II SA/Gl 1225/22

Wojewódzki Sąd Administracyjny w GliwicachGliwice2023-07-06
NSAbudowlaneŚredniawsa
prawo budowlanestan techniczny budynkunieprawidłowościnakaz usunięcianadzór budowlanyodpowiedzialność właścicielazagrożeniebezpieczeństwo

Podsumowanie

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach oddalił skargę na decyzję nakazującą usunięcie nieprawidłowości stanu technicznego budynku, uznając, że stan techniczny obiektu uzasadniał ingerencję organu nadzoru budowlanego.

Skarga dotyczyła decyzji nakazującej usunięcie nieprawidłowości stanu technicznego budynku mieszkalno-gospodarczego i stodoły. Skarżący zarzucał naruszenie przepisów proceduralnych i materialnych, w tym brak należytego wyjaśnienia stanu faktycznego i pozbawienie strony czynnego udziału w postępowaniu. Sąd uznał, że stan techniczny budynków, potwierdzony kontrolą i opinią techniczną, uzasadniał zastosowanie art. 66 Prawa budowlanego, a postępowanie było prowadzone zgodnie z prawem. Skargę oddalono.

Sprawa dotyczyła skargi G. G. na decyzję Śląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Katowicach, która utrzymała w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego nakazującą usunięcie nieprawidłowości stanu technicznego budynku mieszkalno-gospodarczego i stodoły. Skarżący podnosił liczne zarzuty dotyczące naruszenia przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, w tym zasad prawdy obiektywnej, wyjaśnienia stanu faktycznego, czynnego udziału strony oraz sporządzenia uzasadnienia decyzji. Kwestionował również zastosowanie przepisów Prawa budowlanego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach, po analizie akt sprawy i argumentacji stron, uznał, że stan techniczny budynków, potwierdzony protokołem kontroli i opinią techniczną, uzasadniał wydanie decyzji nakazującej usunięcie nieprawidłowości na podstawie art. 66 ust. 1 Prawa budowlanego. Sąd stwierdził, że postępowanie było prowadzone zgodnie z przepisami, a zarzuty dotyczące naruszenia procedury, w tym braku zawiadomienia o oględzinach czy braku opinii biegłego, nie znalazły potwierdzenia. Sąd podkreślił, że decyzje wydawane na podstawie art. 66 Prawa budowlanego mają charakter związany, a stwierdzenie nieodpowiedniego stanu technicznego obliguje organ do wydania nakazu usunięcia nieprawidłowości. W związku z tym, skarga została oddalona.

Potrzebujesz głębszej analizy? Agent AI przeanalizuje tę sprawę na tle orzecznictwa i odpowiedniego stanu prawnego.

Sprawdź

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Tak, stwierdzony nieodpowiedni stan techniczny budynków, w tym zniszczona konstrukcja dachu, uzasadniał wydanie decyzji nakazującej usunięcie nieprawidłowości.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że protokół kontroli i opinia techniczna jednoznacznie wykazały zły stan techniczny budynków, który może zagrażać życiu, zdrowiu lub mieniu, co stanowi przesłankę do zastosowania art. 66 Prawa budowlanego. Nie jest wymagane stwierdzenie bezpośredniego zagrożenia, wystarczy możliwość jego wystąpienia.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (11)

Główne

Pr.bud. art. 66 § 1

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

p.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

Pr.bud. art. 62 § 1

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Pr.bud. art. 62 § 3

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

k.p.a. art. 104

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

p.p.s.a. art. 134 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 3 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 3 § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 145 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 1 § 1

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 1 § 2

Argumenty

Skuteczne argumenty

Stan techniczny budynku uzasadniał zastosowanie art. 66 Prawa budowlanego. Postępowanie administracyjne było prowadzone zgodnie z przepisami proceduralnymi. Skarżący miał możliwość czynnego udziału w postępowaniu. Dowody zebrane przez organy były wystarczające do rozstrzygnięcia sprawy.

Odrzucone argumenty

Naruszenie zasady prawdy obiektywnej i zaniechanie wyjaśnienia stanu faktycznego. Pozbawienie strony czynnego udziału w postępowaniu. Brak należytego uzasadnienia decyzji. Niewłaściwe zastosowanie przepisów prawa materialnego. Przedwczesne wydanie decyzji. Naruszenie zasady dwuinstancyjności przez organ odwoławczy. Określenie nierealnego terminu wykonania obowiązku.

Godne uwagi sformułowania

Decyzje wydawane na podstawie art. 66 ust. 1 Pr.bud. mają charakter związany. Wystąpienie którejkolwiek z czterech przesłanek wymienionych w art. 66 Pr.bud. upoważnia do ingerencji organu nadzoru budowlanego. Do przyjęcia, że przesłanka ta wystąpiła, nie jest konieczne stwierdzenie, że określone zagrożenie już występuje i ma charakter bezpośredni. Rozstrzygnięcie nie musi być bowiem poprzedzone stwierdzeniem zagrożenia, a tylko możliwości jego wystąpienia. Protokolarne ustalenia dokonane w toku tych czynności stanowią podstawę do wydania decyzji oraz podejmowania innych środków przewidzianych w przepisach prawa budowlanego.

Skład orzekający

Rafał Wolnik

przewodniczący

Aneta Majowska

sprawozdawca

Tomasz Dziuk

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja i stosowanie art. 66 Prawa budowlanego, obowiązki organów nadzoru budowlanego, zasady postępowania administracyjnego w sprawach budowlanych."

Ograniczenia: Sprawa dotyczy konkretnego stanu faktycznego, ale potwierdza utrwalone zasady interpretacji przepisów.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego aspektu prawa budowlanego – bezpieczeństwa obiektów budowlanych i obowiązków właścicieli. Choć nie zawiera nietypowych faktów, stanowi przykład rutynowego postępowania administracyjnego i sądowego w tej materii.

Zaniedbany budynek zagraża bezpieczeństwu? Sąd potwierdza obowiązek interwencji nadzoru budowlanego.

Sektor

budownictwo

Agent AI dla prawników

Masz pytanie dotyczące tej sprawy?

Zapytaj AI Research — przeanalizuje to orzeczenie w kontekście ponad 1,4 mln innych spraw i aktualnych przepisów.

Wyszukiwanie w 1,4 mln orzeczeń SN, NSA i sądów powszechnych
Dogłębna analiza z powołaniem na źródła
Zadawaj pytania uzupełniające — jak rozmowa z ekspertem

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

II SA/Gl 1225/22 - Wyrok WSA w Gliwicach
Data orzeczenia
2023-07-06
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2022-08-25
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Sędziowie
Aneta Majowska /sprawozdawca/
Rafał Wolnik /przewodniczący/
Tomasz Dziuk
Symbol z opisem
6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne
Budowlane prawo
Skarżony organ
Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2019 poz 1186
art. 66 ust. 1, art. 62 ust. 1, ust. 3,
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - tekst jedn.
Dz.U. 2023 poz 259
art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Rafał Wolnik, Sędziowie Sędzia WSA Tomasz Dziuk, Asesor WSA Aneta Majowska (spr.), Protokolant Monika Rał, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 lipca 2023 r. sprawy ze skargi G. G. na decyzję Śląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Katowicach z dnia 14 lipca 2022 r. nr WINB-WOA.7721.324.2020.MG/KC w przedmiocie usunięcia nieprawidłowości stanu technicznego budynku oddala skargę.
Uzasadnienie
Decyzją nr [...] z dnia 2 lipca 2020 r., wydaną na podstawie art. 66 ust. 1 pkt 1, art. 80 ust. 2 pkt 1, art. 81 ust. 1 pkt 2, art. 83 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jedn. Dz. U. z 2019 r., poz. 1186 z późn. zm., dalej: "Pr.bud.") oraz art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (obecnie: tekst jedn. Dz. U. z 2023 r., poz. 775 z późn. zm., dalej: "k.p.a."), Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego Powiatu [...] dalej: "organ pierwszej instancji", "PINB") nakazał G. G. (dalej: "Strona", "Skarżący") usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości stanu technicznego budynku mieszkalno-gospodarczego i stodoły zlokalizowanych w C. przy ul. [...] dz. nr [...] poprzez usunięcie luźnych elementów pokrycia dachowego oraz konstrukcji dachu nad stodołą i częścią budynku mieszkalno-gospodarczego w terminie do 30 sierpnia 2020 r.
W uzasadnieniu organ podał, iż w trakcie kontroli przeprowadzonej dnia 23 września 2019 r. dotyczącej złego stanu technicznego sąsiadujących ze sobą: budynku mieszkalno-gospodarczego i stodoły zlokalizowanych w C. przy ul. [...] na działce nr [...] stwierdzono, że zarówno budynek mieszkalno-gospodarczy jak i stodoła są nieużytkowane, zaniedbane, budynki posadowione są na fundamentach kamiennych, nie posiadają zabezpieczeń na szkody górnicze, ściany budynków murowane z cegły pełnej, miejscami z bloczków betonowych. Stan techniczny budynku stodoły jest zły. Elementy konstrukcyjne więźby dachowej nad stodołą i fragmentem budynku mieszkalno-gospodarczego są połamane i zapadnięte, w znacznej części brak jest deskowania i poszycia dachu, struktura murowanych filarów jest rozluźniona, co stwarza bezpośrednie zagrożenie dla osób i mienia. Powyższy stan techniczny potwierdzony został w opinii stanu technicznego.
PINB zawiadomił Stronę o wszczęciu postępowania z urzędu w sprawie opisanych wyżej obiektów. Decyzja PINB z dnia 25 września 2019 r. Nr [...] w przedmiocie nakazania usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości stanu technicznego budynku mieszkalno-gospodarczego i stodoły, na skutek wniesionego odwołania została uchylona decyzją Śląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego ze wskazaniem przeprowadzenia rozprawy umożliwiającej właścicielowi wypowiedzenie się co do zamiaru wykonania ewentualnego remontu.
Dalej PINB podał, iż podczas rozprawy dnia 11 marca 2020 r. właściciel oświadczył, że zamierza remontować przedmiotowy budynek na podstawie pozwolenia na: "rozbudowę, przebudowę i nadbudowę budynku gospodarczego oraz zmianę sposobu użytkowania na budynek mieszkalno-usługowy - ciastkarnię oraz budowę budynku kawiarni wraz z osadnikiem ścieków i osadnikiem ścieków technologicznych w C. przy ul. K. na dz. nr [...] " zgodnie z decyzją Starosty nr [...] znak [...] z dnia 18 sierpnia 2014 r. Właściciel oświadczył również, że nikt z jego rodziny bez jego zgody nie ma prawa zbliżać się do przedmiotowego budynku.
Wobec powyższych oświadczeń ustalono, że Strona zdemontuje wszystkie luźne elementy poszycia i konstrukcji dachu w terminie do 15 lipca 2020 r. Z uwagi na ogłoszony stan epidemii termin został wydłużony do dnia 30 sierpnia 2020 r. Z przedłożonego przez Stronę na wezwanie organu Dziennika budowy, zarejestrowanego w dniu [...] r. pod numerem [...] przez Wydział Architektury i Budownictwa, wynika jednak, że Dziennik ten nie zawiera żadnych wpisów dotyczących osoby kierownika budowy ani realizacji inwestycji, na którą wskazywała Strona podczas rozprawy. W związku z brakiem wpisów PINB wskazał, iż wystąpi do Starosty [...] z wnioskiem o przeprowadzenie postępowania.
Skarżący, reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika, wniósł odwołanie od opisanej wyżej decyzji, podnosząc zarzuty naruszenia:
1. art. 7 w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 8 k.p.a. w zw. z art. 81a § 1 k.p.a. w zw. z art. 79 § 1 k.p.a. w zw. z art. 40 § 1 i 2 k.p.a. w zw. z art. 85 § 1 k.p.a. w zw. z art. 105 § 1 k.p.a. poprzez działanie organu w sposób sprzeczny z zasadami prawdy obiektywnej, a także zaniechanie podjęcia z urzędu wszystkich niezbędnych działań mających na celu dokładne wyjaśnienie stanu faktycznego m.in. poprzez niewyczerpanie inicjatywy dowodowej i oparcie rozstrzygnięcia na niekompletnym materiale dowodowym oraz ograniczenie się przez organ przy rozstrzyganiu sprawy wyłącznie do treści pisma otrzymanego od J. S.A. i jego załączników, a także oględzin, o terminie których pełnomocnik skarżącego nie został zawiadomiony przez co strona została pozbawiona możliwości obrony swoich praw w stopniu aktualizującym przesłanki do stwierdzenia nieważności decyzji, względnie do wznowienia postępowania, a nadto poprzez zaniechanie uzupełnienia materiału dowodowego poprzez ponowienie oględzin po rozprawie administracyjnej celem ustalenia czy dalsze prowadzenie niniejszego postępowania jest uzasadnione czy też nie zachodzi przesłanka do umorzenia postępowania jako bezprzedmiotowego, podczas gdy organ winien z urzędu przeprowadzić niezbędne czynności mające na celu ustalenie rzeczywistego stanu faktycznego m.in. poprzez dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z zeznań strony oraz osób wspólnie ze stroną zamieszkujących w budynkach mieszkalnych zlokalizowanych w sąsiedztwie budynku mieszkalno-gospodarczego i stodoły, dowodu z oględzin w szczególności mając na uwadze ustalenia w przedmiocie usunięcia "nieprawidłowości" przez skarżącego w terminie do 15 lipca 2020 r., który to termin na dzień wydania decyzji nie upłynął, a organ nie skontrolował czy prace te zostały wykonane, co czyni zaskarżoną decyzję przedwczesną,
2. art. 75 § 1 k.p.a. w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 78 § 1 k.p.a. w zw. z art. 79 § 1 i 2 k.p.a. w zw. z art. 10 § 1 k.p.a. w zw. z art. 81 k.p.a. w zw. z art. 84 § 1 k.p.a. poprzez nieprzeprowadzenie przez organ w zasadzie żadnego dowodu w ramach postępowania, podczas gdy organ był zobligowany do przeprowadzenia postępowania dowodowego w taki sposób, by móc ponad wszelką wątpliwość ustalić stan faktyczny sprawy w stopniu umożliwiającym wydanie prawidłowej decyzji, w tym niezbędnym było przeprowadzenie dowodu z oględzin po dniu 15 lipca 2020 r., dowodu z zeznań strony i świadków (F. G. , I. G. ) dla ustalenia zasadności dalszego prowadzenia postępowania, a nadto powołanie biegłego dla ustalenia czy aktualny stan techniczny budynku uzasadnia wydanie decyzji,
3. art. 10 § 1 k.p.a. w zw. z art. 81 k.p.a. poprzez niewyznaczenie stronie terminu celem umożliwienia wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań, a co za tym idzie uniemożliwienie wzięcia czynnego udziału w każdym stadium postępowania, skutkujące brakiem możliwości obrony swoich praw,
4. art. 107 § 1 pkt 6 k.p.a. w zw. z art. 107 § 1 i 3 k.p.a. w zw. z art. 11 k.p.a. w zw. z art. 9 k.p.a. w zw. z art. 8 § 1 k.p.a. poprzez sporządzenie uzasadnienia decyzji w sposób zdawkowy, minimalistyczny nie odpowiadający wymogom stawianym przez przepisy m.in. poprzez zaniechanie szczegółowego wyjaśnienia przyczyn, dla których organ podjął zaskarżone rozstrzygnięcie oraz niewyjaśnienie przesłanek, którymi kierował się przy załatwieniu sprawy, oraz braku wskazania dowodów, na których się oparł wydając przedmiotowe rozstrzygnięcie, a nadto poprzez nadanie rozstrzygnięciu takiej treści, która w zasadzie uniemożliwia zrozumienia intencji organu oraz nie pozwala na ustalenia jakie działania względem jakiej konstrukcji mają być przez stronę podjęte w wykonaniu zaskarżonego orzeczenia,
5. art. 80 k.p.a. w zw. z art. 81a § 1 k.p.a. w zw. z art. 81 k.p.a. w zw. z art. 7 k.p.a. w zw. z art. 7a § 1 k.p.a. poprzez ich niewłaściwe zastosowanie i dokonanie dowolnej oceny materiału dowodowego oraz błędnej oceny jego wartości, jak również oparcie rozstrzygnięcia na okolicznościach nieudowodnionych i rozstrzygnięcie wątpliwości na niekorzyść strony, w szczególności poprzez przyjęcie a priori, że aktualny na dzień wydania decyzji stan techniczny budynków uzasadnia orzeczenie usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości w sposób wskazany w decyzji,
6. art. 66 ust. 1 pkt 1 Pr.bud. w zw. z art. 108 § 1 k.p.a. w zw. z art. 84 § 1 k.p.a. poprzez ich bezzasadne zastosowanie i wydanie zaskarżonej decyzji, podczas gdy w sprawie brak było danych i dowodów, które uzasadniałyby jej wydanie, w szczególności brak było dowodu z opinii biegłego, uniemożliwiono stronie wzięcie czynnego udziału w postępowaniu, nadto organ nie odniósł się do materialnoprawnych podstaw wydania decyzji, nie uzasadnił dlaczego przedmiotowe "obiekty budowlane" miałyby zagrażać życiu lub zdrowiu ludzi, bezpieczeństwu mienia bądź środowiska, podczas gdy organ jest do powyższego zobligowany.
Strona wniosła o przeprowadzenie postępowania w celu uzupełnienia dowodów i materiałów w sprawie albo zlecenie przeprowadzenia tego postępowania organowi pierwszej instancji (dowodu z przesłuchania strony, świadków: F. G. i I. G. , dowodu z oględzin z udziałem prawidłowo zawiadomionej strony oraz pełnomocnika, w razie potrzeby z udziałem biegłego).
Śląski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Katowicach (dalej: "ŚWINB", "organ odwoławczy"), po rozpoznaniu odwołania, w oparciu o art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. oraz art. 83 ust. 2 Pr.bud., decyzją z dnia 28 października 2020 r. nr WINB-WOA.7721.324.2020.MG,
1. uchylił zaskarżoną decyzję organu pierwszej instancji w części dotyczącej terminu wykonania obowiązku i w tym zakresie wyznaczył nowy termin do 30 grudnia 2020 r.,
2. w pozostałym zakresie utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji.
W uzasadnieniu decyzji, po zreferowaniu dotychczasowych czynności podjętych w sprawie, wyjaśnił, że decyzje wydawane na podstawie art. 66 ust. 1 Pr.bud. mają charakter związany, co oznacza, że jeżeli wystąpi choć jedna z przesłanek z art. 66 ust. 1 pkt 1-4 Pr.bud., to organ nadzoru budowalnego jest nie tylko uprawniony, lecz zobowiązany do wydania decyzji nakazującej usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości.
ŚWINB stwierdził, iż organ pierwszej instancji wypełnił wskazania zawarte w decyzji uchylającej ŚWINB z dnia 21 stycznia 2020 r., tj. prawidłowo ustalił adres przedmiotowych obiektów, przeprowadził w dniu 11 marca 2020 r. rozprawę administracyjną, pismem z dnia 11 maja 2020 r. zawiadomił Stronę o możliwości zapoznania się z aktami sprawy i wypowiedzenia się na piśmie co do zebranych w sprawie dowodów, materiałów oraz zgłoszonych żądań.
Wskazał, iż PINB w dniu 22 lipca 2019 r. otrzymał od J. S.A. pismo wraz z załączoną opinią budowlaną dotyczącą stanu technicznego przedmiotowych budynków i przyczyn powstania szkód w aspekcie działań zakładu górniczego. W opinii podano, iż stan techniczny obiektów nadaje się do wyburzenia. Następnie PINB w dniu 23 września 2019 r. przeprowadził czynności kontrolne obiektu, w trakcie których stwierdził, że "bezpośrednim zagrożeniem jest zniszczona konstrukcja dachu". Do protokołu załączono dokumentację zdjęciową.
Zdaniem ŚWINB organ pierwszej instancji dostatecznie wyjaśnił stan faktyczny sprawy i w związku ze stwierdzonym nieodpowiednim stanem technicznym budynku i stodoły był zobligowany do wydania przedmiotowej decyzji, która w sposób precyzyjny określa jakie prace należy wykonać.
Z powyższą decyzją nie zgodził się Skarżący wnosząc skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach. W uzasadnieniu skargi wyrażono niezadowolenie z otrzymanej decyzji i względem niej sformułowano szereg zarzutów naruszenia przepisów prawa procesowego i materialnego. W ramach zarzutów odnoszących się do prawa procesowego podkreślono naruszenie zasad związanych z niezbędnością wyjaśnienia stanu faktycznego i okoliczności sprawy, naruszenie zasady zapewnienia stronie czynnego udziału w prowadzonym postępowaniu, jak również sporządzenie uzasadnienia kwestionowanej decyzji z naruszeniem zasad określonych w art. 107 k.p.a. Dodatkowo podkreślono naruszenie zasady swobodnej oceny dowodów, zaniechanie przez organ odwoławczy ponownego rozpatrzenia sprawy i oparcie się na ustaleniach poczynionych przez organ pierwszej instancji. Nadto w skardze tej podniesiono zarzut naruszenia przepisów prawa materialnego, a w szczególności art. 66 ust. 1 pkt. 1 Pr.bud. W uzasadnieniu skargi pełnomocnik przedstawił argumentację przemawiającą za jej zasadnością i niezbędnością jej uwzględnienia.
W odpowiedzi na skargę ŚWINB wystąpił o oddalenie wniesionej skargi i podtrzymał swoje stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zakwestionowanej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach wyrokiem z dnia 24 września 2021 r. w sprawie o sygn. II SA/Gl 1563/20 uchylił zaskarżoną decyzję.
Sąd dokonał analizy przedłożonych mu akt administracyjnych i dostrzegł, że rozstrzygnięcie organu odwoławczego jest obarczone wadą uzasadniającą uwzględnienie wniesionej skargi. Odwołanie pełnomocnika skarżącego zalegające w tych aktach nie jest podpisane, a organ nie wystąpił do pełnomocnika o usunięcie występującego braku formalnego, jak również pełnomocnik skarżącego we własnym zakresie nie podjął działań związanych z usunięciem występującego uchybienia formalnego wniesionego odwołania. Organ odwoławczy nie był uprawniony do rozpoznania odwołania zawierającego uchybienie w postaci braku podpisu osoby wnoszącej. Sąd wskazał, iż w ramach ponownie prowadzonego postępowania organ odwoławczy podejmie działania zmierzające do uzupełnienia braków formalnych wniesionego odwołania, poprzez wezwanie skarżącego do uzupełnienia odwołania w zakresie podpisu, a następnie stosownie do dokonanych ustaleń podejmie rozstrzygnięcie.
Po rozpoznaniu odwołania od decyzji z dnia 2 lipca 2020 r., Śląski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Katowicach, w oparciu o art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. oraz art. 83 ust. 2 Pr.bud., zaskarżoną w niniejszym postępowaniu decyzją z dnia 14 lipca 2022 r. nr WINB-WOA.7721.324.2020.MG/KC
1. uchylił zaskarżoną decyzję organu pierwszej instancji w części dotyczącej terminu i w tym zakresie wyznaczył nowy termin wykonania obowiązku do 30 września 2022 r.,
2. utrzymał zaskarżoną decyzję organu pierwszej instancji w pozostałym zakresie w mocy.
W pierwszej części uzasadnienia organ przedstawił czynności dokonane dotychczas w sprawie, w tym zapadłe w sprawie rozstrzygnięcia organu. Zwrócił uwagę na nowelizację przepisów ustawy Prawo budowlane, w tym na art. 25 ustawy z dnia 13 lutego 2020 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2020 r., poz. 471), wskazując, że do sprawy mają zastosowanie przepisy w brzmieniu dotychczasowym.
Organ przywołał podstawę normatywną rozstrzygnięcia, oraz wyjaśnił, że art. 66 ust. 1 Pr.bud. nie tworzy dla właściciela czy zarządcy obiektu nowego obowiązku, tylko precyzuje ustawowy obowiązek wynikający z art. 61 Pr.bud. i dodaje element pozwalający organom nadzoru budowlanego skuteczne egzekwowanie jego wykonania. Wskazał na treść otrzymanej od Spółki opinii budowlanej dotyczącej stanu technicznego przedmiotowego budynku oraz na wyniki przeprowadzonej przez organ pierwszej instancji w dniu 23 września 2019 r. czynności kontrolnych.
W ocenie organu odwoławczego, PINB dostatecznie wyjaśnił stan faktyczny sprawy i w związku ze stwierdzonym nieodpowiednim stanem technicznym budynku mieszkalno-gospodarczego i stodoły był zobligowany do wydania przedmiotowej decyzji, którą nakazał usunięcie luźnych elementów pokrycia dachowego oraz konstrukcji dachu nad stodołą i częścią budynku mieszkalno-gospodarczego. Decyzja PINB z 2 lipca 2020 r. została wydana w sposób prawidłowy, precyzyjnie określono jakie prace należy wykonać, aby usunąć zaistniałe nieprawidłowości oraz termin ich wykonania. Końcowo podkreślił związany charakter decyzji wydawanych w oparciu o art. 66 ust. 1 Pr.bud.
Z rozstrzygnięciem nie zgodził się Skarżący wnosząc skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach. Względem zaskarżonej decyzji podniósł zarzuty naruszenia jak w treści odwołania (pkt 1-5 oraz 8 petitum skargi), a także zarzuty naruszenia:
- art. 15 k.p.a. w zw. z art. art. 138 k.p.a. w zw. z art. 107 § 3 k.p.a. w zw. z art. 140 k.p.a. poprzez zaniechanie ponownego rozpoznania sprawy przez organ odwoławczy i ograniczenie się jedynie do powielenia uzasadnienia rozstrzygnięcia organu pierwszej instancji, w tym pominięcie odniesienia się do większości zarzutów i braku uzasadnienia dlaczego organ odwoławczy nie uznaje ich za zasadne lub niezasadne oraz zaniechanie podjęcia jakichkolwiek czynności dowodowych celem przeprowadzenia uzupełniającego postępowania dowodowego i zgromadzenia kompletnego materiału dowodowego w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy w postępowaniu administracyjnym, co stanowi rażące naruszenie zasady dwuinstancyjności,
- art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. poprzez jego bezzasadne zastosowanie i uchylenie zaskarżonej decyzji w części i w tym zakresie orzeczenie co do istoty sprawy, podczas gdy orzeczenie takie musi być uznane za przedwczesne, a decyzja organu pierwszej instancji, z uwagi na uchybienia przy jej wydawaniu podlegała uchyleniu w całości, a sprawa powinna być przekazana temu organowi do ponownego rozpoznania,
- a nadto poprzez określenie nierealnego, niemożliwego do dochowania terminu na wykonanie nałożonego przez organ obowiązku nieuwzględniającego warunków atmosferycznych panujących w okresie jesienno-zimowym, które uniemożliwiają bezpieczne prowadzenie prac naprawczo-rozbiórkowych, z pominięciem trudności wynikających z wprowadzonego stanu epidemii w związku z rozprzestrzenianiem się wirusa SARS-CoV-2 i ograniczeń w możliwości prowadzenia prac.
Przy tak sformułowanych zarzutach Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji, a także zasądzenie zwrotu kosztów postępowania. W uzasadnieniu skargi Skarżący rozszerzył argumentację dla przestawionych zarzutów, powołując stanowisko prezentowane w orzecznictwie sądów administracyjnych.
Zaznaczył, że organ nie poczynił żadnych ustaleń, które mogłyby dać podstawę do wydania zaskarżonego rozstrzygnięcia. Omówił charakter instytucji określonej w art. 66 Pr.bud. oraz przesłanki niezbędne do jej zastosowania. Zauważono, że Skarżący nie ma obiektywnie możliwości uzyskania stosownej dokumentacji, a tym bardziej zakontraktowania firmy, która miałaby takie roboty wykonać w zakreślonym terminie. Skarżący z ostrożności wskazał, że w żaden sposób nie potwierdza, jakoby istniał nadal stan faktyczny, który uzasadniałby dalsze prowadzenie postępowania. Podniósł, że przesyłka o zawiadomieniu o terminie oględzin nie została przekazana pełnomocnikowi lub pracownikom Kancelarii, co stanowi błąd po stronie doręczyciela. Podkreślił, zasadność skorzystania w sprawie z opinii biegłego. Skarżący przedstawił także szeroko rozważania o charakterze teoretycznoprawnym, w szczególności w odniesieniu do zasady czynnego udziału strony w postępowaniu. Zdaniem Skarżącego organ odwoławczy nie podjął nawet próby wykazania, że przeprowadził postępowanie w drugiej instancji. Dokonana w sprawie ocena dowodów również nie może zostać uznana za prawidłową, z uwagi na jej sprzeczność z rzeczywistością, oczywiste braki w postępowaniu dowodowym oraz wadliwość w sensie procesowym. Końcowo przedstawił argumentację dla uzasadnienia wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując w całości stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Postanowieniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 6 marca 2023 r. sygn. II SA/Gl 1225/22 odmówiono wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje.
Przystępując do rozpoznania sprawy, Sąd miał na uwadze, iż zgodnie z regulacją art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2022 r., poz. 2492) w zw. z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2023 r., poz. 259 z późn. zm., dalej: "p.p.s.a.") sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Wskazana kontrola nie oznacza jednak przejęcia przez Sąd sprawy administracyjnej do jej końcowego załatwienia. W świetle art. 3 § 2 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne (pkt 1).
Stosownie do art. 145 § 1 p.p.s.a. uchylenie zaskarżonej decyzji w całości albo w części następuje w przypadku stwierdzenia przez sąd naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (pkt 1), natomiast stwierdzenie nieważności decyzji następuje jeśli zachodzą przyczyny określone w art. 156 k.p.a. lub w innych przepisach (pkt 2).
W przypadku nieuwzględnienia skargi sąd oddala skargę odpowiednio w całości albo w części - art. 151 p.p.s.a. Ponadto zgodnie z treścią art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a, zatem uwzględnia w granicach danej sprawy wszelkie naruszenia prawa a także przepisy, które powinny znaleźć zastosowanie w rozpoznawanej sprawie niezależnie od zarzutów i wniosków podniesionych w treści skargi.
Mając na uwadze tak zakreśloną kognicję sądów administracyjnych oraz przyczyny wzruszenia decyzji organów administracji publicznej, Sąd uznał, że rozstrzygnięcie organu odwoławczego nie zostało obarczone uchybieniami uzasadniającymi zastosowanie kompetencji kasatoryjnych,
Przedmiotem kontroli rozpoznawanej sprawy, w oparciu o wymienione powyżej kryteria, stała się decyzja Śląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Katowicach z dnia 14 lipca 2022 r. nr WINB-WOA.7721.324.2020.MG/KC, mocą której organ odwoławczy: uchylił zaskarżoną decyzję organu pierwszej instancji – Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego Powiatu [...] z dnia 2 lipca 2020 r. nr [...] (nakazującą usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości stanu technicznego budynku mieszkalno-gospodarczego i stodoły poprzez usunięcie luźnych elementów pokrycia dachowego oraz konstrukcji dachu nad stodołą i częścią budynku mieszkalno-gospodarczego w terminie do 30 sierpnia 2020 r.), w części dotyczącej terminu wykonania obowiązku i w tym zakresie wyznaczył nowy termin do dnia 30 września 2022 r. (pkt 1 decyzji); w pozostałym zakresie utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji (pkt 2 decyzji).
Podstawę materialnoprawną wydanego w sprawie rozstrzygnięcia stanowiły przepisy ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, w szczególności art. 66 ust. 1 stosownie do którego, w przypadku stwierdzenia, że obiekt budowlany:
1) może zagrażać życiu lub zdrowiu ludzi, bezpieczeństwu mienia bądź środowiska albo
2) jest użytkowany w sposób zagrażający życiu lub zdrowiu ludzi, bezpieczeństwu mienia lub środowisku, albo
3) jest w nieodpowiednim stanie technicznym, albo
4) powoduje swym wyglądem oszpecenie otoczenia
- organ nadzoru budowlanego nakazuje, w drodze decyzji, usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości, określając termin wykonania tego obowiązku.
Celem art. 66 Pr.bud. jest to, aby jego stosowanie prowadziło do zapewnienia właściwego, bezpiecznego stanu technicznego istniejących obiektów budowlanych oraz użytkowania ich w sposób niezagrażający wskazanym dobrom chronionym (zob. A. Kosicki w: A. Plucińska-Filipowicz (red.), M. Wierzbowski (red.), Prawo budowlane. Komentarz aktualizowany, Lex el. 2023). Wystąpienie którejkolwiek z czterech przesłanek wymienionych w art. 66 Pr.bud. upoważnia do ingerencji organu nadzoru budowlanego.
Przepis art. 66 jest ściśle związany z obowiązkami nałożonymi na właściciela lub zarządcę obiektu budowlanego w zakresie bezpiecznego użytkowania oraz utrzymywania obiektu budowlanego w należytym stanie technicznym i estetycznym, a także wynikami kontroli przeprowadzonej przez organy nadzoru budowlanego na podstawie art. 62 Pr.bud. (zob. D. Sypniewski (red.), Prawo budowlane. Komentarz, WKP 2022).
Postępowanie prowadzone w trybie art. 66 służy usunięciu nieprawidłowości powstałych w trakcie użytkowania obiektu, które są z reguły wynikiem zużycia technicznego obiektu budowlanego lub nagłych zdarzeń mających miejsce po oddaniu obiektu do użytkowania. Nie ulega przy tym wątpliwości, że ratio legis analizowanej regulacji przemawia za jak najszybszym usunięciem takiego stanu.
Pierwszą z przesłanek zastosowania art. 66 Pr.bud., która jednocześnie stanowiła podstawę prawną wydania decyzji organu pierwszej instancji, jest stwierdzenie przez organ nadzoru budowlanego, że dany obiekt budowlany może zagrażać życiu lub zdrowiu ludzi, bezpieczeństwu mienia lub środowiska. Do przyjęcia, że przesłanka ta wystąpiła, nie jest konieczne stwierdzenie, że określone zagrożenie już występuje i ma charakter bezpośredni. Rozstrzygnięcie nie musi być bowiem poprzedzone stwierdzeniem zagrożenia, a tylko możliwości jego wystąpienia.
Podkreśla się również, iż decyzja wydana w oparciu o art. 66 ust. 1 Pr.bud., w zakresie usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości, ma tzw. związany charakter. Wobec powyższego organ nadzoru budowlanego, w przypadku stwierdzenia, że obiekt budowlany jest w nieodpowiednim stanie technicznym, jest obowiązany w drodze decyzji nakazać usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 lutego 2023 r. sygn. II OSK 2839/21).
Przepis art. 62 Pr.bud., znajdujący się w tym samym rozdziale omawianej ustawy, określa obowiązki właściciela lub zarządcy obiektu budowlanego w zakresie przeprowadzania jego kontroli. Stosownie do treści ust. 3 tej regulacji organ nadzoru budowlanego - w razie stwierdzenia nieodpowiedniego stanu technicznego obiektu budowlanego lub jego części, mogącego spowodować zagrożenie: życia lub zdrowia ludzi, bezpieczeństwa mienia bądź środowiska - nakazuje przeprowadzenie kontroli, o której mowa w ust. 1, a także może żądać przedstawienia ekspertyzy stanu technicznego obiektu lub jego części.
Odnotowania wymaga, iż wyniki kontroli lub ekspertyza techniczna sporządzona na skutek zobowiązania nałożonego przez organ nadzoru budowlanego są dowodami, które powinny zostać uwzględnione przez ten organ przy rozstrzyganiu sprawy na podstawie art. 66 Pr.bud. Jednakże, jak wyjaśnił Naczelny Sąd Administracyjny, ani z przepisów Prawa budowlanego ani z przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego nie wynika, że protokół kontroli przeprowadzonej na skutek zobowiązania nałożonego w trybie art. 62 ust. 3 Pr.bud. lub sporządzona w tym trybie ekspertyza stanu technicznego obiektu budowlanego są jedynymi, bądź niezbędnymi dowodami, pozwalającymi rozstrzygnąć o konieczności (lub jej braku) nałożenia nakazów, o których mowa w art. 66 ust. 1 Pr.bud. Należy podkreślić, że postępowanie w sprawie nieprawidłowości jest prowadzone przez organy nadzoru budowlanego (art. 83 ust. 1 i ust. 2 Pr.bud.), zatem wyspecjalizowane organy administracji publicznej, których zadaniem jest m.in. kontrola nad przestrzeganiem przepisów prawa budowlanego, w szczególności warunków bezpieczeństwa ludzi i mienia przy utrzymywaniu obiektów budowlanych (art. 81 ust. 1 pkt 1 lit. b w zw. z art. 84 ust. 1 pkt 1 Pr.bud.), a także wydawanie decyzji administracyjnych w sprawach określonych ustawą (art. 81 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 83 ust. 1 i ust. 2 Pr.bud.). Stosownie do treści art. 81 ust. 4 Pr.bud. organy nadzoru budowlanego przy wykonywaniu obowiązków określonych przepisami prawa budowlanego mogą dokonywać czynności kontrolnych. Protokolarne ustalenia dokonane w toku tych czynności stanowią podstawę do wydania decyzji oraz podejmowania innych środków przewidzianych w przepisach prawa budowlanego (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 listopada 2019 r. sygn. II OSK 3080/17).
Należy pamiętać, że wyniki przeprowadzonej kontroli, o której mowa w art. 62 ust. 1 Pr.bud. lub ekspertyza sporządzona przez osobę posiadającą odpowiednie wykształcenie techniczne i praktykę zawodową (art. 12 ust. 1 pkt 5 i ust. 2 Pr.bud.) mogą być istotnym dowodem, stanowiąc podstawę faktyczną rozstrzygnięcia, to jednak nie ma tu miejsca na tzw. automatyzm. Zarówno ocena takiego dowodu jak i sama potrzeba jego przeprowadzenia pozostawiona jest organowi administracji nadzoru budowlanego, który powinien się przy tym kierować opisanymi wyżej celami regulacji zawartej w art. 66 ust. 1 Pr.bud. i regułami administracyjnego postępowania dowodowego.
W tym zakresie Sąd, rozpoznając niniejszą sprawę, nie dopatrzył się uchybień.
Jak wynika bowiem z akt administracyjnych przedłożonych do sprawy, w dniu 23 września 2019 r. PINB przeprowadził na działce położonej w C. ul. [...] czynności kontrolne, podczas których ustalił, iż stan techniczny budynku mieszkalno-gospodarczego jednokondygnacyjnego, z poddaszem użytkowym, podpiwniczonego w 30%, wykonanego w technologii tradycyjnej oraz stodoły przylegającej do budynku mieszkalno-gospodarczego jednokondygnacyjnej, niepodpiwniczonej, wykonanej w technologii tradycyjnej nie uległ zmianie w stosunku do opinii technicznej wykonanej na zlecenie J. S.A. KWK [...]. Bezpośrednim zagrożeniem jest zniszczona konstrukcja dachu. Budynek leży w drugiej linii zabudowy za użytkowanym budynkiem mieszkalnym (protokół z dnia 23 września 2019 r. r., karta nr 5 akt administracyjnych). Na dołączonej do protokołu kontroli dokumentacji fotograficznej zaznaczono nieużytkowany budynek mieszkalno-gospodarczy, nieużytkowaną stodołę oraz użytkowany budynek mieszkalny, opisano zniszczoną więźbę dachową, fragment fundamentu/ ścian fundamentowych, spękania filara, uszkodzenia belki.
W aktach zalega również Opinia budowlana dotycząca stanu technicznego budynku mieszkalno-gospodarczego oraz stodoły i przyczyn powstania szkód w aspekcie działań zakładu górniczego" z lipca 2019 r. przedłożona przez J. S.A. z wnioskiem o wszczęcie postępowania wyjaśniającego, w treści której - w ramach wniosków końcowych zawarto stwierdzenie, iż stan techniczny obiektów kwalifikuje je do wyburzenia, oraz iż proponuje się wykonanie analizy techniczno-ekonomicznej obiektów z zastrzeżeniem dotyczącym znacznego zużycia obiektów nie związanego z wpływem eksploatacji górniczej (karta nr 2 akt administracyjnych).
Uwzględniając wyniki przeprowadzonej kontroli oraz przedłożoną dokumentację fotograficzną, z której bezspornie wynika, że dach ma ubytki, w wielu miejscach widoczne są luźne elementy pokrycia dachowego, a także uszkodzenia i pęknięcia konstrukcji dachu, nie mogło budzić jakichkolwiek wątpliwości, że stan przedmiotowych obiektów budowlanych uzasadniał stwierdzenie zaistnienia przesłanek z art. 66 ust. 1 pkt 1 Pr.bud. Rozstrzygnięcie organów administracji publicznej nie wykracza zatem poza zakres wskazanej regulacji art. 66 Pr.bud. Jak już wyjaśniono opinia biegłego dla - wskazanego w skardze - ustalenia czy aktualny stan techniczny budynku uzasadnia wydanie decyzji o zaskarżonej treści - nie jest niezbędnym dowodem pozwalającym rozstrzygnąć o nałożeniu nakazów z art. 66 ust. 1 Pr.bud. Ustalenia dokonane w toku postępowania przez wyspecjalizowane organy mogły bowiem stanowić podstawę do wydania decyzji w niniejszej sprawie.
Powyższe tyczy się również dowodu z zeznań świadków wskazanych przez Skarżącego. Okoliczności, na które sformułowano tezę dowodową nie wymagały dalszego dowodzenia. Nadto w sprawach objętych przedmiotem niniejszego postępowania wystarczające jest ustalenie prawdopodobnego i poważnego zagrożenia, jednak wyłącznie zagrożenia potencjalnego. Wnioskowany dowód ten nie miał natomiast charakteru dowodu, który mógłby przyczynić się do wyjaśnienia sprawy.
W odniesieniu natomiast do podnoszonej przez Skarżącego konieczności ponowienia oględzin celem ustalenia czy dalsze prowadzenie postępowania jest uzasadnione - nie mogło zostać niezauważone przez Sąd, że Skarżący w tym zakresie, od wszczęcia postępowania w sprawie, a w szczególności od przeprowadzonej rozprawy administracyjnej, podczas której jak wynika z protokołu, zobowiązał się "rozebrać luźne części pokrycia oraz konstrukcji dachu do 15 lipca 2020 r." (protokół z dnia 11 marca 2020 r. karta nr 17 akt administracyjnych) tj. od ponad 3 lat nie przedstawił do akt sprawy jakichkolwiek potwierdzeń zmiany stanu technicznego, czy poczynionych napraw. Przykładowo, przez cały okres trwania postępowania, nie przedstawił kontropinii, ani też aktualnej dokumentacji zdjęciowej, która mogłaby uzasadniać konieczność ponowienia czynności.
Wbrew twierdzeniu skargi decyzja nie jest rozstrzygnięciem przedwczesnym.
Nie mógł zatem zyskać akceptacji podnoszony zarzut naruszenia przepisów postępowania w tym art. 7, art. 8, art. 9, art. 11, art. 75 § 1, art. 77 § 1, art. 78 § 1, art. 80, art. 81, art. 81a, art. 84 § 1, art. 85 § 1 k.p.a. (zarzut nr 1 i 2 petitum skargi).
Odnotować także należy, iż pierwotnie wskazany termin wykonania robót został określony na 31 października 2019 r. (decyzja PINB z dnia 25 września 2019 r. Nr [...] uchylona decyzją ŚWINB z dnia 21 stycznia 2020 r.), a następnie w toku ponownie prowadzonego postępowania – podczas rozprawy administracyjnej w dniu 11 marca 2020 r., przy uwzględnieniu informacji przekazanych przez Skarżącego o zamiarze prowadzenia prac w przedmiotowym budynku na podstawie pozwolenia z dnia 18 sierpnia 2014 r. nr [...], przy uwzględnieniu stanowiska Skarżącego ustalono termin ich wykonania do 15 lipca 2020 r. Skarżący oświadczył do protokołu, następnie przez niego podpisanego, iż "zamierza remontować przedmiotowy budynek", "posiada pozwolenie na budowę, rozbudowę, przebudowę i nadbudowę oraz zmianę sposobu użytkowania na budynek mieszkalno-usługowy", oraz "zobowiązuje się rozebrać luźne części pokrycia oraz konstrukcji dachu" (karta nr 17 akt administracyjnych).
W konsekwencji, Skarżący winien liczyć się z koniecznością usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości stanu technicznego przedmiotowych budynków co najmniej od kilku lat.
Jednocześnie Skarżący nie kwestionował zakresu prac koniecznych do wykonania ani też nie zgłaszał wątpliwości co do sposobu ich wykonania.
Zauważenia również wymaga, iż ustalony przez PINB termin usunięcia nieprawidłowości był podyktowany przywołanym wyżej oświadczeniem Skarżącego. Przedłożony przez Skarżącego Dziennik Budowy (decyzja Starosty Powiatu [...] nr [...], znak: [...] z dnia 18 sierpnia 2014 r. – pozwolenie na "rozbudowę, przebudowę i nadbudowę budynku gospodarczego oraz zmianę sposobu użytkowania na budynek mieszkalno-usługowy - ciastkarnię oraz budowę budynku kawiarni wraz z osadnikiem ścieków i osadnikiem ścieków technologicznych w C. przy ul. K. na działce o numerze [...]") ujawnił jednak brak jakichkolwiek wpisów dotyczących realizacji inwestycji, a nawet brak oświadczenia kierownika budowy o przejęciu robót. W kontekście powyższego, jako niezasadny jawi się zarzut wydania decyzji organu pierwszej instancji przed upływem terminu usunięcia nieprawidłowości ustalonego podczas rozprawy administracyjnej w dniu 11 marca 2020 r., tym bardziej że decyzja organu pierwszej instancji została uchylona w zakresie terminu realizacji prac przez organ odwoławczy.
Zarzut naruszenia przepisów postępowania, przywołany w związku z ww. kwestiami, należało zatem uznać za nietrafiony.
Dokonana przez organy ocena materiału dowodowego oraz stwierdzenie braku potrzeby jego uzupełnienia poprzez wnioskowany przez Skarżącego dowód z opinii biegłego czy też przesłuchanie świadków, nie narusza celów regulacji art. 66 ust. 1 Pr.bud. oraz zasad postępowania dowodowego w postępowaniu administracyjnym.
Zasadnie organy nadzoru budowlanego rozstrzygające w sprawie uznały, że istota sprawy jest dostatecznie wyjaśniona.
Organ nadzoru budowlanego jednoznacznie sprecyzował jakie nieprawidłowości występują w związku z kontrolowanymi obiektami budowlanymi. Nie sposób podzielić stanowiska skargi, aby treść rozstrzygnięcia uniemożliwiała "zrozumienie intencji organu oraz zdekodowanie przez stronę treści rozstrzygnięcia w sposób umożliwiający jej wykonanie" (zarzut nr 4 petitum skargi). Jak wynika z materiału dowodowego organ uwzględnił indywidualne cechy obiektu i zestawił je z ustalonymi konkretnymi potrzebami dla realizacji celu zawartego w art. 66 ust. 1 Pr.bud., a następnie w sposób czytelny ustalił działania jakie powinny zostać podjęte przez Skarżącego dla realizacji nałożonego nakazu, który to obowiązek jest adekwatny do poczynionych przez organy ustaleń.
Skarżący w toku całego postępowania nie kwestionował natomiast poszczególnych nieprawidłowości zauważonych przez organ, ani też nie wskazywał ewentualnej alternatywy w zakresie sposobu usunięcia tych nieprawidłowości.
Odnotowania również wymaga, iż przepis art. 66 ust. 1 Pr.bud. w części upoważniającej organ nadzoru do wyznaczenia terminu wykonania nakazanych robót nie wskazuje normatywnych przesłanek, jakimi należy kierować się przy jego wyznaczaniu. W judykaturze wskazuje się, że organ nadzoru budowlanego ma możliwość swobody w zakresie określenia terminu wykonania nakazanych robót budowlanych (zob. np. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 15 listopada 2019 r. sygn. II OSK 3287/17).
Należy jednak pamiętać, że zastosowanie omawianej regulacji stanowi reakcję na przypadki nierzadko wieloletnich zaniedbań przez właściciela obowiązków związanych z utrzymaniem obiektu budowlanego w należytym stanie technicznym na zasadzie art. 61 Pr.bud. Z tych względów uzasadnione jest twierdzenie, że termin wykonania nałożonych przez organ nadzoru obowiązków, powinien być jak najkrótszy, zwłaszcza gdy w grę wchodzą przesłanki z pkt 1 i 2 tego przepisu. Termin ten musi być jednocześnie terminem realnym, adekwatnym do charakteru i zakresu nakazanych robót budowlanych.
Treść kontrolowanych rozstrzygnięć wskazuje, że organy uwzględniły wyżej określone wymagania. Nie bez znaczenia pozostaje przy tym przywołane wyżej stanowisko Skarżącego, wyrażone podczas rozprawy administracyjnej w dniu 11 marca 2020 r., skutkujące wyznaczeniem przez organ określonego terminu realizacji prac.
Analiza przeprowadzona w sprawie doprowadziła do wniosku, iż przesłanki obligujące organ nadzoru budowlanego do wydania decyzji na podstawie art. 66 ust. 1 Pr.bud. wynikają z ustaleń poczynionych przez ten organ w przeprowadzonym postępowaniu i następnie znalazły odpowiednie odzwierciedlenie w uzasadnieniu decyzji, które to uzasadnienie odpowiada wymogom art. 107 § 3 k.p.a.
W skardze podniesiono także, iż pełnomocnik Skarżącego nie został zawiadomiony o zaplanowanym terminie czynności oględzin (zarzut nr 1 petitum skargi), z którego to zarzutu wywodzono naruszenie zasady czynnego udziału strony w postępowaniu. Jak wynika z akt - zgłoszenie się pełnomocnika wpłynęło do organu 8 sierpnia 2019 r. (karta nr 4 akt administracyjnych). PINB pismem z dnia 8 sierpnia 2019 r. zawiadomił Skarżącego, iż w sprawie złego stanu technicznego budynku mieszkalno-gospodarczego i stodoły położonych w C. przy ul. [...] , działka o nr [...], w dniu 23 września 2019 r. zostanie przeprowadzona kontrola. Pismo to zostało również skierowane do profesjonalnego pełnomocnika Skarżącego na adres Kancelarii, a jak wynika ze zwrotnego potwierdzenia odbioru zostało skutecznie doręczone pełnomocnikowi w dniu 12 sierpnia 2019 r., natomiast Skarżącemu w dniu 13 sierpnia 2019 r. (karta nr 3 akt administracyjnych). Podnoszona w skardze okoliczność błędnego doręczenia zawiadomienia (dotycząca zawiadomienia z sierpnia 2019 r.), nie została jednak w toku całego postępowania poparta wynikami, przysługującego w takich sytuacjach, postępowania reklamacyjnego, ani nawet wszczęciem takiego postępowania prowadzonym z wniosku profesjonalnego pełnomocnika. Nie sposób zatem podzielić podnoszonych w tym zakresie zarzutów naruszenia zasady czynnego udziału strony w postępowaniu, a także zarzutu naruszenia art. 79 k.p.a.
Podobnie zarzut naruszenia art. 10 § 1 w zw. z art. 81 k.p.a. (zarzut nr 3 petitum skargi) nie znajduje potwierdzenia w aktach sprawy. W aktach pozostaje bowiem zawiadomienie wraz z pouczeniem o treści, iż strony postępowania mają prawo w terminie 7 dni od otrzymania zawiadomienia zapoznać się z aktami sprawy, wypowiedzieć się na piśmie co do zebranych w sprawie dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań, z powołaniem na przepis art. 10 § 1 k.p.a. (pismo PINB z dnia 11 maja 2020 r., doręczono dnia 19 maja 2020 r., karta nr 20 akt administracyjnych).
W odniesieniu do zasady czynnego udziału strony w postępowaniu Sąd nie dopatrzył się jej naruszenia w toku prowadzonego postępowania. Skarżący również nie wskazał na (inne niż już powyżej rozważone) konkretne uchybienia w tym zakresie.
Z przyczyn szczegółowo wskazanych powyżej, w sprawie nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego, w tym w szczególności podnoszonego zarzutu naruszenia art. 66 ust. 1 pkt 1 Pr.bud. (zarzut nr 8 petitum skargi).
Analiza dokonana przez Sąd prowadzi do wniosku, że postępowanie zostało przeprowadzone w sposób zgodny z regułami wynikającymi z przepisów postępowania. w tym prawidłowego zastosowania przepisów określających zasady związane z gromadzeniem dowodów, ich oceną oraz uzasadnieniem wydanych decyzji.
Sąd nie dopatrzył się naruszenia art. 80 k.p.a. w zw. z art. 81a k.p.a. w zw. z art. 81 k.p.a. w zw. z art. 7 w zw. z art. 7a k.p.a. (zarzut nr 5 petitum skargi). Ocena materiału dowodowego nie naruszyła zasady swobodnej oceny dowodów, ani też wbrew twierdzeniom skargi, organ nie oparł rozstrzygnięcia na okolicznościach nieudowodnionych. W sprawie brak było także wątpliwości co do stanu faktycznego, które na podstawie art. 81a k.p.a. powinny zostać rozstrzygnięte na korzyść Strony.
Sąd nie podzielił także zarzutu naruszenia art. 15 k.p.a. w zw. z art. 138 k.p.a. w zw. z art. 107 § 3 k.p.a. w zw. z art. 140 k.p.a. poprzez zaniechanie ponownego rozpoznania sprawy przez organ odwoławczy (zarzut nr 6 petitum skargi). Analiza uzasadnienia zaskarżonej decyzji nie prowadzi bowiem do takiego wniosku. Organ odwoławczy rozpoznał ponownie sprawę odwołując się w uzasadnieniu zarówno do podstaw prawnych jak i faktycznych wydanego rozstrzygnięcia. Sąd zauważa nieodniesienie się przez organ odwoławczy wprost do wszystkich zarzutów odwołania, jednak uchybienie to, w ocenie Sądu, nie miało istotnego wpływu na wynik sprawy, a tylko takie naruszenie uzasadniałoby zastosowanie kompetencji kasatoryjnych.
Konsekwentnie chybiony pozostawał zarzut naruszenia art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. (zarzut nr 7 petitum skargi).
Kontrola sądowoadministracyjna doprowadziła do stwierdzenia, iż warunki wydania decyzji, w oparciu o art. 66 ust. 1 pkt 1 Pr.bud., zostały spełnione.
Skarga nie mogła zatem odnieść zamierzonego skutku i jako nieuzasadniona podlegała oddaleniu.
Sąd nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi, dokonując kontroli w granicach danej sprawy, ale poza granicami zarzutów, także nie dopatrzył się przyczyn mogących stanowić podstawę do zastosowania kompetencji kasacyjnych.
Mając na uwadze powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach, na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.
Orzeczenia przywołane w treści niniejszego uzasadnienia dostępne są w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych.

Nie znalazłeś odpowiedzi?

Zadaj pytanie naszemu agentowi AI — przeszuka orzecznictwo i przepisy za Ciebie.

Rozpocznij analizę