II SA/Gd 968/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w GdańskuGdańsk2011-03-31
NSAnieruchomościŚredniawsa
planowanie przestrzenneuchwała rady gminyinteres prawnylegitymacja skargowaskarbiec państwanadleśnictwoochrona gruntów leśnychewidencja gruntówgranice działek

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku oddalił skargę Skarbu Państwa (reprezentowanego przez Nadleśnictwo) na uchwałę Rady Gminy dotyczącą planu zagospodarowania przestrzennego, uznając brak legitymacji skargowej skarżącego.

Skarb Państwa, reprezentowany przez Nadleśnictwo, zaskarżył uchwałę Rady Gminy w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, zarzucając zmianę przeznaczenia gruntów leśnych bez wymaganej zgody Ministra Środowiska. Sąd uznał jednak, że skarżący nie posiada legitymacji do wniesienia skargi, ponieważ sporna działka nr [...] (obręb S.) nie stanowiła gruntu leśnego, a jedynie użytki rolne (łąki), a ponadto skarżący nie był jej właścicielem, a jedynie zarządcą sąsiedniej działki leśnej nr [...] (obręb J.).

Sprawa dotyczyła skargi Skarbu Państwa, reprezentowanego przez Nadleśnictwo C., na uchwałę Rady Gminy Ch. z dnia 3 września 2010 r. w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obszaru położonego w obrębie geodezyjnym S. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych, twierdząc, że uchwała dokonała zmiany przeznaczenia gruntów leśnych na tereny zieleni bez wymaganej zgody Ministra Środowiska. Podstawą skargi było przekonanie, że część działki nr [...] w obrębie S., objęta planem, stanowiła grunt leśny będący w zarządzie Nadleśnictwa. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku oddalił skargę, uznając, że skarżący nie posiada legitymacji procesowej do jej wniesienia. Sąd wyjaśnił, że legitymacja skargowa na podstawie art. 101 ustawy o samorządzie gminnym wymaga wykazania naruszenia indywidualnego interesu prawnego lub uprawnienia. W tej sprawie, sporna działka nr [...] (obręb S.) według ewidencji gruntów stanowiła łąki trwałe, a nie grunty leśne, a jej właścicielem była osoba fizyczna, a nie Skarb Państwa. Nadleśnictwo zarządzało sąsiednią działką leśną nr [...] (obręb J.), która nie była objęta uchwałą planistyczną. Sąd podkreślił, że dane z ewidencji gruntów stanowią podstawę planowania przestrzennego, a spór graniczny między działkami nie został rozstrzygnięty na korzyść skarżącego w momencie uchwalania planu. W związku z tym, uchwała planistyczna nie naruszała bezpośrednio interesu prawnego Nadleśnictwa jako zarządcy sąsiedniej działki leśnej. Sąd zaznaczył również, że nawet jeśli skarżący wniósł uwagę dotyczącą zadrzewienia na działce nr [...], która została uwzględniona poprzez przeznaczenie jej na tereny zieleni o wiodącej funkcji ekologicznej, nie stanowiło to podstawy do kwestionowania uchwały w trybie art. 101 u.s.g. Rozstrzygnięcie o kosztach nie zostało szczegółowo opisane w sentencji.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, Skarb Państwa nie posiada legitymacji procesowej do zaskarżenia uchwały, ponieważ uchwała ta nie narusza jego indywidualnego interesu prawnego ani uprawnienia. Kwestionowana działka nie stanowiła gruntu leśnego, a jej właściciel nie był Skarb Państwa, a Nadleśnictwo zarządzało jedynie sąsiednią działką leśną.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że legitymacja skargowa na podstawie art. 101 u.s.g. wymaga naruszenia konkretnego interesu prawnego lub uprawnienia. W tej sprawie, skarżący nie wykazał, aby uchwała planistyczna naruszyła jego prawa, gdyż sporna działka nie była jego własnością ani nie stanowiła gruntu leśnego w rozumieniu przepisów, a jedynie użytki rolne. Zarządzanie sąsiednią działką leśną nie dawało podstaw do kwestionowania planu dotyczącego innej nieruchomości.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (12)

Główne

p.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

u.s.g. art. 101 § 1

Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym

Każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą lub zarządzeniem podjętymi przez organy gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, może - po bezskutecznym wezwaniu do usunięcia naruszenia prawa - zaskarżyć uchwałę lub zarządzenie do sądu administracyjnego.

Pomocnicze

u.s.g. art. 18 § 2

Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym

Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym art. 14 § 8

Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym art. 17 § 8

Ustawa z dnia 3 lutego 1995 r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych art. 7 § 1

Ustawa z dnia 3 lutego 1995 r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych art. 7 § 2

Ustawa z dnia 3 lutego 1995 r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych art. 7 § 2

Ustawa z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne art. 21 § 1

p.p.s.a. art. 3 § 3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 53

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 106 § 3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Skarżący nie wykazał naruszenia swojego indywidualnego interesu prawnego lub uprawnienia. Działka objęta planem nie stanowiła gruntu leśnego, a jedynie użytki rolne (łąki), co wyłączało zastosowanie przepisów o ochronie gruntów leśnych wymagających zgody ministra. Skarb Państwa nie był właścicielem spornej działki, a jedynie zarządzał sąsiednią działką leśną, która nie była objęta planem.

Odrzucone argumenty

Uchwała Rady Gminy naruszyła przepisy ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych poprzez zmianę przeznaczenia gruntów leśnych bez zgody Ministra Środowiska.

Godne uwagi sformułowania

każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą [...] może [...] zaskarżyć uchwałę skarga na podstawie art. 101 u.s.g. nie ma charakteru actio popularis dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków stanowią podstawę planowania przestrzennego zaskarżona uchwała dla skarżącego jest neutralna pod względem prawnym

Skład orzekający

Mariola Jaroszewska

przewodniczący sprawozdawca

Janina Guść

sędzia

Jolanta Sudoł

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ustalenie przesłanek legitymacji procesowej w sprawach dotyczących planowania przestrzennego oraz interpretacja przepisów o ochronie gruntów rolnych i leśnych w kontekście miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej związanej z granicami działek i ich klasyfikacją w ewidencji gruntów. Legitymacja skargowa jest kluczowym elementem rozstrzygnięcia.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa jest interesująca dla prawników zajmujących się planowaniem przestrzennym i prawem administracyjnym ze względu na precyzyjne omówienie legitymacji procesowej i interpretację przepisów dotyczących ochrony gruntów. Dla szerszej publiczności może być mniej angażująca.

Kiedy sąsiad skarży plan zagospodarowania: Sąd wyjaśnia, kto ma prawo głosu.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Gd 968/10 - Wyrok WSA w Gdańsku
Data orzeczenia
2011-03-31
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2010-12-27
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Sędziowie
Janina Guść
Jolanta Sudoł
Mariola Jaroszewska /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6150 Miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego
6391 Skargi na uchwały rady gminy w przedmiocie ... (art. 100 i 101a ustawy o samorządzie gminnym)
Hasła tematyczne
Planowanie przestrzenne
Skarżony organ
Rada Gminy
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Dz.U. 2001 nr 142 poz 1591
art. 101 ust. 1
Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym - t. jedn.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Mariola Jaroszewska (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Janina Guść Sędzia SO Jolanta Sudoł Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Katarzyna Gross po rozpoznaniu w dniu 31 marca 2011 r. na rozprawie sprawy ze skargi Skarbu Państwa Nadleśnictwa C. na uchwałę Rady Gminy z dnia 3 września 2010 r., nr [...] w przedmiocie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego oddala skargę.
Uzasadnienie
Rada Gminy Ch., działając na podstawie art. 20 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. Nr 80, poz. 717, z późn. zm. ) oraz art. 18 ust. 2 pkt 5., art. 40 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1591, z późn. zm. ) podjęła w dniu 3 września 2010 r. uchwałę nr [...] w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obszaru położnego w obrębie geodezyjnym S., w rejonie wsi B., w gminie Ch.
Pismem z dnia 6 października 2010 r., które wpłynęło do Urzędu Gminy Ch. w dniu 11 października 2010 r., Nadleśnictwo Ch., działając na podstawie art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym wezwało Radę Gminy Ch. do usunięcia naruszenia prawa wynikającego z podjętej przez Radę Gminy uchwały nr [...] z dnia 3 września 2010 r., poprzez zmianę uchwały w części, w której nie uzyskano zgody Ministra Środowiska.
W ocenie wzywającego Rada gminy w § 39 uchwały nie uzyskała prawnie przewidzianej zgody na zmianę przeznaczenia gruntów leśnych na tereny zieleni. Nadleśnictwo wyjaśniło, iż postanowieniem z dnia 5 stycznia 2009 r. Wójt Gminy Ch. wszczął postępowanie rozgraniczeniowe pomiędzy E. B., mającą działkę zapisaną w KW [...], oznaczoną w ewidencji gruntów i budynków jako działka nr [...] w obrębie J., oraz działki nr [...], [...], [...] i [...] w obrębie S., gmina Ch., a nieruchomościami sąsiednimi będącymi w zarządzie Skarbu Państwa - Nadleśnictwa Ch.: zapisaną w KW [...] działką nr [...] w obrębie S., zapisanymi w KW [...] działkami nr [...] i [...] w obrębie J. oraz nieruchomościami pozostającymi we władaniu innych podmiotów: zapisaną w KW [...] działką nr [...] w obrębie S., zapisaną w KW [...] działką nr [...] w obrębie S., działkami nieujawnionymi w KW: nr [...], [...] i [...] w obrębie S. Postępowanie rozgraniczeniowe nie zostało ukończone z uwagi na fakt, że strony nie porozumiały się, a Wójt Gminy Ch. nie przekazał sprawy z urzędu do rozstrzygnięcia przez sąd. Mimo wszystko w dniu 3 września 2010 r. Rada Gminy Ch. podjęła uchwałę w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obszaru położonego w obrębie geodezyjnym S. w rejonie wsi B. w gminie Ch., w której dokonano zmiany przeznaczenia gruntów leśnych na tereny zieleni o wiodącej funkcji ekologicznej bez wymaganej zgody Ministra Środowiska, co wynika z ustawy z dnia 3 lutego 1995 r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych (Dz. U. z 2004 r., Nr 121, poz. 1266, z późn. zm.).
W piśmie z dnia 15 listopada 2010 r., stanowiącym odpowiedź na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, Rada Gminy Ch. poinformowała, iż postępowanie prowadzone jest zgodnie z art. 101 ustawy o samorządzie gminnym.
W dniu 1 grudnia 2010 r. Nadleśnictwo Ch. wniosło do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skargę na uchwałę Rady Gminy Ch. z dnia 3 września 2010 r. nr [...] w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obszaru położnego w obrębie geodezyjnym S., w rejonie wsi B., w gminie Ch. Powołując się na naruszenie art. 7 ust. 1 cytowanej wyżej ustawy z dnia 3 lutego 1995 r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych oraz art. 50, art. 52, art. 53 i art. 54 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2002 r. Nr 153 poz. 1270 ze zm.) skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej uchwały w części dotyczącej zatwierdzenia do planu zagospodarowania przestrzennego działki nr [...] w rejonie S.
Skarżący wskazał, iż zaskarżonym planem zagospodarowania przestrzennego objęto działkę nr 261 w rejonie S., będącą własnością, zdaniem Rady Gminy - w całości H. E. B., a zdaniem skarżącego Nadleśnictwa Ch. reprezentującego Skarb Państwa, będącą w części w zarządzie Nadleśnictwa Ch. i stanowiącą część działki oznaczonej numerem [...] w obrębie ewidencyjnym J. Tytuł prawny gruntów będących w zarządzie skarżącego wynika z wpisu w księdze wieczystej [...]. W uchwale dokonano zmiany przeznaczenia gruntów leśnych, stanowiących północną część działki o numerze [...] w rejonie S., będących w zarządzie skarżącego, na tereny zieleni. W ocenie skarżącego, zgodnie z art. 17 pkt 8 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, Wójt Gminy miał obowiązek wystąpić z wnioskiem o wyrażenie zgody na zmianę przeznaczenia gruntów rolnych i leśnych na cele nierolnicze i nieleśne. W świetle art. 7 ust. 2 ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych zgodę wyraża odpowiedni minister lub marszałek. W przypadku przeznaczenie na cele nierolnicze i nieleśne gruntów stanowiących użytki rolne klas I - III, jeżeli ich zwarty obszar projektowany do takiego przeznaczenia przekracza 0.5 ha, zgodę wyraża Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi, a gruntów leśnych stanowiących własność Skarbu Państwa - Minister Środowiska, zasobów Naturalnych i Leśnictwa, lub upoważniona przez niego osoba. Wnioski opiniowane są w terminie jednego miesiąca przez Marszałka Województwa i wraz z całością akt przesyłane odpowiednim ministrom.
Skarżący podniósł, iż Rada Gminy w Ch. nie dysponowała w chwili uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obszaru położonego w obrębie geodezyjnym S., w rejonie wsi B., w gminie Ch., a zdaniem skarżącego w części w obrębie J., zgodą Ministra Ochrony Środowiska na zmianę przeznaczenia gruntów leśnych. O podjętej uchwale skarżący dowiedział się z pisma Wójta Gminy Ch. z dnia 7 października 2010 r. znak sprawy [...], w którym wskazano, że plan zagospodarowania przestrzennego obszaru położonego w obrębie geodezyjnym S., w rejonie wsi B., w gminie Ch. uchwalony został przez Radę Gminy Ch. w dniu 3 września 2010 r., a opublikowany został i wówczas skarżący mógł się z nim się zaznajomić, w dniu 17 września 2010 r. w Biuletynie Informacji Publicznej, na stronie internetowej www.choczewo.com.pl. Do skargi dołączone zostały między innymi mapki geodezyjne działek nr [...] obręb J. i odpis z księgi wieczystej nr [...] prowadzonej przez Sąd Rejonowy Wydział IV Ksiąg Wieczystych w W. dla nieruchomości gruntowej położonej w obrębie J. (vide: k. 10-14, 16-36).
W odpowiedzi na skargę Rada Gminy Ch. wniosła o jej oddalenie, podnosząc, iż skarżący nie wskazał, w sposób jednoznaczny, na czym miałoby polegać naruszenie art. 7 ust. 1 ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych, zgodnie z którym przeznaczenia gruntów rolnych i leśnych na cele nierolnicze i nieleśne, wymagającego zgody, o której mowa w ust. 2, dokonuje się w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego, sporządzonym w trybie określonym w przepisach o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Jak wynika z art. 7 ust. 2 pkt 2 ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych, przeznaczenie na cele nierolnicze i nieleśne gruntów leśnych stanowiących własność Skarbu Państwa - wymaga uzyskania zgody Ministra Ochrony Środowiska, Zasobów Naturalnych i Leśnictwa lub upoważnionej przez niego osoby.
W ocenie Rady Gminy Ch., nie mogło dojść do naruszenia w jakiejkolwiek formie art. 7 ust. 1 ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych, gdyż w świetle najbardziej aktualnych dokumentów obrazujących stan prawny działki nr [...], obrębu S., opisanej w księdze wieczystej nr KW [...] prowadzonej przez Sąd Rejonowy w W., na działce tej nie ma gruntów leśnych, ani użytków rolnych klas I-III. Jak bowiem wynika z wypisu z rejestru gruntów oraz wyrysu z mapy ewidencji gruntów sporządzonych przez Starostwo Powiatowe w W., według stanu na dzień 13 grudnia 2010 r., na działce nr [...] znajdują się łąki trwałe oznaczone jako "ŁV" i "LVI". Jednocześnie, wymieniony wyrys z mapy ewidencji gruntów pozwala na ustalenie, jaki jest kształt działki nr [...]. Dokumenty te, w ocenie Rady Gminy Ch. wskazują jednoznacznie, że działka nr [...] nie graniczy z działką nr [...], tylko z działką nr [...] należącą do Skarbu Państwa, w stosunku do której prawa właścicielskie wykonuje Marszałek Województwa. Dlatego, w ocenie organu, nieuzasadnione jest twierdzenie skarżącego, jakoby północna część działki oznaczonej nr [...], była w rzeczywistości częścią działki nr [...] stanowiącej własność Skarbu Państwa w zarządzie Nadleśnictwa Ch., a tym samym stanowiła grunty leśne. Stan taki potwierdza również wydana przez Wójta Gminy Ch. decyzja z dnia 16 września 2010 r. nr [...] o rozgraniczeniu, która nie jest jeszcze prawomocna albowiem w odniesieniu do niej został złożony wniosek o przekazanie sprawy sądowi. Do odpowiedzi na skargę organ dołączył między innymi wypis z rejestru gruntów dla działek nr [...], właściciel H. E. B., KW [...] wraz z mapką ewidencyjną, sporządzony dnia 13 grudnia 2010 r.; wypis z rejestru gruntów dla działki nr [...] oznaczonej jako "rowy", właściciel Skarb Państwa, KW [...], sporządzony dnia 16 grudnia 2010 r.; potwierdzoną za zgodność z oryginałem fotokopię decyzji Wójta Gminy Ch. z dnia 16 września 2010 r., Nr [...] o rozgraniczeniu między nieruchomością stanowiącą własność H. E. B.: działka nr [...] obręb J., działka nr [...] obręb S., działka nr [...] obręb S., działka nr [...] obręb S., z nieruchomościami sąsiednimi (vide: k. 43-47).
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:
Skarga Nadleśnictwa Ch. podlegała oddaleniu.
Przepis art. 3 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.), dalej p.p.s.a. stanowi, iż sądy administracyjne orzekają w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę i stosują środki przewidziane w tych przepisach.
W niniejszej sprawie dla kontroli legalności zaskarżonego aktu znajduje zastosowanie przepis art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2001 r., Nr 142. poz. 1591 ze zm.), dalej u.s.g., zgodnie z którym każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą lub zarządzeniem podjętymi przez organy gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, może - po bezskutecznym wezwaniu do usunięcia naruszenia prawa - zaskarżyć uchwałę lub zarządzenie do sądu administracyjnego.
Uchwała Rady Gminy Ch. z dnia 3 września 2010 r. Nr [...] w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obszaru położnego w obrębie geodezyjnym S., w rejonie wsi B., w gminie Ch. jest uchwałą z zakresu administracji publicznej i podlega zaskarżeniu do sądu w trybie art. 101 u.s.g. Służy realizacji zadań z zakresu administracji publicznej, znajduje oparcie w ustawie o samorządzie gminnym, zwłaszcza w jej art. 18 ust. 2 pkt 5 u.s.g., w którym wskazuje się, że do wyłącznej kompetencji rady gminy pozostawiono sprawy uchwalania studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy oraz miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego. Uchwała w przedmiocie planu stanowi również przepis prawa miejscowego, o czym mowa w art. 14 ust. 8 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. Nr 80, poz. 717, ze zm.).
Warunkami skuteczności wniesienia skargi do sądu celem zaskarżenia uchwały podjętej przez właściwy organ gminy jest uprzednie wezwanie tego organu do usunięcia naruszenia prawa, zachowanie terminu do wniesienia skargi oraz wykazanie przez wnoszącego skargę naruszenia jego interesu prawnego (art. 101 ust. 1 u.s.g.).
Z akt sprawy wynika, że warunki formalne przedmiotowej skargi, polegające na poprzedzeniu jej wezwaniem Rady do usunięcia naruszenia prawa oraz wniesienie skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku w terminie przewidzianym w art. 53 p.p.s.a. zostały bezspornie spełnione.
Wyjaśnienia zaś w pierwszej kolejności wymagało, czy stronie skarżącej przysługuje interes prawny umożliwiający zaskarżenie przedmiotowej uchwały, a wreszcie, czy interes prawny mógł zostać naruszony zaskarżoną uchwałą. Przytoczony bowiem art. 101 ust. 1 u.s.g., określając krąg podmiotów legitymowanych do zaskarżenia uchwały organu gminy wiąże to prawo z naruszeniem interesu prawnego lub uprawnienia. Legitymacja skargowa opiera się zatem na twierdzeniu danego podmiotu, że uchwała narusza jego interes prawny lub uprawnienie i stanowi podstawę zaskarżenia danej uchwały podjętej przez jednostkę samorządu terytorialnego. Powszechnie przyjmuje się w orzecznictwie sądowoadministracyjnym, że skarga na podstawie art. 101 u.s.g. nie ma charakteru actio popularis - podstawą zaskarżenia jest niezgodność uchwały z prawem i równocześnie naruszenie przez nią konkretnie rozumianych interesów lub uprawnień konkretnego obywatela lub ich grupy bądź wreszcie innego podmiotu, który jest mieszkańcem danej gminy lub jest z tą gminą związany prawnie w inny sposób (np. jest właścicielem nieruchomości położonej na terenie gminy). Tak więc kontrola sądowa zaskarżonego w przedstawionym trybie aktu jednostki samorządu terytorialnego wymaga oprócz wskazania niezgodności z prawem uchwały lub zarządzenia organu gminy, wskazania również naruszenia, przez uchwałę lub zarządzenie, konkretnego interesu prawnego lub uprawnienia, wynikających z regulacji materialnoprawnej.
Wojewódzki Sąd Administracyjny na tle okoliczności niniejszej sprawy ocenia, iż skarżący Skarb Państwa, w imieniu którego zarząd nieruchomością stanowiąca teren leśny wykonuje Nadleśnictwo Ch., tak rozumianego indywidualnego interesu prawnego nie posiada. Wymaga podkreślenia, że Nadleśnictwo wywodzi ten interes prawny z posiadania w zarządzie działki nr [...] w obrębie ewidencyjnym J., która według niego stanowi część działki nr [...] położonej w rejonie S. Rada Gminy Ch. twierdzi zaś, że działka nr [...] jest w całości własnością H. E. B. Dalej strona skarżąca wywodzi, iż skoro część działki objętej regulacją planu pozostaje w zarządzie Nadleśnictwa, to jest to grunt leśny i aby dokonać zmiany przeznaczenia gruntów rolnych i leśnych na cele nierolne i nieleśne Wójt Gminy miał obowiązek uzyskać zgodę Ministra Środowiska, Zasobów Naturalnych i Leśnictwa, wywodząc go z treści art. 7 ust. 2 ustawy z dnia 3 lutego 1995 r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych (Dz. U. z 2004 r., Nr 121, poz. 1266, z późn. zm.). Pozostaje bezsporne, co wynika również z materiałów planistycznych, że takiej zgody nie uzyskano, gdyż w postępowaniu planistycznym organ gminy się nie o nią nie zwracał.
Jak wynika z dokumentacji znajdującej się w aktach sprawy, zaskarżona uchwała o miejscowym planie ze strony północnej obejmuje teren do krawędzi rowu (działka nr [...], własność Skarbu Państwa) na granicy z działką nr [...]. Obszar opracowania planu, obejmujący obręb geodezyjny S., powierzchnia ok. 247 ha, wynika z treści uchwały Rady Gminy Ch. z dnia 19 marca 2008 r. Nr [...] o przystąpieniu do sporządzenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obszaru położonego w obrębie geodezyjnym S., w rejonie wsi B., w gminie Ch. (vide: fotokopia uchwały z załącznikiem graficznym w aktach administracyjnych). Dla karty terenu nr [...] obejmującego północną część działki nr [...], w § 39 pkt 3 przewiduje się jako przeznaczenie terenu "tereny zielone o wiodącej funkcji ekologicznej" (vide: plan w aktach administracyjnych).
W tych okolicznościach jest niesporne, że poza regulacją planu znajduje się działka nr [...] (obręb geodezyjny J.), stanowiąca tereny leśne i będąca własnością Skarbu Państwa, w zarządzie Nadleśnictwa Ch. (vide: odpis z księgi wieczystej nr [...] k. 33). Z wypisu z ewidencji gruntów wynika, że działka nr [...] o łącznej pow. 4,42 ha stanowi łąki trwałe (vide: wypis z ewidencji gruntów k. 43). Pomiędzy działką nr [...] a działką nr [...] znajduje się działka nr [...] sklasyfikowana w ewidencji gruntów jako "rów melioracyjny", własność Skarbu Państwa. Jak wynika z dowodów przedstawionych przez Radę Gminy, po uchwaleniu planu została wydana decyzja Wójta Gminy Ch. z dnia 16 września 2010 r., Nr [...] o rozgraniczeniu, w szczególności działki nr [...] w obrębie S. gmina Ch. z działką nr [...] i działką nr [...] oraz działką nr [...] (vide: k. 47). Stroną postępowania rozgraniczeniowego było w imieniu Skarbu Państwa Nadleśnictwo Ch., jednak okoliczność prowadzenia postępowania rozgraniczeniowego z udziałem strony skarżącej nie powoduje powstania interesu prawnego w zaskarżeniu uchwały o miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego, tym bardziej, że spór własnościowy nie został na dzień podjęcia zaskarżonej uchwały rozstrzygnięty na korzyść skarżącego, jak również nie doszło do zmiany granic spornych działek.
Wymaga przy tym zaznaczenia, że w myśl art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2005 r. Nr 240, poz. 2027) dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków stanowią podstawę planowania przestrzennego. Weryfikacja danych objętych ewidencją gruntów może się odbyć jedynie w ramach odrębnych procedur wskazanych w wymienionej ustawie - Prawo geodezyjne i kartograficzne i aktach wykonawczych. Tymczasem, jak wynika z wyjaśnień Rady Gminy, a potwierdza to dokumentacja planistyczna, właśnie dane zawarte w ewidencji gruntów stanowiły były podstawą faktyczną dla przeprowadzonej procedury planistycznej. Niemniej trzeba ocenić, że przedstawiony przez stronę dokument w postaci odpisu z księgi wieczystej dowodzi niewątpliwie, które działki (wśród nich działka nr [...], KW nr [...]), znajdujące się w obrębie geodezyjnym J. stanowią własność Skarbu Państwa i pozostają w zarządzie Nadleśnictwa Ch. Dowód ten natomiast nie przesądza prawa własności dla części działki nr [...] obręb geodezyjny S. (KW [...], właściciel H. E. B.), tym bardziej, że prawo własności do działki nr [...], w kształcie wynikającym z mapki geodezyjnej, w postępowaniu planistycznym pozostało bez zmian, a kwestia rozstrzygnięcia sporu granicznego (w postępowaniu administracyjnym również bez skutku dla zmiany granic), pozostawała poza tą procedurą.
Postanowienia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, jako przepisy prawa miejscowego, stanowią źródło norm niewątpliwie modyfikujących dopuszczalne sposoby korzystania przez właściciela z nieruchomości, albowiem wskazują na możliwe sposoby jej zagospodarowania. Jeżeli zatem zapisy planu dotyczą czyjejś nieruchomości, to należy przyjąć, że uchwała w przedmiocie planu narusza (w sposób dopuszczalny lub nie) interes prawny tego podmiotu. Inaczej jednak wygląda sytuacja podmiotu, który wywodzi swoje prawa z faktu sąsiedztwa z nieruchomością, której dotyczą ustalenia planu, jak w rozpoznawanej sprawie. W takiej sytuacji zapisy planu nie mają modyfikującego wpływu na uprawnienia właściciela sąsiedniej nieruchomości, a w każdym razie wskutek uchwalenia przedmiotowego planu nie nastąpiła zmiana przeznaczeniu terenu z leśnego na nieleśne. Tym samym postanowienia skarżonego planu nie mogą naruszać interesu prawnego opartego na prawie własności, którego Skarb Państwa nie posiada.
Zdaniem Sądu, zaskarżona uchwała dla skarżącego jest neutralna pod względem prawnym. Jego sfera uprawnień pozostaje niezmieniona i jest regulowana innymi niż plan miejscowy przepisami. Prawo natomiast nie przyznaje właścicielom nieruchomości, jak również pozostałym mieszkańcom gminy, roszczenia o uchwalenie planu miejscowego, czy też objęcie procedurą planistyczną określonych działek, bądź odstąpienia od procedury planistycznej. Te kwestie, co do zasady, pozostawione są stosownie do przepisów ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym woli rady gminy. Legitymację strony wyznacza zaś, jak wskazane zostało wyżej, niezgodność z prawem uchwały organu gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, wywołująca negatywne następstwa w sferze prawnej wnoszącego skargę, polegająca na zniesieniu, ograniczeniu, uniemożliwieniu realizacji uprawnienia, naruszeniu interesu prawnego. W ocenie Sądu, negatywne następstwa w sferze prawnej skarżącego nie miały miejsca, skoro skarżący kwestionuje przeznaczenie terenu, którego nie tylko nie jest właścicielem, ale też nie posiada do niego innych praw rzeczowych. Natomiast dane wynikające z ewidencji gruntów i budynków wykorzystywane w toku prac planistycznych i rejestr klasyfikacji gruntów stanowi wiążącą informację dla Rady Gminy.
Niemniej Sąd zauważa, że w toku procedury uchwalania planu strona skarżąca wniosła uwagę dotyczącą niezasadności likwidacji zadrzewienia w północnej części działki nr [...] i uwaga ta została uwzględniona. Wprowadzono w projekcie planu korektę, polegającą na przeznaczeniu przedmiotowego fragmentu działki dla terenu zieleni wiodącej funkcji ekologicznej oznaczonego symbolem 30.ZE. Na terenie tym obowiązuje zakaz zabudowy, a jedną z zasad jego zagospodarowania będzie pozostawienie obszaru istniejących zadrzewień i zakrzaczeń jako elementów wzmacniających strukturę ekologiczną obszaru (vide: rozstrzygnięcie o uwagach, załącznik do uchwały w aktach administracyjnych).
Nadleśnictwo Ch., co pozostaje poza sporem, posiada w imieniu Skarbu Państwa prawo zarządu nieruchomością usytuowaną poza terenem, który został objęty uchwałą o planie. Przepisy przedmiotowej uchwały, stanowiąc prawo miejscowe, ustalają wprawdzie normy generalne, ale na obszarze objętym planem i nie odnoszą się, ani nie regulują sytuacji prawnej podmiotów pozostających poza obszarem planu. Dodatkowo należy zauważyć, że strona skarżąca nie powołuje się i nie wykazuje negatywnego wpływu, jaki miałyby uregulowania dotyczące działki nr [...], obręb S., w północnej części przeznaczonej pod zieleń ekologiczną, bez prawa zabudowy, wywierać na wykonywanie prawa własności pozostającej poza planem działki nr [...] (obręb J.), oznaczonej jako teren leśny. Przedstawiony wyżej stan, w świetle regulacji art. 101 ust. 1 u.s.g. prowadzi do uznania, iż skarżący nie ma legitymacji do zaskarżenia przedmiotowej uchwały. Sąd wskazuje również, iż do wniesienia skargi nie legitymuje stan jedynie zagrożenia naruszeniem (tylko w przypadku ewentualnie ustalonego inaczej prawa własności), w skardze należy wykazać, w jaki sposób doszło do naruszenia prawem chronionego interesu lub uprawnienia podmiotu wnoszącego skargę. Zdaniem Sądu na marginesie można zauważyć, iż dopiero ewentualna zmiana przebiegu granic między spornymi działkami, a w ślad za nią zmiana stanu własności, wynikła jako skutek kontynuacji postępowania rozgraniczeniowego, ale już w postępowaniu przed sądem powszechnym, mogłaby przesądzić o naruszeniu interesu prawnego strony skarżącej. Jednakże zdarzenie to, zarówno przyszłe jak i niepewne, nie mogło w dacie orzekania przez Sąd uruchomić kontroli legalności zaskarżonej uchwały.
Sąd dochodząc do wniosku, że skarżący Skarb Państwa nie posiada legitymacji skargowej oddala skargę, nie wypowiadając się merytorycznie na temat zgodności z prawem, w szczególności z przepisami wymienionymi w skardze, zaskarżonego aktu, albowiem jest to zbędne i niecelowe. Niemniej, dla porządku, odnosząc się do jedynego zarzutu skargi trzeba zauważyć, że skoro pozostająca w obszarze planu działka nr [...], obręb S., jak wynika z ewidencji gruntów przyjętej w toku postępowania planistycznego stanowiąca łąki trwałe (grunt klasy V i VI), nie zaś las, jak wywodził skarżący, nie podlegała regulacji przewidzianej w art. 7 ust. 2 cytowanej wyżej ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych. Stosownie do treści art. 7 ust. 1 tej ustawy przeznaczenia gruntów rolnych i leśnych na cele nierolnicze i nieleśne, wymagającego zgody, o której mowa w ust. 2, dokonuje się w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego, sporządzonym w trybie określonym w przepisach o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Według ust. 2 przeznaczenie na cele nierolnicze i nieleśne: pkt 1 gruntów rolnych stanowiących użytki rolne klas I-III, jeżeli ich zwarty obszar projektowany do takiego przeznaczenia przekracza 0,5 ha - wymaga uzyskania zgody Ministra Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej, pkt 2) gruntów leśnych stanowiących własność Skarbu Państwa - wymaga uzyskania zgody Ministra Ochrony Środowiska, Zasobów Naturalnych i Leśnictwa lub upoważnionej przez niego osoby (...). Jak zasadnie wywodzi Rada Gminy, na dzień podjęcia zaskarżonej uchwały przeznaczenie działki nr [...], nie stanowiącej gruntów rolnych klasy I-III ani gruntów leśnych, nie wymagało wszczęcia trybu, o którym mowa w przytoczonym wyżej przepisie.
Sąd zastosował w niniejszej sprawie przepis art. 106 § 3 p.p.s.a., na podstawie którego może z urzędu lub na wniosek stron przeprowadzić dowody uzupełniające z dokumentów, jeżeli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie. W świetle powyższej regulacji Sąd orzekający w niniejszym składzie uznał, że przeprowadzenie dowodów z opisanych na wstępie dokumentów złożonych przez strony, dołączonych do skargi i odpowiedzi na skargę, nie przedłuży postępowania, a dowody te mają istotne znaczenie dla oceny zasadności skargi.
Mając na względzie przedstawione powyżej okoliczności, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku oddalił skargę, na podstawie art. 151 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, w związku z art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI