II SA/GL 1266/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach rozpoznał skargę I.L. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach, która utrzymała w mocy decyzję Prezydenta Miasta S. odmawiającą umorzenia odsetek od nienależnie pobranych świadczeń z funduszu alimentacyjnego. Organy administracji uznały, że sytuacja skarżącej, mimo trudności finansowych i zdrowotnych, nie spełnia kryteriów "szczególnie uzasadnionych okoliczności" pozwalających na umorzenie odsetek. Skarżąca argumentowała pogorszeniem się jej stanu zdrowia i brakiem środków na podstawowe potrzeby. Sąd administracyjny, kontrolując legalność decyzji, stwierdził, że organy obu instancji nie poprzedziły oceny przesłanek umorzenia należytym wyjaśnieniem stanu faktycznego, w szczególności kwestii przedawnienia i wymagalności należności. Sąd podkreślił, że decyzja o umorzeniu odsetek ma charakter uznaniowy, ale wymaga ustalenia, czy istnieje przedmiot postępowania i czy należność jest wymagalna. W aktach sprawy brakowało pełnych danych dotyczących przedawnienia, przerwania biegu przedawnienia oraz wysokości pozostałej do spłaty kwoty. W związku z tym, WSA uchylił obie decyzje, nakazując organom ponowne rozpoznanie sprawy z uwzględnieniem wskazówek sądu, w tym przeprowadzenie ustaleń dotyczących przedawnienia i wymagalności należności.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaWskazuje na obowiązek organów administracji dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, w tym kwestii przedawnienia i wymagalności należności, przed podjęciem decyzji w sprawach dotyczących umorzenia świadczeń lub odsetek. Podkreśla znaczenie kontroli sądowej nad uznaniem administracyjnym.
Dotyczy specyficznej sytuacji wniosku o umorzenie odsetek od nienależnie pobranych świadczeń z funduszu alimentacyjnego, ale zasady dotyczące wyjaśnienia stanu faktycznego i kontroli uznania administracyjnego mają szersze zastosowanie.
Zagadnienia prawne (3)
Czy organy administracji publicznej prawidłowo oceniły przesłanki umorzenia odsetek od nienależnie pobranych świadczeń z funduszu alimentacyjnego, uwzględniając stan faktyczny i prawny sprawy?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, organy nie poprzedziły oceny przesłanek umorzenia należytym wyjaśnieniem stanu faktycznego, w szczególności kwestii przedawnienia i wymagalności należności.
Uzasadnienie
Sąd stwierdził, że organy administracji pominęły kluczowe ustalenia dotyczące przedawnienia i wymagalności należności, co uniemożliwiło prawidłową ocenę wniosku o umorzenie odsetek. Brak tych ustaleń narusza obowiązek należytego wyjaśnienia stanu faktycznego.
Czy decyzja o umorzeniu odsetek od nienależnie pobranych świadczeń z funduszu alimentacyjnego ma charakter uznaniowy, a jeśli tak, jakie są granice tego uznania?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Decyzja ma charakter uznaniowy, ale wymaga ustalenia, czy zachodzą "szczególnie uzasadnione okoliczności" oraz czy istnieje przedmiot postępowania (należność jest wymagalna i nieprzedawniona).
Uzasadnienie
Sąd podkreślił, że choć umorzenie jest uznaniowe, organ musi zbadać podstawowe przesłanki, takie jak wymagalność i przedawnienie należności, aby móc skorzystać z uznania administracyjnego.
Jakie są konsekwencje braku należytego wyjaśnienia stanu faktycznego, w tym kwestii przedawnienia i wymagalności należności, dla legalności decyzji administracyjnej w przedmiocie umorzenia odsetek?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Brak należytego wyjaśnienia stanu faktycznego, w tym kwestii przedawnienia i wymagalności należności, stanowi naruszenie prawa materialnego i procesowego, uzasadniające uchylenie decyzji.
Uzasadnienie
Sąd wskazał, że organy administracji mają obowiązek wszechstronnego zebrania i oceny materiału dowodowego, a pominięcie kluczowych kwestii, takich jak przedawnienie, uniemożliwia kontrolę legalności decyzji.
Przepisy (11)
Główne
u.p.o.u.a. art. 23 § 2
Ustawa o pomocy osobom uprawnionym do alimentów
Należności z tytułu nienależnie pobranych świadczeń ulegają przedawnieniu z upływem 3 lat, licząc od dnia, w którym decyzja o ustaleniu i zwrocie nienależnie pobranych świadczeń stała się ostateczna.
u.p.o.u.a. art. 23 § 8
Ustawa o pomocy osobom uprawnionym do alimentów
Organ właściwy wierzyciela może umorzyć kwotę nienależnie pobranych świadczeń wraz z odsetkami, odroczyć termin płatności albo rozłożyć na raty, jeżeli zachodzą szczególnie uzasadnione okoliczności dotyczące sytuacji rodziny.
p.p.s.a. art. 145 § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Uchylenie zaskarżonej decyzji w całości albo w części następuje w przypadku stwierdzenia naruszenia prawa materialnego, naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Pomocnicze
u.p.o.u.a. art. 23 § 3
Ustawa o pomocy osobom uprawnionym do alimentów
Bieg przedawnienia przerywa odroczenie terminu płatności, rozłożenie spłaty na raty lub zastosowanie środka egzekucyjnego. Po przerwaniu biegu przedawnienia, biegnie on na nowo.
k.p.a. art. 7
Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek organu do należytego i wszechstronnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy.
k.p.a. art. 77 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego.
k.p.a. art. 107 § 3
Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek podania uzasadnienia rozstrzygnięcia, zawierającego m.in. ustalenia faktyczne i ocenę prawną.
p.p.s.a. art. 134 § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
p.p.s.a. art. 151
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
W przypadku nieuwzględnienia skargi sąd oddala skargę.
p.p.s.a. art. 153
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Organ ponownie rozpoznając sprawę obowiązany jest uwzględnić wskazania wynikające z uzasadnienia wyroku sądu.
u.s.k.o. art. 2
Ustawa o samorządowych kolegiach odwoławczych
Określa zadania i kompetencje samorządowych kolegiów odwoławczych.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Organy administracji nie dokonały należytych ustaleń w zakresie przedawnienia i wymagalności należności, co jest kluczowe dla oceny wniosku o umorzenie odsetek.
Odrzucone argumenty
Argumenty skarżącej dotyczące trudnej sytuacji materialnej i zdrowotnej, które nie zostały w pełni uwzględnione przez organy w kontekście przesłanek umorzenia.
Godne uwagi sformułowania
ocena przesłanek umorzenia odsetek od nienależnie pobranych świadczeń z funduszu alimentacyjnego nie została poprzedzona ustaleniami w zakresie samego przedmiotu umorzenia oraz kwestii przedawnienia, kluczowych w kontekście ustalenia czy w ogóle istnieje przedmiot toczącego się postępowania. • decyzja w sprawie umorzenia podejmowana jest w ramach uznania administracyjnego, co oznacza, że nawet w przypadku spełnienia wszystkich ustawowych przesłanek organ może orzec o odmowie umorzenia nienależnie pobranego świadczenia wraz z odsetkami. • instytucja umorzenia stanowi wyjątek od zasady, która przewiduje obowiązek zwrotu przez dłużnika należności łącznie z ustawowymi odsetkami.
Skład orzekający
Aneta Majowska
sprawozdawca
Krzysztof Nowak
członek
Tomasz Dziuk
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Wskazuje na obowiązek organów administracji dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, w tym kwestii przedawnienia i wymagalności należności, przed podjęciem decyzji w sprawach dotyczących umorzenia świadczeń lub odsetek. Podkreśla znaczenie kontroli sądowej nad uznaniem administracyjnym."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wniosku o umorzenie odsetek od nienależnie pobranych świadczeń z funduszu alimentacyjnego, ale zasady dotyczące wyjaśnienia stanu faktycznego i kontroli uznania administracyjnego mają szersze zastosowanie.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje, jak ważne jest prawidłowe przeprowadzenie postępowania administracyjnego i jakie mogą być konsekwencje niedopełnienia obowiązków przez organy. Jest to interesujące dla prawników procesowych i administracyjnych.
“Sąd uchyla decyzję: Organy zlekceważyły kluczowe kwestie przedawnienia i wymagalności długu.”
Dane finansowe
WPS: 766,48 PLN
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.