II SA/Gd 975/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku uchylił decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Gdańsku, która zezwalała na legalizację samowoli budowlanej w postaci garażu dobudowanego do budynku mieszkalnego. Skarżący, P. i J. Z., zarzucili organom nadzoru budowlanego, że nieprawidłowo uznały za wystarczające oświadczenie inwestorów o prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Wskazali, że garaż wkracza na działki sąsiednie, dla których skarżący są współwłaścicielami, a inwestorzy nie wykazali prawa do dysponowania tymi nieruchomościami. Sąd przyznał rację skarżącym w tym zakresie, podkreślając, że prawo do zabudowy jest ściśle powiązane z prawem do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. WSA stwierdził, że organy nadzoru budowlanego nie odniosły się do tej kwestii i nie poczyniły ustaleń, czy garaż stanowi odrębny obiekt, czy część budynku na działce sąsiedniej. W zależności od tego ustalenia, konieczne może być uzupełnienie dokumentacji o oświadczenie dotyczące prawa do dysponowania również działką sąsiednią. Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz decyzję organu pierwszej instancji, zasądzając jednocześnie zwrot kosztów postępowania.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaWykazanie konieczności posiadania pełnego prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane przy legalizacji samowoli budowlanej, która znajduje się na więcej niż jednej działce.
Dotyczy specyficznej sytuacji samowoli budowlanej i interpretacji przepisów Prawa budowlanego dotyczących prawa do dysponowania nieruchomością.
Zagadnienia prawne (3)
Czy oświadczenie o prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane jest kompletne, gdy samowola budowlana (garaż) częściowo znajduje się na działce sąsiedniej?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, oświadczenie nie jest kompletne, jeśli samowola budowlana znajduje się na więcej niż jednej działce, a inwestor nie wykazuje prawa do dysponowania wszystkimi tymi działkami.
Uzasadnienie
Sąd podkreślił, że prawo do zabudowy jest ściśle związane z prawem do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. W przypadku samowoli budowlanej znajdującej się na kilku działkach, inwestor musi wykazać prawo do dysponowania wszystkimi z nich. Organy nadzoru budowlanego nie mogą legalizować samowoli bez takiego pełnego oświadczenia.
Czy wykonanie instalacji wentylacyjnej w 2019 r. wpływa na datę zakończenia budowy garażu, który powstał wcześniej?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, wykonanie instalacji wentylacyjnej nie zmienia daty pierwotnego zakończenia budowy, jeśli nie wpływa na konstrukcję i parametry obiektu.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że ustalenie organów o budowie garażu w latach 1980-1989 jest prawidłowe. Wykonanie wentylacji w późniejszym terminie nie stanowi robót budowlanych wpływających na konstrukcję obiektu, dlatego nie zmienia to daty pierwotnego zakończenia budowy i nie wyklucza możliwości wszczęcia uproszczonego postępowania legalizacyjnego.
Czy organy nadzoru budowlanego powinny weryfikować kompletność oświadczenia o prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, organy powinny poczynić ustalenia w tym zakresie, zwłaszcza gdy istnieją wątpliwości co do zakresu prawa do dysponowania nieruchomością.
Uzasadnienie
Sąd skrytykował stanowisko organu odwoławczego, że nie jest rolą organu nadzoru budowlanego weryfikacja oświadczeń. Podkreślono, że ustalenie prawa do dysponowania nieruchomością jest kluczowe dla legalizacji samowoli budowlanej i organy muszą to zbadać, aby zapewnić zgodność z prawem.
Przepisy (11)
Główne
P.b. art. 32 § ust. 4 pkt 2
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
Obliguje wnioskującego o pozwolenie na budowę do złożenia oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane.
P.b. art. 49f § ust. 1
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
Określa warunki wszczęcia uproszczonego postępowania legalizacyjnego (co najmniej 20 lat od zakończenia budowy).
P.b. art. 49g § ust. 1
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
Nakłada obowiązek przedłożenia dokumentów legalizacyjnych w uproszczonym postępowaniu.
P.b. art. 49i § ust. 1 pkt 1
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
Dotyczy wydania decyzji legalizującej samowolę budowlaną.
P.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit a i c
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 200
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Pomocnicze
P.b. art. 3 § pkt 11
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
Definiuje pojęcie 'prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane'.
P.b. art. 4
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
Prawo do zabudowy nieruchomości gruntowej wymaga wykazania prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane.
Prawo budowlane z 1974 r. art. 40
Ustawa z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane
Dotyczy obowiązku dokonania przeróbek w celu usunięcia naruszeń warunków technicznych.
Rozporządzenie Ministra Administracji, Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 3 lipca 1980 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki art. 158 § ust. 1
Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki ich usytuowanie
Argumenty
Skuteczne argumenty
Niewykazanie przez inwestorów prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane w zakresie wszystkich działek, na których znajduje się samowola budowlana (garaż). • Niewłaściwe odniesienie się organów nadzoru budowlanego do kwestii kompletności oświadczenia o prawie do dysponowania nieruchomością.
Odrzucone argumenty
Zarzut dotyczący błędnego przyjęcia przez organy daty budowy garażu (sąd uznał, że budowa nastąpiła w latach 1980-1989, co pozwala na uproszczoną legalizację).
Godne uwagi sformułowania
Prawo do zabudowy zostało w ustawie - Prawo budowlane mocno powiązane z wykazaniem przez inwestora uprawnień do dysponowania nieruchomością gruntową na cele budowlane. • Nie można przy tym zaakceptować argumentacji WINB, że w zaistniałej sytuacji to skarżący zmuszeni są występować do sądu powszechnego z odpowiednim roszczeniem w celu ochrony swoich praw posesoryjnych. • To bowiem na inwestorach samowoli budowlanej ciąży obowiązek posiadania kompletu dokumentów, a w ich braku (i braku zgody sąsiada) wystąpienia na drogę postępowania sądowego w celu uzyskania prawa do dysponowania częścią nieruchomości.
Skład orzekający
Dariusz Kurkiewicz
przewodniczący
Justyna Dudek-Sienkiewicz
sprawozdawca
Krzysztof Kaszubowski
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Wykazanie konieczności posiadania pełnego prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane przy legalizacji samowoli budowlanej, która znajduje się na więcej niż jednej działce."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji samowoli budowlanej i interpretacji przepisów Prawa budowlanego dotyczących prawa do dysponowania nieruchomością.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje, jak ważne jest formalne posiadanie prawa do dysponowania nieruchomością, nawet w kontekście legalizacji samowoli budowlanej, i jak sądy administracyjne dbają o przestrzeganie tych zasad.
“Samowola budowlana na granicy działek? Sąd wyjaśnia, kto musi mieć prawo do ziemi.”
Dane finansowe
WPS: 500 PLN
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.