IV SA 2421/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2004-11-30
NSAbudowlaneŚredniawsa
prawo budowlanesamowola budowlananakaz rozbiórkiplan zagospodarowania przestrzennegoustalenie daty budowyremontpostępowanie administracyjne

WSA w Warszawie uchylił decyzję o nakazie rozbiórki samowolnie wybudowanego budynku gospodarczego z powodu błędnego ustalenia daty budowy i niezastosowania właściwych przepisów prawa budowlanego.

Sprawa dotyczyła nakazu rozbiórki budynku gospodarczego, który według organów nadzoru budowlanego został samowolnie wybudowany w 1987 r. Skarżąca podnosiła, że budynek istniał wcześniej, a w 1987 r. wykonano jedynie jego remont. Sąd administracyjny uchylił decyzję, stwierdzając, że organy nieprawidłowo ustaliły datę budowy i nie zbadały, czy prace wykonane w 1987 r. były zgodne z prawem obowiązującym w dacie ich wykonania.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznał skargę J. K. na decyzję Inspektora Nadzoru Budowlanego nakazującą rozbiórkę murowanego budynku gospodarczego, samowolnie wybudowanego na nieruchomości przy ul. S. w [...]. Organy administracyjne uznały, że budowa miała miejsce w 1987 r. i zastosowały przepisy ustawy Prawo budowlane z 1974 r., nakazując rozbiórkę ze względu na niezgodność z planem zagospodarowania przestrzennego. Skarżąca kwestionowała datę budowy, twierdząc, że budynek istniał wcześniej, a w 1987 r. wykonano jedynie jego remont. Sąd administracyjny, analizując akta sprawy, stwierdził brak dokumentów potwierdzających datę budowy na 1987 r. i uznał, że organy nie wykazały w sposób wyczerpujący stanu faktycznego. Sąd podkreślił, że kontrola samowolnie zrealizowanego obiektu i nakaz rozbiórki na podstawie art. 37 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego z 1974 r. może nastąpić tylko wtedy, gdy budowa została zrealizowana w czasie obowiązywania tej ustawy. W sytuacji, gdy w 1987 r. wykonano jedynie prace remontowe, należało zbadać zgodność tych prac z przepisami obowiązującymi w dacie ich wykonania. Z tych przyczyn Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, organ nieprawidłowo ustalił datę budowy, nie przedstawiając wystarczających dowodów i nie badając charakteru prac wykonanych w spornej dacie.

Uzasadnienie

Sąd stwierdził brak dokumentów potwierdzających datę budowy na 1987 r. i wskazał, że organy nie wykazały wyczerpująco stanu faktycznego, co uniemożliwiło prawidłowe zastosowanie przepisów prawa budowlanego.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (6)

Główne

u.p.b. art. 37 § 1

Ustawa Prawo budowlane

Nakaz rozbiórki może być wydany tylko wtedy, gdy budowa obiektu zrealizowana została w czasie obowiązywania ustawy Prawo budowlane z 1974 r.

p.p.s.a. art. 145 § 1 pkt 1c

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

u.p.b. art. 39

Ustawa Prawo budowlane

u.p.p. art. 35

Ustawa o planowaniu przestrzennym

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego.

k.p.a. art. 77

Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Niewłaściwe ustalenie daty budowy przez organy administracji. Brak wystarczających dowodów na budowę w 1987 r. Potencjalne zastosowanie przepisów obowiązujących w dacie wykonania prac remontowych, a nie budowy.

Godne uwagi sformułowania

Kontrola samowolnie zrealizowanego obiektu budowlanego i wydanie decyzji o jego rozbiórce, na podstawie art. 37 ust. 1 pkt 1 tej ustawy, może nastąpić tylko wówczas, gdy budowa obiektu zrealizowana została w czasie obowiązywania ustawy prawo budowlane z 1974r. W przedstawionych Sadowi aktach sprawy brak jest jakichkolwiek dokumentów, czy oświadczeń wskazujących na realizacje budynku gospodarczego w 1987 r.

Skład orzekający

Ewa Machlejd

przewodniczący

Halina Kuśmirek

sprawozdawca

Mirosława Kowalska

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów Prawa budowlanego dotyczących samowoli budowlanej, ustalania daty budowy oraz stosowania przepisów w zależności od daty wykonania prac."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji ustalenia daty budowy i rozróżnienia między budową a remontem w kontekście przepisów Prawa budowlanego z 1974 r.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak kluczowe jest prawidłowe ustalenie stanu faktycznego (daty budowy) w postępowaniu administracyjnym, a błąd w tym zakresie może prowadzić do uchylenia decyzji.

Błąd w dacie budowy zniweczył nakaz rozbiórki. Jak sądy weryfikują ustalenia organów?

Sektor

budownictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
IV SA 2421/03 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2004-11-30
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2003-06-27
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Ewa Machlejd /przewodniczący/
Halina Kuśmirek /sprawozdawca/
Mirosława Kowalska
Skarżony organ
Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
Uchylono decyzję I i II instancji
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Machlejd Sędziowie WSA Mirosława Kowalska NSA Halina Kuśmirek (spr.) Protokolant Sylwia Mackiewicz po rozpoznaniu w dniu 30 listopada 2004 r. na rozprawie sprawy ze skargi J. K. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] maja 2003r nr.[...] w przedmiocie nakazu rozbiórki obiektu gospodarczego I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji II. zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku.
Uzasadnienie
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Powiecie [...] decyzją nr [...] z dnia [...] lipca 2002 r., na podstawie art. 37 ust. 1 ustawy Prawo budowlane z 1974 r., nakazał J. i A. K. rozbiórkę budynku gospodarczego murowanego o wymiarach 3,30m x 3,17m, samowolnie wybudowanego na nieruchomości przy ul. S. w [...].
Organ administracyjny podniósł, iż do tej inwestycji mają zastosowanie przepisy ustawy Prawo budowlane z 1974 r. Z ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, zatwierdzonego uchwałą nr [...] Rady m. [...] z dnia [...].09.1992 r. w sprawie zmiany Perspektywicznego Planu Ogólnego Zagospodarowania Przestrzennego Miasta [...] – zatwierdzonego w dniu [...].12.1982 r., obszar na którym położona jest działka inwestorów oznaczony został symbolem [...] przeznaczony pod funkcje usługowo-techniczne. Nieruchomość inwestorów znajduje się w korytarzu projektowanej autostrady A[...], co wynika z ustaleń ogólnych tego planu. W sprawie więc ma zastosowanie art. 37 ust. 1 ustawy prawo budowlane z 1974 r.
Odwołanie od tej decyzji złożyli J. i A. K. podnosząc, iż obiekty garażu, budynku gospodarczego oraz ustępu były wcześniej wybudowane. W 1988 r. obiekty te zostały obmurowane drewnianymi ścianami. Potraktowanie więc tych budynków jako samowoli budowlanej i orzeczenie nakazu rozbiórki jest wysoce przesadzone. Kwalifikacja obszaru podana w planie zagospodarowania przestrzennego zaistniała dopiero w 1992 r., czyli wiele lat od powstania samowoli budowlanej. Po studium w roku 1995 przewiduje się na tym terenie budownictwo mieszkaniowo-usługowe. Nieaktualne są również zapisy planu dotyczące lokalizacji autostrady na tym terenie. Zapisy planu straciły ważność w 1999 r. Natomiast ustalenia wiążące trasę linii ekspresowej występują znacznie dalej.
[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją nr [...] z dnia [...] maja 2003 r. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
Organ odwoławczy przyjął, iż budynek gospodarczy wybudowany został w 1987 r. Termin budowy został ustalony m.in. na podstawie oświadczeń inwestora zawartych w opisach technicznych dokumentacji inwentaryzacyjnej budynków przesłanych do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego przez Starostwo Powiatu [...].
Inwestorzy nie uzyskali pozwolenia na te budowę. Niezgodność inwestycji z planem powoduje konieczność wydania nakazu rozbiórki w trybie art. 37 ust. 1 pkt 1 prawa budowlanego z 1974 r.
Skargę na tę decyzję złożyła J. K. zarzucając zaskarżonej decyzji naruszenie art. 37 ust. 1 pkt 1 prawa budowlanego z 1974 r., art. 35 ustawy o planowaniu przestrzennym w zw. z art. 37 ust. 1 pkt 1 prawa budowlanego poprzez nakazanie rozbiórki w sytuacji, gdy obszar na którym znajduje się przedmiotowy budynek, może być wykorzystywany w sposób dotychczasowy oraz art. 39 prawa budowlanego przez brak odroczenia orzeczonej rozbiórki mimo zaistniałych ustawowych przesłanek.
W uzasadnieniu skargi powołano się na wyrok Sądu Najwyższego wydany 9 września 1993 r. sygn. akt III ARN 46/93 dotyczący interpretacji art. 37 ust. 1 pkt 1 prawa budowlanego z 1974 r. oraz wyrok tego samego Sądu z dnia 29.05.1991 r. sygn. akt III AZP 3/91 w którym uznano brak podstaw do orzeczenia rozbiórki w sytuacji gdy teren na którym wzniesiono obiekt może być wykorzystywany w dotychczasowy sposób, do czasu zagospodarowania go zgodnie z ustaleniami planu.
W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie, powtarzając argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga zasługuje na uwzględnienie, jednakże z odmiennych przyczyn aniżeli zarzuty w niej podniesione.
W szczególności należy podnieść, iż zgodnie z art. 7 i 77 kpa organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzeć cały materiał dowodowy. Stosownie do wymogu art. 7 kpa organ prowadzący postępowanie ma obowiązek zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego, aby ustalić stan faktyczny zgodny z rzeczywistością. Kwestią podstawową dal prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy jest ustalenie, czy w niniejszej sprawie mają zastosowanie przepisy ustawy z 24 października 1974 r. prawo budowlane (Dz. U. nr 38, poz. 229 ze zm.), czy tez przepisy budowlane obowiązujące wcześniej. Kontrola samowolnie zrealizowanego obiektu budowlanego i wydanie decyzji o jego rozbiórce, na podstawie art. 37 ust. 1 pkt 1 tej ustawy, może nastąpić tylko wówczas, gdy budowa obiektu zrealizowana została w czasie obowiązywania ustawy prawo budowlane z 1974r.
Z uzasadnienia decyzji organu II instancji wynika, iż organ ten przyjął, że przedmiotowy budynek gospodarczy został wybudowany w 1987 r. "Termin budowy został ustalony m.in. na podstawie oświadczeń inwestora, zawartych w opisach technicznych dokumentacji inwentaryzacyjnej budynków przesłanych do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego przez Starostwo Powiatu [...]".
W przedstawionych Sadowi aktach sprawy brak jest jakichkolwiek dokumentów, czy oświadczeń wskazujących na realizacje budynku gospodarczego w 1987 r.
Z odwołania zaś wynika, iż inwestorzy w 1987 r. obmurowali jedynie dotychczas stojący budynek drewniany. Tę okoliczność przyznała na rozprawie skarżąca J. K. twierdząc, iż budynek gospodarczy został wybudowany w latach pięćdziesiątych a w 1987 r. wykonano jedynie jego remont.
W takiej sytuacji tylko do prac remontowych wykonanych samowolnie można byłoby zastosować przepisy prawa budowlanego z 1974 r. W zależności zaś od dokonanych ustaleń i przyjęcia daty budowy przedmiotowego obiektu należy rozważyć, czy jego realizacja pozostawała w zgodności z przepisami budowlanymi obowiązującymi w dacie budowy.
Mając powyższe na uwadze, Sąd administracyjny na podstawie art. 145 § 1 pkt 1c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270) orzekł jak w sentencji wyroku.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI