II SA/GL 1148/22

II SA/Gl 1148/22 - Wyrok WSA w Gliwicach
Data orzeczenia
2022-10-28
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2022-08-11
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Sędziowie
Aneta Majowska /sprawozdawca/
Artur Żurawik /przewodniczący/
Krzysztof Nowak
Symbol z opisem
6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Hasła tematyczne
Administracyjne postępowanie
Sygn. powiązane
I OSK 318/23 - Wyrok NSA z 2024-03-27
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2022 poz 2000
art. 134, art. 129 par. 2
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.
Dz.U. 2022 poz 329
art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi  - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Artur Żurawik, Sędziowie Sędzia WSA Krzysztof Nowak, Asesor WSA Aneta Majowska (spr.), po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 28 października 2022 r. sprawy ze skargi M.K. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach z dnia 7 czerwca 2022 r. nr SKO.PSŚ/41.5/1420/2022/7200 w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia odwołania oddala skargę.
Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia 7 czerwca 2022 r. nr SKO.PSŚ/41.5/1420/2022/7200, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Katowicach (dalej: "organ odwoławczy"), działając na podstawie art. 2 ustawy z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (tekst jedn. Dz. U. 2018 r. poz. 540) oraz art. 134 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (obecnie: tekst jedn. Dz. U. z 2022 r., poz. 2000, dalej: "k.p.a."), stwierdziło uchybienie terminu do wniesienia odwołania od decyzji z dnia 11 kwietnia 2022 r. nr [...] wydanej z upoważnienia Prezydenta Miasta C. (dalej: "organ I instancji"), na podstawie art. 17, art. 23, art. 24, art. 26 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (tekst jedn. Dz. U. z 2022 r., poz. 615), mocą której odmówiono M.K. (dalej: "Strona", "Skarżąca") przyznania prawa do świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej wnioskowanego w związku z opieką nad R.K.
Na wstępie uzasadnienia organ odwoławczy przywołał treść art. 129 § 2 k.p.a. oraz wyjaśnił, że warunkiem skuteczności czynności procesowej jest zachowanie ustawowego terminu do jej dokonania, a uchybienie terminu powoduje bezskuteczność odwołania, czego następstwem jest ostateczność decyzji. Ustalenie przez organ odwoławczy, że odwołanie zostało wniesione z uchybieniem terminu, który nie został przywrócony powoduje, że jest zobowiązany do stwierdzenia w drodze postanowienia uchybienia terminu do wniesienia odwołania. Następnie podał, że postanowieniem z dnia 7 czerwca 2022 r., nr SKO.PSŚ/41.5/1532/2022/7782, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Katowicach odmówiło przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od w/w decyzji organu I instancji.
Organ odwoławczy stwierdził, że w treści zaskarżonej decyzji Strona została prawidłowo pouczona o prawie wniesienia odwołania do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach za pośrednictwem organu I instancji w terminie 14 dni od daty otrzymania decyzji. Zaskarżona decyzja została doręczona w dniu 14 kwietnia 2022 r., co potwierdza zwrotne potwierdzenie odbioru, a odwołanie zostało nadane za pośrednictwem poczty w dniu 29 kwietnia 2022 r.
W powołaniu na art. 134 k.p.a. organ odwoławczy stwierdził, że nie został zachowany przez Stronę ustawowy termin do wniesienia odwołania. Termin ten zgodnie z art. 129 § 2 k.p.a. upłynął z dniem 28 kwietnia 2022 r., odwołanie wniesiono zatem po terminie wymaganym przepisami. W związku z powyższym organ odwoławczy nie był uprawniony do merytorycznego orzeczenia w sprawie.
Z rozstrzygnięciem nie zgodziła się Skarżąca wnosząc, sporządzoną przez profesjonalnego pełnomocnika, skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach. Względem zaskarżonego postanowienia sformułowano zarzut naruszenia: art. 134 w zw. z art. 58 § 1 k.p.a. przez jego niewłaściwe zastosowanie, poprzez stwierdzenie uchybienia terminu do wniesienia odwołania, mimo, że Skarżąca złożyła prośbę o przywrócenie tego terminu w której uprawdopodobniła, że uchybienie terminu nastąpiło bez jej winy.
Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz zasądzenie zwrotu kosztów postepowania.
W uzasadnieniu skargi zwrócono uwagę, iż pełnomocnik wniósł odwołanie dnia 29 kwietnia 2022 r. wskazując w jego treści, że decyzja została doręczona Skarżącej dnia 15 kwietnia 2022 r., gdy w rzeczywistości została doręczona w dniu 14 kwietnia 2022 r., a więc odwołanie zostało wniesione dzień po terminie. Kiedy Strona dowiedziała się o uchybieniu terminu, złożyła prośbę o jego przywrócenie i uprawdopodobniła, że uchybienie nastąpiło bez jej winy. Pomimo tego organ odwoławczy nie postanowił o przywróceniu terminu, lecz postanowieniem z dnia 7 czerwca 2022 r. odmówił jego przywrócenia oraz wydał postanowienie stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Skarżąca wniosła skargę na postanowienie w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu, zatem konsekwentnie wnosi skargę na objęte niniejszym postępowaniem postanowienie.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie. Kolegium podtrzymało argumentację przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje.
Zgodnie z regulacją art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2021 r., poz. 137 z późn zm.) w zw. z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2022 r., poz. 329 z późn. zm., dalej: "p.p.s.a.") sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
W świetle art. 3 § 2 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty (pkt 2).
Stosownie do art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a. uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości albo w części następuje w przypadku stwierdzenia przez sąd naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W przypadku nieuwzględnienia skargi sąd oddala skargę odpowiednio w całości albo w części - art. 151 p.p.s.a.
Mając na uwadze tak zakreśloną kognicję sądów administracyjnych oraz przyczyny wzruszenia rozstrzygnięć organów administracji publicznej, Sąd uznał, że zaskarżone postanowienie organu odwoławczego nie narusza prawa.
Rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym nastąpiło stosownie do treści art. 119 pkt 3 p.p.s.a., zgodnie z którym sprawa może zostać rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty. W trybie uproszczonym sąd rozpoznaje sprawy na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów (art. 120 p.p.s.a.).
Przedmiotem kontroli rozpoznawanej sprawy, w oparciu o wymienione powyżej kryteria, stało się postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach z dnia 7 czerwca 2022 r. nr SKO.PSŚ/41.5/1420/2022/7200 w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania.
Podstawę prawną wydanego w sprawie rozstrzygnięcia stanowił przepis art. 134 k.p.a. Organ odwoławczy po wpływie odwołania, jeszcze przed dokonaniem merytorycznej oceny podniesionych zarzutów, w pierwszej kolejności jest zobowiązany do badania dopuszczalności odwołania, zachowania terminu jego wniesienia oraz warunków formalnych jego sporządzenia. Warunkiem bowiem skuteczności czynności procesowej - w niniejszej sprawie wniesienia odwołania od decyzji organu I instancji Prezydenta Miasta C. - jest zachowanie ustawowego terminu do jego dokonania. Ujawnienie na etapie wstępnego postępowania organu odwoławczego niedopuszczalności odwołania oraz uchybienia terminu do wniesienia odwołania prowadzi do stwierdzenia powyższego w drodze postanowienia. W przypadku zatem stwierdzenia przez organ odwoławczy, że złożone przez stronę odwołanie zostało wniesione z uchybieniem terminu, organ nie może przystąpić do jego merytorycznego rozpoznania, a ma obowiązek zastosować się do dyspozycji art. 134 k.p.a. (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 15 listopada 1995 r., SA/Ka 2111/94). Stwierdzenie uchybienia terminu do wniesienia odwołania nie zależy od uznania organu odwoławczego, lecz wynika z bezwzględnie obowiązującej normy prawnej (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 lutego 2014 r., II OSK 2126/12).
Na gruncie niniejszej sprawy przeprowadzone przez organ odwoławczy, na etapie wstępnego postępowania, ustalenia w zakresie zachowania terminu do wniesienia odwołania doprowadziły, w ocenie Sądu, do uzasadnionych wyników.
Z akt administracyjnych przedłożonych do sprawy wynika, że decyzja organu I instancji została Stronie doręczona w dniu 14 kwietnia 2022 r. (karta nr 120 akt administracyjnych, przesyłka nr [...]). Odwołanie od wyżej wymienionej decyzji zostało wniesione w dniu 29 kwietnia 2022 r. przez profesjonalnego pełnomocnika Strony (karta bez numeru akt administracyjnych). Powyższe nie pozostaje w sprawie sporne. Pismem z dnia 19 maja 2022 r. Skarżąca wniosła o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Katowicach postanowieniem z dnia 7 czerwca 2022 r. nr SKO.PSŚ/41.5/1532/2022/7782 odmówiło Skarżącej przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach wyrokiem z dnia 28 października 2022 r. w sprawie o sygn. II SA/Gl 1147/22 oddalił skargę na w/w postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od w/w decyzji.
W myśl przepisu art. 129 k.p.a. odwołanie wnosi się do właściwego organu odwoławczego za pośrednictwem organu, który wydał decyzję (§ 1), w terminie czternastu dni od dnia doręczenia decyzji stronie, a gdy decyzja została ogłoszona ustnie - od dnia jej ogłoszenia stronie (§ 2), natomiast zgodnie z art. 57 § 5 pkt 2 k.p.a. termin uważa się za zachowany m.in. jeżeli przed jego upływem pismo zostało: nadane w polskiej placówce pocztowej operatora wyznaczonego w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe.
Na gruncie rozpoznawanej sprawy skuteczne doręczenie Skarżące decyzji organu I instancji nastąpiło w dniu 14 kwietnia 2022 r. Termin do złożenia odwołania upływał w dniu 28 kwietnia 2022 r. Odwołanie wniesiono natomiast w dniu 29 kwietnia 2022 r., zatem z uchybieniem terminu, o którym mowa w art. 129 k.p.a., a jednocześnie termin ten nie został przywrócony. W ocenie Sądu stan faktyczny sprawy został dostatecznie wyjaśniony. Nie budziło wątpliwości, że Skarżąca z całą pewnością przekroczyła termin określony w art. 129 § 2 k.p.a. Okoliczność ta nie była również w sprawie sporna. Skarżąca nie kwestionowała prawidłowości ani terminu doręczenia decyzji organu I instancji, jak i nie przedstawiła dowodów mogących świadczyć, by stanowisko organu odwoławczego w niniejszej sprawie było nieprawidłowe.
Organ odwoławczy, dokonując wstępnego badania wniesionego środka odwoławczego, zasadnie zatem stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Mając na uwadze powyższe, należało stwierdzić, iż wydane rozstrzygnięcie organu odwoławczego nie narusza prawa. Tym samym zarzucane w skardze na tej podstawie naruszenie art. 134 w zw. z art. 58 § 1 k.p.a. nie mogło zyskać akceptacji.
Z tych względów skarga jako nieuzasadniona podlegała oddaleniu na podstawie art. 151 p.p.s.a.
Orzeczenia przywołane w treści niniejszego uzasadnienia dostępne są w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych.