyjnego na wody opadowe) oraz parkingu dla samochodów osobowych na 48 stanowisk. Dokonując oceny legalności tego aktu należy w pierwszej kolejności powołać treść art. 35 ust. 1 ustawy - Prawo budowlane, w myśl którego, przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę lub odrębnej decyzji o zatwierdzeniu projektu zagospodarowania działki lub terenu oraz projektu architektoniczno-budowlanego organ administracji architektoniczno-budowlanej sprawdza: (1) zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu oraz projektu architektoniczno-budowlanego z: (a) ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i innymi aktami prawa miejscowego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu, (b) wymaganiami ochrony środowiska, w szczególności określonymi w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, (c) ustaleniami uchwały o ustaleniu lokalizacji inwestycji mieszkaniowej; (2) zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi; (3) kompletność projektu zagospodarowania działki lub terenu oraz projektu architektoniczno-budowlanego, w tym dołączenie kopii zaświadczenia, o którym mowa w art. 12 ust. 7, dotyczącego projektanta i projektanta sprawdzającego; (3a) dołączenie: (a) wymaganych opinii, uzgodnień, pozwoleń i sprawdzeń, (b) oświadczeń, o których mowa w art. 33 ust. 2 pkt 9 i 10; (4) posiadanie przez projektanta i projektanta sprawdzającego odpowiednich uprawnień budowlanych na podstawie: (a) kopii dokumentów, o których mowa w art. 34 ust. 3d pkt 1 - w przypadku uprawnień niewpisanych do centralnego rejestru osób posiadających uprawnienia budowlane, (b) danych w centralnym rejestrze osób posiadających uprawnienia budowlane - w przypadku uprawnień wpisanych do tego rejestru; (4a) przynależność projektanta i projektanta sprawdzającego do właściwej izby samorządu zawodowego na podstawie: (a) zaświadczenia, o którym mowa w art. 12 ust. 7 - w przypadku osób niewpisanych do centralnego rejestru osób posiadających uprawnienia budowlane, (b) danych w centralnym rejestrze osób posiadających uprawnienia budowlane - w przypadku osób wpisanych do rejestru.
Należy podkreślić, że decyzja o zatwierdzeniu projektu budowlanego i o udzieleniu pozwolenia na budowę ma charakter związany, co jednoznacznie wynika z art. 35 ust. 4, zgodnie z którym w razie spełnienia wymagań określonych w art. 35 ust. 1 oraz w art. 32 ust. 4 tej ustawy, organ administracji architektoniczno-budowlanej nie może odmówić wydania decyzji o pozwoleniu na budowę. Z kolei stwierdzenie nieprawidłowości w zakresie wskazanym w art. 35 ust. 1 powołanej regulacji obliguje organ do nałożenia obowiązku ich usunięcia w wyznaczonym terminie (art. 35 ust. 3 rzeczonej ustawy), zaś brak efektywnego usunięcia tych nieprawidłowości powinien skutkować wydaniem decyzji o odmowie zatwierdzenia projektu i wydania decyzji o pozwoleniu na budowę. Realizacja obowiązków wynikających z art. 35 ust. 1 ustawy - Prawo budowlane wymaga przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego, zgodnie z zasadą prawdy obiektywnej sformułowaną w art. 7 Kodeksu postępowania administracyjnego obligującą organy administracji publicznej do podjęcia wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli oraz w art. 77 § 1 tego Kodeksu, po myśli którego organy są obowiązane w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy. Stan faktyczny sprawy powinien znaleźć odzwierciedlenie w uzasadnieniu faktycznym decyzji przez wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, natomiast w uzasadnieniu prawnym należy zawrzeć wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa (art. 107 § 3 Kodeksu postępowania administracyjnego).
W ocenie Sądu, powyższe obowiązki zostały w niniejszej sprawie zrealizowane w sposób dostateczny. Organy obydwu instancji zgodnie przyjęły, że projektowana inwestycja spełnia wszystkie wymogi określone w powołanym art. 35 ust. 1 ustawy - Prawo budowlane i w tym zakresie uznały, że przedstawione przez inwestora projekty, po dokonanych uzupełnieniach, są zgodne z przepisami techniczno-budowlanymi, jak również z obowiązującym na terenie objętym inwestycją miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Zdaniem Sądu ocena ta została poprzedzona dostatecznie wnikliwymi ustaleniami, które znalazły wyraz w uzasadnieniach wydanych w sprawie decyzji.
Podnoszone przez skarżących zarzuty nie mogły odnieść skutku. W szczególności nie jest zasadna ich argumentacja o naruszeniu § 5 pkt 2 ppkt b w związku z § 10 pkt 3 obowiązującego na objętym spornym zamierzeniem budowlanym miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Zapisy te w istocie statuują obowiązek zasad ochrony środowiska, przyrody i krajobrazu kulturowego, nakazując w tym zakresie między innymi ograniczenie uciążliwości wynikających ze sposobu zagospodarowania i użytkowania terenu, do granic nieruchomości, do której inwestor posiada tytuł prawny. Wbrew twierdzeniom wyżej wymienionych, o naruszeniu tych unormowań można jednak mówić nie w każdym przypadku jakiegokolwiek oddziaływania danej inwestycji na nieruchomości sąsiednie (a więc poza granice działki inwestycyjnej), lecz dopiero wówczas, gdyby oddziaływanie to miało charakter obiektywnej uciążliwości, czyli innymi słowy wtedy, gdyby prognozowane w projekcie poziomy np. hałasu czy emisji zanieczyszczeń do powietrza przekraczały określone w stosownych przepisach normy. W niniejszej sprawie projektowana inwestycja zachowuje parametry określone w rozporządzeniu Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych, jaki powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, a tym samym nie sposób zgodzić się, aby naruszała powyższe zapisy miejscowego planu. Z tego samego powodu nie zasługują na uwzględnienie wywody stron o uchybieniu zasadom wyrażonym w art. 5 ust. 1 pkt 1 ppkt c i e, pkt 8 i 9 ustawy - Prawo budowlane w związku z niespełnieniem przez projektowany obiekt podstawowych wymagań wynikających z załącznika nr I do rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) Nr 305/2011 z dnia 9 marca 2011 r. Jak bowiem trafnie zauważył Wojewoda, wskazane przepisy statuują względem obiektów budowlanych określone wymogi, czyniąc to jednak w sposób ogólny, w formie generalnych, ramowych zasad, a w rezultacie nie może być mowy o ich naruszeniu w sytuacji, gdy projektowana inwestycja zachowuje określone prawem parametry wynikające z norm, które owe zasady konkretyzują. W rozpoznanej sprawie uprawniony architekt stwierdził, że projektowana inwestycja parametry te spełnia, co dodatkowo potwierdza sporządzone przez specjalistyczny podmiot "sprawozdanie z pomiarów hałasu do środowiska".
O uwzględnieniu skargi nie mogła przesądzić również argumentacja skarżących, w zakresie której podnoszą oni, że rzeczywisty poziom zanieczyszczeń atmosferycznych oraz hałasu emitowanego przez sporną inwestycję na ich nieruchomość będzie znacznie wyższy niż przewidziany w projekcie i spowoduje naruszenie odpowiednich norm, w tym określonych w § 323 ust. 1 i § 324 w związku z § 11 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Na etapie postępowania prowadzonego z wniosku o udzielenie pozwolenia na budowę organ administracji architektoniczno-budowlanej bada bowiem przedstawioną przez inwestora, a sporządzoną przez uprawnioną osobę dokumentację i poddaje analizie zawarte w niej informacje oraz dane. Jeżeli zaś dokumentacja ta - jak ma to miejsce w rozpoznanym przypadku - spełnia wszystkie wymagania określone w przepisach ustawy - Prawo budowlane i przepisach odrębnych, wówczas nie może wydać rozstrzygnięcia negatywnego, z kolei subiektywne odczucia skarżących odnoszące się do ewentualnych (przyszłych i niepewnych) negatywnych następstw realizacji inwestycji nie mogą uzasadniać odmiennej oceny (por. wyrok WSA w Gdańsku: z 11 września 2024 r., sygn. akt II SA/Gd 598/23 oraz z 28 marca 2024 r., sygn. akt II SA/Gd 518/23 - CBOSA). W przypadku, gdyby projektowana inwestycja - już po jej zrealizowaniu, rzeczywiście naruszała (wbrew ustaleniom zawartym w projekcie) przewidziane w obowiązujących przepisach parametrów dotyczących emisji na nieruchomości sąsiednie, wówczas właścicielom tej nieruchomości przysługuje prawo do skorzystania środków prawnych w związku z naruszeniem art. 144 Kodeksu cywilnego ewentualnie powiadomienia właściwego organu nadzoru budowlanego lub organu ochrony środowiska. Z kolei ocena, czy rzeczywista - istniejąca już w czasie użytkowania obiektu - emisja będzie odpowiadać założeniom przyjętym w projekcie wykracza poza zakres kompetencji organu administracji budowlanej prowadzącego postępowanie w przedmiocie pozwolenia na budowę.
W ocenie Sądu nie jest zasadny także zarzut naruszenia art. 32 ust. 1 pkt 2 i art. 35 ust. 1 pkt 1 ustawy - Prawo budowlane w związku z art. 71 ust. 2 pkt 2 ustawy z 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz ocenach oddziaływania na środowisko oraz z § 3 ust. 2 pkt 3 rozporządzenia Rady Ministrów z 10 września 2019 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko. Zdaniem skarżących, w świetle powyższych przepisów uzyskanie pozwolenia na budowę uwarunkowane było uprzednim uzyskaniem decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach przedsięwzięcia, która to decyzja nie została w sprawie wydana.
Powołany art. 71 ust. 2 ustawy z 3 października 2008 r. określa, że uzyskanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach jest wymagane dla planowanych: (1) przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko oraz (2) przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, z kolei rodzaje takich przedsięwzięć określone zostały odpowiednio w §§ 2 i 3 wspomnianego rozporządzenia z 10 września 2019 r. (wydanego na podstawie delegacji zawartej w art. 60 cytowanej ustawy). Analiza przedmiotowych przepisów wykonawczych prowadzi do konkluzji, że projektowana inwestycja nie została wymieniona w ich treści. W szczególności nie jest ona zamierzeniem wskazanym w § 3 ust. 1 pkt 56 (centrum handlowe z towarzyszącą infrastrukturą) ani w pkt. 57 (zabudowa usługowa inna niż wymieniona w pkt. 56) albowiem nie przekracza określonych w tych normach minimalnych parametrów (0,5 ha powierzchni użytkowej - na obszarach objętych formami ochrony przyrody i 2 ha powierzchni użytkowej - na pozostałych terenach). Wbrew twierdzeniom stron, nie kwalifikuje się również jako przedsięwzięcie wskazane w § 3 ust. 2 pkt 3 albowiem także suma powierzchni użytkowej wszystkich trzech projektowanych budynków nie przekracza powyższego progu, gdyż - jak jednoznacznie wynika z projektu wynosi ogółem 1.547,26 m2 (czyli 0,155726 ha). Nie można tu również mówić o przedsięwzięciu wskazanym w § 3 ust. 1 pkt 58 cytowanego rozporządzenia (parking samochodowy lub zespół parkingów), gdyż nie może budzić wątpliwości, że także planowany w ramach spornej inwestycji parking o projektowanej powierzchni 1.412,83 m2 (0,141283 ha) nie przekracza wskazanego w tym ostatnim unormowaniu progu (0,5 ha powierzchni użytkowej - na obszarach objętych formami ochrony przyrody i 2 ha powierzchni użytkowej - na pozostałych terenach). Nawet przy tym gdyby zsumować powierzchnię wszystkich powyższych obiektów, będzie ona nadal niższa niż 0,5 ha (marginalnie warto zauważyć, że powierzchnia całej działki inwestycyjnej to 0,3727 ha). W rezultacie brak jest podstaw do formułowania twierdzeń, jakoby planowane przez inwestora zamierzenie budowlane wymagało uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach przedsięwzięcia.
Zważywszy wszystkie powołane wyżej okoliczności Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach stwierdza, że kwestionowany przez skarżących akt nie narusza prawa w stopniu uzasadniającym jego wzruszenie i został poprzedzony prawidłowo przeprowadzonym postępowaniem, w toku którego spełniono wymogi wynikające z zasad procesowych wyrażonych w Kodeksie postępowania administracyjnego, w tym zasady prawdy obiektywnej sformułowanej w art. 7 i art. 77 § 1 tego Kodeksu. Dlatego działając na podstawie art. 132 oraz art. 151 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono o oddaleniu skargi.