II SA/Gl 130/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w GliwicachGliwice2007-07-04
NSAbudowlaneŚredniawsa
nadzór budowlanymur oporowyroboty budowlanestan technicznyobowiązek wykonaniasłużebnośćwspółwłasnośćprawo budowlanek.p.a.decyzja administracyjna

Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzje inspektorów nadzoru budowlanego dotyczące obowiązku wykonania robót budowlanych przy murze oporowym z powodu wadliwości postępowania i braku precyzji w określeniu obowiązków stron.

Sprawa dotyczyła nałożenia obowiązku wykonania robót budowlanych przy murze oporowym na właścicielki sąsiadujących nieruchomości. Skarżące podnosiły kwestie służebności, braku dostępu do muru oraz niejasności co do jego lokalizacji. Sąd administracyjny uchylił decyzje organów obu instancji, wskazując na naruszenie przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego i Prawa budowlanego, w szczególności brak jednoznacznego ustalenia adresatów decyzji, precyzyjnego określenia obowiązków oraz terminu ich wykonania.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach rozpoznał skargi J. B. i D. B. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która utrzymała w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego nakładającą obowiązek wykonania robót budowlanych zabezpieczających mur oporowy. Organy administracji publicznej nałożyły ten obowiązek na właścicielki sąsiadujących nieruchomości, powołując się na zły stan techniczny muru stanowiący zagrożenie. Skarżące podnosiły, że obowiązek utrzymania muru spoczywa na właścicielach sąsiednich nieruchomości na mocy służebności, a także kwestionowały lokalizację muru i brak reakcji organów na wcześniejsze ekspertyzy. Sąd administracyjny uznał, że obie decyzje organów nadzoru budowlanego są wadliwe. Wskazał na naruszenie art. 107 § 1 k.p.a. i art. 66 Prawa budowlanego, ponieważ organy nie ustaliły jednoznacznie adresatów decyzji, nie sprecyzowały wymaganych robót budowlanych ani terminu ich wykonania. Ponadto, organ II instancji nie odniósł się do odwołania D. B. Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, orzekając jednocześnie, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu. Zasądzono zwrot kosztów postępowania na rzecz J. B.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, organy nie ustaliły jednoznacznie adresatów decyzji, co stanowi naruszenie art. 107 § 1 k.p.a.

Uzasadnienie

Sąd stwierdził brak jednoznacznych ustaleń co do tego, na której działce znajduje się mur oporowy oraz kto jest jego faktycznym adresatem obowiązku, co narusza wymogi formalne decyzji administracyjnej.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (12)

Główne

p.p.s.a. art. 145 § 1

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

k.p.a. art. 107 § 1

Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego

Prawo budowlane art. 66 § 1

Ustawa - Prawo budowlane

Pomocnicze

P.u.s.a. art. 1 § 1

Ustawa - Prawo o ustroju sądów administracyjnych

p.p.s.a. art. 134 § 1

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 152

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

k.p.a. art. 28

Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 108

Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego

Prawo budowlane art. 66 § 2

Ustawa - Prawo budowlane

Prawo budowlane art. 61

Ustawa - Prawo budowlane

Prawo budowlane art. 69 § 1

Ustawa - Prawo budowlane

Prawo budowlane

Ustawa - Prawo budowlane

w brzmieniu obowiązującym w dacie wydawania przez organy I i II instancji kwestionowanych decyzji

Argumenty

Skuteczne argumenty

Naruszenie przez organy administracji przepisów proceduralnych (art. 107 § 1 k.p.a.) poprzez brak jednoznacznego ustalenia adresatów decyzji. Naruszenie przepisów prawa materialnego (art. 66 Prawa budowlanego) poprzez nieprecyzyjne określenie obowiązku wykonania robót budowlanych i brak wskazania terminu. Naruszenie przez organ II instancji obowiązku rozpoznania wszystkich wniesionych odwołań.

Godne uwagi sformułowania

organy administracji publicznej winny jednoznacznie ustalić i oznaczyć adresatów, do których przyszłe rozstrzygnięcie będzie kierowane koniecznym składnikiem każdej prawidłowo wydanej decyzji administracyjnej winno być oznaczenie jej adresata decyzje podejmowane na podstawie art. 66 ust. 1 Prawa budowlanego mają charakter związany organ nadzoru budowlanego jest nie tylko uprawniony, lecz nadto obligowany do wydania decyzji nakazującej usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości osnowę wydanej w omawianym trybie decyzji uznać należy jednak za wadliwą taka precyzja jest jednak w wydawanych na podstawie art. 6 ustawy Prawo budowlane decyzjach niezbędna zasady pewności obrotu prawnego (a w odniesieniu do decyzji administracyjnej art. 107 k.p.a.)

Skład orzekający

Maria Taniewska-Banacka

przewodniczący sprawozdawca

Iwona Bogucka

sędzia

Włodzimierz Kubik

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Naruszenia formalne w postępowaniu administracyjnym, w szczególności dotyczące określenia stron, zakresu obowiązków i terminów wykonania robót budowlanych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z murami oporowymi i służebnościami, ale ogólne zasady dotyczące wymogów formalnych decyzji administracyjnych są uniwersalne.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje typowe problemy proceduralne w postępowaniach administracyjnych dotyczących robót budowlanych, gdzie kluczowe jest precyzyjne określenie stron i obowiązków.

Wadliwa decyzja administracyjna: Sąd uchyla obowiązek remontu muru z powodu błędów formalnych.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Gl 130/07 - Wyrok WSA w Gliwicach
Data orzeczenia
2007-07-04
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2007-02-12
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Sędziowie
Iwona Bogucka
Maria Taniewska-Banacka /przewodniczący sprawozdawca/
Włodzimierz Kubik
Symbol z opisem
6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Skarżony organ
Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
Uchylono decyzję I i II instancji
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maria Taniewska-Banacka (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Iwona Bogucka Sędzia WSA Włodzimierz Kubik Protokolant starszy sekretarz Małgorzata Orman po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 lipca 2007 r. sprawy ze skargi J. B. i D. B. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie nałożenia obowiązku wykonania określonych robót budowlanych 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w C. nr [...], 2. orzeka, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości, 3. zasadza od [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. na rzecz skarżącej J. B. kwotę [...] ([...]) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Uzasadnienie
Pismem z dnia [...] 2006 r. Pracownia Projektowania i Obsługi Inwestycji "A" s. c. z siedzibą w P. poinformowała Urząd Miejski w C., iż zgodnie z umową z dnia [...] 2006 r. przystąpiła do aktualizacji wykonanego w latach 1999-2000 "Kompleksowego opracowania ekspertyzy i dokumentacji stanu obecnego, zabezpieczenia i remontu murów oporowych oraz skarpy nad ul. A w C.". W ramach podjętych prac przeprowadzono wstępne oględziny murów stwierdzając znaczne pogorszenie ich stanu technicznego w stosunku do sytuacji sprzed 5 lat oraz wystąpienie trzech newralgicznych miejsc, w których grozi katastrofa budowlana lub awaria.
W tej części przedłożonych Sądowi akt sprawy znajduje się także wspomniana wyżej ekspertyza z [...] 1999 r., w myśl której już wówczas stan poszczególnych fragmentów murów oceniony został jako "niezadowalający", "zły" bądź "bardzo zły" (na odcinku [...]-[...] określony został jako "zły"). Z akt sprawy nie wynika by w efekcie otrzymania ekspertyzy, o której mowa, właściwy organ administracji publicznej podjął działania w celu poprawy stanu technicznego murów.
W konsekwencji pisma PPiOI "A" s. c. z dnia [...] 2006 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w C. powiadomił właścicieli nieruchomości o zamiarze przeprowadzenie kontroli murów oporowych usytuowanych na nieruchomościach przy ul. A, B, C, D i ul. E w C.. W wyniku przeprowadzonej w dniu [...] 2006 r. kontroli w terenie stwierdzono zły stan muru oporowego w granicach poszczególnych działek.
Postanowieniem z dnia [...] r. nr [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w C. nałożył na D. B. właścicielkę nieruchomości nr A oraz J. B., M. M., K. S. i Gminę C. współwłaścicieli nieruchomości nr B i C obowiązek dostarczenia w terminie 30 dni ekspertyzy stanu technicznego muru oporowego usytuowanego w obrębie władanych przez nich nieruchomości.
W odpowiedzi na otrzymane postanowienie J. B. wyjaśniła pismem z dnia [...] 2006 r. że zgodnie z treścią służebności wpisanej w Kw nr [...]Sądu Rejonowego w C. obowiązek utrzymywania przedmiotowego odcinka muru spoczywa na właścicielach nieruchomości sąsiedniej, dla której potrzeb mur został wybudowany. Wyjaśniła też, iż postanowieniem Sądu Rejonowego w C. z dnia [...] r. pozostająca we współwłasności nieruchomość została podzielona na 3 części, z których jedna jest jej wyłączną własnością. Wskazała też, iż żądanie od niej przedłożenia ekspertyzy muru jest niezasadne albowiem wiadomo jej, że badania i ekspertyzy były już w poprzednich latach czynione na zlecenie Urzędu Miasta w C.. J. B. przesłała też kopię ugody sądowej podziału nieruchomości z której wynika, iż jest wyłącznym właścicielem działki nr D.
Decyzją z dnia [...] r. nr [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w C., działając jako organ I instancji, nałożył na D. B. właścicielkę nieruchomości nr A oraz J. B. właścicielkę nieruchomości nr D obowiązek usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości poprzez wykonanie robót budowlanych zabezpieczających mur oporowy na odcinku [...]-[...] i doprowadzenie obiektu do stanu bezpiecznego Zakazał nadto użytkowania obiektu z przyległym terenem do czasu usunięcia nieprawidłowości powodujących zagrożenie dla życia i mienia. W uzasadnieniu organ I instancji wskazał, iż w trakcie postępowania ujawniono zmiany podmiotowe co powoduje, iż za zobowiązanych uznano obecnie jedynie właścicieli nieruchomości nr A i D. Zobowiązani nie przedłożyli w wyznaczonym terminie ekspertyzy do czego zostali wezwani, a wobec faktu iż w ocenie PINB stan techniczny muru stanowi zagrożenie dla zdrowia i życia ludzi w myśl art. 66 ust.1 pkt. 1 i 2 oraz ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tj.: Dz. U. 2006, Nr 156 poz. 1118 z późn. zm.) zawarte w decyzji rozstrzygnięcie jest zasadne. Decyzji nadano rygor natychmiastowej wykonalności.
Odwołanie od otrzymanej decyzji wniosła do [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. J. B. wyrażając niezadowolenie z otrzymanego rozstrzygnięcia. W odwołaniu podkreśliła uwarunkowania historyczne murów oraz brak ustosunkowania się organu I instancji do służebności, także nieujawnionych, wpisanych do ksiąg wieczystych. Podkreśliła także, iż ze swej strony wykonała rekonstrukcję murów oporowych znajdujących się na jej posesji, zlikwidowała budynki gospodarcze, a także szamba oraz uregulowała wszystkie ujęcia wód opadowych. Tym samym żądanie od niej wykonania dodatkowych prac na innych posesjach uważa za nieuprawnione. Podniosła też, iż organ I instancji pominął protokół z rozprawy administracyjnej odbytej w Urzędzie Miejskim w C. [...] r.
Pismem z dnia [...] 2006 r., które wpłynęło do organu I instancji w dniu [...] 2006 r., odwołanie od decyzji pierwszoinstancyjnej wniósł także pełnomocnik D. B. podnosząc, iż w 1998 r. poprzedni właściciel nieruchomości w trakcie rozprawy administracyjnej zrzekł sie muru na rzecz miasta C.. W latach kolejnych miasto samodzielnie rozpoczęło remont muru oporowego.
Decyzją z dnia [...] r. nr [...] [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję podając w uzasadnieniu, iż jego zdaniem zarzuty odwołującej się są niezasadne. Zdegradowany technicznie obiekt położony jest bowiem na granicy dwóch działek, a właściciele tych działek są zobowiązani do wspólnej dbałości o odpowiedni stan obiektu. Odrębna służebność w stosunku do właściciela działki nr C dotyczyła w myśl umowy z [...] roku zobowiązania ciążącego na działce E, nie ma zatem, zdaniem organu odwoławczego, związku z przedmiotową sprawą. Także argumentacja skarżącej powołująca się na ustalenia rozprawy administracyjne w Urzędzie Miejskim w C., która miała miejsce w 1998 r. nie odnosi się do aktualnego stanu albowiem J. B. stała się jedyną właścicielką działki nr D. W konsekwencji właśnie ona winna być jednym z dwóch adresatów decyzji zobowiązującej do wypełnienia obowiązku utrzymania w należytym stanie kamiennego muru oporowego stanowiącego jednocześnie mur graniczny, solidarnie z D. B. właścicielką sąsiedniej nieruchomości nr A bezpośrednio przylegającej do tego muru. Ewentualne roszczenia w stosunku do uczestników rozprawy administracyjnej z 1998 r. (w ramach której jak wynika z przedłożonych Sądowi akt sprawy poszczególni właściciele i współwłaściciele nieruchomości wyrazili zgodę na przekazanie murów na rzecz miasta C.) w kwestiach dotyczących realizacji zobowiązań wzajemnych należy rozstrzygać przed sądem powszechnym z powództwa cywilnego. Nadto organ II instancji wskazał, iż rozpoznał jedynie odwołanie J. B. nie wspominając o odwołaniu wniesionym przez D. B. mimo, iż odwołanie to, jak wynika z umieszczonej na piśmie organu I instancji prezentaty, wpłynęło do Wojewódzkiego [...] Inspektora nadzoru Budowlanego w K. już dniu [...] 2006 r.
Pismem z dnia [...] 2007 r. J. B. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach skargę na decyzję organu II instancji zarzucając otrzymanemu rozstrzygnięciu naruszenie prawa i domagając się jego uchylenia. W uzasadnieniu skarżąca po raz kolejny podniosła fakt nieuwzględnienia przez obydwa organy sprawy służebności wpisanej do ksiąg wieczystych, brak jakichkolwiek czynności podjętych przez Burmistrza Miasta C. pomimo posiadania od 1999 r. wiedzy o złym stanie technicznym murów oporowych jak również podkreśliła, iż wykonała na posesji całość rekonstrukcji możliwą do wykonania z poziomu jej nieruchomości, mur ten bowiem wybudowany zastał na parceli A i tylko z niej istnieje do niego dostęp.
Skarga została wniesiona w terminie.
Dodatkowym pismem procesowym z dnia [...] 2007 r. J. B. przesłała zdjęcia przedstawiające obecny stan obiektu jak również uwierzytelnione tłumaczenia wyciągów ksiąg gruntowych wyjaśniając, iż ustanowiona w ich służebność polegała na wystawieniu i utrzymywaniu murów oporowych przez właścicieli parceli F i G (obecnie odpowiednio H i A) na rzecz każdorazowych właścicieli domu posadowionego na działce noszącej obecnie nr D.
Skargę na decyzję organu II instancji wniosła także do tut. Sądu działająca przez pełnomocnika D. B. podkreślając, iż mur leży wyłącznie na nieruchomości położonej na działce nr C. Nadto ani aktualna właścicielka działki nr C, ani też jej wcześniejsi współwłaściciele nigdy nie zwracali się do D. B. w przedmiocie partycypacji w kosztach utrzymania muru. Wskazała także, iż z doręczonej decyzji nie wynika kto jest jej adresatem albowiem w petitum wskazano, iż decyzja jest wydawana po rozpatrzeniu odwołania J. B..
Skarga została wniesiona w terminie.
W odpowiedziach na skargi organ II instancji wniósł o ich oddalenie podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
W myśl art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej, przy czym zgodnie z § 2 tegoż artykułu kontrola, o której mowa, jest sprawowana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd rozpoznaje sprawę rozstrzygniętą w zaskarżonej decyzji ostatecznej bądź w postanowieniu z punktu widzenia legalności, tj. zgodności z prawem całego toku postępowania administracyjnego i prawidłowości zastosowania przepisów prawa materialnego. Zgodnie natomiast z art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm. zwanej dalej: p.p.s.a.) uwzględnienie przez sąd administracyjny skargi i uchylenie zaskarżonej decyzji bądź postanowienia w całości lub w części następuje wtedy gdy sąd stwierdzi:
a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy,
b) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego,
c) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Stosownie do treści art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związanym zarzutami i wnioskami skargi oraz wskazaną podstawą prawną. Nadto w myśl art. 152 cytowanej ustawy w razie uwzględnienia skargi sąd w wyroku określa, czy i w jakim zakresie zaskarżony akt lub czynność nie mogą być wykonane. Rozstrzygnięcie to traci moc z chwilą uprawomocnienia się wyroku.
Przeprowadzone w określonych wyżej ramach badanie zgodności z prawem zaskarżonej decyzji, a także poprzedzającego ją rozstrzygnięcia pierwszoinstancyjnego, wykazało, że dotknięte one są uchybieniami uzasadniającymi ich wzruszenie, aczkolwiek po części z przyczyn wykraczających poza zakres wniesionych skarg. Zdaniem tut. Sądu obie decyzje naruszają bowiem art. 107 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t.j.: Dz. U. 2000, Nr 98, poz. 1071 z późn. zm., zwanej dalej: k.p.a.) w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy, a także art. 66 cytowanej powyżej ustawy Prawo budowlane.
Przystępując do szczegółowych rozważań w pierwszej kolejności podnieść w tym miejscu należy, iż prowadząc jakiekolwiek postępowanie administracyjne organy administracji publicznej winny jednoznacznie ustalić i oznaczyć adresatów, do których przyszłe rozstrzygnięcie będzie kierowane. Zgodnie bowiem z treścią art. 107 § 1 k.p.a. koniecznym składnikiem każdej prawidłowo wydanej decyzji administracyjnej winno być oznaczenie jej adresata, a więc strony lub stron postępowania, do których praw bądź obowiązków odnosi się podjęte rozstrzygnięcie. Wskazać w tym miejscu należy, iż po myśli art. 28 k.p.a. stroną postępowania administracyjnego jest każdy czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. W sposób szczególny możliwego adresata rozstrzygnięcia definiuje art. 61 ustawy Prawo budowlane stanowiący, iż to właściciel lub zarządca obiektu budowlanego jest obowiązany utrzymywać obiekt budowlany w należytym stanie technicznym. Tylko i wyłącznie te zatem osoby mogą być, w zależności od okoliczności sprawy, adresatami wydanej na podstawie art. 66 ust. 1 decyzji. Sąd stwierdza, iż stosownych jednoznacznych ustaleń organy I i II instancji w trakcie prowadzonego przez siebie postępowania nie poczyniły, a tym samym kwestia poprawnego wskazania w decyzji jej adresata może budzić wątpliwości. Orzekające w sprawie organy nie ustaliły bowiem jednoznacznie czy istotnie pomimo znacznej różnicy w wysokościach działek mur znajduje się w ich granicy (brak w aktach przekonujących w tej mierze dowodów) czy też w istocie mur położony jest na terenie jedynie jednej działki. Notabene wskazać należy, iż obie skarżące we wniesionych skargach stanowczo przeczą tezie o usytuowaniu muru w granicy działek i każda z nich dowodzi, że w istocie mur w całości położony jest na terenie nieruchomości pozostającej we władaniu drugiej skarżącej. W konsekwencji nie ustalono także w trakcie postępowania, która z właścicielek sąsiednich nieruchomości posiada dostęp do tych fragmentów muru, które wymagają naprawy. W trakcie postępowania nie zbadano także w sposób wyczerpujący podniesionej przez J. B. kwestii ciążących na działkach służebności a nadto faktycznych konsekwencji podjętych na rozprawie administracyjnej w 1998 r. ustaleń.
Odnosząc się natomiast do kwestii merytorycznych należy w tym miejscu w pierwszym rzędzie przypomnieć, iż decyzję z dnia [...] r. organ I instancji wydał wskazując w podstawie prawnej art. 66 ust. 1 pkt 1 i 2 i ust. 2 ustawy Prawo budowlane. Przypomnieć zatem należy, iż w myśl przywołanego przepisu (w brzmieniu obowiązującym w dacie wydawania przez organy I i II instancji kwestionowanych decyzji) w przypadku stwierdzenia, że obiekt budowlany:
1) jest w nieodpowiednim stanie technicznym albo
2) jest użytkowany w sposób zagrażający życiu lub zdrowiu ludzi, środowisku lub bezpieczeństwu mienia, albo
3) powoduje swym wyglądem oszpecenie otoczenia
- właściwy organ nakazuje, w drodze decyzji, usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości, określając termin wykonania obowiązku. W decyzji, o której mowa, właściwy organ może zakazać użytkowania obiektu budowlanego lub jego części do czasu usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości.
Konstrukcja normy prawnej, zawartej w art. 66 ust. 1 Prawa budowlanego wskazuje, iż decyzje podejmowane na jej podstawie mają charakter związany. Oznacza to, że jeżeli wystąpi choćby jedna z przesłanek, określonych w treści art. 66 ust. 1 pkt 1-3 ustawy, to organ nadzoru budowlanego jest nie tylko uprawniony, lecz nadto obligowany do wydania decyzji nakazującej usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości (por. wyrok NSA w Warszawie z dnia 14 lipca 1998 r., IV SA 1420/96, LEX nr 43224). W konsekwencji, w wyniku powzięcia wiadomości o złym stanie technicznym murów oporowych organ I instancji niewątpliwie uprawniony był i zobligowany do wydania decyzji nakazującej właścicielowi lub zarządcy obiektu usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości (choć podkreślenia wymaga, iż wiedzę takową posiadał on już od 1999 r. natomiast akta sprawy nie świadczą o żadnych podjętych w latach 1999-2006 czynnościach zmierzających do poprawy określanego jako "zły" stanu technicznego muru na odcinku [...]-[...]). Osnowę wydanej w omawianym trybie decyzji uznać należy jednak za wadliwą. Nakładając na adresatki decyzji cyt. "obowiązek usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości przez wykonanie robót budowlanych zabezpieczających mur oporowy" organ I instancji ograniczył się do przytoczonego ogólnego sformułowania, nie wskazując jakie czynności w istocie strony winny wykonać. Zdaniem Sądu taka precyzja jest jednak w wydawanych na podstawie art. 6 ustawy Prawo budowlane decyzjach niezbędna i wymaga jej sam cel przepisu, którym jest utrzymanie obiektów budowlanych w należytym stanie technicznym (por. szerzej np. E. Janiszewska-Kuropatwa /w:/ Prawo budowlane. Komentarz. Red. Z. Niewiadomski, Warszawa 2006, s.618). Jasności co do praw i obowiązków stron wymagają nadto zasady pewności obrotu prawnego (a w odniesieniu do decyzji administracyjnej art. 107 k.p.a.), pamiętać także należy, iż ewentualne wykonanie przez właściciela nieruchomości bądź jej zarządcę nałożonych decyzją prac nie będzie wymagało uzyskania przezeń pozwolenia na budowę co oznacza, że umocowanie do ich realizacji musi być wyraźnie w decyzji uwidocznione. Wbrew treści art. 66 ust. 2 ustawy Prawo budowlane organ I instancji nie wskazał nadto terminu, w którym adresatki decyzji obowiązane są wykonać nałożone przezeń obowiązki. Wymogu tego nie spełnia bowiem nałożony w trybie art. 108 k.p.a. rygor natychmiastowej wykonalności, który określa jedynie od kiedy decyzja podlega wykonaniu (bez oczekiwania na uzyskanie przez nią przymiotu ostateczności), nie wskazuje natomiast daty, do której strona obowiązana jest spełnić ciążący na niej obowiązek. Brakiem jakiejkolwiek precyzji sformułowań, powodującym stan niepewności co do praw i obowiązków stron charakteryzuje się także orzeczony decyzją pierwszoinstancyjną zakaz cyt. "użytkowania obiektu z przyległym terenem", nie wiadomo bowiem ani na czym polegać ma niedopuszczalność użytkowania muru, ani też z jakiej przyległej części działki bądź działek J. B. i D. B. nie mają prawa korzystać.
W konsekwencji, w myśl powyższych uwag, decyzję organu I instancji uznać należy za naruszającą zarówno przepisy postępowania administracyjnego jak też prawa materialnego (art. 107 § 1 k.p.a.w zw. z art. 66 ustawy Prawo budowlane) i tym samym co najmniej przedwczesną, a wady te powodowały, iż organ drugoinstancyjny winien był w przewidzianym prawem trybie zakwestionować poprawność przedłożonego mu rozstrzygnięcia. W postępowaniu drugoinstancyjnym [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego nie dostrzegł jednak wskazanych wyżej uchybień i utrzymał w mocy wadliwą decyzję organu pierwszej instancji. Sprawia to w konsekwencji, iż analogicznym naruszeniem prawa dotknięta jest także stanowiąca przedmiot zaskarżenia w niniejszej sprawie decyzja drugoinstancyjna z dnia [...] r. W odniesieniu do uchybień odnoszących się do decyzji drugoinstancyjnej należy dodatkowo zauważyć, iż w myśl jej petitum i uzasadnienia rozpatrzeniu podlegało jedynie odwołanie wniesione przez J. B.. Organ II instancji nie wspomniał natomiast o odwołaniu wniesionym przez D. B., które także wpłynęło do organu II instancji przed podjęciem zaskarżonej decyzji. Na tle przedłożonych Sądowi akt sprawy niejasnym jest zatem czy odwołanie to zostało przez organ II instancji w ogóle rozpoznane.
Dodatkowo Sąd wskazuje, iż w myśl art. 69 ust. 1 ustawy Prawo budowlane w razie konieczności niezwłocznego podjęcia działań mających na celu usunięcie niebezpieczeństwa dla ludzi lub mienia, właściwy organ winien zapewnić, na koszt właściciela lub zarządcy obiektu budowlanego, zastosowanie niezbędnych środków zabezpieczających. Sąd stwierdza, że pomimo nadesłanego przez Pracownię Projektowania i Obsługi Inwestycji "A" s. c. z siedzibą w P. pisma z dnia [...] 2006 r. informującego o wystąpieniu na obszarze murów trzech newralgicznych miejsc, w których grozi katastrofa budowlana z akt sprawy nie wynika by właściwy organ stosowne działania wówczas podjął. Z akt nie wynika też by następnie organ I instancji w przewidziany prawem sposób zareagował na fakt nie przedłożenia przez zobowiązane strony ekspertyzy, do której sporządzenia wezwał je postanowieniem z dnia [...] r. bądź też by, po ujawnieniu, iż strony postępowania zostały oznaczone w postanowieniu błędnie, podjął stosowne działania celem wyeliminowania wadliwego aktu z obrotu prawnego.
W świetle przedstawionych wyżej wywodów należało uwzględnić obie skargi i na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) p.p.s.a. orzec jak w sentencji. Nadto w myśl art. 152 cytowanej ustawy określono, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu. O kosztach postępowania orzeczono na wniosek skarżącej J. B. na podstawie art. 200 i 209 p.p.s.a. Z uwagi na brak stosownego wniosku nie orzekano natomiast o zwrocie kosztów postępowania dla skarżącej D. B..

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI