Orzeczenie · 2024-11-29

II SA/Gl 1119/24

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Miejsce
Gliwice
Data
2024-11-29
NSAAdministracyjneWysokawsa
postępowanie administracyjnekara pieniężnabaner wyborczyorganizacja społecznaprawo wyborczebezstronnośćzasada zaufaniauchylenie postanowieniaSKOWSA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach uchylił postanowienia Prezydenta Miasta i Samorządowego Kolegium Odwoławczego, które odmówiły wszczęcia postępowania w sprawie nałożenia kary pieniężnej za baner wyborczy oraz odmówiły dopuszczenia stowarzyszenia do udziału w tym postępowaniu. Sąd uznał, że organy naruszyły przepisy postępowania, w tym kluczową zasadę bezstronności. Wskazano, że Prezydent Miasta, który rozpoznał sprawę w pierwszej instancji, był bezpośrednio związany z komitetem wyborczym kandydata, którego dotyczył baner, co podważało jego obiektywizm. Sąd nie podzielił poglądu, że piastun organu nie podlega wyłączeniu w takich sytuacjach, podkreślając zasadę nemo iudex in causa sua. Dodatkowo, sąd zwrócił uwagę na wewnętrzną sprzeczność postanowienia organu pierwszej instancji, który odmówił zarówno wszczęcia postępowania, jak i dopuszczenia strony do udziału w postępowaniu, które w jego ocenie nie zostało wszczęte. W konsekwencji, z uwagi na istotne naruszenia proceduralne, sąd uchylił zaskarżone postanowienia i poprzedzające je postanowienie organu pierwszej instancji.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Naruszenie zasady bezstronności przez piastuna organu administracji publicznej, który jest stroną postępowania lub jest z nim bezpośrednio związany.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy sytuacji, gdy piastun organu jest bezpośrednio zainteresowany wynikiem postępowania, co może być trudne do udowodnienia w każdym przypadku.

Zagadnienia prawne (3)

Czy organ administracji publicznej, którego piastun jest związany z komitetem wyborczym kandydata, może rozstrzygać sprawę dotyczącą legalności banerów wyborczych tego komitetu?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, piastun organu nie może rozstrzygać spraw, które go dotyczą, gdy istnieje związek pomiędzy wynikiem postępowania a sferą jego praw lub obowiązków, co narusza zasadę bezstronności i zaufania do władzy publicznej.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że Prezydent Miasta, który został wybrany po wyborach, w których kandydował z jego komitetu wyborczego, miał bezpośredni interes w sprawie dotyczącej banerów wyborczych, co dyskwalifikuje go z prowadzenia postępowania z uwagi na naruszenie zasady bezstronności.

Czy organ administracji może jednocześnie odmówić wszczęcia postępowania i odmówić dopuszczenia organizacji społecznej do udziału w tym postępowaniu?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, są to odrębne instytucje procesowe, które wzajemnie się wykluczają. Organ nie może odmówić dopuszczenia do udziału w postępowaniu, które w jego ocenie nie zostało wszczęte.

Uzasadnienie

Sąd wskazał na wewnętrzną sprzeczność postanowienia organu pierwszej instancji, który odmówił wszczęcia postępowania, a następnie odmówił dopuszczenia stowarzyszenia do udziału w tymże postępowaniu.

Czy cele statutowe organizacji społecznej uzasadniają jej żądanie wszczęcia postępowania lub dopuszczenia do udziału w postępowaniu w sprawie kary za baner wyborczy?

Odpowiedź sądu

Sąd nie rozstrzygnął tej kwestii merytorycznie, skupiając się na naruszeniu zasady bezstronności organu, ale wskazał, że organy błędnie oceniły cele statutowe stowarzyszenia.

Uzasadnienie

Organy administracji uznały, że cele statutowe stowarzyszenia nie uzasadniają jego żądania, jednak sąd uchylił postanowienia z innych przyczyn proceduralnych, nie wchodząc głębiej w analizę celów statutowych.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylono decyzję
Uchylono postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego oraz poprzedzające je postanowienie Prezydenta Miasta.

Przepisy (11)

Główne

k.p.a. art. 31 § § 1 pkt 1 i 2

Kodeks postępowania administracyjnego

Organ administracji publicznej, uznając żądanie organizacji społecznej za uzasadnione, postanawia o wszczęciu postępowania z urzędu lub o dopuszczeniu organizacji do udziału w postępowaniu. Na postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania lub dopuszczenia do udziału w postępowaniu organizacji społecznej służy zażalenie.

k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Organ odwoławczy utrzymuje w mocy postanowienie organu pierwszej instancji.

k.p.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. b) i c)

Kodeks postępowania administracyjnego

Uchylenie zaskarżonego aktu z powodu naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

p.p.s.a. art. 134 § § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związanym zarzutami i wnioskami skargi oraz wskazaną podstawą prawną.

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. b) i c)

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd uchyla zaskarżony akt, jeżeli stwierdzi naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

p.p.s.a. art. 135

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd, uwzględniając skargę, uchyla zaskarżony akt w całości albo części, orzeka o zasadności uchylenia lub stwierdza nieważność aktu.

k.p.a. art. 8 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Organy administracji publicznej prowadzą postępowanie w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej, kierując się zasadami proporcjonalności, bezstronności i równego traktowania.

Pomocnicze

k.p.a. art. 145 § § 1 pkt 3

Kodeks postępowania administracyjnego

Wznowienie postępowania w przypadku wydania rozstrzygnięcia przez organ podlegający wyłączeniu.

k.p.a. art. 24 § § 1 pkt 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Wyłączenie pracownika organu od udziału w postępowaniu, gdy sprawa dotyczy jego lub jego małżonka, krewnych lub powinowatych do drugiego stopnia.

k.p.a. art. 26 § § 3

Kodeks postępowania administracyjnego

Wyłączenie organu od prowadzenia postępowania, gdy piastun organu nie może rozpoznać sprawy administracyjnej, w której jest stroną.

u.g.k. art. 6 § ust. 1 i 2

Ustawa o gospodarce komunalnej

Definicja samorządowego zakładu budżetowego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Naruszenie zasady bezstronności przez organ pierwszej instancji, który był związany z komitetem wyborczym kandydata. • Wewnętrzna sprzeczność postanowienia organu pierwszej instancji (odmowa wszczęcia i odmowa dopuszczenia do udziału w tym samym postępowaniu). • Niewłaściwe zastosowanie przepisów k.p.a. dotyczących organizacji społecznych.

Godne uwagi sformułowania

piastun organu nie może rozstrzygać spraw, które go dotyczą (nemo iudex in causa sua) • już sam ten fakt stawia pod znakiem zapytania bezstronność organu • wewnętrznie sprzeczne rozstrzygnięcie • nie ulega wątpliwości, że w demokratycznym państwie prawnym piastun organu nie może rozstrzygać spraw, które go dotyczą

Skład orzekający

Artur Żurawik

przewodniczący sprawozdawca

Agnieszka Kręcisz-Sarna

członek

Krzysztof Nowak

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Naruszenie zasady bezstronności przez piastuna organu administracji publicznej, który jest stroną postępowania lub jest z nim bezpośrednio związany."

Ograniczenia: Dotyczy sytuacji, gdy piastun organu jest bezpośrednio zainteresowany wynikiem postępowania, co może być trudne do udowodnienia w każdym przypadku.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy konfliktu interesów w administracji publicznej i zasady bezstronności, co jest ważnym tematem dla prawników i obywateli.

Czy Prezydent Miasta może sądzić sam siebie? Sąd administracyjny odpowiada.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst