II SA/Po 1357/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w PoznaniuPoznań2005-07-21
NSAAdministracyjneŚredniawsa
prawo jazdyuprawnieniakierowanie pojazdamipostępowanie administracyjnezasada zaufaniadowodyuchylenie decyzjiSKOWSA

Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję odmawiającą wydania prawa jazdy kat. B, uznając naruszenie zasady zaufania do organów administracji i obowiązek zebrania pełnego materiału dowodowego.

Skarżący W.J. domagał się wydania nowego prawa jazdy, jednak Starosta odmówił wydania kategorii B, twierdząc, że zostało ono uzyskane niezgodnie z prawem w 1977 roku z powodu braku kwalifikacji. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało tę decyzję. WSA uchylił obie decyzje, wskazując na naruszenie zasady zaufania do organów administracji oraz niedokładne zebranie materiału dowodowego, w tym brak przesłuchania świadków i analizy dokumentów.

Sprawa dotyczyła skargi W.J. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, która utrzymała w mocy decyzję Starosty odmawiającą wydania prawa jazdy kategorii B. Podstawą odmowy było stwierdzenie, że prawo jazdy z 1977 roku zostało wydane niezgodnie z prawem, ponieważ z dokumentacji egzaminacyjnej wynikał brak kwalifikacji do uzyskania prawa jazdy kategorii T, a protokół egzaminacyjny nie zawierał wzmianki o uzyskaniu kwalifikacji do prowadzenia samochodu. Skarżący twierdził, że zdał egzamin praktyczny. Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty. Sąd uznał, że organy administracji naruszyły zasadę zaufania do organów Państwa, kwestionując prawidłowość wydania prawa jazdy na podstawie tych samych dokumentów, które wcześniej posłużyły do jego wydania. Ponadto, sąd wskazał na naruszenie zasady praworządności (art. 7 kpa) poprzez niewystarczające zebranie materiału dowodowego, w tym zaniechanie przesłuchania świadków wskazanych przez skarżącego (w tym Pana L., który miał być obecny przy egzaminie) oraz nieodniesienie się do zaświadczenia Polskiego Związku Motorowego. Sąd nakazał organom uzupełnienie postępowania wyjaśniającego.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, takie postępowanie narusza zasadę zaufania do organów administracji publicznej, która wymaga, aby organy działały w sposób pogłębiający to zaufanie.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że kwestionowanie przez Starostę Z. i SKO prawidłowości wydania prawa jazdy kat. B w 1977 roku, na podstawie tych samych dokumentów, które wcześniej posłużyły do jego wydania, narusza zasadę zaufania do organów administracji (art. 8 kpa).

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (11)

Główne

Prd art. 150

Ustawa – Prawo o ruchu drogowym

k.p.a. art. 8

Ustawa – Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 7

Ustawa – Kodeks postępowania administracyjnego

upsa art. 145 § §1 ust. 1 pkt 1c

Ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

Prd art. 90

Ustawa – Prawo o ruchu drogowym

Prd art. 87 § ust. 1 pkt 2 i 3

Ustawa – Prawo o ruchu drogowym

k.p.a. art. 104 § §1

Ustawa – Kodeks postępowania administracyjnego

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury w sprawie wydawania uprawnień do kierowania pojazdami art. §2 ust. 1

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury w sprawie wydawania uprawnień do kierowania pojazdami art. §7 ust. 1 pkt 1

upsa art. 200

Ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Ustawa – Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi art. 97

Argumenty

Skuteczne argumenty

Naruszenie zasady zaufania do organów administracji poprzez kwestionowanie prawidłowości wydania prawa jazdy na podstawie tych samych dokumentów, które wcześniej posłużyły do jego wydania. Naruszenie zasady praworządności i obowiązku dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego (art. 7 kpa) poprzez zaniechanie zebrania pełnego materiału dowodowego, w tym przesłuchania świadków i analizy kluczowych dokumentów.

Godne uwagi sformułowania

Realizacji tej zasady nie służy jednak postępowanie organów właściwych do wydawania dokumentów uprawniających do kierowania pojazdami, które na podstawie tych samych dokumentów najpierw wydają prawo jazdy kat. B i uznają, że W.J. posiada wszelkie kwalifikacje potrzebne do uzyskania prawa jazdy tej kategorii a następnie przy wydawaniu kolejnego dokumentu kwestionują fakt posiadania tychże uprawnień. Obowiązek zebrania całego materiału dowodowego w postępowaniu administracyjnym oznacza bowiem, że organ administracji publicznej winien z własnej inicjatywy gromadzić w aktach dowody, które jego zdaniem będą konieczne do prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy jak również gromadzić w aktach sprawy dowody wskazane lub dostarczone przez strony, jeżeli mają one znaczenie dla sprawy.

Skład orzekający

Maria Hrycaj

przewodniczący

Maciej Dybowski

członek

Bożena Popowska

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja zasady zaufania do organów administracji oraz obowiązków organów w zakresie zbierania materiału dowodowego w sprawach dotyczących uprawnień do kierowania pojazdami."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wydawania nowego prawa jazdy w oparciu o dokumenty z przeszłości, gdzie pojawiły się wątpliwości co do prawidłowości pierwotnego wydania.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak ważne jest zaufanie do organów państwa i jak niedbałość w procedurze może prowadzić do uchylenia decyzji, nawet po latach. Jest to ciekawy przykład z zakresu prawa administracyjnego dotyczącego uprawnień.

Czy organ może cofnąć prawo jazdy po latach, kwestionując jego pierwotne wydanie? WSA: Nie, jeśli naruszy zasadę zaufania!

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Po 1357/03 - Wyrok WSA w Poznaniu
Data orzeczenia
2005-07-21
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2003-06-18
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Sędziowie
Bożena Popowska /sprawozdawca/
Maciej Dybowski
Maria Hrycaj /przewodniczący/
Symbol z opisem
6031 Uprawnienia do kierowania pojazdami
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Uchylono decyzję I i II instancji
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Maria Hrycaj Sędziowie sędzia WSA Maciej Dybowski sędzia WSA Bożena Popowska (spr.) Protokolant: sekretarz sądowy Marcin Kubiak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 lipca 2005 r. sprawy ze skargi W.J. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] maja 2003 r. nr [...] w przedmiocie prawa jazdy uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Starosty Powiatu Z. z dnia [...] marca 2003 r. nr [...], zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącego W.J. kwotę 20 /dwadzieścia/ złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. /-/ M. Dybowski /-/ M. Hrycaj /-/ B. Popowska
Uzasadnienie
W.J. w dniu [...] marca 2003r. złożył w Starostwie Powiatowym w Z. – Wydział Komunikacji i Dróg Delegatura w J. wniosek o wydanie prawa jazdy na nowym druku. W wyniku przeprowadzonego postępowania weryfikacyjnego stwierdzono, że wnioskodawca, który posiadał prawo jazdy kat. A, w dniu [...] kwietnia 1977r. otrzymał prawo jazdy kat. B i T, pomimo że z dokumentacji egzaminacyjnej wynikał, brak kwalifikacji do uzyskania prawa jazdy kat. T. Starosta w Z., w celu potwierdzenia prawidłowości uzyskania uprawnień, wystąpił do Urzędu Wojewódzkiego w P. Delegatura w P. z wnioskiem o sprawdzenie w protokole egzaminacyjnym jakie kategorie prawa jazdy uzyskał W.J. podczas egzaminu w dniu [...] kwietnia 1977r. W odpowiedzi organ prowadzący postępowanie uzyskał informację o braku oceny w zakresie umiejętności prowadzenia samochodu. Mając powyższe na uwadze Starosta Z. w decyzji z dnia [...] marca 2003r. Nr [...] stwierdził, że prawo jazdy kat. B wydane zostało niezgodnie z art. 90 ustawy z dnia 20 czerwca 1997r. – Prawo o ruchu drogowym (Dz.U. Nr 98, poz. 602 ze zm.) i na podstawie art. 104 §1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. – Kodeks postępowania administracyjnego (jt. Dz.U. z 2000r. Nr. 98, poz. 1071 ze zm. – dalej kpa), art. 87 ust. 1 pkt 2 i 3 ustawy Prawo o ruchu drogowym oraz §2 i §7 ust. 1 pkt 1 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 14 grudnia 2001r. w sprawie wydawania uprawnień do kierowania pojazdami (Dz.U. Nr 150, poz. 1680) odmówił W.J. wydania prawa jazdy kat. B.
Kwestionując powyższe rozstrzygnięcie W.J. wniósł odwołanie, w którym podniósł, że w dniu 14 kwietnia 1977r. poddany został praktycznemu egzaminowi na prawo jazdy kat. B i zaliczył ten egzamin prowadząc samochód marki Warszawa w obecności Pana L. Strona podtrzymała również wniosek o wydanie prawa jazdy kat. A, B i T.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze po rozpatrzeniu odwołania wniesionego przez W., w dniu [...] maja 2003r. wydało decyzję Nr [...], w której utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję organu pierwszej instancji. Organ odwoławczy na podstawie zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego ustalił, że akta sprawy i dokumenty kierowcy nie zawierają jakiegokolwiek dowodu potwierdzającego prawidłowość wydania prawa jazdy kat. B. Jak wynika bowiem z akt sprawy, prawo jazdy o tej kategorii W.J. wydano na podstawie wniosku z dnia [...] marca 1977r., w którym potwierdził on posiadanie prawa jazdy kat. A i wniósł o wydanie prawa jazdy kat. B+T. Wniosek ten zawiera również adnotację Komisji Egzaminacyjnej Kierowców o uzyskaniu kwalifikacji wymaganych do otrzymania prawa jazdy kat. T oraz decyzję o zarządzeniu wydania prawa jazdy kat. B+T. Na wniosku znajduje się również wzmianka o wydaniu w dniu [...] kwietnia 1977r. prawa jazdy kat. A, B, T. Organ odwoławczy stwierdził więc, że W.J. nie zdał egzaminu na prawo jazdy kat. B, w związku z czym wydanie prawa jazdy tej kategorii nastąpiło całkowicie bezpodstawnie i z naruszeniem obowiązujących przepisów. Zdaniem organu odwoławczego znajduje to potwierdzenie w piśmie Urzędu Wojewódzkiego w P. Delegatury w P., w którym stwierdzono, że protokół z egzaminu nie zawiera wzmianki o uzyskaniu przez odwołującego kwalifikacji w zakresie prowadzenia samochodu.
Na powyższą decyzję W.J. wniósł skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodka Zamiejscowego w Poznaniu, w której podtrzymał wcześniej wyrażane stanowisko o zdaniu egzaminu na prawo jazdy kat. B. Na potwierdzenie powyższego, skarżący wskazał, że w egzamin na prawo jazdy zdawał razem ze Z.B., J.P., Z.M. i P.B. Ponadto W.J. podniósł, że sprawdził osobiście swoją kartę egzaminacyjną i stwierdził, że w miejscu dotyczącym zaliczenia jazdy postawiona jest "kreska". Z powyższego skarżący wywodzi, iż gdyby nie zaliczył egzaminu w rubryce tej wpisana byłaby ocena niedostateczna. Jednocześnie skarżący stwierdził, że kreska nie może oznaczać nie zdawania egzaminu, gdyż na tę okoliczność ma wielu świadków.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze, odpowiadając na skargę, wniosło o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 150 ustawy z dnia 20 czerwca 1997r. – Prawo o ruchu drogowym (Dz.U. Nr 98, poz. 602 ze zm.), prawa jazdy i inne dokumenty uprawniające do kierowania pojazdami lub potwierdzające dodatkowe kwalifikacje i wymagania w stosunku do kierujących pojazdami, wydane na podstawie dotychczasowych przepisów, zachowują ważność do czasu ich wymiany dokonywanej na koszt osoby uprawnionej w zakresie na jaki zostały wydane. Z dyspozycji § 2 ust. 1 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 14 grudnia 2001r. w sprawie wydawania uprawnień do kierowania pojazdami (Dz.U. Nr 150, poz. 1680), wynika że wymiany dokumentów, dokonuje organ wydający uprawnienia do kierowania pojazdami, na wniosek osoby uprawnionej do kierowania pojazdami.
Jak wynika z akt sprawy, podstawą decyzji odmawiającej wydania prawa jazdy kat. B był fakt, iż w wyniku postępowania weryfikacyjnego stwierdzono, że W.J. w dniu [...] kwietnia 1977r. otrzymał prawo jazdy kat. B i T, pomimo że z dokumentacji egzaminacyjnej wynikało, iż posiadał kwalifikacje do uzyskania prawa jazdy kat. T. Powyższe zdaniem organu pierwszej jak i drugiej instancji potwierdzone zostało w piśmie Urzędu Wojewódzkiego w P. Delegatury w P. z dnia [...] marca 2003r. (k. 21 akt), w którym stwierdzono, że protokół z egzaminu nie zawiera wzmianki o uzyskaniu przez odwołującego kwalifikacji w zakresie prowadzenia samochodu.
Zauważyć należy jednak, że z treści wniosku z dnia [...] marca 1977r., kierowanego przez W.J. do Urzędu Miasta i Gminy w J. (k. 18 akt) wynika, że komisja egzaminacyjna w wyniku przeprowadzonego egzaminu stwierdziła, że ubiegający się o prawo jazdy kat. T wykazał wiadomości i umiejętności wymagane do uzyskania tego prawa jazdy. Z dokumentu tego wynika również, że na podstawie badania lekarskiego i oceny komisji egzaminacyjnej, w dniu 29 kwietnia 1977r. wydano decyzję o wydaniu prawa jazdy kategorii B+T. Oznacza to, że organ wydający powyższy dokument na podstawie posiadanych materiałów (w tym oceny komisji egzaminacyjnej) uznał, że W.J. w dniu podjęcia decyzji o wydaniu prawa jazdy spełniał wszelkie wymogi warunkujące uzyskanie prawa jazdy kat. B. Powyższe w pośredni sposób potwierdza zaświadczenie Polskiego Związku Motorowego Nr [...] (k. 17 akt), z którego wynika że W.J. nabył umiejętności kierowania pojazdami samochodowymi. Ustalenia organu, który wydał prawo jazdy zakwestionował jednak Starosta Z. podczas wydawania nowego prawa jazdy.
Rozbieżność w ocenie tego samego materiału i tych samych dokumentów przez organ wydający prawo jazdy w dniu [...] kwietnia 1977r. oraz Starostę Z. i Samorządowe Kolegium Odwoławcze, zdaniem Sądu narusza zasadę zaufania do organów prowadzących postępowanie administracyjne. Zgodnie bowiem z art. 8 kpa organy administracji publicznej obowiązane są prowadzić postępowanie w taki sposób, aby pogłębiać zaufanie obywateli do organów Państwa oraz świadomość i kulturę prawną obywateli. Realizacji tej zasady nie służy jednak postępowanie organów właściwych do wydawania dokumentów uprawniających do kierowania pojazdami, które na podstawie tych samych dokumentów najpierw wydają prawo jazdy kat. B i uznają, że W.J. posiada wszelkie kwalifikacje potrzebne do uzyskania prawa jazdy tej kategorii a następnie przy wydawaniu kolejnego dokumentu kwestionują fakt posiadania tychże uprawnień.
Ponadto zauważyć należy, że skarżący już na etapie postępowania odwoławczego w celu uprawdopodobnienia faktu zdania egzaminu na prawo jazdy kat. B podnosił, że egzamin z prawa jazdy zaliczył w obecności Pana L. Organ odwoławczy w żaden sposób nie odniósł się jednak do tej nowej w sprawie okoliczności. Powyższe narusza dyspozycję art. 7 kpa, zgodnie z którym w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności i podejmują wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Obowiązek zebrania całego materiału dowodowego w postępowaniu administracyjnym oznacza bowiem, że organ administracji publicznej winien z własnej inicjatywy gromadzić w aktach dowody, które jego zdaniem będą konieczne do prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy jak również gromadzić w aktach sprawy dowody wskazane lub dostarczone przez strony, jeżeli mają one znaczenie dla sprawy (por. wyrok NSA z dnia 4 lipca 2001r. sygn. akt. I SA 301/00, LEX 53964). Przeprowadzenie dowodu polegającego na przesłuchaniu Pana L., który jak wynika z oświadczenia strony był obecny podczas zdawania przez skarżącego egzaminu na prawo jazdy kat. B, nabiera szczególnego znaczenia w sytuacji gdy podstawą wydania decyzji odmawiającej przyznania prawa jazdy kat. B było właśnie zakwestionowanie odbycia i pozytywnego zaliczenia przez W.J. egzaminu weryfikującego umiejętności kierowania pojazdami samochodowymi.
Nadto należy wskazać, iż ani organ pierwszej ani drugiej instancji nie uwzględniły (w każdym razie nie dały tego wyrazu w uzasadnieniu decyzji) zaświadczenia Polskiego Związku Motorowego Nr [...] z dnia [...] marca 1977r. potwierdzającego przeszkolenie W.J. w zakresie kierowania pojazdami (k. 17 akt). Przy ponownym rozpatrywaniu sprawy organ pierwszej instancji obowiązany będzie przeprowadzić uzupełniające postępowanie wyjaśniające, obejmujące m.in. wskazane wyżej zaświadczenie Polskiego Związku Motorowego oraz protokół Nr [...] z dnia [...] kwietnia 1977r. Przeprowadzenie dowodu z protokołu egzaminu jest szczególnie uzasadniony wobec zarzutów zawartych w skardze i dotyczących interpretacji jego treści. Organ powinien rozważyć także przesłuchanie w charakterze świadków Pana L., Z.B., J.P., Z.M. i P.B. tj. osób wskazanych w odwołaniu i w skardze, które miały być świadkami bądź zdawać egzamin razem ze skarżącym. Dotyczy to w szczególności B.R. którego strona wskazała w skardze jako osobę, która przeprowadzała egzamin.
Mając powyższe na uwadze, Sąd na podstawie art. 145 §1 ust 1 pkt 1c ustawy z dnia 30 sierpnia 2004r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. dalej upsa) w zw. z art. 97 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.), orzekł jak w pkt 1 sentencji. O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 upsa.
/-/ M. Dybowski /-/ M. Hrycaj /-/ B. Popowska
MK

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI